II SAB/Gl 50/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Asesor WSA Tomasz Dziuk (spr.),, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi K. D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę [...] w przedmiocie odszkodowania za zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego.

Pismem z dnia 20 sierpnia 2020 r. K. D. (zwany dalej: "skarżącym") reprezentowany przez pełnomocnika, będącego radcą prawnym wniósł skargę na przewlekłe prowadzenia postępowania przez Starostę [...] w sprawie ustalenia odszkodowania za zajętą przez Gminę [...] pod drogę publiczną – fragment ul. [...] w N. - nieruchomość, obejmującą działkę o numerze ewidencyjnym 1 (o powierzchni 0,1113 ha, obręb N., km. 3, dla której Sąd Rejonowy w T. prowadzi księgę wieczystą nr[...]). Skarżący domaga się stwierdzenia przewlekłości w prowadzeniu przez organ przedmiotowej sprawy oraz stwierdzenia, że przewlekłość ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto w skardze zawarty został wniosek o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego, a także o zasądzenie sumy pieniężnej na rzecz skarżącego w kwocie 3000 zł, na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi wskazano, że wnioskiem z dnia 22 czerwca 2004 r. skarżący zażądał odszkodowania za powyższą działkę, zajętą pod drogę publiczną, w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Wniosek ten dopiero po ponad 10 latach został przekazany do Starosty[...], jako organu właściwego, przy czym również ten organ procedował go w sposób przewlekły. Przejawem tej przewlekłości było m.in. to, że w toku postępowania to skarżący, a nie organ inicjował kolejne czynności procesowe. Skarżący zaakcentował przy tym znaczny stopień nasilenia stopnia bezprawności, w czym dopatruje się rażącego charakteru przewlekłości postępowania. Ponadto podniósł, że już ponad dwumiesięczne przekroczenie terminu predysponuje do zasądzenia na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości żądanej w petitum skargi. Końcowo w skardze podniesiono, że przewlekłość organu może być również stwierdzona po zakończeniu postępowania. Nadto skargę na przewlekłość postępowania można wnieść nawet w dniu następnym po złożeniu ponaglenia. Na poparcie stanowiska zawartego w skardze oraz zgłoszonych w niej wniosków skarżący przytoczył fragmenty orzeczeń sądów administracyjnych. Do skargi załączone zostało ponaglenie z daty 29 lipca 2020 r. skierowane do Wojewody [...] , a dotyczące przewlekłości wskazanego powyżej postępowania. W piśmie przekazującym powyższą skargę tutejszemu Sądowi organ nakreślił przebieg postępowania, przedstawiając czynności podejmowane w okresie od 26 lutego 2015 r. do 1 września 2020 r. Organ m.in. wskazał, że decyzją z dnia [...] r. nr [...] ustalił odszkodowanie, przy czym na skutek odwołania wniesionego przez skarżącego decyzją z dnia [...] znak [...] Wojewoda [...] uchylił powyższą decyzję organu I instancji i jednocześnie orzekł co do istoty sprawy. Organ nie zgodził się z zarzutem przewlekłości. Zaakcentował, że dla wydania decyzji dotyczącej odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogi w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. konieczne jest uprzednie wydanie przez Wojewodę stosownej decyzji, a w niniejszej sprawie decyzja ta wpłynęła do organu dopiero 28 listopada 2018 r. Natomiast wcześniej, ze względu na brak decyzji Wojewody, postępowanie dotyczące odszkodowania zostało zawieszone. Z kolei po jego podjęciu koniecznym było przeprowadzenie postępowania dowodowego, w tym uzyskanie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego. Organ podał także, że w dniu 30 lipca 2020 r. wpłynęło do niego ponaglenie na przewlekłe prowadzenie sprawy, przy czym postanowieniem z dnia [...] Wojewoda uznał, je za bezprzedmiotowe. Dodatkowo w piśmie z dnia 5 października 2020 r. Starosta [...] na wezwanie Sądu wyjaśnił, że ponaglenie wpłynęło w dniu 30 lipca 2020 r. za pośrednictwem platformy ePUAP, a jego oryginał przesłano do Wojewody [...] przy piśmie z dnia 6 sierpnia 2020 r. Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga na przewlekłość postępowania, które przed wniesieniem ponaglenia zostało zakończone decyzją ostateczną jest niedopuszczalna. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu 7 sędziów z dnia 2 września 2020 r., sygn. akt II OSK 3732/18, kluczowe znaczenie ma kwestia granic czasowych wniesienia ponaglenia w trybie art. 37 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wniesienie ponaglenia ustawodawca łączy ze stanem zawisłości sprawy w danej instancji (art. 37 § 1 i 3 k.p.a.). Zasadniczym celem ponaglenia jest bowiem doprowadzenie do załatwienia sprawy. Zatem warunkiem dopuszczalności skargi do sądu na przewlekłość prowadzonego postępowania jest wniesienie ponaglenia w jego toku. Podobnie, Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt OPS 5/19, stwierdził, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej, stanowi przeszkodę w jej merytorycznym rozpoznaniu. Zdaniem składu orzekającego, należy przychylić się do powyższych poglądów. Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia[...] nr [...] Starosta [...] wydał decyzję ustalającą na rzecz skarżącego odszkodowanie w kwocie 16.860,00 zł (karta 70 akt administracyjnych). Na skutek odwołania wniesionego przez skarżącego Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] nr [...] uchylił powyższą decyzję Starosty [...] i jednocześnie, orzekając co do istoty sprawy, ustalił na rzecz skarżącego odszkodowanie za wskazaną na wstępie nieruchomość z tytułu zajęcia jej pod drogę w wysokości 112.400 zł (karta 81 akt administracyjnych). Nie ulega wątpliwości, że Skarżący wniósł ponaglenie po wydaniu ostatecznej decyzji przez Wojewodę [...] . Nie jest zatem możliwe doprowadzenie do skutku prawnego w postaci zakończenia postępowania administracyjnego, gdyż taki stan rzeczy zaistniał jeszcze przed wniesieniem ponaglenia. Zatem skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu z mocy art. 58 § 1 p.p.s.a. Wobec odrzucenia skargi należało zwrócić skarżącemu uiszczony wpis sądowy w kwocie 100 zł, zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a..