Sygnatura
II SAB/Gd 12/21
Wyrok WSA w Gdańsku z 27 kwietnia 2021 r., II SAB/Gd 12/21 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Wynik
Stwierdzono, że bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa Zobowiązano do dokonania czynności
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
- Data orzeczenia
- 27 kwietnia 2021
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Magdalena Dobek - Rak po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2021 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. G. - C. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w S. w sprawie rozpoznania wniosku dotyczącego prowadzenia postępowania w sprawie robót budowlanych 1. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w S. do rozpoznania sprawy z wniosku skarżącej z 30 sierpnia 2020 r. w terminie 30 dni od daty otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami, 2. stwierdza, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w S. dopuścił się bezczynności w sprawie rozpoznania ww. wniosku, 3. stwierdza, że bezczynność, której dopuścił się Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w S. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 4. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w S. na rzecz skarżącej K. G. - C. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
K. G.-C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie rozpoznania wniosku dotyczącego postępowania w sprawie robót budowlanych. Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Skarżąca w piśmie z 6 lipca 2020 r. skierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: PINB) wyraziła swoje stanowisko dotyczące robót budowlanych w mieszkaniu nr [..] w budynku przy ulicy [..] w S. i stanu technicznego stropu między kondygnacjami w tym budynku oraz złożyła, jak to określiła, materiał dowodowy. W kolejnym piśmie, z 30 sierpnia 2020 r., skarżąca wniosła również o podjęcie działań dotyczących nieprawidłowo przeprowadzonych robót budowlanych. Pismem z 30 sierpnia 2020 r., w oparciu o art. 37 k.p.a., skarżąca wniosła ponaglenie dotyczące prowadzenia przez PINB postępowania administracyjnego dotyczącego robót budowlanych w mieszkaniu nr [.] przy ulicy [..] w S. Stwierdziła w nim, że jest przez organ ignorowana, rozmowy telefoniczne z 2 lipca 2020 r. i 24 sierpnia 2020 r. nie miały charakteru merytorycznego, a organ nie podejmuje działań, względnie są one pozorne i nie prowadzą do załatwienia sprawy dotyczącej nieprawidłowo przeprowadzonych robót budowlanych. W piśmie z tej samej daty skarżąca wskazała, że organy prowadząc postępowanie na podstawie art. 50 - 51 ustawy Prawo budowlane, nie odnoszą się do nieprawidłowości procesu budowlanego, regulowanych w art. 66 tej ustawy z mocy którego organy obowiązane są podjąć stosowne czynności w sprawie stanu technicznego budynku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w piśmie z 7 września 2020 r., doręczonym skarżącej 16 września 2020 r., wyjaśnił, że sprawa dotycząca robót budowlanych w mieszkaniu nr [.] została już zakończona decyzją z 20 lipca 2017 r., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 22 marca 2017 r. o braku podstaw do wydania nakazu wykonania określonych robót budowlanych i czynności w sprawie robót budowlanych prowadzonych przez A. C. i T. C. w mieszkaniu nr [..]. Skarga na decyzję organu drugiej instancji została przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalona wyrokiem z 15 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 612/17. Wskazano też na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 18 czerwca 2019 r., którą utrzymano w mocy decyzję organu odwoławczego z 19 marca 2019 r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji z 20 lipca 2017 r., utrzymującej w mocy decyzję z 22 marca 2017 r. Wyjaśniono też, że akta administracyjne dotyczące sprawy robót budowlanych zostały przesłane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w związku ze skargą na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 18 czerwca 2019 r. Zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dokumentacja złożona przez skarżącą przy piśmie z dnia 6 lipca 2020 r. nie daje podstaw do ponownego prowadzenia postępowania w sprawie stropu międzykondygnacyjnego nad parterem, w obrębie mieszkania nr [..] w budynku przy ul. [..] w S., gdyż sprawa została już rozpoznana. Z dokumentacji tej nie wynika, by przekroczone zostały dopuszczalne poziomy hałasu w porze dziennej lub nocnej, a poprawy izolacyjności akustycznej stropu można dokonać we własnym zakresie. W odpowiedzi na przesłane mu ponaglenie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w piśmie z 25 września 2020 r. wyjaśnił skarżącej, że sprawa dotycząca robót budowlanych w mieszkaniu nr [..] została już zakończona decyzją organu z 20 lipca 2017 r., w związku z czym nie przysługuje w tym zakresie ponaglenie w trybie art. 37 k.p.a. Wskazano też, że organ pierwszej instancji pismem z 7 września 2020 r. udzielił skarżącej odpowiedzi na kolejne pisma w sprawie i stwierdzono, że gdyby zamiast ponaglenia została złożona skarga na działanie organu pierwszej instancji, to musiałaby ona zostać uznana za zasadną, gdyż odpowiedź na pismo z 6 lipca 2020 r. została udzielona w dniu 7 września 2020 r., a więc z naruszeniem terminu. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w piśmie z 7 grudnia 2020 r. uznał zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia praworządności oraz interesów skarżącej poprzez blokowanie drogi administracyjnej w odniesieniu do sposobu załatwienia sprawy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego za częściowo uzasadnione. Organ wyjaśnił, że aby móc skorzystać z prawa do zaskarżenia do sądu bezczynności lub przewlekłości w działaniu organu wystarczy samo wniesienie ponaglenia na podstawie art. 37 k.p.a., niezależnie od stanowiska organu, dlatego w tym zakresie stanowisko organu szczebla wojewódzkiego nie ma wpływu na prawo wniesienia skargi do sądu. Uznano jednak, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie ustosunkował się w piśmie z 25 września 2020 r. do treści ponaglenia z 30 sierpnia 2020 r., w którym zarzut dotyczył postępowania administracyjnego dotyczącego lokalu nr [..] przy ul. [..] w S. z art. 66 ustawy Prawo budowlane i braku działań organu szczebla powiatowego w tym przedmiocie. W piśmie z 25 września 2020 r. organ odniósł się natomiast tylko do postępowania w sprawie robót budowlanych w mieszkaniu nr [..] przeprowadzonych na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, zakończonego decyzją z 20 lipca 2017 r. W związku z tym zobowiązano organ szczebla wojewódzkiego do ponownego przeanalizowania treści ponaglenia i ustosunkowaniu się do niego. K. G.-C. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie rozpoznania wniosku dotyczącego postępowania w sprawie robót budowlanych wniosła o zobowiązanie organu do wydania decyzji będącej odpowiedzią na wniosek oraz zobowiązanie organu do wykonania czynności dostarczających dowodów wynikających z żądania skarżącej, a także o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem skarżącej, postępowanie powinno być zakończone najpóźniej 27 lipca 2020 r., a organ nie podjął żadnych działań w celu merytorycznego rozpoznania wniosku i miesza dwa porządki prawne, to jest art. 51 i art. 66 Prawa budowlanego. Organ uchyla się też od poczynienia własnych ustaleń przedstawionych we wniosku skarżącej z 30 sierpnia 2020 r. Do skargi dołączono załączniki. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie i wskazano, że organ nie prowadzi postępowania w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem organu, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego i biorąc pod uwagę przedłożone przez skarżącą z pismem z 6 lipca 2020 r. dokumenty, nie ma podstaw do prowadzenia postępowania w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego mieszkania nr [..] przy ul. [..] w S. w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane. Dokumentacja ta nie daje także podstaw do ponownego prowadzenia postępowania w sprawie stropu międzykondygnacyjnego w obrębie mieszkania nr [..] w przedmiotowym budynku, gdyż sprawa ta była już rozpoznawana. Ponaglenie skarżącej rozpoznane pismem z 25 września 2020 r. w stosunku do lokalu nr [..] nie wskazuje na nieprawidłowości organu w zakresie nieprowadzenia postępowania w trybie art. 66 Prawa budowalnego. Wskazano też, że odpowiedź z 7 września 2020 r. na pismo skarżącej z 6 lipca 2020 r. została udzielona z naruszeniem terminu z art. 35 k.p.a. Organ wyjaśnił, że informował skarżącą w rozmowie telefonicznej o niemożności zachowania terminu ze względu na brak akt archiwalnych w siedzibie organu i złożoność sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga zasługiwała co do zasady na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowej jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: jako PINB) w sprawie rozpoznania wniosku skarżącej z 6 lipca 2020 r. Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. w myśl art. 3 § 2 pkt 8 i 9 tej ustawy kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 149 § 2 P.p.s.a.). W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że z bezczynnością organu lub przewlekłością postępowania prowadzonego przez organ administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Przechodząc dalej wyjaśnić należy, że warunkiem wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). W sprawie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania środkiem takim jest ponaglenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia (art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, dalej jako k.p.a.). W niniejszej sprawie skarżąca złożyła ponaglenie pismem z 30 sierpnia 2020 r., zarzucając PINB bezczynność w sprawie dotyczącej postępowania administracyjnego dotyczącego robót budowlanych w mieszkaniu nr [..] przy ulicy [..] w S. W piśmie z 25 września 2020 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: jako WINB) co prawda stwierdził, że skarżącej nie przysługuje ponaglenie, ponieważ sprawa została zakończona decyzją z 20 lipca 2017 r., jednakże podkreślić należy, że warunkiem wniesienia skargi jest sam fakt wniesienia ponaglenia, nie zaś jego uwzględnienie przez organ wyższego stopnia, wobec czego należy uznać, że skarga jest formalnie dopuszczalna. Na marginesie przypomnieć należy, że w piśmie z 7 grudnia 2020 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zobowiązał WINB do ponownego przeanalizowania treści ponaglenia i ustosunkowaniu się do niego. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że w kwestii robót budowlanych w mieszkaniu nr [..] w budynku przy ulicy [..] toczyło się już postępowanie zakończone decyzją WINB z 20 lipca 2017 r., którą utrzymano w mocy decyzję PINB z 22 marca 2017 r. orzekającą o braku podstaw do wydania nakazu wykonania określonych robót budowlanych i czynności na podstawie przepisów art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., dalej: P.b.). Prawomocnym wyrokiem z 15 listopada 2017 r., sygn. II SA/Gd 612/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. Ponadto, sądowi wiadomo z urzędu, że wyrokiem z 4 marca 2020 r., sygn. II SA/Gd 772/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił postanowienie WINB i poprzedzające je postanowienie PINB o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania lokalu nr [..]. W niniejszej sprawie zaś skarżąca zwalcza bezczynność PINB w związku z jej pismem z 6 lipca 2020 r., a więc złożonym po zakończeniu poprzedniego postępowania. Przypomnieć należy, że po rozmowie telefonicznej z pracownikiem PINB z 2 lipca 2020 r. (notatka służbowa w aktach sprawy) skarżąca złożyła pisma z 6 lipca 2020 r., załączając materiał dowodowy i wnosząc m.in. o przyznanie skarżącej statusu strony w postępowaniu z art. 66 P.b. Następnie, z notatki służbowej pracownika PINB z 4 sierpnia 2020 r. wynika, że skarżąca zażądała wszczęcia postępowania. Natomiast w piśmie z 30 sierpnia 2020 r. (stanowiącym ponaglenie) skarżąca wniosła "o merytoryczne rozpatrzenie materiału dowodowego do postępowania" i stwierdziła, że jako strona żąda od organu poczynienia własnych ustaleń. Zarazem, w piśmie z tej samem daty skarżąca doprecyzowała o bezczynność w jakiej sprawie jej chodzi. Z jego treści wynika bowiem jednoznacznie, że skarżąca domaga się prowadzenia postępowania w trybie art. 66 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Powyższe prowadzi do jednoznacznego wniosku, że skarżąca – powołując się na stanowisko Prokuratora Okręgowego wyrażone w piśmie z 18 marca 2020 r. – domagała się wszczęcia i przyznania jej statusu strony w postępowaniu na podstawie art. 66 P.b. (co znalazło jednoznaczne potwierdzenie w piśmie z 30 sierpnia 2020 r., gdzie wyraźnie powołała się na art. 66 tej ustawy). Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 66 ust. 1 P.b. w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia - organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Zgodnie zaś z art. 66 ust. 1a P.b. w przypadku stwierdzenia nieuzasadnionych względami technicznymi lub użytkowymi ingerencji lub naruszenia wymagań dotyczących obiektu budowlanego, których charakter uniemożliwia lub znacznie utrudnia użytkowanie go do celów mieszkalnych, organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie skutków ingerencji lub naruszeń lub przywrócenie stanu poprzedniego. Decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie. Natomiast stosownie do ust. 2 tego przepisu, w decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1-3, organ nadzoru budowlanego może zakazać użytkowania obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Decyzja o zakazie użytkowania obiektu, jeżeli występują okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, podlega natychmiastowemu wykonaniu i może być ogłoszona ustnie. W konsekwencji, jeżeli wystąpi jedna z czterech przesłanek wymienionych w art. 66 ust. 1 P.b., bądź przesłanka wskazana w ust. 1a tego artykułu, uzasadniona jest ingerencja organu nadzoru budowlanego, a decyzje wydawane na podstawie art. 66 stanowią decyzje związane. Jeśli wystąpi choć jedna z przesłanek organ nadzoru budowlanego nie jest uprawniony, lecz obowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Zaistnienie przesłanek musi zaś wynikać z ustaleń poczynionych przez organ w przeprowadzonym postępowaniu i następnie znaleźć odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji (zob. A. Despot-Mładanowicz [w:] A. Gliniecki (red.), Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III 2016, LEX/el.). Ponadto, jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny, postępowanie o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego może być wszczynane z urzędu przez organ nadzoru budowlanego, jednak żaden przepis nie ogranicza możliwości wszczynania takiego postępowania także na wniosek (wyrok z 2 lipca 2019 r., sygn. II OSK 2155/17, dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Jednocześnie należy podkreślić, że art. 66 P.b. ma zastosowanie do obiektów budowlanych, a nie lokali znajdujących się w tych obiektach. Zgodnie z art. 66 w związku z art. 61 P.b. adresatem decyzji może być tylko właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Jednakże art. 61 w P.b., wskazujący na adresata obowiązków w zakresie utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 P.b., nie wyłącza apriori interesu osób trzecich w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 66 P.b., który trzeba ustalać na kanwie konkretnych okoliczności sprawy. Z ograniczenia podmiotów, na które na podstawie przepisu prawa materialnego nałożony może zostać obowiązek, nie można wyprowadzić braku interesu osób trzecich, skoro mogą one żądać nałożenia obowiązku w zakresie przyjętym w przepisach prawa (zob. wyrok WSA w Warszawie z 24 maja 2019 r., sygn. VII SA/Wa 2811/18, dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Niewątpliwie z akt sprawy wynika, że w odniesieniu do robót budowlanych wykonanych w lokalu nr [..] w budynku przy ul. [..] w S. toczyło się postępowanie zakończone ostateczną i prawomocną decyzją WINB z 20 lipca 2017 r. Postępowanie to toczyło się na podstawie art. 50 -51 P.b. Przypomnieć tymczasem należy, o czym mowa była powyżej, że skarżąca domagała się prowadzenia postępowania na podstawie art. 66 P.b., a więc w innej sprawie niż zakończona ww. decyzją. Jakkolwiek deklaracja ta mogła być dla organu nadzoru nieczytelna, biorąc pod uwagę treść pisma skarżącej z 6 lipca 2020 r., to już nie budzi wątpliwości w świetle treści kolejnego pisma skarżącej – z 30 sierpnia 2020 r. Jak wynika zaś z odpowiedzi PINB z 7 września 2020 r. "dokumentacja nie daje podstaw do ponownego prowadzenia postępowania w sprawie stropu międzykondygnacyjnego [...] gdyż sprawa była już rozpatrywana w/wym. rozstrzygnięciami" (s. 2 in medio). Dalej organ stwierdził, że "nie ma podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego nieruchomości [...] w trybie art. 66 obowiązującej ustawy Prawo budowlane" (s. 2 in fine). Jednak nie rozstrzygnął powyższego wniosku w sposób procesowy. Biorąc pod uwagę treść pisma PINB z 7 września 2020 r. stwierdzić należy, że PINB rozstrzygnął wniosku skarżącej w sposób określony przepisami prawa. Nie ulga wątpliwości, że skarżąca domagała się wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej robót budowlanych w lokalu nr [..] w budynku przy ulicy [..] w S., co do których wydana została ostateczna decyzja administracyjna. Nie mniej jednak, biorąc pod uwagę inną podstawę prawną, wskazaną przez skarżącą jako materialnoprawna oceny wykonanych robót budowlanych, stanowisko organu odwołujące się do przesłanki niedopuszczalności orzekania w tej samej sprawie – jest wadliwe. Organ powinien wyjaśnić, czy – na wniosek skarżącej lub z urzędu w związku z sygnałami skarżącej i Prokuratora – należałoby wszcząć postępowanie. W piśmie z 7 września 2020 r. organ, jak się wydaje, wyraził przekonane o braku podstaw do wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie, co jednak nastąpiło w formie pisma, a nie w formie procesowej. Pozostawiając poza ramami niniejszych rozważań kwestię zasadności wszczęcia postępowania, bowiem nie mieści się ona w zakresie analizy w ramach bezczynności, bez wątpienia można zarzucić organowi naruszenie przepisów postępowania dotyczących formy rozstrzygania spraw administracyjnych. Nie jest dopuszczalne uchylanie się od obowiązku zajęcia stanowiska w formie nakazanej przepisami prawa administracyjnego, bowiem pozbawia to stronę możliwości merytorycznej obrony jej praw w toku postępowania, abstrahując od naruszenia zasady szybkości postępowania. W tej sytuacji, stwierdzić należy, że organ pozostaje w bezczynności. Nie wydał bowiem postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w uzasadnionym terminie, co powinien był uczynić, jeśli uznał wniosek za nieuzasadniony z punktu widzenia art. 61 § 1a k.p.a. Nie wydał także postanowienia o wszczęciu postępowania, co uzasadniałoby merytoryczne orzeczenie w zakresie objętym wnioskiem skarżącej, w terminach, wynikających z art. 35 k.p.a. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał skargę za uzasadnioną co do samej zasady i zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego do rozpoznania wniosku skarżącej z 30 sierpnia 2020 r. w terminie 30 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności, o czym orzekł w pkt 1 sentencji na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W punkcie 2 i 3 wyroku sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), a bezczynność ta, wbrew stanowisku skarżącej, nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Co prawda, ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, więc dokonanie kwalifikacji bezczynności lub przewlekłości pozostawiono uznaniu sądu orzekającego. Uznanie to zaś cechuje brak sztywnych ram wartościowania danego stanu rzeczy, opiera się ono na analizie całokształtu okoliczności sprawy, przy uwzględnieniu pewnych wskazań ustawowych, zasad doświadczenia życiowego i zawodowego. Taka kwalifikacja będzie więc zasadna, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa. Ustalając charakter bezczynności sąd uznał, że zasadniczą przesłanką, która pozwala na taką ocenę jest swoista "zła wola" organu, a więc celowe i intencjonalne odsuwanie w czasie załatwienia sprawy, mimo braku obiektywnie weryfikowalnych przeszkód uniemożliwiających zakończenie postępowania. Zdaniem sądu, w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z taką okolicznością, ponieważ jak wynika z akt sprawy organ ustosunkował się do pism skarżącej i udzielił odpowiedzi pismem z 7 września 2020 r., powołując się m.in. na ostateczną i prawomocną decyzję WINB z 20 lipca 2017 r. Jednocześnie, intencja skarżącej co do podstawy wszczęcia postępowania nie był jednoznaczna od samego początku, gdyż uległa doprecyzowaniu w piśmie z 30 sierpnia 2020 r. wraz z wniesieniem ponaglenia. Tym samym nie można stwierdzić, że organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, czy też zignorował skarżącą, lecz podjął czynność niewłaściwą i po terminie, w związku z czym został zobowiązany do ponownego odniesienia się do wniosku skarżącej. Z tego też powodu sąd odstąpił od wymierzenia organowi grzywny lub przyznania sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Ponadto, na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzono od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania (na którą złożył się wpis od skargi). Na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. sąd orzekł w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, bowiem skarga dotyczyła przewlekłości lub bezczynności organu administracji publicznej.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 26 stycznia 2021
- Symbol z opisem
- 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 658
- Hasła tematyczne
- Administracyjne postępowanie
- Skarżony organ
- Inspektor Nadzoru Budowlanego
- Sędziowie
- Diana Trzcińska /przewodniczący sprawozdawca/ Magdalena Dobek-Rak Mariola Jaroszewska
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
art. 35 · Dz.U. 2018 poz. 2096
Powiązane dokumenty
Sygnatura: VII SAB/Wa 391/20 · 23 kwietnia 2021
Postanowienie WSA w Warszawie z 23 kwietnia 2021 r., VII SAB/Wa 391/20 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Sygnatura: II SAB/Ol 23/21 · 8 kwietnia 2021
Wyrok WSA w Olsztynie z 8 kwietnia 2021 r., II SAB/Ol 23/21 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Sygnatura: II SAB/Ol 25/21 · 8 kwietnia 2021
Wyrok WSA w Olsztynie z 8 kwietnia 2021 r., II SAB/Ol 25/21 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny