II SAB/Bk 41/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi M. Z. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zasiłku chorobowego p o s t a n a w i a odrzucić skargę.

M. Z. (dalej jako: skarżący) wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie zasiłku chorobowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako p.p.s.a.), bowiem skarga została wniesiona w sprawie, w której nie przysługuje. Organ wskazał, że w sprawie ma zastosowanie art. 83 ust. 3 i 5-7 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 199). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Skarga podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2026 r. poz. 199) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie z ust. 3 tego przepisu odwołanie do sądu przysługuje również w razie niewydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku o świadczenie lub inne roszczenia. Zgodnie z art. 476 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1568, dalej jako: k.p.c.) przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się sprawy, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, dotyczących: ubezpieczeń społecznych (1), emerytur i rent (2), innych świadczeń w sprawach należących do właściwości Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (4) i świadczeń odszkodowawczych przysługujących w razie wypadku lub choroby pozostających w związku ze służbą wojskową albo służbą w Policji, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służbie Celno-Skarbowej, Państwowej Straży Pożarnej, Biurze Ochrony Rządu, Służbie Ochrony Państwa, Służbie Więziennej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego oraz Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (5). W myśl art. 476 § 3 k.p.c. przez sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych rozumie się także sprawy wszczęte na skutek niewydania przez organ rentowy decyzji we właściwym terminie, a także sprawy, w których wniesiono odwołanie od orzeczenia wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności lub od decyzji wydanej przez ten zespół, sprawy o roszczenia ze stosunków prawnych między członkami otwartych funduszy emerytalnych a tymi funduszami lub ich organami oraz sprawy ze stosunków między emerytami lub osobami uposażonymi w rozumieniu przepisów o emeryturach kapitałowych a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych. Wskazać należy, że wojewódzkie sądy administracyjne są uprawnione jedynie do rozpoznawania spraw z zakresu działania Prezesa ZUS dotyczących umorzenia, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty należności z tytułu składek wskazanych w art. 28 i art. 29 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Regulacja ta wynika bezpośrednio z § 1 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 lutego 2017 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. z 2024 r. poz. 777). Jakkolwiek stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., sąd administracyjny jest właściwy do rozpatrywania skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w określonych przypadkach, to jednak z mocy przywołanych wyżej przepisów szczególnych postępowanie w przedmiocie bezczynności (niewydania decyzji) przez Prezesa ZUS w niniejszej sprawie nie zalicza się do spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych. Należy podkreślić ponownie, że przedmiotowa sprawa dotyczy bezczynności Prezesa ZUS w sprawie o zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego. Właściwy do rozpoznania skargi skarżącego będzie sąd powszechny. Z tego względu skargę należało odrzucić jako nienależącą do właściwości sądu administracyjnego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.