II SA/Wr 825/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 15 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w kwestii sprzeciwu skarżącej od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2019 r. oddającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu postanawia: utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy.

Postanowieniem z 14.01.2019 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia skarżącego od kosztów oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wskazano, że skarżąca prowadzi wraz z mężem wspólne gospodarstwo domowe. Mieszkają w ich mieszkaniu o powierzchni 50 m² i w stanowiącym ich współwłasność z synem domu o powierzchni 130 m², posadowionym na działce o powierzchni 14 ary. Posiada oszczędności w kwocie 500 zł oraz 6-letni samochód marki Opel Corsa. Skarżąca i jej mąż utrzymują się z emerytur w kwocie odpowiednio 1.920 zł i 1.897 zł. Do swoich zobowiązań i stałych wydatków zaliczyła opłatę za mieszkanie w kwocie 580 zł, za energię elektryczną – 120 zł, za wodę – 70 zł, za telefon – 50 zł, koszt zakupu paliwa – 200 zł, środków czystości – 100 zł, leczenia – 600 zł oraz składki ubezpieczenia za rok w łącznej kwocie 1.700 zł. W roku 2017 skarżąca uzyskała dochód w łącznej kwocie 65.443,61 zł, natomiast jej mąż 26.699,32 zł, oboje borykają się z problemami zdrowotnymi, natomiast kwotę 20.000 zł zgromadzoną na lokacie przeznaczyła na remont domu w [...], zakup opału, zakupu stołu, krzeseł i innych przedmiot oraz odzieży zimowej. W świetle takich ustaleń referendarz uznał, że skarżąca nie wykazała, że w jej sytuacji materialnej i rodzinnej zaistniała przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Pismem złożonym w dniu [...].02.2019 r. skarżąca wniosła w terminie sprzeciw od powyższego postanowienia, wnosząc o powtórne przeanalizowanie jej sytuacji. Powtórzyła dotychczasowe stanowisko na temat zadawalających dochodów w roku 2017 r., ponieważ wówczas była osobą pracującą. Obecnie wraz z mężem są na emeryturze i ich łącze dochody wynoszą 3800,00 zł, zaś wydatki miesięczne 1700,00 zł. Pozostały dochód przeznaczony jest na bieżące utrzymanie. Z tych względów skarżąca nie jest w stanie ponieść innych wydatków bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że w myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), zwanej dalej p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a., strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Przepis art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi natomiast, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W niniejszej sprawie skarżąca wniosła o zwolnienie w całości z kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, czyli o prawo pomocy w zakresie całkowitym, zatem do przyznania prawa pomocy konieczne jest uznanie, że skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie bowiem skarżąca nie wykazała w sposób dostateczny, aby znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. W świetle przedstawionych dokumentów Sąd nie miał podstaw aby zmienić zaskarżone postanowienie referendarza, ponieważ skarżąca dysponuje środkami pieniężnymi wystarczającymi aby pokryć zarówno koszty postępowania sądowego, jak i ustanowić pełnomocnika z wyboru. Należy zwrócić uwagę, że skarżąca otrzymuje emeryturę w wysokości 1920,00 zł. Emerytura jej męża, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wynosi 1897,00 zł. Natomiast do swoich zobowiązań i stałych wydatków zaliczyła opłatę za mieszkanie w kwocie 580 zł, za energię elektryczną – 120 zł, za wodę – 70 zł, za telefon – 50 zł, koszt zakupu paliwa – 200 zł, środków czystości – 100 zł, leczenia – 600 zł oraz składki ubezpieczenia za rok w łącznej kwocie 1.700 zł. Z nadesłanych przez skarżącą pism wynika, że jest w złym stanie zdrowia (przewlekłe zapalenie zatok przynosowych). Należy dodać, że doświadczenie życiowe podpowiada, że osoby w tym wieku często są schorowane, zatem Sąd uwzględnił powyższą okoliczność. Niemniej jednak, przyjdzie zgodzić się z zaskarżonym orzeczeniem, że posiadane przez skarżącą środki pieniężne są wystarczające na pokrycie kosztów związanych z niniejszy postępowaniem, zwłaszcza biorąc pod uwagę informację o wydatkowaniu znacznych kwot na remonty posiadanych nieruchomości. W sprzeciwie skarżąca nie przytoczyła żadnych nowych okoliczności mogących wpłynąć na zmianę orzeczenia. Mając na uwadze wszelkie okoliczności niniejszej sprawy nie sposób przyznać skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie. W szczególności, gdy weźmie się pod uwagę, że prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Mając na względzie powyższe Sąd działając na podstawie art. 260 § 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.