Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Wr 728/17

Wyrok WSA we Wrocławiu z 25 kwietnia 2018 r., II SA/Wr 728/17 – rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego

Wynik

*Uchylono decyzję I i II instancji

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia
25 kwietnia 2018
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Dnia 25 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.) Asesor WSA Wojciech Śnieżyński Protokolant Natalia Rusinek po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi D.J. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości technicznych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rzecz adwokata E. Ł.- K. kwotę 480 zł (słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych) podwyższoną o kwotę należnego podatku od towarów i usług w wysokości 110,40 zł (słownie: sto dziesięć złotych czterdzieści groszy) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

W dniu [...].08.2016 r. osoba fizyczna przedstawiająca się jako zarządca nieruchomości – budynku mieszkalnego wielorodzinnego zawiadomiła organ nadzoru budowlanego o potrzebie podjęcia czynności w celu zapewnienia prawidłowego użytkowania urządzeń grzewczych w lokalach mieszkalnych. Zarządca dołączył opracowaną na zlecenie wspólnoty mieszkaniowej ekspertyzę techniczną J. M. z dnia [...].02.2016 r. oraz opinię mistrza kominiarskiego z dnia [...].01.2016 r., w których zalecono wydanie nakazu wyłączenia z użytkowania pieca kuchennego w lokalu nr [...] (mieszkanie skarżącej). PINB uzyskał od podmiotu oznaczonego przez ten organ jako "zarządca nieruchomości" (bez wskazania osoby) odpis uchwały wspólnoty mieszkaniowej (tworzonej przez czterech właścicieli) z 2006 r. o powołaniu zarządcy w osobie B. K. oraz umowy o zarządzanie nieruchomością wspólną z 2006 r. zawartej pomiędzy czterema właścicielami lokali a B. K., w której wskazano jako uprawnionego do czynności zwykłego zarządu zarządcę K. G. (osobę podpisaną pod zawiadomieniem z dnia [...].08.2016 r.). W § 3 umowy właściciele udzielili pełnomocnictwa zarządcy (bez wskazania jego osoby) do reprezentowania wspólnoty przed sądami i organami administracji publicznej oraz w stosunkach z właścicielami lokali. Kolejno wskazany organ dokonał kontroli obiektu, ustalając sposób użytkowania urządzeń grzewczych w poszczególnych lokalach. Na tej podstawie organ ten wszczął z urzędu postępowanie w sprawie utrzymania niewłaściwego stanu technicznego budynku mieszkalnego, kierując zawiadomienie do "zarządcy nieruchomości" (czyli nie wiadomo, do kogo) reprezentującego wspólnotę mieszkaniową. Jednocześnie PINB na podstawie art. 81c ust. 1 pkt 1 p.b. nałożył na wspólnotę mieszkaniową obowiązek przedłożenia dokumentów (książki obiektu budowlanego, protokołów z przeglądów i badań instalacji oraz przewodów kominowych). W uzasadnieniu powołał ustalenia, że piece kaflowe i kuchnia węglowa w mieszkaniu nr [...] stanowią wyposażenie tego lokalu. Lokale nr [...] i [...] ogrzewane są piecami kaflowymi, lokal nr [...] grzejnikami elektrycznymi, zaś lokal nr [...] kominkiem z wkładem żeliwnym zamykanym, obudowanym. W lokalach znajdują się kuchenki gazowe. Brakuje prawidłowej wentylacji nawiewno-wywiewnej w lokalach nr [...] i [...] oraz wywiewnej w lokalu nr [...]. Ustalono użytkowanie przewodów kominowych niezgodnie z przepisami (brak szczegółowych ustaleń). Kolejne czynności procesowe, w szczególności przesłuchania świadków (autora ekspertyzy, mistrzów kominiarskich) PINB dokonywał po zawiadomieniu "zarządcy nieruchomości". Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. PINB na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b. nakazał skarżącej oraz właścicielowi lokalu nr [...] usunięcie nieprawidłowości technicznych w budynku, w szczególności przez odłączenie kuchni węglowej w lokalu nr [...]. W odwołaniu skarżąca twierdziła, że użytkuje kaflową kuchnię węglową od 1965 r., czyli od początku zajmowania lokalu. Według skarżącej przyczyną nieprawidłowości w użytkowaniu przewodu kominowego jest samowolne zainstalowanie w 2003 r. kominka w lokalu nr [...]. Samowolę lub niezgodność kominka z przepisami zgłosiła w 2004 r. do nadzoru budowlanego. Przeczyła ustaleniu, jakoby już w tym okresie nie korzystała z kuchni węglowej. Za nieprawidłowe podłączenie kominka do przewodu kominowego nie powinna ponosić odpowiedzialności skarżąca. Decyzją z dnia [...] maja 2017 r. organ (art. 32 p.p.s.a.) uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ zwrócił uwagę na naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. wobec braku zawiadomienia adresatów decyzji. Zalecił rozważenie wydania decyzji częściowych wobec poszczególnych stron (nie rozwijając tego tematu, jak wiadomo pierwsza instancja prowadziła postępowanie z udziałem jednej strony – wspólnoty mieszkaniowej, a dopiero w decyzji pierwszej instancji pojawiły się dwie dodatkowe strony – właściciele lokali nr [...] i nr [...]). Nakazał prawidłowe uzasadnienie rozstrzygnięcia. W toku ponownego rozpatrzenia PINB zarządził oględziny budynku, o których zawiadomił jako strony wspólnotę reprezentowaną przez zarządcę oraz właścicieli lokali nr [...] i nr [...]. O gotowości do wydania decyzji (art. 10 § 1 k.p.a.) zawiadomił wspólnotę – zarządca oraz skarżącą. Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. organ ten na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332) nakazał skarżącej jako właścicielce lokalu nr [...] usunięcie nieprawidłowości technicznych w budynku mieszkalnym poprzez wyłączenie z użytkowania kuchni węglowej przez jej odłączenie od kanału kominowego i zamurowanie otworu wlotowego spalin z kuchni oraz wykonanie wentylacji nawiewno-wywiewnej w pomieszczeniu kuchni. W uzasadnieniu organ ten powołał ustalenia wynikające z oględzin, ekspertyzy J. M. i opinii kominiarskiej oraz przesłuchania autorów tych opracowań. Nieprawidłowe jest podłączenie do jednego przewodu kominowego urządzeń grzewczych znajdujących się w lokalach nr [...], nr [...] i nr [...]. Przytoczono wnioski przesłuchanych osób, aby w celu usunięcia nieprawidłowości odłączyć kuchnię węglową w lokalu nr [...]. Dodatkowo powołano treść protokołu kominiarskiego M. F. z dnia [...].01.2004 r., w którym nie wykazano istnienia kuchni węglowej, zaś ten mistrz kominiarski zeznał jako świadek, że nieujęcie kuchni węglowej spowodowane było brakiem jej wpięcia do kanału kominowego. Organ pierwszej instancji ustalił na tej podstawie, że do 2004 r. do przewodu kominowego podłączone zostały urządzenia grzewcze w lokalach nr [...] i nr [...], natomiast kuchnia węglowa została podłączona w okresie późniejszym. Nieprawidłowościami technicznymi w budynku są zatem brak wymaganej wentylacji oraz podłączenie kuchni węglowej w lokalu nr [...]. Nieprawidłowości te stwarzają zagrożenia bezpieczeństwa ludzi (możliwość zatrucia dymem, tlenkiem węgla). W zakresie usunięcia wad technicznych lokalu, to właściciel lokalu jest adresatem decyzji. W odwołaniu skarżąca zarzuciła, że istniejące w jej mieszkaniu wentylacja, która była wystarczająca według przepisów z 1965 r., a ostatnio została poprawiona, jest prawidłowa. Obecnie zarzuca się brak kratki wentylacyjnej, która nie była wymagana. Nie wiadomo dlaczego stan tej instalacji ocenia się według obecnie obowiązujących przepisów. Skarżąca powtórzyła, że zainstalowanie kominka w lokalu nr [...] stanowiło samowolę budowlaną. Nadal kwestionowała prawdziwość opinii kominiarskiej z 2004 r. Niesprawiedliwe jest pozbawienie skarżącej możności ogrzewania mieszkania na poddaszu w zakresie kuchni i łazienki kuchnią węglową istniejącą od 1965 r. Do odwołania dołączyła kserokopie pism kierowanych w 2004 r. do ówczesnego zarządcy budynku ([...]) oraz do nadzoru budowlanego, w których zgłosiła problemy w użytkowaniu komina wywołane przez zainstalowanie kominka w lokalu nr [...]. Według kominiarzy kominek został dodatkowo podłączony do przewodu kominowego, z którego korzysta skarżąca. W grudniu 2003 r. przy udziale sąsiada, kominiarzy i zarządcy zastanawiano się jak zaradzić kłopotom, proponowano wybudowanie dodatkowego komina dla kominka lub rozebranie kominka, tak samo w styczniu 2004 r. Następnie jednak przekonywano skarżącą, że podłączenie kominka jej nie szkodzi. Skarżąca się z tym nie zgadza, gdyż właśnie zainstalowanie kominka wywołuje brak ciągu, zadymianie kuchni i nadmierne gromadzenie się sadzy w kominie. Ponadto dołączyła postanowienie PINB z dnia [...] marca 2004 r. nakładające na podstawie art. 62, 63 i 64 p.b. na właścicieli nieruchomości i zarządcę obowiązek przedłożenia dokumentów dot. stanu sprawności technicznej obiektu. W uzasadnieniu organ ten powołał treść pisma skarżącej i protokołu kontroli obiektu przez PINB, wskazujących na wątpliwości co do stanu sprawności przewodów kominowych. Dołączyła również pismo [...] z dnia [...].03.2004 r. powołujące protokół kominiarski z dnia [...].01.2004 r. z którego nie wynika, aby kominek w lokalu nr [...] i kuchnia węglowa w lokalu nr [...] były podłączone do tego samego przewodu kominowego. Zaskarżoną decyzją organ wyznaczył dalszy termin wykonania nakazu, a poza tym utrzymał powyższą decyzję w mocy. W uzasadnieniu przytoczył ustalenia wynikające z oględzin z 2016 r. oraz ekspertyzy technicznej J. M. i opinii kominiarskiej. Według ekspertyzy z uwagi na niewłaściwy system wentylacji w lokalu nr [...], należy w lokalu tym wyłączyć z użytkowania kuchnię węglową. Według opinii kominiarskiej użytkowanie urządzeń grzewczych w lokalach nr [...] i nr [...] wywołuje zadymianie lokalu nr [...] przez nieużywaną kuchnię węglową. Organ powołał następnie wnioski wynikające z przesłuchania autora ekspertyzy, aby zlikwidować kuchnię węglową. W rozważaniach organ omówił treść art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b. oraz podkreślił, że obojętne są okoliczności, które wywołały powstanie stanu obiektu budowlanego wywołującego zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi. Adresatem decyzji według art. 61 p.b. może być właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Zasadność nakazu potwierdza ekspertyza techniczna, opinie kominiarskie oraz protokół kontroli kominiarskiej z dnia [...].01.2004 r. Nieprawidłowości w lokalu nr [...] stwarzają zagrożenie bezpieczeństwa ludzi. W skardze do sądu administracyjnego skarżąca powtórzyła zarzuty odwołań. W budynku znajduje się jeden komin o dwóch przewodach. Od początku piece kaflowe podłączone były do jednego przewodu, a kuchnie węglowe do drugiego. Właściciel lokalu nr [...] w 2003 r. samowolnie podłączył kominek do kanału przeznaczonego do wpięcia kuchni węglowej. Decyzja jest nieludzka, gdyż pozbawia ogrzewania skarżącą, osobę niezamożną i w podeszłym wieku, chociaż nieprawidłowości wywołał sąsiad. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Skarżąca dołączyła decyzję PINB nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. nakazującą właścicielom i zarządcy na podstawie art. 66 ust. 1 p.b. usunięcie nieprawidłowości w zakresie instalacji elektrycznej i stanu technicznego budynku oraz wykonanie sprawnie działającej wentylacji nawiewno-wywiewnej. Nie wiadomo, czy jest to decyzja ostateczna. Postępowanie w tamtej sprawie dotyczyło stanu sprawności technicznej przewodów kominowych i instalacji gazowej (k. 47 akt sądowych). Skarżącej przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd obszernie przedstawił stan sprawy, bowiem z samego przedstawienia w sposób pełny zgromadzonego w aktach materiału procesowego wynika niewątpliwie, że organ naruszył niemal wszystkie ogólne zasady postępowania administracyjnego. Organ z ogromną pewnością wywodzi, że w budynku objętym postępowaniem wyodrębniona została własność odrębna lokali mieszkalnych, zaś czterech lub pięciu właścicieli tych lokali tworzy wspólnotę mieszkaniową, której reprezentantem jest zarządca (określony nazwą działalności prowadzonej przez osobę fizyczną). Tymczasem przekonanie to nie zostało w ogóle udokumentowane. Okoliczność ta powinna zostać wykazana w sposób bezpośredni, nie zaś wynikać z domniemań, opartych na informacji uproszczonej z rejestru gruntów, że działka na której usytuowany jest budynek stanowi przedmiot współwłasności pięciu osób oraz na uchwale wspólnoty mieszkaniowej z 2006 r. o ustanowieniu zarządcy w osobie B. K., z którą następnie trzej z czterech wymienionych na wstępie właścicieli tworzących w 2006 r. wspólnotę mieszkaniową zawarli umowę o zarządzanie nieruchomością wspólną. W umowie w sposób niejasny podano, że zarządca reprezentowany jest przez B. K., w ramach której (chyba umowy ?) czynności zwykłego zarządu będzie prowadziła K. G. Dalej umowa traktuje o zarządcy bez określenia jego osoby oraz stanowi, że zarządca (już nie wiadomo, B. K. czy K. G.) może ustanowić pełnomocnika do zastępowania Wspólnoty przed organami. Ustawa o własności lokali (Dz. U. z 2018 r., poz. 716) reguluje kwestię zarządu nieruchomością wspólną, przy czym art. 18 u.w.l. przewiduje najpierw określenie sposobu zarządu w formie notarialnej, co zapewne w nin. sprawie nie nastąpiło, zaś kolejno w art. 19 u.w.l. wskazano, że do zarządu nieruchomością w tzw. małej wspólnocie mieszkaniowej (do siedmiu lokali nadających się do wyodrębnienia) stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego o współwłasności. Ten ostatni sposób zarządu ma zapewne miejsce w nin. sprawie. Wspólnota ta nie ma więc zapewne zarządu, zaś pełnomocnictwo dla zarządcy powinno określać konkretną osobę fizyczną pełnomocnika (art. 33 § 1 k.p.a.). Przed wyjaśnieniem tej kwestii przez organu trudno Sądowi na ten temat się obszerniej wypowiedzieć, należy jedynie odesłać do wypowiedzi komentatorów i orzecznictwa sądowego na tle wskazanej ustawy. Organy prowadząc postępowanie z udziałem wspólnoty mieszkaniowej jako strony powinny należycie udokumentować jej istnienie oraz określić konkretną osobę pełnomocnika procesowego tej strony, co powinno być oczywiste. Pełnomocnikiem procesowym nie jest nazwa działalności prowadzonej przez zarządcę, lecz osoba fizyczna oznaczona imieniem i nazwiskiem. Sprawa wadliwego działania przewodów kominowych w budynku (a przynajmniej jednego kanału w kominie) nie istnieje od 2016 r. jak twierdzą organy, ale co najmniej od 2003 r. W latach 2004-2005 prowadzone było w tej sprawie bliżej nieokreślone postępowanie administracyjne, którego materiałów procesowych i wydanych decyzji organy nie dołączyły. Z dokumentów (kserokopii) dołączonych przez skarżącą może wynikać, że sprawa w zakresie wentylacji została zakończona ostateczną decyzją, co wymaga wyjaśnienia z uwagi na art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. i ewentualności stosowania art. 105 § 1 k.p.a. w tym zakresie. Przede wszystkim jednak wymaga przemyślenia i dookreślenia przedmiot postępowania. W tym zakresie skarżąca postuluje sprawdzenie legalności zainstalowania kominka w lokalu nr [...] i jego zgodności z przepisami technicznymi oraz czy nie narusza to wartości chronionych w art. 5 p.b. O ile wadliwy stan techniczny obiektu wynika z robót wykonanych samowolnie lub niezgodnych z przepisami albo wywołuje określone zagrożenia, w przypadku braku okoliczności szczególnych wymagających natychmiastowego działania nadzoru budowlanego, należy usuwać skutki tych naruszeń prawa w postępowaniu dotyczącym źródła ich powstania (art. 48-51 p.b.). Przed wyjaśnieniem tych okoliczności stosowanie art. 66 p.b. byłoby przedwczesne. Wymaga ponadto wyjaśnienia i umotywowania przez organy kwestia kręgu stron nin. sprawy oraz adresata decyzji. Nie wiadomo dlaczego organy wyodrębniły spośród czterech lub pięciu współwłaścicieli budynku osoby dwóch z nich, jako dodatkowe strony obok wspólnoty mieszkaniowej, zaś pominęły wówczas pozostałych właścicieli. Stroną materialną sprawy są niewątpliwie wszyscy współwłaściciele, zaś procesowo należy rozstrzygnąć, czy stroną formalną będzie wspólnota mieszkaniowa, czy raczej ci właściciele. O ile dla organów stroną była przykładowo skarżąca (obok wspólnoty mieszkaniowej, która w tym przypadku nie reprezentowała jej interesu prawnego), to organy nie mogą skutecznie wobec skarżącej powołać się na dowody z zeznań świadków przeprowadzone bez jej zawiadomienia (art. 79, art. 81 k.p.a.). W nin. sprawie zarządca twierdził, że nie ma możliwości przymusić skarżącej do wykonania czynności zaleconych w ekspertyzie i opinii kominiarskiej, co wymaga rozważenia przy wyborze ewentualnego adresata nakazu, gdyż zarządca ten to raczej administrator lub pełnomocnik. W przypadku małej wspólnoty bardziej celowe może być adresowanie nakazu do wszystkich współwłaścicieli (por. wyroki II SA/Lu 1185/16, II OSK 164/12), a wyjątkowo do jednego z nich (wyrok II OSK 731/13, na temat adresatów patrz jeszcze wyroki II OSK 1310/06, 726/12, 1293/06, 1424/08, 2223/10). Dla organów powinno być istotne, że skarżąca przedstawia się jako właściciel lokalu odrębnego, posiadający własny interes prawny wyrażający się w ochronie tego lokalu przed niekorzystnym oddziaływaniem z komina stanowiącego część wspólną budynku, gdy przyczyną tych oddziaływań były roboty budowlane wykonane w lokalu sąsiednim, przy czym interes ten pozostaje w opozycji do stanowiska wspólnoty reprezentowanej przez zarządcę. Wymagało to nakierowania uwagi organów raczej na ochronę interesów skarżącej, niż wysuwania z faktu zadymiania jej lokalu wniosku, że nakazanie skarżącej zaślepienia dostępu do komina usunie i problem i zadymianie. Rozwiązanie to pociąga prostotą, ale nie uwzględnia przyczyn zadymiania i potrzeb skarżącej, nie ma też żadnego umocowania prawnego. Organ nie rozważył ponadto treści powołanych dowodów, naruszając tym art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Dołączona przez zarządcę ekspertyza nie została opracowana na polecenie organów i w ramach toczącego się postępowania (art. 62 ust. 3 lub art. 81c ust. 2 p.b.), co samo przez się nie dyskwalifikuje jej mocy dowodowej, jednak nakazuje rozważenie celu i treści ekspertyzy oraz jej przydatności do załatwienia sprawy. Rzeczoznawca określił protokół kontroli kominiarskiej jako "wybiórczy i minimalistyczny" i zalecił jej ponowienie oraz rozszerzenie zakresu. Zalecił zarządcy modernizację instalacji wentylacyjnej i podłączeń urządzeń grzewczych. Sama konkluzja ekspertyzy, aby wyłączyć z użytkowania kuchnię węglową ze względu na wady wentylacji, nie wynika z wcześniejszych ustaleń rzeczoznawcy lub argumentacji. Ekspertyza zaleca również wykonanie dodatkowo sprawdzenia poprawności podłączeń urządzeń grzewczych w całym budynku oraz "ze względu na błędną ocenę kominiarska należy doprowadzić do wznowienia ogrzewania pomieszczeń w prawidłowo wykonanym systemie lokalu nr [...]". Ta ostatnia uwaga jest kompletnie niezrozumiała, być może sugeruje usunięcie kominka. Ekspertyza zawiera więc propozycje dla zarządcy zmodernizowania sposobu ogrzewania lokali, nie zaś ocenę techniczną instalacji. W sposób wyraźny dyskwalifikuje moc dowodową opinii kominiarskich. Nie ma więc spójności pomiędzy ekspertyzą a opiniami i odmienny był cel opracowania ekspertyzy, nie dla potrzeb stosowania art. 66 p.b. Powołane przez organ dowody nie prowadzą do ustaleń uzasadniających stosowanie art. 66 ust. 1 pkt 1 p.b. Wymaga dodatkowego ustalenia stan techniczny kuchni węglowej i czy została ona faktycznie wyłączona z użytkowania, jak twierdzi mistrz kominiarski w opinii z dnia [...].01.2016 r. Opinia kominiarska z dnia [...].01.2004 r., w której nie wykazano podłączenia kuchni węglowej do komina i obecne zeznanie autora tego protokołu, że nie pamięta czy kuchnia węglowa była, lecz z treści protokołu wynika, że nie była podłączona, nie stanowi pewnego dowodu dla ustalenia o zainstalowaniu tej kuchni dopiero po tej dacie. Nie mógł to być jedyny dowód tej okoliczności. W związku z tym co napisano należy stwierdzić, że organ całkowicie zaniechał rozważenia słusznego interesu skarżącej (istotne naruszenie art. 7 k.p.a.) oraz nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (istotne naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), nie rozważył znaczenia i przydatności do rozstrzygnięcia sprawy dowodów przeprowadzonych poza postępowaniem administracyjnym, a przy tym stworzonych z naruszeniem istotnych uprawnień procesowych skarżącej (istotne naruszenie ponadto art. 79, art. 80, art. 81 k.p.a.), naruszył wynikającą z art. 8 k.p.a. zasadę pogłębiania zaufania stron do władzy publicznej (patrz Komentarz A. Wróbla do art. 8 k.p.a. teza 1 i powołane wyroki II SA 742/84 ONSA 1984 z. 2, poz. 67 i I SA 367/83 ONSA 1983 z. 2, poz. 64 oraz teza 6, Komentarz H. Knysiak-Molczyk teza 2 i 3), w tym również poprzez pominięcie argumentacji skarżącej w uzasadnieniu decyzji (istotne naruszenie ponadto art. 107 § 3 k.p.a.), nie zapewnił skarżącej czynnego udziału w czynnościach wyjaśniających (istotne naruszenie art. 10 § 1 k.p.a.) z czym wiąże się zaniechanie żądania doprecyzowania wniosków dowodowych skarżącej (były dorozumiane lub ogólnikowe, lecz nie można zarzucić skarżącej całkowitej bierności), nie dochował zasady przekonywania (istotne naruszenie art. 11 k.p.a., patrz Komentarz H. Knysiak-Molczyk teza 4), a w końcu naruszył zasadę dwuinstancyjności (istotne naruszenie art. 15 k.p.a.) przez zaniechanie ponownego rozpoznania sprawy w jej całokształcie i nieodniesienie się do argumentacji skarżącej (patrz komentarz P.M. Przybysza teza 5 i 11). Jak już podkreślono organ nie dostrzegł, że osobą narażoną na niebezpieczeństwa będące skutkiem wadliwego funkcjonowania wspólnych dla stron przewodów kominowych, jest właśnie skarżąca, której mieszkanie jest zadymiane, zaś stan kanału kominowego znacznie utrudnia jej korzystanie z kuchni węglowej (tak według twierdzeń skarżącej, których prawdziwości organ nie sprawdził). W sprawie chodzi nie o likwidację skutków, lecz ustalenie przyczyn tego stanu rzeczy i wyeliminowanie tych przyczyn poprzez stosowną decyzję. Organ inaczej i nieprawidłowo rozumie wyrażany na tle art. 66 p.b. pogląd, że obojętne dla rozstrzygnięcia jest poszukiwanie sprawcy wadliwego stanu technicznego obiektu. Jednak zapewnienie prawidłowego stanu obiektu wymaga stwierdzenia zakresu robót usuwających przyczyny wadliwości, których wykonanie organy nakażą. Nie chodzi tutaj o stwierdzenie odpowiedzialności za stan obiektu, lecz jego naprawę. Zamknięcie współwłaścicielowi dostępu do komina nie usuwa jego wadliwości. Nie ulega wątpliwości, że sprawa powinna zostać rozpatrzona od samego początku, przy wykorzystaniu przysługujących organowi nadzoru budowlanego możliwości dowodowych, zaś rozpocząć należy od ustalenia legalności lub prawidłowości zainstalowania kominka, co wyjaśni element prawny sprawy. Oczywiste jest wymaganie przestrzegania wskazanych reguł i gwarancji procesowych, pełnego wyjaśnienia i należytego rozważenia ustalonych okoliczności. Z tych względów oraz zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1c i art. 250 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak na wstępie.

Informacje o sprawie

Data wpływu
8 listopada 2017
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Sędziowie
Halina Filipowicz-Kremis /przewodniczący/ Mieczysław Górkiewicz /sprawozdawca/ Wojciech Śnieżyński

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny