II SA/Wr 237/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Wojciech Śnieżyński po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale II wniosku E. B. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku doprowadzenia do stanu poprzedniego samowolnie wykonanych robót budowlanych postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.

Skarżący wniósł skargę na wskazaną w rubrum decyzję DWINB uchylającą w całości decyzję PINB w [...] z [...].08. 2018 r., nr [...] i nakładającą na skarżącego obowiązek doprowadzenia do stanu poprzedniego samowolnie wykonane roboty budowlane związane z przebudową i zmianą sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego nr [...] na lokal usługowy w budynku w [...] przy ul. [...][...], tj. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu usługowego jako lokalu mieszkalnego; przywrócenie elewacji budynku do stanu poprzedniego poprzez: odtworzenie zamurowanego okna przedsionka od strony północno-wschodniej oraz zamurowanie wykonanego nowego otworu okiennego od strony północno- zachodniej. W skardze jej autor wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując na to, że brak jej wstrzymania spowoduje dla niego, jak również dla dwóch innych rodzin prowadzących działalność w przedmiotowym lokalu usługowym, utratę źródła utrzymania. Wskazał, że jest to jedyne źródło jego utrzymania. Jego utrata spowoduje brak środków na zaspokajanie podstawowych potrzeb jego rodziny, w tym dwójki dzieci. Ponadto skarżący powołał się na złożenie wniosku do Sądu Rejonowego o udzielenie zgody zastępczej na dysponowanie lokalem na cele dokonanego remontu i przekształcenia go na lokal użytkowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania skarżącego koniecznym jest odwołanie się do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 tego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powyższego wynika, że instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy. Może mieć bowiem miejsce jedynie w przypadku gdy zachodzą przesłanki, o których mowa powyżej. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu, Sąd jest związany zawartym w nim zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Wykazanie przesłanek przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu jest rzeczą wnioskodawcy, który powinien uzasadnić swój wniosek i wskazać konkretne okoliczności świadczące, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione i konieczne. W odniesieniu do wyżej wymienionych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, należy zauważyć, że w orzecznictwie wskazuje się, że chodzi o taką szkodę, niekoniecznie materialną, która nie mogłaby być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie oraz przy zaistnieniu której zachodzi przesłanka istotnych trudności w przywróceniu rzeczy do stanu pierwotnego. Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (vide: postanowienie NSA z 8.08.2014 r., sygn. akt II OZ 752/14). W ocenie sądu, powyższe przesłanki zostały w sprawie spełnione. Za wstrzymaniem wykonania przemawia bowiem okoliczność, że lokal usługowy objęty zaskarżoną decyzją, stanowi dla skarżącego jedyne źródło utrzymania. W takiej sytuacji należy zatem przyjąć, że wykonanie decyzji orzekającej o przywróceniu poprzedniego sposobu użytkowania lokalu usługowego jako lokalu mieszkalnego może wywołać trudne do odwrócenia skutki w postaci utraty przez skarżącego pracy i co za tym idzie środków do życia. Zgodnie z orzecznictwem NSA, w wypadku gdy wykonanie zaskarżonej decyzji skutkowałoby całkowitym zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, nie zaś tylko jej ograniczeniem, a w konsekwencji utratą jedynego źródła utrzymania skarżącej, spełniona zostaje przesłanka wyrządzenia znacznej szkody (p. postanowienia z 16.01.2008 r., II OZ 1386/07, oraz z 27.11.2009 r., I OZ 1078/09). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak sentencji.