II SA/Wa 879/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Koziarski, Sędzia WSA Danuta Kania, Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak (spr.), , Protokolant starszy referent Edyta Brzezicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2026 r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy oddala skargę

Szef Sztabu Generalnego WP, zw. dalej "Szefem", decyzją z dnia [...] marca 2025 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. F., zw. dalej "skarżącym", od rozkazu personalnego Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2024 r, nr [...], dotyczącego zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy wskutek otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej, w pkt 1) uchylił zaskarżony rozkaz personalny w części dotyczącej ustalenia daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy "z dniem [...] stycznia 2025 r." i ustalił nową datę zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i przeniesienia do pasywnej rezerwy "z dniem [...] marca 2025 r.", w pkt 2) utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny w pozostałej części. W uzasadnieniu decyzji Szef wskazał, że w dniu [...] sierpnia 2024 r. w stosunku do skarżącego, pełniącego zawodową służbę wojskową na stanowisku służbowym [...] w [...], sporządzona została opinia służbowa, w której żołnierz otrzymał ogólną ocenę niedostateczną. Przedmiotowa opinia służbowa została doręczona zainteresowanemu w dniu [...] sierpnia 2024 r. Na skutek złożonego przez skarżącego odwołania, wyższy przełożony w dniu [...] września 2024 r. utrzymał opinię służbową w mocy. Kopia opinii służbowej po rozpatrzeniu odwołania została doręczona skarżącemu w trybie przewidzianym w art. 44 § 4 k.p.a., w związku z niepodjęciem przez żołnierza dwukrotnie awizowanej przesyłki pocztowej. Skutek doręczenia nastąpił w dniu [...] października 2024 r. Strona nie skorzystała z określonego w art. 127 ust. 9 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2024 r. poz. 248, ze zm.), zw. dalej "ustawą" prawa do zweryfikowania opinii. Komendant [...] Regionalnej Bazy Logistycznej, mając na uwadze treść art. 226 pkt 4 ustawy, przesłał w dniu [...] listopada 2024 r. do Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych wniosek o zwolnienie skarżącego z zawodowej służby wojskowej. Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych, uznając zasadność otrzymanego wniosku, wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej, o czym poinformował stronę zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2024 r. W dniu [...] listopada 2024 r. strona zapoznała się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2024 r. nr [...], zwolnił skarżącego z zawodowej służby wojskowej i przeniósł do pasywnej rezerwy wskutek otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej. Termin zwolnienia z zawodowej służby wojskowej ustalono na dzień [...] stycznia 2025 r. Przedmiotowy rozkaz personalny doręczono skarżącemu w dniu [...] stycznia 2025 r. Skarżący wniósł odwołanie od rozkazu personalnego Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych z dnia [...] grudnia 2024 r. podniósł brak możliwości podjęcia przesyłki zawierającej odpowiedź na wniesione przez niego odwołanie od opinii służbowej z uwagi na "niedostarczenie mu awiza przez Pocztę Polską". Ponadto skarżący kwestionuje obiektywizm oraz merytoryczną wartość otrzymanej oceny niedostatecznej, wskazując, iż ocena ta jest skutkiem zgłoszenia Żandarmerii Wojskowej nieprawidłowości mających miejsce w jednostce wojskowej, w której pełni służbę. W następstwie podniesionych zarzutów skarżący wniósł o pozytywne rozpatrzenie odwołania. W ocenie Szefa, organ I instancji prawidłowo ustalił i przeanalizował sytuację kadrową skarżącego w aspekcie w jakim sytuacja ta miała wpływ na jego status w strukturach Sił Zbrojnych. Organ I instancji nie przekroczył granic prawa, a wydany w sprawie rozkaz personalny, jak i jego uzasadnienie spełniają wymogi określone w k.p.a. Szef wskazał, że z treści art. 226 pkt 6 ustawy wynika, iż żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej. Stosownie zaś do treści § 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 20 lutego 2023 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej (Dz.U. poz. 433) w przypadku otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej dowódca jednostki wojskowej występuje niezwłocznie do organu zwalniającego z wnioskiem o zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Tryb ten został w niniejszej sprawie zachowany. Zdaniem Szefa, ww. przepis jednoznacznie określa, że zwolnienie żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej nie jest fakultatywne lecz obligatoryjne. Oznacza to, że ustawodawca - w tym przypadku - nie przyznał organowi możliwości wyboru sposobu ustalenia sytuacji kadrowej żołnierza zawodowego, który otrzymał niedostateczną ocenę z opiniowania okresowego. Uzyskanie przez żołnierza zawodowego niedostatecznej ogólnej oceny w okresowej opinii służbowej stanowi wystarczającą podstawę do zwolnienia żołnierza zawodowego ze służby, bez konieczności prowadzenia żadnego dodatkowego postępowania dowodowego. Podjęta decyzja nie wymaga zatem uzasadnienia z punktu widzenia uwzględniania słusznego interesu strony i interesu społecznego, w tym przypadku - potrzeb Sił Zbrojnych, zdefiniowanych w art. 2 pkt 22 lit. e ustawy, jako celowości zwolnienia żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej. Z uwagi zatem na uzyskaną przez skarżącego ogólną ocenę niedostateczną z opinii służbowej, definitywnie spełnione zostały warunki formalne nakazujące wojskowemu organowi kadrowemu zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Tym samym, Szef stwierdził, że organ I instancji właściwie przeanalizował sytuację skarżącego ustalając, że organ ten był zobowiązany zwolnić skarżącego z zawodowej służby wojskowej. Szef podkreślił, że merytoryczna ocena opinii służbowych należy do autonomicznego obszaru wewnętrznej sfery ocennej (do którego to nie mają zastosowania przepisy kpa) w relacji żołnierz - przełożony. Opinie takie nie podlegają ocenie co do ich treści w trakcie postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie administracyjne nie jest uprawniony do badania zasadności, czy słuszności tych opinii. Tym samym organ I, jak i II instancji nie był uprawniony do badania tej opinii. Fakt otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w okresowej opinii służbowej jest dla organu wiążący i organ zwalniający nie ma podstaw prawnych do kwestionowania ostatecznej opinii okresowej. Odnosząc się do zarzutów Szef zauważa, że są one chybione i nie mają wpływu na treść dokonanego rozstrzygnięcia administracyjnego. W odniesieniu do zarzutu braku możliwości wniesienia odwołania od decyzji wyższego przełożonego rozpatrującego odwołanie od opinii służbowej z uwagi na "niedostarczenie mu awiza przez Pocztę Polską" Szef wyjaśnił, że zgodnie z art. 127 ust 6 ustawy od opinii służbowej żołnierzowi przysługuje odwołanie do wyższego przełożonego, z którego to prawa skarżący skorzystał, zatem okoliczność wniesienia kolejnego odwołania nie znajdowała uzasadnia w przepisach obowiązującego prawa. Szef wskazał, że zgodnie z art. 127 ust. 9 ustawy, żołnierzowi, który uzyskał ogólną ocenę niedostateczną w opiniowaniu służbowym przysługuje ewentualne prawo wystąpienia do dowódcy jednostki wojskowej z wnioskiem o zweryfikowanie opinii służbowej. Ustosunkowując się zatem do podniesionej okoliczności niedostarczenia przez operatora pocztowego awiza informującego o możliwości odebrania przez adresata przesyłki poleconej Szef wskazał, że z kopii zwrotnego potwierdzenia odbioru jednoznacznie wynika, iż przesyłka była dwukrotnie (w dniu 7 października 2024 r. oraz w dniu 15 października 2024 r.) prawidłowo awizowana, zatem organ nie miał wątpliwości, iż strona miała realną możliwość zapoznania się z treścią rozstrzygnięcia podjętego przez wyższego przełożonego w reakcji na wniesione odwołanie od opinii służbowej oraz skorzystania z uprawnienia wynikającego z art. 127 ust. 9 ustawy w zakresie wystąpienia z wnioskiem o weryfikację ostatecznej opinii służbowej. Odnosząc się zaś do zaniżenia w wielu ocenianych kryteriach punktacji oraz braku merytorycznego uzasadnienia wystawionej oceny, a także niekaralności dyscyplinarnej skarżącego Szef zauważył, że nie mają one wpływu na legalność rozstrzygnięcia w przedmiocie zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej. Jednocześnie Szef wskazał, że uchylenie decyzji w części dotyczącej daty zwolnienia i ustalenia nowej daty zwolnienia z zawodowej służby wojskowej wynika z faktu, że ostateczna decyzja administracyjna powinna być wykonana po dacie doręczenia jej skarżącemu. Skargę na decyzję Szefa z dnia [...] marca 2025 r. wniósł skarżący. Zaskarżonej decyzji w całości zarzucił: - naruszenie art. 44 § 1-4 k.p.a. przez bezpodstawne zastosowanie tego przepisu i uznanie, że doszło do doręczenia zastępczego opinii służbowej utrzymanej w mocy przez wyższego przełożonego, podczas gdy z art. 127 ust. 4 ustawy wynika zakaz stosowania przy wydawaniu opinii służbowych k.p.a.; - naruszenie art. 226 pkt 6 w zw. z art. 229 ust. 1 w zw. z art. 231 ust. 1 w zw. z art. 238 ust. 1 w zw. z art. 128 ust. 1 pkt 10 ustawy poprzez ich bezpodstawne zastosowanie i wydanie decyzji, podczas gdy nie zaszły jeszcze podstawy do wszczęcia postępowania w sprawie, ze względu na brak uzyskania atrybutu ostateczności negatywnej opinii służbowej; - naruszenie art. 78 ust. 1 Konstytucji w zw. z art. 127 ust. 4 w zw. z art. 128 ust. 1 pkt 10 ustawy w zw. z § 4 ust. 3 w zw. z § 7 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 marca 2025 r. w sprawie opiniowania służbowego żołnierzy (Dz. U. poz. 461) poprzez wydanie zaskarżonej decyzji bez wcześniejszej analizy wydanej w stosunku do skarżącego opinii, podczas gdy wyłączenie kontroli sądowej procesu opiniowania stanowi ewidentne naruszenie prawa do sądu i dlatego brak ten powinien być konwalidowany przez możliwość weryfikacji podstaw wystawienia opinii negatywnej w toku postępowania dotyczącego zwolnienia żołnierza ze służby. W konsekwencji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającego rozkazu personalnego oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Niezależnie od powyższego skarżący wniósł o wystąpienie z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego dotyczącym zgodności Konstytucją art. 128 ust. 1 pkt 10 oraz art. 226 pkt 6 ustawy w zakresie w jakim przepisy te uniemożliwiają merytoryczną sądową kontrolę podstawy zwolnienia żołnierza ze służby, czyli sądową ocenę zasadności wydanej opinii negatywnej. W odpowiedzi na skargę, Szef podtrzymując dotychczasową argumentację, wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź procesowego. Przy czym zaskarżona decyzja podlega uchyleniu tylko w przypadku, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.), zw. dalej "p.p.s.a.". Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w świetle powołanych wyżej kryteriów oraz w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., nie stwierdził naruszeń prawa dających podstawę do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 226 pkt 6 cytowanej ustawy o obronie Ojczyzny, zgodnie z którym żołnierza zawodowego zwalnia się z zawodowej służby wojskowej wskutek otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej. Stosownie do art. 229 ust. 1 i 4 ustawy zwolnienie z zawodowej służby wojskowej w przypadku, o którym mowa w art. 226 pkt 6, następuje decyzją organu wymienionego w art. 186 ust. 1, z dniem określonym w decyzji organu. Szczegółowe warunki i tryb zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej określa powołane rozporządzenie w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej. Stosownie do § 4 tego rozporządzenia w przypadku otrzymania niedostatecznej ogólnej oceny w opinii służbowej dowódca jednostki wojskowej występuje niezwłocznie do organu zwalniającego z wnioskiem o zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej. Do wniosku dołącza się ostateczną lub zweryfikowaną opinię służbową. W myśl § 16 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zwalniania jeżeli organem uprawnionym do występowania z wnioskiem o zwolnienie żołnierza z zawodowej służby wojskowej jest organ zwalniający, nie sporządza się wniosku o zwolnienie. Zgodnie z § 21 ust. 1 tego rozporządzenia dowódca jednostki wojskowej w omawianym przypadku doręcza żołnierzowi decyzję zwalniającą go z zawodowej służby wojskowej. Doręczenie decyzji odbywa się na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Z przytoczonych unormowań wynika, że podstawą zwolnienia żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej w trybie art. 226 pkt 6 ustawy jest ostateczna lub zweryfikowana opinia służbowa. Przytoczone unormowania mają charakter związany i nakazują uwzględnienie wyniku opiniowania służbowego, bez możliwości ponownego weryfikowania zasadności oceny niedostatecznej. W judykaturze utrwalone pozostaje stanowisko, zgodnie z którym organ zwalniający ocenia wyłącznie czy opinia spełnia prawem przewidziane warunki formalne i czy zawiera niedostateczną ocenę ogólną o opiniowanym (por. wyroki NSA z 20 grudnia 2013 r., sygn. akt. I OSK 2732/12; z 4 grudnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2123/18, z 5 listopada 2025 r., sygn. akt III OSK 1279/25). Do zastosowania przytoczonych przepisów wystarczyło zatem wykazanie, że skarżący podlegał opiniowaniu służbowemu, że opinię sporządził uprawniony podmiot, że uzyskała ogólną ocenę niedostateczną i postępowanie to zostało ostatecznie zakończone. Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy ustalenia, czy kwestionowanej przez skarżącego opinii służbowej z [...] września 2024 r. można przypisać walor ostateczności. Skarżący zgodnie z pouczeniem wniósł odwołanie, które zostało rozpatrzone przez właściwego Kierownika Sekcji Przechowywania [...], który utrzymał w mocy zaskarżoną opinię służbową. Stanowisko to doręczone zostało skarżącemu przesyłką poleconą (k. 9-11 akt administracyjnych). Przesyłka ta była awizowana w dniu 7 października 2024 r. oraz powtórnie awizowana w dniu 15 października 2024 r.). Tym samym właściwie organ uznał ową przesyłkę za doręczoną skarżącemu prawidłowo, co nastąpiło z dniem [...] października 2024 r. W ocenie Sądu, słusznie zatem organ nie poddał wątpliwość, że skarżący miał realną możliwość zapoznania się z treścią rozstrzygnięcia podjętego przez wyższego przełożonego w reakcji na wniesione odwołanie od opinii służbowej oraz skorzystania z uprawnienia wynikającego z art. 127 ust. 9 ustawy w zakresie wystąpienia z wnioskiem o weryfikację ostatecznej opinii służbowej. Nieskorzystanie z tego uprawnienia dowodzi, że postępowanie w sprawie opiniowania służbowego skarżącego za 2024 rok zostało ostatecznie zakończone i opinia służbowa jest prawnie wiążąca, mogła stanowić podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia skarżącej z zawodowej służby wojskowej. Skarżący niezasadnie, w toku postępowania prowadzonego w trybie art. 226 pkt 6 ustawy o zwolnienie skarżącego z zawodowej służby wojskowej, zmierzał do podważenia rzetelności i zasadności sporządzonej opinii służbowej z oceną niedostateczną. Organy orzekające prawidłowo wyjaśniły skarżącemu, że na tym etapie postępowania nie dokonuje się już weryfikacji opinii służbowej, gdyż wydawana jest ona i podlega kontroli w odrębnym przypisanym do tego trybie, odbywającym się w ramach wewnętrznych struktur organów wojskowych. Prawa osób opiniowanych podlegają ochronie wyłącznie przez ustalony w pragmatykach służbowych tryb odwołania się od treści wydanej opinii do właściwych przełożonych wyższego stopnia. W judykaturze utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym prawo opiniowania i oceniania żołnierzy oraz funkcjonariuszy innych służb mundurowych jest atrybutem właściwego przełożonego i mieści się w sferze podległości służbowej. Ten zakres władzy służbowej pozostaje poza kontrolą sądową (art. 5 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2011 r. o sygn. akt I OPS 2/11 i I OPS 3/11, opinia służbowa nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż nie można traktować jej jako orzeczenia administracyjnego. Opinia służbowa stanowi jedynie ocenę - stan wiedzy bezpośredniego przełożonego o określonych cechach opiniowanego. W wyroku z 29 stycznia 2021 r., sygn. akt III OSK 2860/21, Naczelny Sąd Administracyjny zasadnie podkreślił, że pragmatyka służbowa przewiduje własny, szczegółowy tryb sporządzania oraz weryfikacji opinii służbowej, ograniczając przy tym możliwość zaskarżenia opinii tylko do wyższego przełożonego. Opinia nie podlega dalszej kontroli instancyjnej. W wyrok z 5 listopada 2025 r., sygn. akt III OSK 1279/25, Naczelny Sąd Administracyjny przekonywająco też wyjaśnił, że ewentualne błędy procesowe postępowania w przedmiocie opiniowania służbowego mogą być podnoszone wyłącznie w tym postępowaniu, zaś w postępowaniu mającym za przedmiot zwolnienie żołnierza bada się jedynie czy opinia służbowa została wydana, czy ma ostateczny charakter, czy wydano ją we właściwym postępowaniu i czy pochodzi od właściwego organu. Tym samym zarzuty odnoszące się do ustaleń, na których oparto opinię służbową mogą być zgłaszane wyłącznie w toku postępowania mającego za przedmiot opiniowanie służbowe. Uwzględnić pozostaje, że procedurę opiniowania służbowego żołnierzy reguluje kompleksowo art. 127 ustawy oraz przepisy wykonawcze cytowanego rozporządzenia w sprawie opiniowania służbowego żołnierzy. Zgodnie z art. 127 ust. 4 ustawy do opiniowania służbowego nie stosuje się przepisów ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. Wyraźne wyłączenie przez ustawodawcę w opiniowaniu służbowym zasad obowiązujących w postępowaniu administracyjnym, potwierdza, że postępowanie to ma szczególny tryb i nie można przenosić reguł obowiązujących w postępowaniu administracyjnym na wewnętrzne postępowanie służbowe. Zgodnie z art. 127 ust. 6 ustawy od opinii służbowej żołnierzowi przysługuje odwołanie do wyższego przełożonego, zaś z art. 127 ust. 9 ww. ustawy wynika, że opinia służbowa wydana wskutek odwołania jest ostateczna, chyba że żołnierz uzyskał ogólną ocenę niedostateczną. W takim przypadku żołnierz może wystąpić do dowódcy jednostki wojskowej z wnioskiem o zweryfikowanie tej opinii. W myśl art. 127 ust. 11 ustawy w przypadku wystąpienia przez żołnierza z wnioskiem o zweryfikowanie opinii służbowej dowódca jednostki wojskowej może powołać komisję w celu zbadania zasadności wniosku i po zapoznaniu się z opinią komisji, o ile została ona powołana, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku, może opinię: 1) utrzymać w mocy; 2) zmienić lub uzupełnić; 3) uchylić i wydać nową; 4) uchylić, jeżeli brak było podstaw prawnych do jej sporządzenia. Terminy i zasady wnoszenia środków zaskarżenia od opinii służbowej określa rozporządzenie wykonawcze w sprawie opiniowania służbowego żołnierzy. Zgodnie z § 12 ust. 2 tego rozporządzenia przełożony zapoznaje żołnierza z opinią służbową podczas rozmowy oraz doręcza za pokwitowaniem potwierdzoną kopię opinii służbowej żołnierza, którego ona dotyczy, w terminie 14 dni od dnia jej sporządzenia, z wyłączeniem żołnierzy pełniących służbę w pasywnej rezerwie, których zapoznaje w ostatnim dniu odbywania ćwiczeń. Podczas rozmowy przełożony poucza opiniowanego o przysługującym mu prawie wniesienia odwołania od opinii. Fakt ten potwierdza w arkuszu opinii służbowej. Stosownie do § 12 ust. 4 rozporządzenia w przypadku braku możliwości zapoznania opiniowanego żołnierza z opinią służbową w sposób określony w ust. 2 przełożony zapoznaje żołnierza z tą opinią w inny możliwy sposób, w szczególności: 1) przesyła mu tę opinię za zwrotnym potwierdzeniem odbioru na jego adres zamieszkania. W myśl § 13 ust. 3 tego rozporządzenia wyższy przełożony w przypadku: 1) utrzymania w mocy opinii służbowej - dokonuje w arkuszu adnotacji o sposobie rozpatrzenia odwołania, a następnie potwierdza ją własnoręcznym podpisem oraz opatruje datą. Zgodnie z § 13 ust. 4 wyższy przełożony w terminie 30 dni od dnia otrzymania odwołania informuje opiniowanego oraz opiniującego o sposobie rozpatrzenia odwołania i doręcza opiniowanemu - za pokwitowaniem - potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię ostatecznej opinii służbowej. W świetle przytoczonych unormowań opinia służbowa z oceną ogólną niedostateczną staje się ostateczna: z dniem upływu terminu do wniesienia odwołania (w przypadku braku wniesienia odwołania); z dniem utrzymania opinii w mocy (w przypadku wniesienia odwołania spełniającego wymogi formalne); albo w przypadku terminowanego skorzystania przez opiniowanego z dodatkowego środka zaskarżenia w postaci wniosku o weryfikację opinii - z dniem rozpatrzenia tego wniosku. Słusznie organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji akcentował, nieskorzystanie przez opiniowanego z uprawnienia do weryfikacji opinii nie stanowił podstawy do stwierdzenia, że w sprawie nie została spełniona przesłanka do obligatoryjnego zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Skarżący nie neguje, że wniosek o zweryfikowanie opinii służbowej nie został przez niego złożony. Uważa jednak, że nie nastąpiło to z jej winy. Oświadczył, że nie zostało mu dostarczone awizo informujące o możliwości odebrania przesyłki poleconej zawierającej utrzymaną w mocy opinię przez wyższego przełożonego. Poza gołosłownym twierdzeniem skarżącego, brak jest jakiegokolwiek dowodu, które mogłyby obalić domniemanie skutecznego doręczenia opinii służbowej wydanej przez wyższego przełożonego. Zgodnie natomiast z utrwalonym orzecznictwem dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta więc on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone, zaś jednym ze sposób obalenia tego domniemania jest skuteczne przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego (por. wyrok NSA z 28 stycznia 2015 r., I FSK 1029/14, oraz postanowienia NSA: z 27 września 2012 r., II OZ 811/12, i z 17 listopada 2015 r., II FZ 857/15). Do obalenia domniemania skuteczności doręczenia zastępczego, które wymaga uprawdopodobnienia, że adresat nie wiedział o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym, nie jest zatem wystarczające samo zaprzeczenie adresata, iż nie powziął wiadomości o złożeniu go w urzędzie pocztowym (por. postanowienie SN z 4 września 1970 r., I PZ 53/70, OSNCP nr 6/1971, poz. 100). Z powyższych względów wyjaśnienia skarżącego nie mogą obalić przyjętego przez organ domniemania skutecznego doręczenia zastępczego, a w konsekwencji ostateczności opinii służbowej. Zdaniem Sądu zasadnie w odpowiedzi na skargę organ wskazał, że przepisów kpa nie stosuje się do samego procesu opiniowania służbowego, a nie do trybu jej doręczania. Przyjęcie odmiennej interpretacji skutkowałoby brakiem możliwości doręczenia opinii żołnierzom permanentnie przebywającym na zwolnieniach lekarskich, w szczególności w sytuacji braku możliwości zastania ich w miejscu zamieszkania, co miało miejsce w sytuacji skarżącego, który od dnia [...] października 2024 r. do [...] stycznia 2025 r. przebywał na nieprzerwanym zwolnieniu lekarskim, a podczas przeprowadzanej przez dowódcę jednostki wojskowej kontroli sposobu wykorzystania zwolnienia lekarskiego nie zastawano żołnierza w miejscu zamieszkania. W tej sytuacji organ miał prawo do zastosowania instytucji fikcji doręczenia opinii służbowej na podstawie art. 44 k.p.a. Z dokumentacji sprawy jasno wynika, że przesyłka była dwukrotnie (w dniu 7 października 2024 r. oraz w dniu 15 października 2024 r.) prawidłowo awizowana. Dlatego też organ nie miał wątpliwości co do tego, że skarżący został poinformowany o sposobie rozpatrzenia odwołania do czego obligował § 13 ust. 4 rozporządzenia. Sąd również nadmienia, że nie stanowi zagadnienia wstępnego w postępowaniu o zwolnienie z zawodowej służby wojskowej, gdyż podstawą orzekania jest ostateczna opinia służbowa, a taki walor uzyskała opinia służbowa skarżącego z 2024 r. Podniesione przez skarżącego okoliczności nie pozbawiają wydanej opinii przymiotu ostateczności. Odnosząc się do wniosku o zwrócenie się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz.483 ze zm.) każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Podjęcie postanowienia o wystąpieniu z pytaniem prawnym pozostaje w gestii sądu. Z powołanego przepisu nie wynika więc jakiekolwiek uprawnienie strony do skutecznego domagania się, aby sąd orzekający w sprawie skorzystał z tej kompetencji. Dodatkowo w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że sąd powinien rozważyć zwrócenie się z pytaniem prawnym dopiero wówczas, gdy poweźmie poważną wątpliwość co do konstytucyjności przepisu mającego zastosowanie w sprawie, której to wątpliwości nie może usunąć w drodze wykładni (zob. B. Naleziński [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, red. P. Tuleja, Warszawa 2023, art. 193). Sąd nie powziął jakichkolwiek wątpliwości, które uzasadniałyby zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem w zakresie wskazanym w skardze, w szczególności w kontekście podjętych uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2011 r. o sygn. akt I OPS 2/11 i I OPS 3/11. Z powyższych względów Sąd oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.