II SA/Wa 830/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kania Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska Andrzej Góraj (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi R. S. i D. S. na postanowienie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku oddala skargę.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 r. Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych utrzymał w mocy własne postanowienie z [...] stycznia 2015 r. w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku D.S. i R.S. (stron postępowania administracyjnego toczącego się przed Generalnym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych) o skopiowanie materiału dowodowego z akt administracyjnych na płytę CD i przesłanie jej wnioskodawcom drogą pocztową. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przywołał treść art. 73 K.p.a., wyjaśniając, że przepisy prawa nie przewidują aktywności organu określonej we wniosku. Skargę od powyższego postanowienia wywiedli do tutejszego Sądu D. i R.S., wnosząc o jej uwzględnienie. Uzasadniając swój wniosek wskazali, że ich miejsce zamieszkania oddalone jest od siedziby organu o ok. 500 km. Stąd dotarcie do organu, w celu zapoznania się z aktami administracyjnymi, stanowi dla skarżących znaczne utrudnienie. Zwrócili również uwagę na to, że stanowisko organu jest obraźliwe i niezgodne zarówno z prawem, jak i logiką, oraz że inna osoba odpowiedziała na zażalenie, niż na wniosek. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w skarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotowe postanowienie według powyższych kryteriów, uznać należy, iż nie naruszało ono prawa. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do wykładni przepisu art. 73 § 1 i § 1a K.p.a. Zgodnie z brzmieniem ww. § 1 strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Paragraf 1a art. 73 K.p.a. stanowi natomiast, że czynności określone w § 1 są dokonywane w lokalu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu. Treść wyżej powołanych regulacji w sposób jednoznaczny wskazuje na to, że z przepisu art. 73 K.p.a. strona nie może wywieść prawa do domagania się, w wiążący sposób dla organu, udostępnienia jej akt sprawy poprzez sporządzenie przez organ kserokopii znajdujących się w aktach sprawy dokumentów, czy poprzez sporządzenie kserokopii całości akt sprawy (wyrok NSA z 13 lutego 2014 r. I OSK 1806/12). Organ administracji nie ma bowiem obowiązku wykonywania, nawet odpłatnie, kserokopii dokumentów zawartych w aktach i dostarczania ich stronie, ponieważ utrwalanie wiadomości zawartych w aktach administracyjnych w postaci notatek lub odpisów, przepis art. 73 K.p.a. jednoznacznie powierza stronie, bez względu na użyte przez nią w tym celu środki techniczne (wyrok NSA z 20 maja 2014 r. II OSK 2997/12). W świetle wyżej zaprezentowanej wykładni omawianego przepisu, która pozostaje w zgodzie zarówno z literalnym brzmieniem przedmiotowej normy prawnej, jak też z ugruntowanymi poglądami judykatury (patrz przywołane wyroki Sądu kasacyjnego), skarżone postanowienie jawiło się jako poprawne. Bez znaczenia pozostawało zaś to, że przywołane wyroki odnosiły się do materii sporządzania kserokopii. Niezależnie bowiem od czynności, jaka jest oczekiwana przez stronę, organ nie posiada umocowania prawnego do uwzględnienia takiego wniosku (czy o sporządzenie kserokopii, czy o skopiowanie akt na płytę CD). Aktywność w tym zakresie ustawodawca dopuścił jedynie po stronie uczestników postępowania. Co się tyczy podnoszonej w skardze kwestii związanej z utrudnieniami w pokonaniu przez stronę postępowania znacznej odległości, jaka dzieli jej miejsce zamieszkania od siedziby organu, to jest ona oczywista i niekwestionowana. Jednakże wyjaśnić należy skarżącym, że organ może poruszać się w swej działalności tylko i wyłącznie w granicach prawa. Nie może kierować się zaś kwestiami słusznościowymi – zwłaszcza w sytuacji, gdy przepis prawa regulujący określoną czynność jest oczywisty i nie nastręcza żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Konkludując, gdyby organ zadziałał zgodnie z wolą strony wyrażoną we wniosku, to nie tylko postąpiłby niewłaściwie, gdyż działałby bez podstawy prawnej, ale wręcz naruszyłby przepis art. 73 K.p.a., dokonując czynności wprost wbrew woli ustawodawcy. W tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz, uznając, iż organ w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również, że przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Co zaś się tyczy podpisania wcześniejszego postanowienia przez inną osobę, niż ta, która podpisała postanowienie wydane po złożeniu zażalenia, to nie stanowiło to żadnego uchybienia. Osoby te były bowiem pracownikami organu i działały na podstawie pełnomocnictwa otrzymanego od Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych.