II SA/Wa 8/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA - Sławomir Antoniuk po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. J. na decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną oraz odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych postanawia - odrzucić skargę -

Pismem z dnia [...] października 2023 r. W. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną oraz odmowy przyznania zasiłku dla bezrobotnych. Skarga ta została podpisana przez R. J. (brata skarżącego), jednak nie dołączono do niej pełnomocnictwa. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w wykonaniu zarządzenia z dnia 9 stycznia 2024 r,. wezwał skarżącego pismem z dnia 23 stycznia 2024 r. do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie numeru PESEL oraz podpisanie osobiście skargi bądź nadesłania pełnomocnictwa dla R. J. lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w jego imieniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Powyższe wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi zostało doręczone skarżącemu w dniu 8 lutego 2024 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się w aktach sądowych sprawy). W dniu 16 lutego 2024 r. (data stempla pocztowego) skarżący nadesłał numer PESEL i pełnomocnictwo procesowe upoważniające brata do występowania w jego imieniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom stawianym pismom w postępowaniu sądowym. Zgodnie z art. 46 § 1 P.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać: 1) oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników; 2) oznaczenie rodzaju pisma; 3) osnowę wniosku lub oświadczenia; 4) podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; 5) wymienienie załączników. Warunkiem formalnym wynikającym z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. jest podpisanie pisma przez osobę kierującą go do sądu albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Podpis musi być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 P.p.s.a. Z kolei art. 46 § 2 pkt 1 lit. b P.p.s.a. stanowi, że w przypadku, gdy pismo strony jest pierwszym pismem w sprawie, powinno ono ponadto zawierać m.in. numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Wymienione elementy pisma stanowią wymogi formalne skargi w postępowaniu sądowym, których brak podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a. W myśl art. 49 § 1 P.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych obliguje Sąd do odrzucenia wniesionej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy W. J. nadesłał numer PESEL oraz pełnomocnictwo procesowe upoważniające brata do występowania w jego imieniu przed sądami administracyjnymi w dniu 16 lutego 2024 r., tj. jeden dzień po terminie wyznaczonym do uzupełnienia braków formalnych skargi, który upłynął w dniu 15 lutego 2024 r. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. Niezależnie od powyższego należy wskazać, że nawet gdyby braki formalne skargi zostały uzupełnione w terminie to i tak skarga, jako niedopuszczalna, podlegałaby odrzuceniu, gdyż nie został przez skarżącego wykorzystany tryb postępowania poprzedzający wniesienie skargi. Podkreślić należy, że zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegają jedynie rozstrzygnięcia ostateczne, czyli takie od których nie przysługuje już żaden środek zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. Przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego może być zatem co do zasady, w przypadku decyzji wydawanych na podstawie K.p.a., decyzja wydana przez organ drugiej instancji, która ostatecznie rozstrzyga sprawę. Strona musi bowiem wyczerpać przed wniesieniem skargi środki zaskarżenia przysługujące jej w postępowaniu administracyjnym, stosownie do treści art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. Przepisy te uwzględniają obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadę dwuinstancyjności postępowania (art. 15 K.p.a.), zgodnie z którą organ drugiej instancji rozstrzyga sprawę załatwioną przez organ pierwszej instancji na nowo w jej całokształcie. W związku z tym skarga tylko pośrednio dotyczy decyzji wydanej w pierwszej instancji, ale przedmiotem zaskarżenia może być tylko działanie organu drugiej instancji. Przedmiotem skargi jest decyzja Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2023 r., którą uznano W. J. z dniem [...] sierpnia 2023 r. za osobę bezrobotną i odmówiono przyznania zasiłku dla bezrobotnych. Decyzja ta została wydana przez organ pierwszej instancji, a wobec tego nie posiadała ona przymiotu decyzji ostatecznej, na którą służy skarga do sądu administracyjnego. Stosownie do treści art. 127 § 1 K.p.a., od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Właściwym organem do rozpatrzenia odwołania od decyzji wydanej przez Starostę [...] w niniejszej sprawie był Wojewoda [...] i dopiero od decyzji wydanej przez ten organ służy skarga do sądu administracyjnego. Pouczenie o możliwości wniesienia odwołania zostało zawarte w zaskarżonej decyzji, jak również informacja o możliwości zrzeczenia się prawa do wniesienia odwołania i o tym, że z dniem doręczenia organowi oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania decyzja staje się ostateczna i prawomocna. Oznacza to, że konsekwencją zrzeczenia się prawa do wniesienia odwołania jest utrata prawa do skargi do sądu administracyjnego. Skoro z zasady określonej w art. 52 § 1 P.p.s.a., wynika, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka, a przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie - art. 52 § 2 tej ustawy, to należałoby uznać, że skarga w przedmiotowej sprawie nie przysługuje na decyzję organu pierwszej instancji, od której przysługuje odwołanie. Skargę można bowiem wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia jakie służyły stronie, zaś w tej sprawie skarżący wniósł skargę na decyzję organu pierwszej instancji, która nie stała się ostateczna.