Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Wa 793/25

Wyrok WSA w Warszawie z 13 stycznia 2026 r., II SA/Wa 793/25 – funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
13 stycznia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Arkadiusz Koziarski, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia stawki uposażenia zasadniczego oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Szef Centralnego Biura Antykorupcyjnego (dalej jako: "Szef CBA", "organ") postanowieniem z dnia [...] marca 2025r. nr [...] na podstawie art. 61 a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572) dalej k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku A. W. (dalej jako: "Skarżąca") z dnia [...] stycznia 2025 r., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia stawki uposażenia zasadniczego. Wydaniu powyższej decyzji towarzyszył następujący stan sprawy: A. W. działając w oparciu o art. 9 ust. 1 pkt 2 lit. d i pkt 3 lit. a ustawy z dnia 18 stycznia 2024 r., określającej w budżecie państwa na rok 2024 kwoty bazowe dla funkcjonariuszy oraz średnioroczny wskaźnik wzrostu wynagrodzeń w wysokości 120 %., a także w związku z rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego, złożyła raport w dniu 28 stycznia 2025 r. ,w który wniosła o podniesienie jej uposażenia zasadniczego w związku z wyżej obowiązującymi regulacjami, w tym także o jego wyrównanie za okres od stycznia 2024 r. aż do bieżącego miesiąca. Uzasadniając swoje żądanie skarżąca wskazała, że przepisy ustawy budżetowej na rok 2024 i ww. rozporządzenia pozwoliły ustalić nowe stawki uposażenia zasadniczego należnego funkcjonariuszom CBA od stycznia 2024 r. Podniosła, że choć powyższe podstawy prawne nie przewidują wyłączeń od wprowadzonych zmian, to miało to miejsce w jej przypadku, gdyż na dzień dzisiejszy nie została wydana żadna decyzja personalna zmieniająca podstawę jej uposażenia. W dalszej części wniosku skarżąca przedstawiła przebieg służby w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, swoją sytuację rodzinną oraz obecny stan zdrowia. Wymieniona wskazała, że od stycznia 2024 r. pozostaje na zwolnieniu lekarskim od lekarza psychiatry. Zdaniem wnioskodawczyni niewystąpienie przez jej przełożonego z wnioskiem o podwyżkę uposażenia i tym samym świadome pominięcie jej osoby godzi w przepis art. 102 i art. 102f ust. 1 ustawy o CBA, w sytuacji, gdzie przepis wyraźnie gwarantuje funkcjonariuszom CBA uposażenie oraz inne należności pieniężne, uwzględniając przy tym zachodzące w tym okresie zmiany, które miały wpływ na prawo do uposażenia oraz jego wysokość. Regulacja ta nie wskazuje na żadne wyłączenia, co do których przepis ten nie miałby zastosowania. Dalej skarżąca podnosiła, że niezrozumiałym i krzywdzącym pozostaje więc tworzenie własnego porządku prawnego, pozostającego w sprzeczności z powszechnie obowiązującym prawem i opartym jedynie na subiektywnych przekonaniach kierownika jednostki organizacyjnej, w której wymieniona pełni służbę, reprezentującego postawę niewątpliwie noszącą znamiona dyskryminacji poprzez pominięcie funkcjonariusza w tzw. odgórnych, prawnie uregulowanych podwyżkach uposażenia, a także piętnowanie go z uwagi na absencję w służbie, wywołaną niezależną od niego chorobą. Szef CBA uznał wniosek skarżącej za żądanie strony wszczęcia postępowania administracyjnego - w związku z wejściem w życie w dniu 1 lutego 2024 r., z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 2024 r., ustawy budżetowej na rok 2024 z dnia 18 stycznia 2024 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 122) oraz wejściem w życie w dniu 1 czerwca 2024 r., z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 2024 r., rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów , z dnia 16 maja 2024 r. zmieniającego rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2010 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat (Dz. U. z 2024 r. poz.745) - i wydania decyzji personalnej ustalającej nową wysokość uposażenia zasadniczego, powiększoną o wartość 20% od dnia 1 stycznia 2024 r. W uzasadnieniu wskazanego na wstępie rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2006 r. o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym (Dz.U. z 2024 r. poz. 184 ze zm.) Szef CBA jest właściwy do przyjmowania do służby w CBA, mianowania funkcjonariuszy na stanowiska służbowe oraz ich przenoszenia, delegowania, oddelegowania, zwalniania i odwoływania ze stanowisk służbowych, zawieszania i uchylania zawieszenia w czynnościach służbowych, zwalniania ze służby oraz stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego. Stosunek służbowy funkcjonariusza Centralnego Biura Antykorupcyjnego opiera się na administracyjnoprawnym stosunku zatrudnienia, którego cechami wyróżniającymi są między innymi: hierarchiczne podporządkowanie, ścisła podległość służbowa, dyspozycyjność i poddanie poleceniom służbowym. Zdaniem organu, funkcjonariuszowi CBA (również byłemu funkcjonariuszowi CBA) nie przysługuje roszczenie o awans na wyższy stopień służbowy lub o podwyższenie wysokości stawki uposażenia zasadniczego, a tym samym możliwość żądania wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach wynikających z relacji między przełożonym i podwładnym. Powyższe, w ocenie organu, wynika z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych. Przywołano wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] lipca 2023 r. (sygn. akt [...], publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej zwana: "CBOSA"), w którym Sąd wskazał, że "(...) kwestie dotyczące uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy CBA, w tym stawek tego uposażenia, nie stanowią odrębnej sprawy administracyjnej w znaczeniu materialnym, lecz są ściśle związane z mianowaniem funkcjonariusza na stanowisko służbowe. Stosownie bowiem do treści przepisów § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2010 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat (...) ustala się stawki uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego na poszczególnych stanowiskach służbowych (ust. 1); stawki uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego określa tabela, stanowiąca załącznik do rozporządzenia (ust. 2)". Organ wskazał, że w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: "takie sprawy należą do spraw z zakresu wewnętrznej sfery działania tego rodzaju jednostek i służb" (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 września 2011 r., sygn. akt I OSK 13 82/11, publ. CBOSA). Również w postanowieniu z dnia 5 października 2022 r., (sygn. akt III OSK 1672/21, publ. w CBOSA), NSA stwierdził, że "stosunek służbowy funkcjonariuszy jest takim stosunkiem administracyjnoprawnym, którego szczególną cechą jest podległość służbowa, a także nadrzędność i podrzędność w stosunkach służbowych. Zakres takiej podległości sprawia, iż w tych stosunkach zatrudnienia nie ma równorzędności podmiotów, inaczej niż jest przy stosunku pracy. Tym samym, przełożony zyskuje znaczną władzę kształtowania sytuacji prawnej podwładnego". Niewątpliwie przejawem podległości służbowej funkcjonariusza jest pozostawienie jego przełożonym prawa do decydowania w przedmiocie awansu na wyższy stopień służbowy czy też ustalenie wysokości stawki uposażenia zasadniczego w ramach przedziału kwotowego określonego w tabeli stanowiącej załącznik do ww. rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2010 r. Takie sprawy należą do spraw z zakresu wewnętrznej sfery działania tego rodzaju jednostek i służb. Zatem Szef CBA, ustalając stan prawny, na podstawie przepisu art. 61a § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego z wniosku skarżącej z powodu zaistnienia uzasadnionej przyczyny, w wyniku której postępowanie nie może być wszczęte, bowiem decyzja organu w przedmiocie ustalenia wysokości stawki uposażenia zasadniczego, której wydania domaga się skarżąca, jest aktem z zakresu podległości służbowej. Skarżąca w dniu 14 kwietnia 2025 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Szefa CBA z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła: 1.Nieważność postanowienia w związku z zaistnieniem przesłanki wskazanej w art. 156 § 1 pkt 2 - Kodeks postępowania administracyjnego, tj. - rażące naruszenie przepisów art. 9 ust. 1 pkt 2 lit. d i pkt 3 lit. a ustawy budżetowej z dnia 18 stycznia 2024 roku w zw. z § 2 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 roku, zmieniającym rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego w zw. z art. 90 ustawy o CBA w zw. z art. 102 oraz art. 102f ustawy o CBA w sytuacji gdy normy prawne zawierające zachodzące zmiany płacowe uposażeń funkcjonariuszy CBA obligują organ do ich dostosowania względem adresatów wskazanych w niniejszych regulacjach, co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności Postanowienia, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. 2.Naruszenie przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy: -naruszenie art. 6 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy zawarta w tym artykule zasada praworządności nakłada na organ obowiązek działania na podstawie przepisów prawa, tj. w tym przypadku oparcie działania na podstawie Ustawy budżetowej z dnia 18 stycznia 2024 roku oraz uzupełniającym go Rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 r., -naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nie podjęcie czynności zmierzających do ustalenia stanu faktycznego, odwołując się w rozstrzygnięciu do stosunku służbowego funkcjonariusza i jego przymiotów, tj. podległości i nadrzędności i podrzędności i opierając swoje działanie na uznaniowości w ramach w ramach wewnętrznej sfery działania służby, -art. 12 k.p.a. w zw. z art. 35 k.p.a. oraz w zw. z art. 36 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i naruszenie zasady szybkości, prostoty postępowania i wydanie zaskarżonego przez organ postanowienia w dniu [...] marca 2025 r., tj. po upływie miesiąca od złożonego przez nią Raportu z dnia [...] stycznia 2025 r. złożonego w tym dniu bezpośrednio do organu, w sytuacji gdy organ powinien załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki, a w przypadku zaistnienia potrzeby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w terminie miesiąca, przy jednoczesnym zaniechaniu obowiązku zawiadomienia jej o przekroczeniu terminu załatwienia sprawy, -art. 61a k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w niniejszej sprawie zachodzą przyczyny uzasadniające wydanie postanowienia odmawiającego wszczęcia postępowania, -art. 123 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie w przedmiotowej sprawie postanowienia w sytuacji, gdy organ winien wydać decyzję, która rozstrzyga co do istoty o prawach i obowiązkach osoby, która jest stroną postępowania i tym samym naruszenie art. 104 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i niewydanie w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia w formie decyzji. 3.Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy: -art. 9 ust. 1 pkt 2 lit. d i pkt 3 lit. a ustawy budżetowej z dnia 18 stycznia 2024 r. w zw. z § 2 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 r., zmieniającym rozporządzenie w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego w zw. z art. 90, art. 102 oraz 102f ustawy o CBA poprzez ich niezastosowanie i niewprowadzenie zmian płacowych, określonych powyższymi regulacjami w odniesieniu do sytuacji Skarżącej, -art. 54 ust. 3 ustawy o CBA poprzez jego niezastosowanie i wydanie w sprawie osobowej postanowienia w sytuacji, gdy przepis stanowi o wydaniu rozstrzygnięcia w formie decyzji, mimo, iż w dniu [...] stycznia 2025 r., tj. w dniu złożenia Raportu do Szefa CBA, który tym samym był dniem wszczęcia postępowania administracyjnego, posiadałam status funkcjonariusza CBA, -art. 32 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i naruszenie konstytucyjnego zakazu dyskryminacji wskutek nieuwzględnienia zmian płacowych wynikających z ustawy budżetowej i rozporządzenia odnoszącego się do stawek uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy CBA do jej sytuacji osobowej jako funkcjonariusza CBA, przebywającego wówczas na zwolnieniu lekarskim, Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności w całości postanowienia nr [...], wydanego przez Szefa Centralnego Biura Antykorupcyjnego z dnia [...] marca 2025 r., odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie złożonego Raportu dnia [...] stycznia 2025 r., zawierającego żądanie ustalenia stawki uposażenia zasadniczego. Jednakże, w razie niepodzielenia przez Sąd powyższego żądania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a., wniosła o uchylenie postanowienia nr [...], wydanego przez Szefa CBA z dnia [...] marca 2025 r., odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie złożonego Raportu z dnia [...] stycznia 2025 r., zawierającego żądanie ustalenia stawki uposażenia zasadniczego. Nadto, w przypadku stwierdzenia nieważności bądź uchylenia zaskarżonego postanowienia przez Sąd i uznania zasadności wskazanego żądania w Raporcie z dnia [...] stycznia 2025 r., na podstawie art. 145a p.p.s.a., wniosła o zobowiązanie organu przez Sąd do wydania w określonym terminie decyzji przyznającej wyrównanie uposażenia zasadniczego i jego wypłatę za okres od stycznia 2024 roku do stycznia 2025 roku. Ewentualnie, o zobligowanie Szefa CBA do wykazania Sądowi informacji, czy posłużył się on zobiektyzowanymi kryteriami w kwestii niewydania pojedynczym funkcjonariuszom w służbie czynnej decyzji zmieniającej ich uposażenie zasadnicze poprzez wykazanie ilu osobom i w jakich warunkach taka decyzja nie została wydana. Dodatkowo, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., wnosiła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu skargi wskazała, że jako przesłankę przemawiającą za stwierdzeniem nieważności postanowienia jest jego wydanie z rażącym naruszeniem prawa. Podstawą wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie winny być normy określone w art. 9 ust 1 pkt 2 lit. d i pkt 3 lit. a ustawy budżetowej z dnia 18 stycznia 2024 r. Przepisy te określają w budżecie państwa na rok 2024 kwoty bazowe dla funkcjonariuszy w wysokości 2088,78 zł oraz średnioroczny wskaźnik wzrostu wynagrodzeń w wysokości 120 proc. Uzupełnieniem powyższego pozostaje Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 roku, odnoszące się do zmienionych stawek uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy CBA. Zarówno jeden, jak i drugi akt prawny wyraźnie określa adresata - powyższe regulacje znajdują zastosowanie do funkcjonariuszy, w Rozporządzeniu z kolei adresatem owych zmian finansowych w zakresie zmiany uposażeń zasadniczych są funkcjonariusze CBA. Adresaci, do których normy te znajdują zastosowanie są jasno i w sposób niebudzący wątpliwości określeni - to funkcjonariusze, w tym funkcjonariusze CBA. Wydane w 2024 roku podstawy prawne wprowadzanych zmian nie zawierają przy tym żadnych wyłączeń czy wyjątków w zakresie adresatów. Zdaniem skarżącej ma zatem mowy o wyłączeniu funkcjonariuszy przebywających na urlopach, na zwolnieniach lekarskich, czy w inny sposób przejściowo nieobecnych w służbie. Co więcej, nie pozwala na taką eliminację przepis art. 102 oraz 102 f ustawy o CBA, zgodnie z którymi funkcjonariusz w trakcie zwolnienia od zajęć służbowych zachowuje prawo do uposażenia, przy uwzględnieniu powstałych w tym okresie zmian, wpływających na prawo do uposażenia, w tym jego wysokość. Odwołując się z kolei do przesłanki charakteru naruszonego przepisu, wskazała, że orzecznictwo sądów w tym zakresie jest zgodne. Stwierdzone naruszenie powinno mieć znacznie większą wagę, aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej. Stwierdziła przy tym, iż pozbawienie wyrównania stawki uposażenia zasadniczego, zagwarantowanego przez Ustawę budżetową i rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów, biorąc również pod uwagę fakt zajmowania przez skarżącą najniższego stanowiska służbowego, jednoczesne przebywanie w tym czasie na zwolnieniu lekarskim z powodu niezależnej ode niej choroby stanowi naruszenie, któremu niewątpliwie można przypisać większą wagę niż stabilności decyzji administracyjnej. Z kolei racje ekonomiczne lub gospodarcze, zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, mają zastosowanie do sytuacji, w których rozstrzygnięcie nie może zostać zaakceptowane jako wydane przez organ praworządnego państwa. Odnosząc się do zarzutów dotyczących przepisów postępowania wskazała na naruszenia art. 6 k.p.a. W przedmiotowej sprawie Szef CBA naruszył zasadę praworządności, gdyż zamiast działać na podstawie przepisów prawa, w tym przypadku Ustawy budżetowej i Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów, w sposób rażący wyszedł poza jego granice, samowolnie i kreując własny porządek prawny. Jak podniosła skarżąca, podległość służbowa jest naturalnym stanem w sferze działania służb. Szef CBA jako organ ma oczywiście pozostawioną możliwość w zakresie uznania administracyjnego poprzez wybór konsekwencji prawnych w danym stanie faktycznym. Należy jednak przy tym rozróżnić pojęcie uznaniowości od dowolności - decyzja wydana w warunkach uznania administracyjnego nie może być decyzją dowolną, ale musi wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Pożądane jest operowanie w pełni zobiektyzowanymi kryteriami oceny spraw danego rodzaju (wyrok NSA z 15 września 2011 r., IIGSK 863/10). Wskazanie na pozytywne rozstrzygnięcie dla strony i słuszny interes obywatela, wyrażony w zasadzie prawdy obiektywnej można odnaleźć w wyroku NSA z 15 kwietnia 2010 r., II GSK 240/10, w którym Sąd stwierdza, że jeżeli w sprawach pozostawionych uznaniu administracyjnemu nie stoi na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji w realizacji przyznanego potencjalnie uprawnienia, to organ ten ma obowiązek załatwić sprawę pozytywnie dla strony. Podkreśliła, że zarówno ustawa budżetowa jak i wydane do niej Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów zawierają wprowadzenie zmian płacowych w zakresie stawek uposażeń w sposób precyzyjny, jasny i bezsporny, odnosząc się do ogółu funkcjonariuszy CBA. Uznanie w tym zakresie również wyklucza art. 102 i 102 f ustawy o CBA, gwarantując dostosowanie powyższych zmian do każdego funkcjonariusza, w tym nieobecnego wskutek choroby. Odnosząc się do zasady szybkości i prostoty postępowania, w tym przypadku Szef CBA naruszył również przepisy art. 12, 35 oraz 36 KPA. Sprawa wymagająca, która wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinna zostać załatwiona w ciągu miesiąca. W powyższym stanie, jak wyjaśniła skarżąca, sprawa nie może zostać uznana za sprawę skomplikowaną, która wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Jak wskazano powyżej, normy prawne, do których powinno się odnieść rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie niebudzącą żadnych wątpliwości i wyłączają możliwość stosowania uznania administracyjnego. Nadto, organ odmawiając wszczęcia postępowania na postawie art. 61a k.p.a. wskazał jako przesłankę odmowy "inne uzasadnione przyczyny". Naruszenie procesowe odnosi się także do art. 123, art. 104 oraz art. 28 k.p.a. W przedmiotowej sprawie przedmiotem rozstrzygnięcia jest prawo do uposażenia zasadniczego. Zgodnie z art. 28 k.p.a. jako strona wnioskowała do Szefa CBA o wyrównanie należnego uposażenia zasadniczego. Wobec powyższego Szef CBA, powinien w owym stanie faktycznym wydać rozstrzygnięcie sprawy co do istoty poprzez wydanie decyzji. Zajęcie przez Organ stanowiska w formie postanowienia godzi w interes strony i w sposób oczywisty zmierza do wydłużenia drogi do uzyskania rozstrzygnięcia, przyznającego finalnie należnego, zaległego za ponad rok służby uposażenia. Szef CBA w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (§ 2). Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że w ocenie Sądu organ w sposób prawidłowy odczytał żądanie skarżącej zawarte we wniosku z dnia [...] stycznia 2025 r. Z wniosku tego jednoznacznie wynika, że skarżąca żąda wydania decyzji w przedmiocie naliczenia uposażenia w nowej wysokości. W takim też przedmiocie – prawidłowo – procedował organ i odmówił wszczęcia postępowania. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis ten określa dwie samodzielne i niezależne przesłanki wszczęcia postępowania: przesłankę podmiotową, gdy podanie wniesione zostało przez osobę, która nie jest stroną danego postępowania oraz przesłankę przedmiotową, której zaistnienie z innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwia wszczęcie postępowania. Przyczyny przedmiotowe nie zostały wprawdzie skonkretyzowane w ustawie, jednak znajdują one oparcie w ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym. Przez przyczyny te należy rozumieć sytuacje, które w sposób oczywisty, przy pierwszym zestawieniu zakresu żądania wniosku z obowiązującym stanem faktycznym i prawnym, stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 22 maja 2015 r., sygn. akt II OSK 2671/13, LEX nr 1982821). Taki przypadek zachodzi w szczególności gdy: żądanie dotyczy sprawy, która nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej; żądanie wniesiono w sprawie rozstrzygniętej już decyzją lub w której toczy się postępowanie przed właściwym organem administracji; żądanie wniesiono po upływie terminu określonego w ustawie dla dochodzenia określonych praw; brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. W sytuacji, gdy zaistnieją uzasadnione przyczyny uniemożliwiające wszczęcie postępowania, organ jest zobligowany do odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. Zaskarżonym postanowieniem Szef CBA odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia stawki uposażenia zasadniczego. Rozstrzygnięcie takie organ wydał w związku z wnioskiem skarżącej z dnia [...] stycznia 2025 r., w którym - powołując się na przepisy ustawy budżetowej na rok 2024 r. oraz rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 r. zmieniające rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 2010 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat - domagała się wydania nowej decyzji personalnej na dzień 1 stycznia 2024 r., w której zostanie ustalona względem jej osoby nowa stawka uposażenia zasadniczego obowiązująca na zajmowanym przez nią wówczas stanowisku inspektor Delegatury CBA, powiększona o wartość 20%, czyli o wartość wynikającą z ustawy budżetowej na rok 2024. Motywując ten wniosek skarżąca wskazała, iż od dnia 1 stycznia 2024 r. przebywa co prawda na zwolnieniu lekarskim od lekarza psychiatry jednak nie stoi to na przeszkodzie wzrostowi jej uposażenia. Wskazać w związku z tym należy, że jak stanowi art. 9 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy budżetowej na 2024 r. zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 23 grudnia 1999 r. o kształtowaniu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 2692) ustala się średnioroczny wskaźnik wzrostu wynagrodzeń w państwowej sferze budżetowej, z wyłączeniem osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe - w wysokości 120,0%. Tabela stawek uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy centralnego biura antykorupcyjnego ustalono natomiast stosownie do § 1 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 maja 2024 r., na mocy którego ,w rozporządzeniu z dnia 6 października 2010 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego na poszczególnych stanowiskach służbowych funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego oraz wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi lat, zmieniony został załącznik do tego rozporządzenia w postaci "Tabeli stawek uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy centralnego biura antykorupcyjnego". W załączniku do ww. rozporządzenia z dnia 6 października 2010 r. stawki uposażenia funkcjonariuszy CBA na poszczególnych stanowiskach służbowych określone są "widełkowo", tj. wskazany jest przedział kwot wynagrodzenia przysługującego na danym stanowisku służbowym. Zmiana załącznika do rozporządzenia z dnia 6 października 2010 r., dokonana w oparciu o rozporządzenie z dnia 16 maja 2024 r., polegała na podwyższeniu górnej granicy przysługującego wynagrodzenia na danym stanowisku służbowym o 20%. W § 2 rozporządzenia z dnia 16 maja 2024 r. wskazano ponadto, że stawki uposażenia zasadniczego określone w załączniku do rozporządzenia zmienianego w § 1, w brzmieniu nadanym niniejszym rozporządzeniem, stosuje się przy ustalaniu wysokości uposażeń należnych funkcjonariuszom Centralnego Biura Antykorupcyjnego od dnia 1 stycznia 2024 r. Zauważyć należy, że znowelizowane przepisy rozporządzenia nie obligują wprost organu do podwyższenia uposażenia funkcjonariuszom CBA (w tym byłym funkcjonariuszom) o 20%, a jedynie stwarzają taką możliwość. Nowelizacja rozporządzenia z dnia 6 października 2010 r. objęła, jak już wskazano wyżej, wyłącznie podwyższenie o 20% górnej granicy stawek uposażenia należnego na poszczególnych stanowiskach służbowych. Ustalenie przez organ stawki uposażenia konkretnemu funkcjonariuszowi w dalszym ciągu pozostawione zostało uznaniu organu. Funkcjonariuszowi CBA nie przysługuje zaś roszczenie o podwyższenie uposażenia. Wynika to bowiem ze specyfiki stosunku służbowego funkcjonariuszy CBA. W orzecznictwie wskazuje się, że podjęcie służby w formacjach mundurowych jest dobrowolne. Każdy, kto dobrowolnie przystępuje do takiej służby, rezygnuje z pewnej części swobód obywatelskich, w tym decyduje się automatycznie na ograniczenie prawa do sądu. Niewątpliwie przejawem podległości służbowej funkcjonariusza jest pozostawienie jego przełożonym prawa decydowania o powołaniu na określone stanowisko służbowe, czy też awansie na wyższy stopień służbowy. Takie sprawy należą do spraw z zakresu wewnętrznej sfery działania tego rodzaju jednostek i służb (por. postanowienie NSA z dnia 7 września 2011 r., sygn. akt I OSK 1382/11;). Również w postanowieniu z dnia 5 października 2022 r., sygn. akt III OSK 1672/21 NSA zaznaczył, że stosunek służbowy funkcjonariuszy jest takim stosunkiem administracyjnoprawnym, którego szczególną cechą jest podległość służbowa, a także nadrzędność i podrzędność w stosunkach służbowych. Zakres takiej podległości sprawia, iż w tych stosunkach zatrudnienia nie ma równorzędności podmiotów, inaczej niż jest przy stosunku pracy. Tym samym, przełożony zyskuje znaczną władzę kształtowania sytuacji prawnej podwładnego. Sąd podziela pogląd wyrażony postanowieniu WSA w Warszawie z dnia [...] lipca 2023 r., sygn. akt [...], wskazujący, że przejawem podległości służbowej funkcjonariusza jest pozostawienie jego przełożonym prawa do decydowania w przedmiocie awansu na wyższy stopień służbowy, czy ustalenie wysokości stawki uposażenia zasadniczego w ramach przedziału kwotowego określonego w tabeli stanowiącej załącznik do ww. rozporządzenia z dnia 6 października 2010 r. Takie sprawy należą do spraw z zakresu wewnętrznej sfery działania tego rodzaju jednostek i służb. Biorąc zatem pod uwagę, że przełożonym funkcjonariuszy CBA pozostawione jest prawo do decydowania w przedmiocie ustalenia wysokości stawki uposażenia zasadniczego w ramach przedziału kwotowego określonego w tabeli stanowiącej załącznik do rozporządzenia z dnia 6 października 2010 r., należy stwierdzić, iż Szef CBA nie był zobowiązany do załatwienia wniosku skarżącej z dnia [...] stycznia 2025 r. w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 54 ust. 1 ustawy o CBA, Szef CBA jest właściwy do przyjmowania do służby w CBA, mianowania funkcjonariuszy na stanowiska służbowe oraz ich przenoszenia, delegowania, oddelegowania, zwalniania i odwoływania ze stanowisk służbowych, zawieszania i uchylania zawieszenia w czynnościach służbowych, zwalniania ze służby oraz stwierdzania wygaśnięcia stosunku służbowego. W sprawach osobowych funkcjonariuszy innych, niż wymienione w ust. 1 są właściwi przełożeni, upoważnieni przez Szefa CBA (ust. 2). Sprawy osobowe, o których mowa w ust. 1, są załatwiane w drodze decyzji (ust. 3). Mianowanie na stanowisko służbowe odbywa się z uwzględnieniem wykształcenia i kwalifikacji zawodowych funkcjonariusza (ust. 4). Zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy o CBA, prawo do uposażenia powstaje z dniem powołania, powierzenia obowiązków albo mianowania funkcjonariusza na stanowisko służbowe. Z tytułu służby funkcjonariusz otrzymuje jedno uposażenie i inne świadczenia pieniężne (ust. 2). Uposażenie składa się z uposażenia zasadniczego i premii oraz z dodatku specjalnego i dodatku stołecznego, w przypadku ich przyznania (ust. 3). Funkcjonariusz otrzymuje premię, której wysokość kształtuje się do 30% uposażenia zasadniczego, jednak nie mniej niż 1% (ust. 4). Szef CBA ustala wysokość premii funkcjonariusza na wniosek kierownika jednostki organizacyjnej CBA, w której funkcjonariusz pełni służbę, a zastępcom Szefa CBA oraz kierownikom jednostek organizacyjnych CBA i ich zastępcom, bezpośrednio (ust. 4a). Uposażenie jest płatne miesięcznie z góry (ust. 7). Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 września 2006 r. w sprawie przebiegu służby funkcjonariuszy Centralnego Biura Antykorupcyjnego (Dz. U. z 2015 r., poz. 503), sprawy osobowe funkcjonariusza dotyczą w szczególności: 1) przyjęcia do służby w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym; 2) mianowania na stanowisko służbowe; 3) przeniesienia, delegowania lub oddelegowania; 4) zwolnienia i odwołania ze stanowiska służbowego; 5) zawieszenia i uchylenia zawieszenia w czynnościach służbowych; 6) zwolnienia ze służby w Centralnym Biurze Antykorupcyjnym; 7) stwierdzenia wygaśnięcia stosunku służbowego; 8) mianowania funkcjonariuszem w służbie stałej po upływie okresu służby przygotowawczej lub po skróceniu służby przygotowawczej; 9) przedłużenia lub skrócenia okresu służby przygotowawczej; 10) przyznania, podwyższenia, obniżenia lub zawieszenia wypłaty uposażenia zasadniczego lub premii; 11) zaliczenia okresów służby, pracy i innych okresów do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego oraz w celu ustalenia prawa do nagrody jubileuszowej; 12) powierzenia i cofnięcia powierzenia pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym; 13) udzielenia urlopu bezpłatnego lub odmowy jego udzielenia; 14) udzielenia urlopu wychowawczego lub przerwania tego urlopu; 15) zmiany imienia lub nazwiska funkcjonariusza albo zmiany ich pisowni, dokonywanych na podstawie akt stanu cywilnego, decyzji starosty lub innego uprawnionego organu. Zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia, sprawy osobowe, o których mowa w ust. 1 pkt 1-14, załatwia się na piśmie w formie decyzji. Decyzję włącza się do akt osobowych funkcjonariusza. Stosownie natomiast do § 4 ust. 3 rozporządzenia funkcjonariusza zapoznaje się z decyzją wydaną w sprawach osobowych, o których mowa w ust. 1 pkt 1-14. Zatem ww. rozporządzenie przewiduje, że sprawy podwyższenia uposażenia zasadniczego załatwia się na piśmie w formie decyzji, którą włącza się do akt osobowych. Z § 5 ust. 2 rozporządzenia wynika, że w decyzji o mianowaniu zamieszcza się 1) oznaczenie organu wydającego decyzję; 2) datę wydania; 3) imię i nazwisko funkcjonariusza, imię ojca, numer PESEL oraz numer identyfikacyjny funkcjonariusza; 4) datę, od której liczy się początek służby; 5) charakter służby (przygotowawcza, stała); 6) stanowisko oraz jednostkę organizacyjną; 7) wysokość stawki uposażenia zasadniczego i wysokość premii; 8) podpis, z podaniem stanowiska, imienia i nazwiska osoby uprawnionej do wydania decyzji; 9) pouczenie o przysługującym funkcjonariuszowi środku odwoławczym. Przepis § 7 rozporządzenia stanowi, że mianowanie na inne stanowisko służbowe, przenoszenie, zwalnianie i odwoływanie ze stanowiska służbowego określa się w kolejnych decyzjach. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia, w decyzji, o której mowa w § 7, zamieszcza się: 1) oznaczenie organu wydającego decyzję; 2) datę wydania; 3) podstawę prawną; 4) stanowisko służbowe, imię i nazwisko funkcjonariusza, imię ojca; 5) nazwę jednostki organizacyjnej Centralnego Biura Antykorupcyjnego, w której funkcjonariusz pełni służbę; 6) rozstrzygnięcie sprawy; 7) uzasadnienie faktyczne rozstrzyganej sprawy; 8) podpis, z podaniem stanowiska służbowego, imienia i nazwiska osoby uprawnionej do wydania decyzji; 9) pouczenie o przysługującym funkcjonariuszowi środku odwoławczym. Przepisy rozporządzenia stanowią, że sprawę osobową dotyczącą podwyższenia uposażenia zasadniczego załatwia się na piśmie w formie decyzji. Z całokształtu okoliczności sprawy wynika, że żądanie skarżącej nie miało związku z awansem funkcjonariusza na wyższy stopień służbowy, czy zmianą stanowiska służbowego funkcjonariusza (sprawy osobowe). Przy czym w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że niedopuszczalne jest rozstrzyganie kwestii związanych z uposażeniem w odrębnym akcie administracyjnym (rozkazie personalnym), niż dotyczącym stosunku służbowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 października 2022 r. sygn. akt III OSK 1672/21). W świetle powyższego Szef CBA zaskarżonym postanowieniem zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia stawki uposażenia zasadniczego. Postanowienie to jest aktem formalnym, a nie merytorycznym, a zatem organ nie stosuje w takim przypadku prawa materialnego. Postanowienie to może być wydane w okolicznościach opisanych w art. 61a § 1 k.p.a., które zaistniały w rozpatrywanej sprawie. Wskazać również należy, że w chwili wydania zaskarżonego postanowienia skarżąca była funkcjonariuszem CBA , gdyż dopiero decyzja z dnia [...] marca 2025 r. nr [...] została przez Szefa centralnego Biura Antykorupcyjnego zwolniona ze służby. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 pkt 3 oraz art. 120 p.p.s.a. Przepisy te stanowią, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Informacje o sprawie

Data wpływu
12 maja 2025
Skarżony organ
Inne
Sędziowie
Arkadiusz Koziarski Izabela Głowacka-Klimas /przewodniczący sprawozdawca/ Joanna Kube

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny