II SA/Wa 655/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.), Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Asesor WSA Joanna Kruszewska – Grońska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 1 października 2019 r. sprawy ze skargi K.P. na postanowienie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej w związku z nieistnieniem obowiązku za niezasadne oddala skargę

Prezes Agencji Mienia Wojskowego, działając na podstawie art. 34 § 1 i 2 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r. poz. 1629) w zw. z art. 124 i art. 144 oraz art 131 § 1 pkt 1 Kpa, w dniu [...] stycznia 2019 r. wydał postanowienie nr [...], którym utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] o uznaniu zarzutów K. P. z dnia [...] października 2018 r. za nieuzasadnione. Organ w uzasadnieniu postanowienia podał, że Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej "[...]" w [...] decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] przydzielił K. P. lokal mieszkalny nr [...] położony w [...] przy ul. [...]. Decyzją Ministra Obrony Narodowej, z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] ww. został przeniesiony do pełnienia służby w [...], co wiązało się z wygaśnięciem powyżej określonej decyzji. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] zobowiązał K. P. do opróżnienia kwatery w stanie wolnym od osób i rzeczy oraz przekazania Agencji Mienia Wojskowego. Z uwagi na niewykonanie tego obowiązku organ w dniu [...] marca 2016 r. wezwał ww. do opróżnienia zajmowanej kwatery i powiadomił, że od dnia doręczenia wezwania bezie naliczane odszkodowanie w wysokości 150% opłaty za używanie lokalu. Z uwagi na nieuiszczanie w ustalonym terminie płatności za zajmowanie przedmiotowego lokalu bez tytułu prawnego za kolejne okresy płatności wystawiane były kolejne upomnienia. Z uwagi na brak dobrowolnej realizacji wskazanego w odbieranych upomnienia obowiązku zapłaty określonych w nich należności, Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] wystawiał administracyjne tytuły wykonawcze, na podstawie których zajmowane był o wynagrodzenie żołnierza. Na podstawie wystawionego w dniu [...] sierpnia 2018 r. upomnienia nr [...] został wystawiony przez Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] w dniu [...] października 2018 r.. administracyjny tytuł wykonawczy nr [...]. K.P. złożył do powyżej określonego organu zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wskazując na nieistnienie obowiązku. Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] w dniu [...] października 2018 r. wydał postanowienie nr [...], w którym uznał zarzuty za niezasadne. Prezes Agencji Mienia Wojskowego w dniu [...] listopada 2018 r. wydał postanowienie nr [...], którym uchylił powyżej określone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji wskazując, że rozstrzygnięcie nie wyjaśnia przesłanek jakimi się kierował i nie wskazał jego podstawy prawnej. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] uznał zarzuty K. P. z dnia [...] października 2018 na prowadzenie egzekucji administracyjnej w związku z nieistnieniem obowiązku za niezasadne. Ww. w złożonym zażaleniu podniósł, że organ błędnie przyjął, iż utracił on prawo do zakwaterowania w zajmowanej kwaterze, co w oczywisty stanowiło naruszenie prawa w związku z tym nie jest on zobowiązany do zapłaty odszkodowania jako niesłusznie naliczonego. W ocenie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego ustalony w sprawie stan faktyczny nie budzi żadnych wątpliwości. K. P., jako żołnierz zawodowy pełniący obecnie służbę w garnizonie [...] po odmowie przyjęcia kwatery w miejscu pełnienia służby nie ma już legitymacji do zajmowania kwatery w dawnym miejscu pełnienia służby, tj. w [...] przy ul. [...] i jest obowiązany do jej opróżnienia. Z uwagi na brak realizacji tego obowiązku, Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] słusznie zobowiązał ww. do opróżnienia powyżej określonej kwatery i przekazanie jej w stanie wolnym od osób i rzeczy. W świetle powyższego brak jest podstaw do uznania zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej w związku z nieistnieniem obowiązku. Obowiązek powstał i nie wygasł ani z powodu wykonania ani z innych przyczyn. Należy pamiętać, że zobowiązany wnosząc zarzuty w ramach których wskazuje, iż dane zobowiązanie wygasło ewentualnie kwestionuje fakt ich powstania, powinien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał ale wygasł z powodu wykonania (okoliczność faktyczna). K.P. nie przedstawił żadnych nowych okoliczności, dowodów świadczących o tym, iż wskazany w tytule wykonawczym obowiązek nie istnieje. W związku z powyższym w ocenie organu odwoławczego brak jest podstaw do uchylenia lub zmiany skarżonego postanowienia w przedmiocie zasadności zarzutów. K.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] stycznia 2019 r. zarzucając organowi, że naruszył następujące przepisy: 1. art. 7 Konstytucji RP, poprzez zastosowanie przy wydaniu zaskarżonego postanowienia regulacji wykraczających poza granice ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: ustawa o zakwaterowaniu), 2. art. 83 Konstytucji RP, poprzez stosowanie własnych interpretacji norm prawnych, sprzecznych z postanowieniami ustawy o zakwaterowaniu, 3. art. 97 Konstytucji RP, poprzez ustalenie stanu prawnego w oparciu o dokumenty nie stanowiące źródeł prawa Rzeczypospolitej Polskiej, 4. art. 7 i art. 8 Kpa, poprzez nie podjęcie niezbędnych kroków, w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego na podstawie obowiązujących przepisów prawa, co łącznie z działaniami poza przepisami prawa nie budzi zaufania do władzy publicznej, 5. art. 24 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu, poprzez jego niezastosowanie przy wyjaśnieniu stanu faktycznego, 6. art. 24 ust. 2 i 4 ustawy o zakwaterowaniu, poprzez błędną wykładnię tych przepisów. Skarżący podnosząc powyższe zarzuty wniósł o stwierdzenie nieważności lub uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji. Prezes Wojskowej Agencji Mienia Wojskowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302). Zgodnie z art. 134 § 1 powyżej powołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w tym przepisie jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Posiadając tak określony zakres swojej kognicji Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, co byłoby podstawą wyeliminowania go z obrotu prawnego. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy stanowisko organu egzekucyjnego w zakresie zarzutów zgłoszonych przez skarżącego w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym jest prawidłowe, a w konsekwencji czy zarzuty te zasługiwały na uwzględnienie. Podkreślić przy tym należy, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są podstawowym środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U z 2018 r. poz. 1314), zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Przechodząc do oceny zgodności z prawem rozstrzygnięcia organu odwoławczego, należy w pierwszej kolejności wskazać, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie było postanowienie Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [..] stycznia 2019 r., utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., wydane na podstawie art. 34 § 1 przedmiotowej ustawy, którym organ pierwszej instancji oddalił zgłoszone przez skarżącego, jako zobowiązanego, w toku postępowania egzekucyjnego zarzuty o jakich mowa w art. 33 pkt 1 przedmiotowej ustawy, który stanowi, że organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlega wyłącznie prawidłowość zastosowania przez organy przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jak słusznie wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 października 1999 r. (sygn. akt IVSA 1104/96, opubl. w: Baza Orzeczeń LEX nr 47780), w trakcie postępowania egzekucyjnego zobowiązany, kwestionując prowadzenie tego postępowania, może wnieść zarzuty tylko i wyłącznie z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 tej ustawy. W zakresie sformułowanego zarzutu naruszenia przez organy art. 33 pkt 1 przedmiotowej ustawy stwierdzić należy, że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy nie znajduje on uzasadnienia. Podstawą wydania tytułu wykonawczego była decyzja Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...], którą organ utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] zobowiązującą skarżącego do opróżnienia kwatery nr [...] przy ul.[...] w [...] w stanie wolnym od osób i rzeczy i przekazania do dyspozycji Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...]. Skarżący obowiązku tego nie wykonał, a zatem Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] był zobowiązany do podjęcia kroków prawnych celem jego przymusowego wykonania. W tym miejscu podać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 439/17 oddalił skargę skarżącego na powyżej określoną decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej skarżącego, wyrokiem z dnia 14 grudnia 2018 r. sygn. akt I OSK 1461/18 skargę kasacyjną oddalił. Wyjaśnić należy, że Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] wydając decyzję o opróżnieniu przedmiotowego lokalu działał w interesie Wojskowej Agencji Mienia, która musi dysponować lokalami mieszkalnym, aby zapewnić miejsca zamieszkania dla żołnierzy pełniących służbę w określonej miejscowości. Podkreślić ponadto należy, że wezwanie do dobrowolnego zwolnienia i przekazania do dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej lokalu nie oznacza bynajmniej dowolności w kwestii istnienia obowiązku, a w konsekwencji – w wykonaniu decyzji. Obowiązkiem wynikającym z decyzji o opróżnieniu lokalu jest jego opuszczenie, natomiast postępowanie egzekucyjne, czyli użycie przez organ administracji publicznej środku przymusu, zmierza do pełnej realizacji takiej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi, w ocenie Sądu są one całkowicie niezasadne i odnoszą się do spraw zakończonych odrębnymi decyzjami administracyjnymi, które w niniejszej sprawie nie mogły być kontrolowane. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.