II SA/Wa 564/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Krzycki po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. G. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...]stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia związku inwalidztwa ze służbą postanawia: odrzucić skargę.

Centralna Wojskowa Komisja Lekarska (dalej jako "Centralna Komisja") - działając na podstawie § 11 ust 1, § 12 ust 1, 2 i 3 Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 25 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. 2024 poz. 466) – uchyliła w całości orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] z [...] listopada 2024 r., oraz wydawała nowe, w którym orzeczono o zdolności do czynnej służby wojskowej i uznaniu żołnierza zwolnionego ze służby za inwalidę, jak również ustalenia związku inwalidztwa ze służbą p. B. G., zwanego dalej "Żołnierzem" - uznanego trwale niezdolnym do zawodowej służby wojskowej - kategoria "N" (tak: pkt 9), stwierdzono brak związku schorzeń i ułomności w wymienionych w pkt 1-8 orzeczenia oraz inwalidztwa ze słuzbą wojskową (pkt 10 - określenie "bez związku"). Uznano także, że badany może wykonywać pracę, jest zdolny do pracy i zaliczono go do trzeciej grupy inwalidzkiej (tak: pkt 11 lit. a, b, c). W pkt 11 lit. b wskazano: "zalicza się badanego do żadnej grupy inwalidztwa w związku ze służbą wojskową". Skarżący wniósł na powyższe orzeczenie w zakresie ustalenia związku inwalidztwa ze służbą skargę. W uzasadnieniu podnosił, że przypisanie go do grupy inwalidzkiej winno być w związku ze służbą wojskową. Zwrócił uwagę na poważne problemy zdrowotne związane z zaburzeniami nerwicowymi i adaptacyjnymi, które od 2023 roku znacząco wpłynęły na jego zdolność do wykonywania obowiązków służbowych. Tym samym żołnierz nie kwestionował decyzji w zakresie ustalenia zdolności do służby, lecz jego intencją jest zaskarżenie w kwestii orzeczenia związku inwalidztwa ze służbową wojskową. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja wniosła o jej odrzucenie podnosząc, że sprawy kwalifikacji zdrowotnej przez Komisję byłych żołnierzy - występowania inwalidztwa oraz jego w związku ze służbą - nie pozostają w kompetencjach sądów administracyjnych. Żołnierz może zaskarżyć stosowne orzeczenie Wojskowej Komisji Lekarskiej do sądu powszechnego. Sąd zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) ze względu na brak właściwości sądu administracyjnego. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na działania i zaniechania organów administracji publicznej określone w art. 3 § 2 pkt 1-9 i § 2a oraz art. 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak również w sytuacjach przewidzianych przepisami odrębnych ustaw. Skarga na działanie lub zaniechanie niezawarte w powyższym. katalogu podlega odrzuceniu. Wojskowe komisje lekarskie orzekają w dwóch reżimach prawnych i ich orzeczenia dzielą się na dwie grupy. Pierwsza grupa tych orzeczeń dotyczy kwestii zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do służby wojskowej. Na tego rodzaju orzeczenia przysługuje skarga do sądu administracyjnego, ponieważ rozstrzygają one istotę sprawy, czyli zdolność do służby wojskowej. Druga grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego, a w konsekwencji zakwalifikowanie do danej grupy inwalidztwa. Orzeczenia w przedmiocie ustalenia związku stanu zdrowia ze służbą wojskową jako sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych podlegają kognicji sądu powszechnego - sądu pracy i ubezpieczeń społecznych w postępowaniach o świadczenia przysługujące z tego tytułu, tj. odszkodowania, renty, emerytury. Sąd administracyjny nie jest zatem właściwy do rozpoznania skargi na orzeczenie w tym przedmiocie (por. uchwała SN z 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99; postanowienie NSA z 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/00, a także postanowienie WSA w Warszawie z 11 lipca 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 165/18). W niniejszej sprawie orzeczenie organu nie dotyczy w zaskarżonym zakresie ustalenia kategorii zdolności do służby wojskowej bądź samej zdolności do służby wojskowej, lecz określa, czy rozpoznane u skarżącej schorzenie pozostaje w związku ze służbą wojskową. O kategorii zdolności skarżącej do służby wojskowej organ orzekł w pkt. 9 orzeczenia, który nie został zaskarżony. Mając powyższe na uwadze - na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji.