II SA/Wa 52/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Maciejuk po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. D. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu postanawia: odrzucić skargę.

A. D., reprezentowany przez adwokata, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] października 2024 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...], reprezentowana przez radcę prawnego, w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie, wskazując, że skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie przysługuje w zakresie spraw dotyczących ustalenia dla celów odszkodowawczych uszczerbku na zdrowiu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Sąd administracyjny rozpoznając skargę w pierwszej kolejności bada, czy wniesiona skarga jest dopuszczalna. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest orzeczenie CWKL wydane w zakresie ustalenia uszczerbku na zdrowiu. Zgodnie z § 7 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2021 r., poz. 1013 ze zm.), wojskowe komisje lekarskie orzekają o: 1) zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej; 2) zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz rodzajach wojsk i służb, a także na poszczególnych stanowiskach służbowych i poza granicami państwa oraz o zdolności do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami; 3) uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku lub choroby; 4) związku choroby i ułomności ze szczególnymi właściwościami lub warunkami czynnej służby wojskowej, służby w SKW i SWW lub zasadniczej służby wojskowej w jednostkach organizacyjnych obrony cywilnej albo z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojenny, a także z zatrudnieniem w miejscach, o których mowa w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 2 września 1994 r. o świadczeniu pieniężnym i uprawnieniach przysługujących żołnierzom zastępczej służby wojskowej przymusowo zatrudnianym w kopalniach węgla, kamieniołomach, zakładach rud uranu i batalionach budowlanych; 5) związku śmierci z czynną służbą wojskową, ze służbą w SKW i SWW albo z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojenny; 6) inwalidztwie, niezdolności do pracy i niezdolności do samodzielnej egzystencji; 7) związku inwalidztwa z czynną służbą wojskową albo ze służbą w SKW i SWW; 8) potrzebie udzielenia żołnierzowi urlopu zdrowotnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się jednolicie, że orzeczenia komisji lekarskich (czy to wojskowych, czy to podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych) dzielą się na dwie grupy. Pierwsza z nich obejmuje orzeczenia dotyczące kwestii zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby. Orzeczenia w tych sprawach są wiążące dla organu w sprawie powołania danej osoby do służby lub zwolnienia ze służby. Podlegają one zaskarżeniu do sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. Druga grupa orzeczeń to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby, ich związek ze służbą i stopień inwalidztwa. Podlegają kontroli przez sądy powszechne w ramach odwołań od decyzji wydawanych przez organy właściwe w sprawach odszkodowawczych lub emerytalno-rentowych w odrębnych postępowaniach. Orzecznictwo sądów administracyjnych jednoznacznie stoi na stanowisku, że do zakresu kognicji sądów administracyjnych nie należy rozpatrywanie skarg na orzeczenia komisji lekarskich stwierdzających związek choroby, inwalidztwa lub uszczerbku na zdrowiu ze służbą (por. uchwała Sądu Najwyższego z 27 października 1999 r., sygn. akt III ZP 9/99, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 listopada 2000 r., sygn. akt OSA 1/100, ONSA 2001/2/47). Tego typu orzeczenia mają wyłącznie charakter prejudykatu do ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. W konsekwencji nie podlegają one zaskarżeniu do sądu administracyjnego (por. wyroki NSA z 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 93/10; z 29 maja 2008 r., sygn. akt II OSK 667/08; uchwała NSA z 19 stycznia 1998 r., sygn. akt OPS 8/9; postanowienia WSA w Warszawie z 21 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 1116/17; oraz z 19 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Wa 108/17). Jak wynika z akt sprawy, skarżącego skierowano na badanie w celu stwierdzenia czy borelioza powstała w związku ze szczególnymi właściwościami lub warunkami służby wojskowej oraz ustalenia uszczerbku na zdrowiu. W takim zakresie orzekały również komisje obu instancji. Biorąc zatem pod uwagę powyższe rozważania, należy stwierdzić, że rozpoznawana sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, gdyż zaskarżony akt nie mieści się w katalogu aktów prawnych lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. – i jako taki – nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Na podstawie art. 58 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego (§ 1 pkt 1). Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3). Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.