II SA/Wa 2220/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras Sędzia WSA – Maria Werpachowska Sędzia WSA – Janusz Walawski (sprawozdawca) Protokolant starszy sekretarz sądowy - Sylwia Rosińska-Czaykowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2017 r. sprawy ze skargi W. M. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w W. podległej ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia służby w Straży Granicznej, stopnia inwalidztwa i związku schorzenia ze służbą 1. oddala skargę w części dotyczącej zdolności do pełnienia służby; 2. odrzuca skargę w pozostałej części .

Centralna Komisja Lekarska podległa ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (zwana dalej CKL), w dniu [...] października 2016 r. wydała orzeczenie nr [...], którym utrzymała w mocy orzeczenie [...] Rejonowej Komisji Lekarskiej w [...] (zwanej dalej [...]RKL) z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] wydane w przedmiocie zdolności W.M. (funkcjonariusza zwolnionego ze służby – zwanego dalej skarżącym) do pełnienia służby w Straży Granicznej, stopnia inwalidztwa i związku schorzeń ze służbą. CKL w uzasadnieniu orzeczenia przedstawiła ustalony stan faktyczny sprawy, wyjaśniła wpływ stwierdzonych schorzeń na zdolność do służby i opisała schorzenia powodujące inwalidztwo. Jej zdaniem, [...]RKL prawidłowo rozpoznała i zakwalifikowała choroby i właściwie ustaliła, że W. M. jest niezdolny do służby w Straży Granicznej – Kat. C i częściowo niezdolny do pracy. Prawidłowo również zaliczyła skarżącego do drugiej grupy inwalidzkiej. W.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej z dnia [...] października 2016 r., zaskarżając je w całości. Skarżący zarzucił organowi naruszenie następujących przepisów : 1. art. 11 i art. 80 K.p.a., poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, 2. art. 11 w zw. z art. 7 K.p.a., poprzez nienależyte wyjaśnienie okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy, 3. art. 7 K.p.a. w zw. z art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822), poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, 4. art. 77 K.p.a. w zw. z art. 47 ust. 1 pkt 1 powyżej powołanej ustawy, poprzez wydanie decyzji na podstawie materiału dowodowego zebranego w sposób niezupełny, 5. postępowania, poprzez zaniechanie informowania go o przysługujących mu prawach w toku prowadzonego postępowania, 6. art. 139 w zw. z art. 6-9 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., poprzez rozpatrzenie odwołania na niekorzyść strony i zaniechanie przytoczenia konkretnych przepisów prawa materialnego, które legły u podstaw rozstrzygnięcia. Skarżący podnosząc powyższe zarzuty wniósł o : 1. zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie mu prawa do emerytury inwalidzkiej w związku ze służbą, 2. uznanie go za całkowicie niezdolnego do pracy, 3. uznanie, iż inwalidztwo powstało w związku z pełnioną służbą w szczególnych warunkach, 4. uznanie stwierdzonych chorób jako mających związek ze służbą, - ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i orzeczenia poprzedzającego oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Centralna Komisja Lekarska w odpowiedzi na skargę wniosła o jej odrzucenie, gdyż zaskarżone orzeczenie nie podlega kognicji sądu administracyjnego z wyłączeniem zagadnień związanych z ustaleniem zdolności do służby, którego skarżący w skardze nie kwestionuje. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy podać, że skarga na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w zakresie dotyczącym określenia inwalidztwa i związku inwalidztwa ze służbą jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z poźn. zm.), bowiem sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia w tym zakresie nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o komisjach lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1822), komisje lekarskie orzekają w dwóch instancjach: 1) w pierwszej instancji - rejonowe komisje lekarskie; 2) w drugiej instancji - Centralna Komisja Lekarska. Z mocy art. 17 ust. 3 pkt 1 powołanej ustawy, Centralna Komisja Lekarska jest właściwa w zakresie rozpatrywania odwołań od orzeczeń rejonowych komisji lekarskich. Aktem wykonawczym określającym sposób i tryb działania komisji lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych jest rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie komisji lekarskich podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1894). Wyjaśnić należy, że orzeczenia komisji lekarskich można podzielić na dwie kategorie. Pierwsza z nich związana jest z ustalaniem przez komisję zdolności do służby. Oceniany jest więc stan zdrowia osoby w celu zaliczenia jej do odpowiedniej kategorii zdolności do służby w celu przyjęcia do niej, dalszego jej pełnienia, czy zwolnienia ze służby. Orzeczenia te stanowią podstawę do wydania przez właściwe organy decyzji administracyjnej na mocy której osoba jest przyjmowana do służby, czy z niej zwalniana. Decyzje te podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, co potwierdziła uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r., sygn. akt OPS 8/97. Wprawdzie uchwała ta dotyczyła wojskowych komisji lekarskich, o których mowa w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, jednakże oceniając zakres kompetencji oraz rodzaje rozstrzygnięć wydawanych przez te komisje Sąd uznał, że nie ma podstaw do uznania, że komisje lekarskie podległe Ministrowi Spraw Wewnętrznych nie miałyby podlegać kontroli sądu administracyjnego. Drugą kategorią orzeczeń wydawanych przez komisje lekarskie stanowią orzeczenia, które ustalają schorzenia funkcjonariusza oraz ich związek ze służbą do celów odszkodowawczych lub rentowych, czy emerytalnych. Te orzeczenia poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawanych odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego. Dzieje się tak dlatego, że decyzje administracyjne w tych sprawach wydawane są nie przez komisje lekarskie, lecz przez właściwe organy emerytalno-rentowe. Orzeczenia komisji lekarskich w tych postępowaniach mają wyłącznie charakter orzeczenia wstępnego jako jedna z przesłanek rozstrzygnięcia sprawy i nie podlegają odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie skarżący zaskarżył w całości orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej w sprawie inwalidztwa i związku inwalidztwa ze służbą, a więc także dokonaną przez Komisję ocenę stanu jego zdrowia oraz ustalenia dotyczące związku stwierdzonych schorzeń ze służbą dla celów odszkodowawczych, rentowych lub zaopatrzenia emerytalnego. Na tę kategorię orzeczeń Komisji, jak już wyżej wskazano, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje, a zatem Sąd stwierdził niedopuszczalność skargi w tym zakresie. Uznając za dopuszczalną skargę na orzeczenie w części dotyczącej określenia stopnia zdolności do służby w Straży Granicznej, Sąd stwierdził natomiast, że skarga w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Podkreślić należy, że tryb postępowania przed komisjami lekarskimi, z uwagi na jego specyfikę, ma charakter szczególny i nie podlega rygorom Kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia w toku postępowania przepisów postępowania administracyjnego nie znajdują uzasadnienia. Z akt sprawy wynika, że orzeczenia zostały wydane w oparciu o zebraną w sprawie dokumentację oraz po przeprowadzeniu dodatkowych badań. Sąd nie jest uprawnionych do oceny fachowości przeprowadzonych badań lekarskich oraz ustaleń Komisji w zakresie stwierdzonych schorzeń. Natomiast rozpoznane u skarżącego schorzenia, dawały podstawę do zaliczenia skarżącego do kategorii C – niezdolny do służby w Straży Granicznej. Jednocześnie należy podkreślić, że podniesione w skardze zarzuty o charakterze merytorycznym w zasadzie nie odnoszą się do orzeczenia w przedmiocie zdolności skarżącego do służby. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.