II SA/Wa 2126/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie WSA Danuta Kania, Ewa Pisula – Dąbrowska, Andrzej Góraj (spraw.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2015 r. sprawy ze skargi J.L. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty nagrody rocznej za 2011 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2014 r.; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Decyzją z [...] września 2014 r. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego utrzymał w mocy własną decyzję z [...] lipca 2014 r. w przedmiocie odmowy wypłaty J. L. nagrody rocznej za 2011 r. W uzasadnieniu organ wskazał, iż nie był zobowiązany ustawowo do wypłaty przedmiotowej nagrody, gdyż ma ona charakter uznaniowy. Wyjaśniając tą tezę powołał przepis art. 125 ustawy o ABW. Nadto podniósł, że prawo do nagrody rocznej przysługuje jedynie funkcjonariuszowi, który faktycznie pełnił służbę w danym roku kalendarzowym. Strona postępowania w 2011 r. przebywała zaś 282 dni na zwolnieniu lekarskim, co sprawiło, że nie nabyła prawa do omawianej nagrody. Od powyższej decyzji skargę do tutejszego Sądu wywiódł J. L., wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił organowi naruszenie przepisu art. 125 ust. 1 ustawy o ABW przez niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, że nagroda roczna ma charakter uznaniowy, oraz naruszenie przepisów rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 4 sierpnia 2006 r. W uzasadnieniu skarżący podkreślił twierdzenie, iż omawiana nagroda należna jest funkcjonariuszowi z mocy prawa. Zwrócił też uwagę na fakt, że przebywając na zwolnieniu lekarskim pozostawał nadal w czynnej służbie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa. W pierwszej kolejności podkreślenia wymagała okoliczność, iż tutejszy Sąd oceniał poprawność działania organu, odnosząc się do regulacji prawnych obowiązujących w okresie objętym wnioskiem o wypłatę nagrody rocznej za 2011 r., tj. art. 125 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2010 r. Nr 29, poz. 154) oraz wydanego na podstawie delegacji zawartej w art. 125 ust. 2 ww. ustawy - rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 4 sierpnia 2006 r. w sprawie warunków przyznawania funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1034). Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do oceny tego, czy nagroda roczna, oznaczona w art. 125 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2010 r. Nr 29, poz. 154) ma charakter stały, czy też uznaniowy. W ocenie tutejszego Sądu, organ błędnie wywodzi ową uznaniowość z treści art. 125 ust. 1 powyższej ustawy. Użyte w tym przepisie słowo "mogą", odnosi się bowiem do wymienionych w nim świadczeń, tj. nagród rocznych, uznaniowych i zapomóg. Ustawodawca w tej normie prawnej nie mógł użyć stanowczego sformułowania, gdyż to powodowałoby konieczność łącznego przyznawania wszystkich przedmiotowych świadczeń. O dokonaniu przez organ błędnej wykładni omawianego przepisu świadczy również to, że ustawodawca rozróżnił w nim nagrody roczne i nagrody uznaniowe. Gdyby zaś istotnie nagroda roczna miała charakter uznaniowy, to nie musiałaby być oddzielnie wymieniana w przedmiotowym przepisie. Racjonalny ustawodawca nie umieszczałby bowiem w jednym przepisie dwóch równorzędnych sobie i identycznych przedmiotowo świadczeń. Dodatkowo za przyjęciem, że nagroda roczna nie ma charakteru uznaniowego świadczy treść § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 4 sierpnia 2006 r. w sprawie warunków przyznawania funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1034) (obecnie art. 125 ust. 1a ustawy o ABW), zgodnie z którym: "funkcjonariuszowi pełniącemu służbę przez okres roku kalendarzowego przyznaje się nagrodę roczną (...)". Sformułowanie "przyznaje się" świadczy niewątpliwie o tym, że nagroda roczna jest świadczeniem należnym z mocy samego prawa, po zaistnieniu przesłanek określonych w danej normie prawnej, i nie jest uzależniona od woli przełożonego. Kolejną kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie było ustalenie tego, czy okres pozostawania na zwolnieniu lekarskim podlega uwzględnieniu przy ustalaniu wymiaru należnej nagrody rocznej. W ocenie tutejszego Sądu, treść art. 125 ust. 1a omawianej ustawy, jak też treść § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 4 sierpnia 2006 r. w sprawie warunków przyznawania funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1034) świadczą niezbicie o tym, że okresu pozostawania na zwolnieniu lekarskim nie wlicza się do wymiaru przedmiotowego świadczenia. Istota zwolnienia lekarskiego polega bowiem na tym, że w tym okresie funkcjonariusz, z uwagi na zły stan zdrowia, nie pełni służby. Sam zaś fakt pozostawania w służbie nie przesądza o prawie do nagrody rocznej. Ustawodawca, a za nim prawodawca, posłużył się bowiem zwrotem "funkcjonariusz pełniący służbę". W ten sposób odniósł się więc wyłącznie do materii faktycznego pełnienia służby, a więc rzeczywistego wykonywania zadań służbowych. Zadania służbowe może zaś wykonywać jedynie funkcjonariusz zdolny i zdatny do służby – a więc zdrowy – a nie taki, który przebywa na zwolnieniu lekarskim. Na marginesie dodać należało, że wbrew twierdzeniom skarżącego, brak wymienienia w § 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 4 sierpnia 2006 r. w sprawie warunków przyznawania funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1034) przesłanki przebywania na zwolnieniu lekarskim, nie świadczy o tym, aby okres zwolnienia miał być wliczany do okresu służby, od którego zależy wysokość nagrody rocznej. Pamiętać bowiem trzeba o generalnej zasadzie odkodowywania norm prawnych, zgodnie z którą przepisy poszczególnych paragrafów umieszczonych w jednej normie, a zwłaszcza w jednym jej rozdziale (tu Rozdziale 2), należy odczytywać łącznie, a nie rozdzielnie. Stąd więc w sytuacji, gdy pierwszy przepis Rozdziału drugiego omawianego rozporządzenia, stanowi regułę przyznawania nagród rocznych tylko funkcjonariuszom pełniącym służbę, to jako oczywista jawi się konkluzja, że wyłączenia, o których mowa w § 3 dotyczą tylko takich funkcjonariuszy, którzy służbę faktycznie pełnili, a nie takich, którzy przebywając na zwolnieniu lekarskim pozostawali jedynie w stosunku służbowym. Dokonując wykładni powyższego zwrotu – "funkcjonariusz pełniący służbę" – zasadnym jest także odniesienie się do normy art. 63 ustawy o ABW, z której treści wynika, że choroba powoduje zaprzestanie służby przez funkcjonariusza. Skoro zaś taki skutek choroby funkcjonariusza ustawodawca przewidział w przepisie art. 63 omawianej ustawy, to brak jest przekonujących argumentów mogących świadczyć o tym, aby racjonalny ustawodawca zamierzał inaczej tłumaczyć materię "pełnienia służby" przy konstruowaniu normy art. 125 tej samej ustawy. Ustawa co do zasady jest jednolitym aktem prawnym. Stąd więc jej wykładni nie sposób dokonywać w oderwaniu od całości brzmienia danego aktu prawnego i z pominięciem definicji danej instytucji, użytej już w nim przez ustawodawcę. Rozpatrując materię niniejszej sprawy należy też mieć na względzie to, że § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 4 sierpnia 2006 r. w sprawie warunków przyznawania funkcjonariuszom Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nagród rocznych, nagród uznaniowych i zapomóg (Dz. U. z 2006 r. Nr 143, poz. 1034) wprowadził zasadę, iż minimalny okres czasowy, jaki może rzutować na wymiar nagrody rocznej to okres miesiąca kalendarzowego. Przy czym chodzi tu nie tylko o okresy nieprzerwanej miesięcznej służby, ale również o krótsze okresy, które w wyniku zsumowania dadzą czas minimum 30 dni. Przechodząc do materii niniejszej sprawy i zestawiając ze sobą wyżej poczynione rozważania z faktem, że okres zwolnienia lekarskiego na jakim przebywał funkcjonariusz wynosił 282 dni w 2011 r., to uznać należało, że organ przy ustalaniu wymiaru spornej nagrody rocznej winien uwzględnić okres 83 dni, podczas których strona w 2011 r. była w służbie. Ten bowiem okres wlicza się do okresu służby, od którego zależy wysokość nagrody rocznej. W związku z powyższym, uznając że skarżona decyzja narusza prawo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w pkt 1 wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku zostało wydane w myśl art. 152 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobligowany do tego, aby zbadać zasadność przyznania stronie nagrody rocznej za 2011 r., z uwzględnieniem sposobu rozumienia przepisów prawa, zaprezentowanego przez tutejszy Sąd w niniejszym uzasadnieniu.