Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Wa 1984/25

Wyrok WSA w Warszawie z 10 kwietnia 2026 r., II SA/Wa 1984/25 – orzeczenia Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej

Wynik

Uchylono zaskarżone orzeczenie i utrzymano w mocy poprzedzające je orzeczenie

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
10 kwietnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Arkadiusz Koziarski (spr.), Asesor WSA Anna Pośpiech-Kłak, Protokolant starszy specjalista Bogumiła Kobierska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi A. G. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dnia [...] sierpnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z [...] maja 2025 r. nr [...]; 2. zasądza od Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] na rzecz skarżącego A. G. kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] (dalej "CWKL" lub "organ") orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2025 r. nr [...] utrzymała w mocy orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] (dalej "RWKL") z dnia [...] maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Powyższe orzeczenie wydane zostało w następującym stanie faktycznym: Szef Wojskowego Centrum Rekrutacji w [...] skierował A. G. (dalej "skarżący"), kandydata do zawodowej służby wojskowej, do RWKL celem ustalenia zdolności do zawodowej służby wojskowej. RWKL orzeczeniem z dnia [...] maja 2025 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 190 ust. 1, ust. 6 pkt 1 i ust. 10 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz.U. z 2024 r. poz. 248) ), § 11 ust 1 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 26 marca 2024 r. w sprawie orzekania o zdolności do służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 2024 r. poz. 466), dalej "rozporządzenie z dnia 26 marca 2024 r."; oraz § 4 ust. 2 § 6 pkt 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 grudnia 2024 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, filii, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. z 2014 r. poz. 1813), ustaliła w przypadku skarżącego: - w pkt 8 "Rozpoznanie": 1. Niewyrównana niedoczynność tarczycy do dalszej diagnostyki endokrynologicznej - § 53 pkt 6; 2. Negatywna obserwacja w kierunku chorób serca i jąder. – bez § bez pkt.; 3. Skrzywienie przegrody nosa nieupośledzające drożności nosa.- §26 pkt 3; 4. Tatuaże - § 2 pkt 8. - w pkt 9 "Kategoria zdolności do zawodowej służby wojskowej": "Zał. 1 Grupa III – "Niezdolny do zawodowej służby wojskowej - Kategoria N". W uzasadnieniu RWKL wskazała, że stwierdzone w wyniku wykonanych badań rozpoznanie z pkt 1 powoduje niezdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, na podstawie Zał. Nr 1 do rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. w grupie badanych III, obejmującej osoby ubiegające się o przyjęcie do zawodowej służby wojskowej. RWKL podała, że orzeczenie opracowano na podstawie dokumentacji diagnostyczno-leczniczej oraz aktualnych badań specjalistycznych. Ponadto RWKL wyjaśniła, że w przedmiotowej sprawie w wyniku przeprowadzonego badania laboratoryjnego (TSH w surowicy - 5,45 przy normie 0,27-4,20 z dnia [...] kwietnia 2025 oraz TSH w surowicy - 5.47 przy normie 0,27-4,20 z dnia [...] kwietnia 2025 ) w ramach badań w 5 WSzK w [...] oraz konsultacji specjalistycznej endokrynologa dnia [...] kwietnia 2025 r., rozpoznała u skarżącego schorzenie ujęte w rozpoznaniu ad 1. RWKL podała, że uwzględniając charakter i stopień nasilenia rozpoznanego schorzenia ad. 1 należy je kwalifikować wg § 53 pkt 6, gdzie w grupie III kandydatów przewidziano - kategorię N - niezdolny. Pozostałe schorzenia nie powodują niezdolności do ww. służby wojskowej. Od powyższego orzeczenia skarżący wniósł odwołanie. Skarżący podniósł, że z konsultacji endokrynologicznej wynika jasno, iż poziom TSH jest lekko podniesiony natomiast hormony FT3 i FT4 są w normie, co może świadczyć o utajonej (subklinicznej) niedoczynności, a więc sytuacji, w której tarczyca ma lekką dysfunkcję, która zazwyczaj nie daje objawów i tak też jest w moim przypadku. Skarżący zwrócił uwagę, że lekarz endokrynolog nigdzie jednoznacznie nie stwierdził niedoczynności, a jedynie podejrzenie. Zgodnie z przywołanym w orzeczeniu § 53 pkt. 6, gdzie w grupie III kandydatów przewidziano kategorię N-niezdoIny, dotyczy osób z niewyrównaną niedoczynnością tarczycy, a nie osób z podejrzeniem utajonej (subklinicznej) niedoczynności. Skarżący wyjaśnił również, że podczas konsultacji informował o tym, iż jest sportowcem i czynnym zawodnikiem, który poddawany jest dużemu obciążeniu fizycznemu, jak również informował, iż nie odczuwa żadnych dolegliwości związanych z podwyższonym TSH, jest w czynnym treningu wraz z progresją formy. Informował również lekarza o tym, że w ostatnich miesiącach w jego życiu było dużo stresu związanego ze śmiercią członka rodziny, a jak wynika z badań stres może powodować zaburzenia funkcji tarczycy. Na potwierdzenie swojego stanowiska skarżący wskazał, że przedkłada badanie z dnia [...] maja 2025 r., z którego wynika, iż TSH spadło z wartości 5,47 opisanej w orzeczeniu do wartości 2,86. Ponadto skarżący wyjaśnił, że aplikuje na stanowisko podoficera sztabowego w 8 bazie lotnictwa transportowego, a więc na stanowisko biurowe z racji inżynierskiego wykształcenia, na którym nie ma skoków spadochronowych ani poligonów. Wskazał, że w całej dotychczasowej karierze nie korzystał ze zwolnień lekarskich, nie przyjmuje żadnych leków i nie odczuwa jakichkolwiek dolegliwości. Jest również czynnym instruktorem wspinaczki skalnej. Wskazanym na wstępie orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2025 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 2020 r. Kodeksu Postępowania Administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej "k.p.a.", art. 58 ust. 6 art. 84 ust. 2 oraz art. 190 ust. 1 i 10 ustawy o obronie Ojczyzny, jak również § 3 i § 11 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 4 grudnia 2024 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich, określenia ich siedzib, filii, zasięgu działania oraz właściwości (Dz. U. z 2024 r. poz. 1813), a także § 11 ust. 1 i § 12 ust. 1, 2, 3 rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r., CWKL utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu CWKL wyjaśniła, że odwołanie zostało rozpatrzone na podstawie dokumentacji orzeczniczej znajdującej się w aktach sprawy i dołączonej dokumentacji medycznej. Organ podał, że z posiadanej dokumentacji wynika, że RWKL w ramach procesu orzeczniczego przeprowadziła stosowne badania i konsultacje wymagane do określenia stanu zdrowia i zdolności kandydata do pełnienia zawodowej służby wojskowej. CWKL podniosła, że w ramach RWKL w dniu [...] kwietnia 2025 r. wykonano orzekanemu badania laboratoryjne krwi stwierdzając podwyższony poziom TSH 5.45 ulU/ml (norma 0,270 - 4,2). Badanie powtórzono w dniu [...] kwietnia 2025 r. ponownie uzyskując podwyższony poziom TSH 5.45 ulU/ml, FT3 i FT4 - wyniki w zakresie wartości referencyjnych. Następnie z odbyła się konsultacja endokrynologiczna w dniu [...] kwietnia 2025 r. - "w wykonanych badaniach nieznacznie podwyższone TSH, wolne hormony w normie. Obs. W kierunku utajonej niedoczynności tarczycy. Do pełnej dgn wskazane oznaczenie p/ciał p/tarczycowych, usg tarczycy, kontrola TSH". Organ podniósł, że zgodnie z aktualnymi przepisami zawartymi w wykazie stanowiącym załącznik Nr 1 do rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. w grupie III orzekanych powyższemu rozpoznaniu przyporządkowano § 53 pkt 6, gdzie przypisana jest kategoria zdrowia N. CWKL zwróciła uwagę, że skarżący we własnym zakresie wykonał w dniu [...] maja 2025 r. badanie kontrolne TSH, uzyskując wynik prawidłowy 2,86 u.HJ/ml (norma 0,35-4,0). Zespół orzeczniczy CWKL przeanalizował wnikliwie całość dokumentacji medycznej. Organ podniósł, że schorzenie skarżącego, dotyczące choroby endokrynologicznej, należy zakwalifikować do § 53 pkt 6 - niezrównana niedoczynność tarczycy. O wyrównanej niedoczynności tarczycy stanowi § 53 pkt 5, gdzie w przypisach szczegółowych ustawodawca jasno zaznaczył, że za kryterium wyrównanej niedoczynności tarczycy należy przyjąć udokumentowane, prawidłowe stężenie TSH oznaczone po wynoszącym minimum 6 miesięcy okresie leczenia ustaloną dawką terapeutyczną lewotyroksyny. Kryterium prawidłowego TSH jak i kryterium czasowe nie są spełnione u skarżącego. Skarżący powinien przejść pełną diagnostykę w kierunku niedoczynności tarczycy w ramach lekarza NFZ. Na powyższe orzeczenie CWKL z dnia [...] sierpnia 2025 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił: I. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, a to: 1) art. 7, art. 77 §1 i art. 80 k.p.a. wyrażające się w niewszechstronnej, wybiórczej, dowolnej i sprzecznej z zasadami logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego w ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym w szczególności ustalenia stanu faktycznego sprawy w sposób sprzeczny z rzeczywistym stanem sprawy poprzez: a) ustalenie, że skarżący jest niezdolny do pełnienia zawodowej służby wojskowej z uwagi na nieznacznie podwyższony poziom TSH, co miało w ocenie organu skutkować rozpoznaniem niedoczynności tarczycy (!!), podczas gdy skarżący na dalszym etapie badań dostarczył komisji wyniki badań z których wynika, iż poziom TSH jest w normie, a nadto skarżący nigdy nie pobierał świadczeń zdrowotnych w kierunku leczenia niedoczynności czy nadczynności tarczycy z uwagi na fakt, iż nigdy na takie schorzenie nie chorował, b) całkowite pominięcie faktu, iż skarżący ma stopień wojskowy kaprala i jest żołnierzem [...] Brygady Obrony Terytorialnej ([...]BOT) na stanowisku służbowym [...], co przy jakichkolwiek problemach zdrowotnych nie byłoby możliwe, c) całkowite pominięcie faktu, iż warunki osobiste skarżącego (budowana latami treningu masa mięśniowa, ponadprzeciętna sprawność fizyczna potwierdzona szeregiem zaświadczeń i certyfikatów), a nadto jego aktywność zawodowa - całkowicie wyklucza jakiekolwiek problemy zdrowotne gające związek z niedoczynnością tarczycy, co stoi w całkowitej opozycji do twierdzeń organu, d) całkowite pominięcie faktu, iż skarżący legitymuje się tytułem inżyniera, ukończył szkołę podoficerską, jest instruktorem WOT oraz instruktorem wspinaczki skałkowej, uzyskał licencję Polskiego Związku Alpinizmu, co uprawniało go do brania udziału w zawodach sportowych rangi mistrzowskiej, a nadto jest czynnym wspinaczem wysokogórskim, co czyni go osobą niezwykle cenną dla obronności kraju, co wymagało wnikliwe zbadanie sprawy, 2) naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 i 8 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dowodów, na których oparł się organ oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a w szczególności przedłożonych przez skarżącego wyników badań kontrolnych TSH, gdzie uzyskał on prawidłowy wynik 2,86 ulU/ml oraz miesiąc później 3.368 ulU/m1 (norma 0,35-4,0), a które to badania zostały całkowicie zignorowane przez organ w zaskarżonej decyzji, II. naruszenie prawa materialnego, a to § 3 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. w zw. z § 53 pkt 6 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia, poprzez jego błędne zastosowanie skutkujące orzeczeniem kategorii zdrowia N na podstawie rozpoznania niewyrównanej niedoczynności tarczycy do dalszej diagnostyki endokrynologicznej, podczas gdy u skarżącego nie zdiagnozowano niedoczynności tarczycy oraz ustalono, iż nie kwalifikuje się do podjęcia leczenia ustaloną dawką terapeutyczną lewotyroksyny z uwagi na fakt, iż skarżący nie choruje (ani nigdy nie chorował) na niedoczynność tarczycy. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o: 1. uchylenie zaskarżonego orzeczenia i poprzedzającego go orzeczenia organu I instancji w całości; 2 zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Jednocześnie skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów na fakty wynikające z ich treści, a to: a) sprawozdania z badań laboratoryjnych z dnia [...] maja 2025 r. - na okoliczność prawidłowego poziomu TSH u skarżącego, braku podstaw do podjęcia leczenia dawką terapeutyczną lewotyroksyny, b) sprawozdania z badań laboratoryjnych z dnia [...] czerwca 2025 r. - na okoliczność prawidłowego poziomu TSH u skarżącego, braku podstaw do podjęcia leczenia dawką terapeutyczną lewotyroksyny, c) dyplomu ukończenia Wyższej Szkoły Technicznej w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego szkoły wyższej, uzyskania przez skarżącego tytułu inżyniera, d) opinii służbowej z dnia [...] września 2025 r. - na okoliczność znakomitych wyników skarżącego w ramach służby w [...]BOT, wysokich predyspozycji skarżącego do pełnienia służby wojskowej, e) opinii służbowej z dnia [...] września 2025 r. ([...] Batalion Lekkiej Piechoty) - na okoliczność wyróżniającej postawy skarżącego, wysokich wyników uzyskiwanych przez skarżącego z egzaminów sprawności, f) świadectwa ukończenia szkoły podoficerskiej z dnia [...] listopada 2024 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego szkoły podoficerskiej, g) dyplomu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2024 r. - na okoliczność mianowania skarżącego na stopień wojskowy kaprala, h) certyfikatu instruktora WOT - na okoliczność mianowania skarżącego instruktorem WOT, i) zaświadczenia o ukończeniu kursu LOK z dnia [...] lutego 2024 r. wraz z legitymacją osoby prowadzącej strzelanie - wszystkich na okoliczność ukończenia przez skarżącego kursu dla osób prowadzących strzelanie, uzyskania przez skarżącego uprawnień do prowadzenia szkoleń strzeleckich na 8 rodzajów broni, j) licencji nr [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. - na okoliczność uzyskania przez skarżącego licencji Polskiego Związku Alpinizmu, k) świadectwa ukończenia kursu wspinaczki lodowej z dnia [...] lutego 2019 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego kursu wspinaczki po lodospadach, ł) świadectwa ukończenia zimowego kursu turystyki wysokogórskiej z dnia [...] stycznia 2016 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego kursu poruszania się w górach w warunkach zimowych, m) świadectwa ukończenia kursu lawinowego z dnia [...] stycznia 2017 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego kursu lawinowego, n) zaświadczenia o uzyskaniu tytułu ratownika z dnia [...] marca 2025 r. - na okoliczność uzyskania przez skarżącego tytułu ratownika, pozytywnego zdania egzaminu organizowanego przez Centrum Ratownictwa, o) zaświadczenia z dnia [...] kwietnia 2022 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego kursu w zakresie kwalifikowanej pierwszej pomocy, p) zaświadczenia z dnia [...] lipca 2018 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego kursu wspinaczki skalnej, q) dyplomu z dnia [...] lipca 2023 r. - na okoliczność ukończenia przez skarżącego kursu Instruktora Wspinaczki Skałkowej, r) karty członkowskiej Klubu Wysokogórskiego w [...] - na okoliczność uczestnictwa skarżącego w Polskim Związku Alpinizmu, s) zaświadczenia dietetyka wraz z analizą pomiarową - na okoliczność prawidłowych poziomów masy i składu ciała skarżącego, - wszystkich łącznie na okoliczność wysokich predyspozycji skarżącego do podjęcia zawodowej służby wojskowej, ponadprzeciętnej sprawności fizycznej, bezzasadności zaliczenia skarżącego do osób niezdolnych do zawodowej służby wojskowej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Dodatkowo organ podniósł, że istotą orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej nie jest stwierdzenie stanu zdrowia orzekanego, tak jak jest to w typowym badaniu lekarskim, ale rozstrzygnięcie o zdolności orzekanego do służby wojskowej. Rozpoznane schorzenie (ułomność) jest podstawą do jej klasyfikacji pod kątem rozstrzygnięcia o zdolności do pełnienia służby wojskowej i jedynie do specjalistycznej wiedzy medycznej lekarzy orzeczników należy ocena, czy badany jest do tej służby zdolny, a wiedza medyczna w tym przypadku służby do kwalifikacji stanu zdrowia do jednej z kategorii zdolności w ramach określonej grupy. Organ wskazał również, że zaskarżone orzeczenie jest zgodne z obowiązującymi przepisami, bowiem rozpoznane schorzenie, potwierdzone wykonanymi konsultacjami specjalistycznymi, nie budziło żadnych wątpliwości i stanowiło podstawą do jego klasyfikacji pod kątem rozstrzygnięcia o zdolności do pełnienia służby wojskowej. W piśmie procesowym z dnia [...] października 2025 r. skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z: a) zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] października 2025 r. wydanego przez lek. K. S. - na okoliczność prawidłowej czynności tarczycy skarżącego, b) sprawozdania z badań lekarskich z dnia [...] października 2025 r. - na fakt prawidłowych wyników hormonów tarczycy u skarżącego, c) zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] października 2025 r. wydanego przez lek. med. A. Z. - na fakt prawidłowych wyników badań hormonów tarczycy u skarżącego, - wszystkich łącznie na okoliczność zdolności skarżącego się do pełnienia służby wojskowej. W kolejnym piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2025 r., stanowiącym replikę na odpowiedź na skargę, skarżący podtrzymał zarzuty skargi. Skarżący podniósł, że od czasu złożenia skargi uzyskał kolejne dwa zaświadczenia lekarskie, które potwierdzają prawidłową czynność tarczycy. Na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2026 r. Sąd oddalił wnioski dowodowe zawarte w skardze oraz w piśmie procesowym z dnia [...] października 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana w świetle powyższych zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 190 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny, zdolność fizyczną i psychiczną do pełnienia zawodowej służby wojskowej ustala wojskowa komisja lekarska właściwa ze względu na miejsce stacjonowania jednostki wojskowej lub pododdziału jednostki wojskowej, w której żołnierz pełni służbę, a w przypadku określania zdolności do służby w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych oraz rodzajach wojsk właściwa rzeczowo wojskowa komisja lekarska. Stosownie do treści art. 190 ust. 10 ustawy o obronie Ojczyzny, ustala się następujące kategorie zdolności fizycznej i psychicznej do zawodowej służby wojskowej: 1) kategoria Z - zdolny do zawodowej służby wojskowej, co oznacza zdolność do pełnienia zawodowej służby wojskowej, a także zdolność do pełnienia dobrowolnej zasadniczej służby wojskowej w okresie kształcenia, o którym mowa w art. 95 ust. 4; 2) kategoria Z/O - zdolny do zawodowej służby wojskowej z ograniczeniami, co oznacza ograniczoną zdolność do dalszego pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach Sił Zbrojnych i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych; 3) kategoria N - trwale lub czasowo niezdolny do zawodowej służby wojskowej oraz niezdolny do służby w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego. W myśl natomiast art. 190 ust. 11 ustawy o obronie Ojczyzny do orzekania przez wojskowe komisje lekarskie w stosunku do żołnierzy zawodowych stosuje się odpowiednio przepisy art. 61, art. 84 i art. 88 oraz przepisy wydane na podstawie art. 87 ust. 3. Na podstawie delegacji ustawowej, zawartej w tym ostatnim przepisie (tj. art. 87 ust. 3 ustawy o obronie Ojczyzny), zostało wydane rozporządzenie z 25 marca 2024 r., którego Załącznik nr 1 stanowił wykaz chorób i ułomności uwzględniany przy orzekaniu o zdolności do służby wojskowej oraz do służby poza granicami państwa, a także o ograniczonej zdolności do pełnienia zawodowej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach sił zbrojnych rzeczypospolitej polskiej i rodzajach wojsk oraz na określonych stanowiskach służbowych wraz ze wskazaniem kategorii zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz warunki orzekania w tych sprawach. W objaśnieniach ogólnych Załącznika nr 1 do rozporządzenia z 25 marca 2024 r podano, że grupa III (kolumna szósta wykazu) obejmuje (m.in.) osoby ubiegające się o powołanie do zawodowej służby wojskowej, do których zalicza się skarżący. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że rozstrzyganie o zdolności do zawodowej służby wojskowej odbywa się w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami przewidzianymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy rozporządzenia, jako normy lex specialis, regulują pewne kwestie odmiennie od rozwiązań przyjętych w k.p.a., jednakże w sprawach nieuregulowanych w rozporządzeniu przepisy k.p.a. znajdują zastosowanie w pełnym zakresie (vide: wyrok NSA z dnia 26 lutego 2015 r. sygn. akt I OSK 851/14; wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 2042/17, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Istotne znaczenie ma w tym zakresie kwestia ustalenia okoliczności sprawy, a w szczególności zebranie odpowiednich danych medycznych, gdyż tylko pełna wiedza medyczna pozwala na rozstrzygnięcie o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz o zakwalifikowaniu do kategorii tej służby. Podkreślenia przy tym wymaga, że kontrola przez sąd administracyjny orzeczeń komisji lekarskich w zakresie dotyczącym ustalenia kategorii zdolności (niezdolności) do służby sprowadza się do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego zaliczenie badanego do jednej z kategorii zdolności do służby, w szczególności do zbadania, czy organ rozstrzygając o zaliczeniu do kategorii zdolności do służby miał do tego odpowiednie podstawy faktyczne i prawne, a więc np. czy badanie stanu zdrowia zostało przeprowadzone prawidłowo, znajduje oparcie w wyczerpującym wywiadzie chorobowym i odpowiedniej dokumentacji medycznej. Sąd administracyjny nie dokonuje natomiast oceny stanu zdrowia badanego we własnym zakresie (por. np. wyrok NSA z 16 lutego 2022 r., sygn. akt III OSK 5019/21, LEX nr 3308008). Organy uznały skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej na podstawie rozpoznanej u niego "Niewyrównanej niedoczynność tarczycy", tj. schorzenia wskazanego § 53 pkt 6 Załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. W przypadku stwierdzenia tego rodzaju schorzenia kandydatom do zawodowej służby wojskowej przyznawana jest kategoria N – niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Zauważyć należy, że zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu wymaganych badań oraz po zgromadzeniu wymaganej dokumentacji, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia przedłożenia wyników tych badań i konsultacji wojskowej komisji lekarskiej. Zakres badań wykonywanych w ramach orzekania o zdolności do poszczególnych rodzajów służby wojskowej jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia. Stosownie natomiast do treści § 12 ust. 2 rozporządzenia z dnia 7 czerwca 2022 r. wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia, rozpatrując odwołanie, orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne, badania psychologiczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, jeżeli wyraża on na to zgodę, oraz przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie. Z akt sprawy wynika, że RWKL orzekając o niezdolności skarżącego do służby oparła się wynikach badań krwi oraz konsultacji lekarza endokrynologa. Badania laboratoryjne przeprowadzone w dniu [...] kwietnia 2025 r. wykazały u skarżącego podwyższony poziom TSH 5.45 ulU/ml (norma 0,270 - 4,2). Badanie powtórzono w dniu [...] kwietnia 2025 r. ponownie uzyskując podwyższony poziom TSH 5.45 ulU/ml. CWKL wskazała przy tym, że wartości FT3 i FT4 wystąpiły w zakresie wartości referencyjnych. W znajdującym się w aktach sprawy wyniku konsultacji specjalistycznej lekarza endokrynologa wskazano "Dotychczas nie leczony endokrynologicznie. W wykonanych badaniach nieznacznie podwyższone TSH, wolne hormony w normie. Obs w kierunku utajonej niedoczynności tarczycy. Do pełnej dgn wskazane oznaczenie p/ciał p/tarczycowych, usg tarczycy, kontrola TSH". Zdaniem Sądu zacytowana powyżej opinia lekarza endokrynologa nie wskazuje jednoznacznie, że istotnie u skarżącego wystąpiło schorzenie w postaci niedoczynności tarczycy. Lekarz ten odnotował bowiem podwyższony poziom hormonu TSH, jednak jednocześnie wskazał, że do pełnej diagnostyki konieczne jest m.in. badanie USG tarczycy. Zauważyć przy tym należy, że w objaśnieniach do § 53 załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. wskazano, że "Rozpoznanie powinno być potwierdzone badaniami obrazowymi, badaniami laboratoryjnymi lub dokumentacją z leczenia szpitalnego albo w poradni specjalistyczne". Badanie laboratoryjne nie jest więc jedynym rodzajem badania, które może być wykonane w celu ustalenia wystąpienia tego rodzaju schorzenia. Z uzasadnień wydanych w sprawie orzeczeń nie wynika, dlaczego nie przeprowadzono takich badań w przypadku skarżącego, ani też nie wyjaśniono w żaden sposób, czy oparcie się w tym przypadku wyłącznie na wynikach badań laboratoryjnych było działaniem wystarczającym, dyktowanym wiedzą medyczną, i pozwalającym do niewątpliwego stwierdzenia wystąpienia niedoczynności tarczycy u skarżącego. Wobec tego Sąd nie dysponując wiadomościami specjalnym nie jest w stanie samodzielnie ocenić, czy w okolicznościach niniejszej sprawy prawidłowe jest ustalenie, że u skarżącego istotnie występuje schorzenie w postaci niedoczynności tarczycy. Dalej należy podnieść, że skarżący do odwołania dołączył wynik badania laboratoryjnego przeprowadzonego we własnym zakresie w dniu [...] maja 2025 r., wskazujący na prawidłowy poziom hormonu TSH. Podnosił również, że w ostatnim czasie był pod wpływem stresu, co mogło spowodować podwyższony poziom hormonu TSH. CWKL w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia wskazała powody dlaczego występującego u skarżącego schorzenia nie można zakwalifikować do § 53 pkt 5 – dotyczącego schorzenia w postaci wyrównanej niedoczynność tarczycy. Z objaśnień do § 53 pkt 5 Załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 25 marca 2024 r. wynika, że "Za kryterium wyrównanej niedoczynności tarczycy należy przyjąć udokumentowane, prawidłowe stężenie TSH oznaczone po wynoszącym minimum 6 miesięcy okresie leczenia ustaloną dawką terapeutyczną lewotyroksyny." Organ nie dokonywał jednak żadnych ustaleń co do tego, czy skarżący po badaniach wykonanych w dniach [...] oraz [...] kwietnia 2025 r. przyjmował lewotyroksynę. W odwołaniu od orzeczenia RWKL skarżący podnosił, że nie przyjmuje żadnych leków. W skardze skarżący podnosi zaś, że "nigdy nie pobierał świadczeń zdrowotnych w kierunku leczenia niedoczynności czy nadczynności tarczycy". CWKL nie odniosła się wyczerpująco do zarzutów odwołania. Organ nie wyjaśnił, czy istotnie poziom hormonu TSH może podlegać wahaniom w zależności od poziomu strasu. Nie wskazał też, czy wedle wiedzy medycznej uzyskanie prawidłowego wyniku badań w dniu [...] maja 2025 r. mogło być wyłącznie wynikiem przyjmowania odpowiednich leków. W uzasadnieniu orzeczenia CWKL kwestia ta winna być szczegółowo wyjaśniona. Zauważyć należy, że stosownie do art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Jak z kolei stanowi art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do wydanego rozstrzygnięcia. Podkreślenia bowiem wymaga, że odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady przekonywania wynikającej z art. 11 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Stanowi również jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady pogłębiania zaufania wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Uzasadnienie decyzji winno też spełniać rolę edukacyjną w stosunku do adresatów decyzji oraz innych podmiotów, a także powinno umożliwiać kontrolę poprawności decyzji, w tym również przez Sąd, który nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści. Prawidłowo zredagowane uzasadnienie wymaga zatem logicznego i czytelnego przedstawienia przez organ swojego stanowiska, co umożliwia jego kontrolę nie tylko przez stronę będącą adresatem wydanego rozstrzygnięcia lecz również przez sąd. Z opisanych wyżej względów uzasadnienia wydanych w sprawie orzeczeń wymogów tych nie spełniają. Organy nie wyjaśniły bowiem wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. CWKL ponadto nie odniosła się w przejrzysty sposób do przedstawionych w odwołaniu argumentów. Powyższe okoliczności wskazują, że w sprawie doszło również do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Pierwsze dwa powołane przepisy nakazują organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia rzeczywistego stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ten jest realizowany dzięki nakazowi zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego. Oznacza to, że materiał dowodowy zebrany w sprawie powinien być kompletny, tj. dotyczący wszystkich okoliczności faktycznych, które mają znaczenie w sprawie, a zatem konieczne jest zgromadzenie i przeprowadzenie z urzędu dowodów niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. Z kolei art. 80 k.p.a. stanowi, że organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wyłącznie należycie ustalony stan faktyczny pozwala na prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego i rozstrzygnięcie sprawy w sposób odpowiadający prawu. W tej sytuacji zachodziła konieczność uchylenia zaskarżonego orzeczenia oraz utrzymanego nim w mocy orzeczenia RWKL, albowiem stwierdzone przez Sąd uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd jest oczywiście świadomy, że wiele aspektów rozpoznania czy kwalifikacji, dla doświadczonych lekarzy zasiadających w komisjach jawi się jako oczywiste. Nie można jednak tracić z pola widzenia tego, że orzeczenia dotyczą osób, nieposiadających najczęściej tak rozległej wiedzy medycznej i doświadczenia zawodowego. Uzasadnienia orzeczeń winny więc uwzględniać tę okoliczność i być sporządzane w taki sposób, aby nie tylko wyjaśniać rozstrzygnięcie, ale też przekonać do jego prawidłowości osobę, której dotyczy. Ponowne rozpatrzenie sprawy winno nastąpić z uwzględnieniem powyższych uwag. Sąd nie uwzględnił wniosków dowodowych skarżącego zawartych w skardze oraz w piśmie procesowym z [...] października 2025 r. Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143, z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przede wszystkim należy podnieść, że dołączone do skargi sprawozdanie z badań laboratoryjnych z dnia [...] maja 2025 r. załączone zostało już do odwołania od orzeczenia RWKL i znajduje się w aktach sprawy. Z kolei zaświadczenia lekarskie oraz sprawozdanie z wyników badań dołączone do pisma procesowego z dnia [...] października 2025 r., jak i dołączone do skargi sprawozdanie z badań laboratoryjnych z dnia [...] czerwca 2025 r., sporządzone zostały po wydaniu zaskarżonego orzeczenia i nie odnoszą się do stanu zdrowia skarżącego na dzień orzekania. Pozostałe dokumenty dołączone do skargi odnoszą się głównie do kwalifikacji oraz wykształcenia skarżącego. Znajdują się wśród nich również opinie służbowe sporządzone w stosunku do skarżącego, a także wynik pomiaru tkanki tłuszczowej. Dokumenty te nie odnoszą się zatem do stanu zdrowia skarżącego i wobec tego nie mogły służyć do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak punkcie 1 wyroku. O zwrocie kosztów postępowania sądowego, jak w punkcie 2 wyroku, Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2026 r. poz. 215). Na wysokość zasądzonych kosztów składają się koszty zastępstwa procesowego w wysokości 480 zł.

Informacje o sprawie

Data wpływu
24 października 2025
Skarżony organ
Centralna Wojskowa Komisja Lekarska
Sędziowie
Anna Pośpiech-Kłak. Arkadiusz Koziarski /sprawozdawca/ Ewa Radziszewska-Krupa /przewodniczący/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny