II SA/Wa 196/17

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Paulina Paczkowska po rozpoznaniu w dniu 5 września 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku E. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi E. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2016 r. znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia: 1. przyznać E. M. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, 2. umorzyć postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Wyrokiem z dnia 13 lipca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku. Skarżący E. M., po otrzymaniu odpisu wyroku z uzasadnieniem, złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. W formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że w lipcu 2013 r. stwierdzono u niego nowotwór. Obecnie nie ma żadnych dochodów. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się przy życiu dzięki pomocy rodziny i przyjaciół. Wskazał, że jego stan posiadania, pomimo starań sprzedaży jakiejkolwiek nieruchomości od 2012 r. nie zmienił się. Oświadczył, że posiada dom o powierzchni mieszkalnej ok. 90 m2, działkę rolną ok. 4 ha o wartości ok. 60.000 zł (nieużytek bez podatku rolnego), działkę rolną o powierzchni 3.000 m2 o wartości ok. 100.000 zł (nieużytek bez podatku rolnego). Żadnego innego majątku nie posiada. Podał, że dodatkowe informacje o stanie majątkowym zawarte są w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 lipca 2017 r. Jako zobowiązania i stałe wydatki miesięczne wnioskodawca wskazał koszty utrzymania gospodarstwa domowego ok. 400 zł miesięcznie. Do wniosku załączył m.in. dowód uiszczenia opłaty za gospodarkę komunalną [...] w kwocie 90 zł, decyzję w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2017 na kwotę 857,00 zł, fakturę za energię elektryczną za okres od 16.12.2016 r. do 12.06.2017 r. na kwotę 247,22 zł oraz prognozę na kolejny okres rozliczeniowy od 01.07.2017 r. do 31.12.2017 r. na kwotę 216,75 zł. Z uwagi na fakt, że dane zawarte w formularzu okazały się niewystarczające dla oceny złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, na podstawie art. 255 p.p.s.a. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. W odpowiedzi na powyższe, wnioskodawca oświadczył, że nie pobiera żadnych dopłat rolnych i nie ma żadnych dochodów z nieruchomości rolnych. Wskazał, że na tej samej działce wstrzymana została w dniu [...] maja 2009 r. budowa bliźniaka w stanie surowym otwartym, z uwagi na brak środków finansowych, na dowód czego załączył kopię dziennika budowy. Podał, że ze względu na brak dochodów od 2013 r., nie ma obowiązku składania dokumentów PIT. Wskazał, że pomoc żywnościową otrzymuje od znajomych i przyjaciół, a od córki [...] i brata [...] otrzymuje również pomoc w stałych opłatach mieszkaniowych. Wnioskodawca załączył ponadto historię transakcji za ostatnie 3 miesiące na posiadanych rachunkach bankowych wystawione przez pracownika banku, z których wynika, że saldo na rachunku bankowym konta osobistego wynosi 2.30 zł, a jedyny wpływ w okresie 3 miesięcy pochodził z tytułu wpłaty ze S. S.A. na kwotę 29.30 zł, saldo na rachunku oszczędnościowym oraz na subkoncie walutowym wynosi 0,00 zł. Wnioskodawca załączył ponadto kserokopię wypowiedzenia umowy powyższych rachunków bankowych z dnia [...] sierpnia 2017 r. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie, stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. "e" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Zgodnie z art. 249a powołanej ustawy, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Skoro zatem w tej sprawie, strona skarżąca jest zwolniona z mocy ustawy z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych, to postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, jako zbędne, należało umorzyć. Natomiast zgodnie z art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, mają odpowiednie zastosowanie do stron, korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Stosownie zaś do art. 245 § 1 i 3 tej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie częściowym i obejmować np. tylko ustanowienie radcy prawnego. Przyznanie tego prawa osobie fizycznej następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ze złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz akt sprawy wynika, że sytuacja finansowa E. M. jest trudna. Wnioskodawca nie posiada żadnego dochodu. Do dnia [...] grudnia 2003 r. prowadził działalność gospodarczą [...], ale ze względu na dolegliwości kręgosłupa, blokadę łokci i uciążliwe biegunki musiał ją przerwać. Od [...] listopada 2011 r. podjął pracę w ochronie, ale ze względu na biegunki musiał ją przerwać. Od [...] czerwca 2012 r. jest zarejestrowany jako bezrobotny. W lipcu 2013 r. zdiagnozowano u niego raka [...] i lekarz orzecznik ZUS ustalił całkowitą niezdolność do pracy wnioskodawcy. Od maja 2016 r. mieszka sam. Obecnie wyczerpał już swoje oszczędności i nie ma środków do życia, na leki ani na opłaty. Zobowiązania i stałe wydatki miesięczne wnioskodawca określił na ok. 400 zł miesięcznie Wskazał, że pomoc żywnościową otrzymuje od znajomych i przyjaciół, a od córki [...] i brata [...] otrzymuje również pomoc w stałych opłatach mieszkaniowych. Referendarz sądowy, mając na względzie informacje i dane wykazane w formularzu PPF, jak też wynikające z akt sprawy uznał, że w przypadku wnioskodawcy zachodzi ustawowa przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy. Przedstawiona sytuacja finansowa nie pozwala wnioskodawcy na ustanowienie pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Z tego względu, na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 § 1 pkt 1 lit. "e" oraz art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.