II SA/Wa 1917/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Paulina Paczkowska po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2017 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata N. S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi I. T. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia uchwały w sprawie odmowy zakwalifikowania do umieszczenia na liście osób oczekujących na zawarcie umowy najmu lokalu socjalnego postanawia: przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata N. S. kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) oraz kwotę 27,60 zł (dwadzieścia siedem złotych sześćdziesiąt groszy), stanowiącą 23% podatku od towarów i usług, razem kwotę 147,60 zł (sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy), tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Adwokat N. S. została wyznaczony przez Okręgową Radę Adwokacką w [...] pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego I. T. w postępowaniu przed sądem I instancji pismem z dnia 10 stycznia 2017 r. (k. 31 akt). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 3 lutego 2017 r. odrzucił wniesioną skargę. Wyznaczona adwokat wniosła skargę kasacyjną od powyższego postanowienia, która to skarga kasacyjna postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2017 r. sygn. akt I OSK 917/17 została oddalona na posiedzeniu niejawnym. Pismem z dnia 28 czerwca 2017 r. pełnomocnik skarżącego z urzędu wniosła o zasądzenie kosztów pomocy prawnej świadczonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie oraz przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z urzędu, oświadczającej jednocześnie, że koszty te nie zostały opłacone ani w części ani w całości. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - dalej p.p.s.a., wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Z treści powołanego przepisu wynika obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna została rzeczywiście stronie udzielona, bowiem pełnomocnik ustanowiony w ramach przyznanego stronie prawa pomocy otrzymuje wynagrodzenie jedynie za pomoc prawną faktycznie udzieloną (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., sygn. akt OZ 720/04). Jednocześnie wskazać należy, że Sąd odpowiada w tym zakresie za zasadność i legalność wydatkowania środków publicznych (por. B. Dauter w: S. Babiarz i inni, "Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych", Warszawa 2007 r., s. 317). W przedmiotowej sprawie, pełnomocnik skarżącego z urzędu, w postępowaniu przed sądem I instancji zapoznała się jedynie z aktami sprawy. Czynności polegające na zapoznaniu się z aktami sprawy, bez podjęcia dalszych czynności procesowych, nie są wystarczające do uznania, że pomoc prawna z urzędu została stronie rzeczywiście udzielona (por. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 25 października 2011 r., sygn. akt I OZ790/11, z dnia 27 listopada 2012 r., sygn. akt I OZ 865/12). Wskazać należy, że zapoznanie się z aktami sprawy i ich analiza to jedynie czynności poprzedzające faktyczne udzielenie stronie pomocy prawnej. W postępowaniu przed sądem pierwszej instancji powinny one znaleźć odzwierciedlenie w aktach sprawy, np. poprzez wyrażenie przez pełnomocnika stanowiska w sprawie oraz, w razie potrzeby, złożenie w imieniu strony niezbędnych wniosków procesowych. Wobec powyższego, w niniejszej sprawie wynagrodzenie będzie przysługiwało pełnomocnikowi jedynie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej z dnia 15 lutego 2017 r. Stawki opłat i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu uregulowane zostały w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714), które weszło w życie z dniem 2 listopada 2016 r. Z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia wynika, że zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej należy się pełnomocnikowi z urzędu m.in. za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. Przepis ten stanowi jednocześnie, że wysokość opłaty za czynności adwokackie w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji, w tym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej przez adwokata, który występował w sprawie w I instancji, wynosi 50% opłaty określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, nie mniej niż 120 zł. Stosownie zaś do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia, opłaty w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w "innej sprawie", to jest takiej, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna, albo adwokat nie sporządził skargi i nie brał udziału w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynoszą 240 zł. Ponadto w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłatę za czynności adwokata ustanowionego z urzędu podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W niniejszej sprawie pomoc udzielona skarżącemu w II instancji, za którą należy się pełnomocnikowi z urzędu stosowna opłata, polegała na sporządzeniu i wniesieniu skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odrzucającego skargę. Stosownie do powołanych wyżej przepisów ustalono, że należna pełnomocnikowi z urzędu opłata wynosi 50% z 240 zł, czyli 120 zł i powinna być podwyższona o kwotę 27,60 zł, stanowiącą podatek od towarów i usług, który wynosi 23%, co łącznie stanowi kwotę 147,60 zł. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c, a także w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, orzeczono jak w postanowieniu. Stawka podatku od towarów i usług została przyjęta na podstawie art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm.).