II SA/Wa 1535/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska po rozpoznaniu w dniu 14 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. R. na orzeczenie Centralnej Wojskowej Komisji Lekarskiej w [...] z dniu [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia związku choroby ze służbą postanawia: odrzucić skargę.

Dowódca Jednostki Wojskowej [...] w C. skierował [...] R. R. do Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w Z. celem określenia przydatności do zawodowej służby wojskowej. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska w Z. po przeprowadzeniu postępowania w dniu [...] marca 2020 r. wydała orzeczenie nr [...]. Komisja uznała badanego za zdolnego do zawodowej służby wojskowej – kategoria Z - Zał. 1 Grupa II. W punkcie 8 orzeczenia Komisja rozpoznała: 1. Kręgozmyk L5 II stopnia - § 34 pkt 2, 2. Nieprawidłową tolerancję glukozy na czczo - § 54 pkt 3, 3. Dyskopatię L5-S1- § 34 pkt 10. Wymienione schorzenia Komisja uznała za pozostające bez związku ze służbą wojskową. Od powyższego orzeczenia strona wniosła odwołanie. Centralna Wojskowa Komisja Lekarska w [...] w dniu [...] czerwca 2020 r. wydała orzeczenie nr [...], którym utrzymała w mocy ww. orzeczenie RWKL w Z. R. R. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję CWKL. Skarżący zażądał uchylenia zaskarżonego orzeczenia oraz stwierdzenia, iż schorzenia w postaci kręgozmyku L5 II stopnia i dyskopatii L5-S1 pozostają w związku ze służbą wojskową. W treści odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jako nienależącej do kognicji sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej, które obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane na podstawie § 3 i § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz. U. z 2012 r., poz. 1013 ze zm.), a także § 7 pkt 1 oraz § 23 ust. 1, 2, 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 3 czerwca 2015 r. w sprawie orzekania zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. z 2015 r., poz. 761 ze zm.). Z powyższych przepisów wynika, że komisje orzekają przede wszystkim o zdolności danej osoby do czynnej służby wojskowej i o zaliczeniu jej do określonej kategorii tej zdolności, a ponadto o związku chorób i ułomności, schorzeń, uszczerbku na zdrowiu, inwalidztwa. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich można podzielić na dwie główne odrębne grupy. Jedna grupa orzeczeń dotyczy zagadnień zdolności do służby wojskowej – czynnej lub zawodowej w ramach ustawy o powszechnym obowiązku obrony RP, to jest zagadnień ustalania stanu zdrowia danej osoby na potrzeby zaliczenia jej do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej w celu powołania jej lub przyjęcia do odbycia tej służby albo zwolnienia ze służby wojskowej. Te orzeczenia wojskowych komisji lekarskich mają byt w pełni autonomiczny: ostateczne orzeczenie komisji w tym przedmiocie jest wiążące dla innych administracyjnych organów właściwych w sprawach powołania lub przyjęcia określonej osoby do odbycia służby wojskowej albo do zwolnienia ze służby, przy czym powołanie do służby wojskowej lub zwolnienie z tej służby następuje w trybie administracyjnym przez wydanie decyzji administracyjnej, podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Druga grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich to orzeczenia ustalające schorzenia (stan zdrowia) danej osoby i ich związek ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego, przysługujących na podstawie innych ustaw niż ustawa o powszechnym obowiązku obrony RP. Orzeczenia tej grupy nie mają wiążącego charakteru dla sądów powszechnych właściwych do rozpoznawania odwołań od decyzji administracyjnych, wydanych na podstawie orzeczeń tych komisji, ale przez inne organy, właściwe w przedmiocie ustalenia prawa do określonych świadczeń, ich zakresu i wysokości. Orzeczenia komisji z tej grupy poddawane są autonomicznej kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawania odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zakresu zaopatrzenia emerytalnego. Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że od ostatecznych orzeczeń wojskowych komisji lekarskich, w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza na potrzeby ustalenia zdolności do służby wojskowej, przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Natomiast od orzeczeń wojskowych komisji lekarskich w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i ustalenia związku stwierdzonych schorzeń ze służbą wojskową do celów odszkodowawczych lub zaopatrzenia emerytalnego, w tym rentowych, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. W niniejszej sprawie skarżący zażądał stwierdzenia, iż rozpoznane u niego schorzenia pozostają w związku ze służbą wojskową. Przedmiotowa skarga winna być zatem odrzucona, jako niepodlegająca kognicji sądu administracyjnego. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.