Sygnatura
II SA/Wa 1354/20
Wyrok WSA w Warszawie z 20 stycznia 2021 r., II SA/Wa 1354/20 – funkcjonariusze Policji
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
- Data orzeczenia
- 20 stycznia 2021
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, Asesor WSA Karolina Kisielewicz, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi K. W. na orzeczenie dyscyplinarne Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej przeniesienia na niższe stanowisko służbowe oddala skargę
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
K. W. złożyła skargę na orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2018r. nr [...], utrzymujące w mocy orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2018r., nr [...]. Komendant Wojewódzki Policji w [...] orzeczeniem z dnia [...] kwietnia w sprawie przeciwko [...] K. W. ([...] Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] uniewinnił ww. od czynu opisanego w zarzucie numer [...] oraz uznał za winna popełnienia zarzucanych jej czynów opisanych w treści zarzutów dyscyplinarnych na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji w zw. z art. 134 pkt 4 ustawy o Policji wymierzył karę dyscyplinarną wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe. Skarżącej organ Policji przedstawił następujące zarzuty: I. w okresie od [...] lipca 2017 r. do [...] października 2017 r. w [...], wynajmując lokal mieszkalny przy ul. [...] w [...] od państwa D. i M.S., którzy mieli świadomość, iż najemcą jest funkcjonariusz Policji, naruszyła zasady etyki zawodowej w ten sposób, że wbrew obowiązkowi przestrzegania zasad etyki zawodowej w zakresie przejawiania życzliwości w kontaktach z ludźmi oraz dbania o społeczny wizerunek Policji, jako formacji, w której służy i podejmowania działań służących budowaniu zaufania do niej, nie przestrzegała tych zasad poprzez utrudnianie właścicielom dostępu do mieszkania oraz unikanie kontaktu z nimi i to pomimo przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2017 r. w tym zakresie rozmowy dyscyplinującej, co nie było przejawem ani życzliwości, ani dbania o społeczny wizerunek Policji, co najmniej w oczach osób wynajmujących mieszkanie, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 1 ust. 2, § 6 i § 23 "Zasad etyki zawodowej policjanta", stanowiących załącznik do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta". II. w okresie od [...] maja 2017 r. do dnia [...] listopada 2017 r. w [...] wynajmując lokal mieszkalny przy ul. [...] w [...] od państwa D. i M.S., którzy mieli świadomość, iż najemcą jest funkcjonariusz Policji, naruszyła zasady etyki zawodowej w ten sposób, że wbrew obowiązkowi przestrzegania zasad etyki zawodowej w zakresie dbania o społeczny wizerunek Policji, jako formacji w której służy i podejmowania działań służących budowaniu zaufania do niej, samowolnie zaniechała wnoszenia ustalonych opłat z tytułu najmu wyżej wymienionego lokalu za okres od [...] maja do [...] października 2017r. w wysokości 700 zł miesięcznie, w efekcie czego powstało zadłużenie w opłatach, które zgodnie z ustną umową powinno być wniesione osobom wynajmującym mieszkanie w łącznej wysokości 3850 zł, tj. za 5 i pół miesiąca, a która to należność do dnia [...] listopada 2017 r. nie została uregulowana i to pomimo przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2017 r. w tym zakresie rozmowy dyscyplinującej, przez co nie dbała o pozytywny wizerunek Policji w społeczeństwie, a co najmniej w oczach osób wynajmujących mieszkanie, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 1 ust 2 i § 23 "Zasad etyki zawodowej policjanta", stanowiących załącznik do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta". IlI. w okresie od [...] grudnia 2014 r. do [...] października 2017 r. w [...], zamieszkując od dnia [...] grudnia 2014 r. w wynajmowanym lokalu przy ul. [...] w [...], naruszyła dyscyplinę służbową w ten sposób, że wbrew ciążącemu na niej, jako policjantce obowiązkowi w zakresie niezwłocznego poinformowania, w pisemnym raporcie skierowanym drogą służbową, przełożonego właściwego w sprawach osobowych, tj. Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o zmianie adresu miejsca zamieszkania, jednakże nie później niż w terminie 7 dni od zaistnienia zdarzenia, obowiązku w tym zakresie nie dopełniła, nie tylko w wymaganym terminie, ale nie dopełniła go w ogóle, tj, o czyn określony w art. 132 ust. 1, ust 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 13 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów. IV. w okresie od [...] października 2017 r. do dnia wszczęcia niniejszego postępowania dyscyplinarnego, w [...], po wyprowadzeniu się w dniu [...] października 2017 r. z wynajmowanego mieszkania przy ul. [...] w [...], naruszyła dyscyplinę służbową w ten sposób, że wbrew ciążącemu na niej jako policjantce obowiązkowi w zakresie niezwłocznego poinformowania, w pisemnym raporcie skierowanym drogą służbową, przełożonego właściwego w sprawach osobowych, tj. Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] o zmianie adresu miejsca zamieszkania, jednakże nie później niż w terminie 7 dni od zaistnienia zdarzenia, obowiązku w tym zakresie nie dopełniła, a tym samym nie wskazała aktualnego adresu miejsca zamieszkania, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 13 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów. V. w dniu [...] listopada 2017 r. w [...], naruszyła dyscyplinę służbową w ten sposób, że składając w Wydziale [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], adresowany do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] "Raport", datowany na dzień [...] listopada 2017 r. zawierający informację o adresie miejsca zamieszkania, tj.: [...], ul. [...], wprowadziła w błąd adresata raportu, gdyż w rzeczywistości pod wskazanym adresem nie zamieszkuje, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, VI. w okresie od [...] do [...] września 2017 r. w [...], naruszyła dyscyplinę służbową w ten sposób, że będąc zobowiązaną do dostarczenia przełożonemu właściwemu w sprawach osobowych druku zwolnienia lekarskiego w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania, obowiązku w tym zakresie nie dopełniła, gdyż wystawione w dniu [...] sierpnia 2017 r. zwolnienie lekarskie na druku ZUS ZLA serii [...] nr [...], obejmujące okres od [...].08.2017 r. do [...].09.2017 r. dostarczyła właściwemu przełożonemu w dniu 11 września 2017 r. mimo, że ustawowy termin w tym zakresie upłynął z dniem 31 sierpnia 2017 r., tj. o czyn określony w art. 132 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z art. 121d ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji; VII. w okresie od [...] października do [...] listopada 2017 r. w [...], będąc oddelegowaną w okresie od [...] czerwca 2017 r. do [...] grudnia 2017 r. do czasowego pełnienia służby w Komisariacie Policji [...] w [...], naruszyła dyscyplinę służbową, w ten sposób, że nie dopełniła obowiązku wynikającego z przepisu prawa w zakresie pokwitowania odbioru przydzielonych jej spraw w "Dzienniku (rejestrze) korespondencji wpływającej Komisariatu Policji [...] w [...]" poprzez złożenie czytelnego podpisu, po przydzieleniu jej w dniu [...] października 2017 r. do realizacji następujących pomocy prawnych: 1) nr [...], niezrealizowanej do dnia [...].11.2017 r., 2) nr [...], zrealizowanej w dniu [...].11.2017 r., 3) nr [...], zrealizowanej w dniu [...].11.2017 r., 4) nr [...], niezrealizowanej do dnia [...],11.2017 r. tj, o czyn określony w art. 132 ust. 1, ust 2 i ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 5 ust. 1 pkt 4 "Instrukcji kancelaryjnej" stanowiącej załącznik do decyzji nr [...] [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] stycznia 2012 r. w sprawie zasad pracy kancelaryjnej w komórkach i jednostkach organizacyjnych podległych [...] Komendantowi Wojewódzkiemu Policji, VIII. będąc oddelegowaną w okresie od [....] czerwca 2017 r. do [...] grudnia 2017 r. do czasowego pełnienia służby w Komisariacie Policji [...] w [...], w okresie od [...] listopada 2017 r. do [...] listopada 2017 r. w [...], naruszyła dyscyplinę służbową, w ten sposób, że będąc zobligowaną do terminowej, dokładnej i starannej realizacji poleceń przełożonego, po przydzieleniu jej do realizacji pomocy prawnych, me podjęła starań zmierzających do zrealizowania w terminie 14 dni zleconych jej do wykonania czynności służbowych na rzecz innych jednostek Policji, w ramach niżej wymienionych pomocy prawnych: 1) nr [...], dotyczącej przesłuchania jednego świadka na rzecz Komendy Powiatowej Policji w [...], przydzielonej do realizacji w dniu [...].10.2017 r., a odebranej w dniu [...].11.2017 r., w ramach której nie wystosowała nawet wezwania do świadka, 2) nr [...], dotyczącej przesłuchania jednego świadka na rzecz Komendy Rejonowej Policji [...], przydzielonej do realizacji w dniu [...].10.2017 r., a odebranej w dniu [...].11.2017 r., w ramach której nie wystosowała nawet wezwania do świadka, 3) nr [...], dotyczącej przesłuchania jedenastu świadków na rzecz Komendy Wojewódzkiej Policji z siedzibą w [...], przydzielonej do realizacji w dniu [...].11.2017 r., a odebranej w dniu [...].11.2017 r., w ramach której nie wystosowała nawet wezwań do świadków, 4) nr [...], dotyczącej przesłuchania jednego świadka na rzecz Komisariatu Policji [...], przydzielonej do realizacji w dniu [...].11.2017 r. a odebranej w dniu [...].11.2017 r., w ramach której nie wystosowała nawet wezwania do świadka, a tym samym zaniechała wykonania czynności służbowych, do wykonania których była zobligowana, tj. o czyn określony w art. 132 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji w zw. z § 15 pkt 1 zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji i w zw. z § 21 ust. 5 zarządzenia nr 4 Komendanta Głównego Policji z dnia 9 lutego 2017 r. w sprawie niektórych form organizacji i ewidencji czynności dochodzeniowo-śledczych Policji oraz przechowywania przez Policję dowodów rzeczowych uzyskanych w postępowaniu karnym. Orzeczenie przełożonego dyscyplinarnego doręczono obwinionej w dniu 23 kwietnia 2018 r., a jej obrońcy w dniu 20 kwietnia 2018 r. W dniu 30 kwietnia 2018 r. do Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] wpłynęło wniesione do Komendanta Głównego Policji odwołanie obrońcy obwinionej - adwokata K. S. od przedmiotowego orzeczenia (z zachowaniem terminu określonego w art. 135k ust. 1 ustawy o Policji. W odwołaniu obrońca policjantki wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, zarzucając wydanemu orzeczeniu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 1351 ust. 1 ustawy o Policji mające wpływ na treść orzeczenia wobec faktu, iż organ wydał swoje rozstrzygnięcie mimo nieustalenia pełnego stanu faktycznego odnoszącego się do wszystkich zarzutów oraz wobec niewyjaśnienia wszystkich okoliczności czynów zarzucanych [...] K. W. poprzez nierzetelne rozpoznanie sprawy. Odniósł się także do poszczególnych zarzutów stwierdzając: 1) w zakresie czynu opisanego w punkcie I i II zarzutów dowolne uznanie, że obwiniona nie przestrzegała zasad etyki zawodowej przez utrudnienie właścicielom mieszkania dostępu do niego oraz unikania kontaktu z nimi przy braku jednoznacznych dowodów potwierdzających taki stan rzeczy oraz oparcie się w rozstrzygnięciu na dowodach z zeznań świadków bez poinformowania i pouczenia obwinionej o prawie do udziału w tych czynnościach, co w oczywisty sposób naruszyło jej prawo do obrony; 2) w zakresie czynów opisanych w punkcie II, lV i V zarzutów niewłaściwą analizę twierdzeń [...] K. W. w zakresie wyjaśnień zaistniałego stanu rzeczy; 3) w zakresie czynu opisanego w punkcie VI zarzutów nieuwzględnienie faktu, iż obwiniona jest osobą samotną, zamieszkującą samodzielnie i w jej stanie zdrowia niemożliwe było opuszczenie mieszkania i dostarczenie zwolnienia przełożonemu właściwemu w sprawach osobowych; 4) w zakresie czynu opisanego w punkcie VIII zarzutów brak analizy twierdzeń obwinionej, co do powodów powstania takiego stanu rzeczy. W dalszej części odwołania adwokat podniósł, iż przesłuchanie D. i M. S. powinno być przeprowadzone w obecności obwinionej, która powinna mieć prawo do zadawania pytań tym bardziej, że strony są skonfliktowane. Odniósł się do tego, że pomimo wielokrotnych próśb obwinionej nie została zawarta pisemnie umowa najmu mieszkania. Stwierdził, że przesłuchani świadkowie składali zeznania wyłącznie subiektywne, często we własnym interesie, wiedząc, że ich twierdzenia nie będą weryfikowane przez osobę, która o faktach i zdarzeniach ma inną wiedzę. Obrońca zarzucił organowi, że nie dążył do ustalenia prawdy obiektywnej i oparł się jedynie na faktach przedstawionych przez jedną ze stron. Wskazał także, że [...] K. W. poświęcała pracy zawodowej znacznie więcej czasu niż było to jej obowiązkiem. Jest osobą samotną ł bez szkody dla rodziny mogła oddać się wykonywaniu zadań służbowych tyle czasu na ile pozwalał jej stan zdrowia. Zaczęła jednak chorować i zmuszona była poddać się leczeniu, a chorując nie była w stanie podołać wszystkim obowiązkom zawodowym, ani też uczynić zadość obowiązkowi złożenia przełożonemu w odpowiednim czasie zwolnienia lekarskiego informującego o chorobie i niezdolności do pracy. Komendant Wojewódzki Policji w [...] w przedłożonym stanowisku uznał odwołanie [...] K. W. za nieuzasadnione i wniósł do wyższego przełożonego dyscyplinarnego o utrzymanie w mocy zaskarżonego rozstrzygnięcia. Komendant Główny Policji z dnia [...] lipca 2018r. nr [...], utrzymał w mocy orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2018r., nr [...]. Organ wskazał, iż w toku postępowania dyscyplinarnego w zakresie zarzutów nr I i II stwierdzono, że w dniu [...] lipca 2017 r. D. S. skontaktowała się telefonicznie z [...] E. T., ówczesnym zastępcą naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...]. Wymieniona oświadczyła, że nie może skontaktować się ze [...] K. W., która od marca 2017 r. nie płaci czynszu za wynajmowane od niej mieszkanie, ponadto utrudnia do niego dostęp pracownikom administracji. Zastępca naczelnika wymienionego wydziału poinformował rozmówczynię, że policjantka została delegowana do czasowego pełnienia służby w Komisariacie Policji [...] w [...], a jej obecnym przełożonym jest komendant wymienionej jednostki. Następnie D. S. zadzwoniła do [...] A.P., ówczesnego Komendanta Komisariatu Policji [...] w [...] i poinformowała wymienionego o problemach m.in. z nawiązaniem kontaktu ze [...]. K. W., która od trzech miesięcy nie odbiera od niej telefonów, nie oddzwania, a także nie otwiera drzwi do mieszkania. Przełożony zobowiązał się do udzielenia pomocy D. S. w ramach posiadanych uprawnień i obowiązujących przepisów prawa. W dniu [...] lipca 2017 r. [...]. A. P. przeprowadził z policjantką rozmowę, w której nawiązał do obowiązku przestrzegania zasad etyki zawodowej policjanta oraz konieczności niezwłocznego nawiązania kontaktu z właścicielami mieszkania i rozwiązania istniejących problemów. Obwiniona przedstawiła swoją wersję dotyczącą współpracy z państwem S., jak również zobowiązała się do uregulowania spraw związanych z wynajmowanym mieszkaniem. W dniu [...] lipca 2017 r. D. S. ponownie skontaktowała się z komendantem komisariatu sygnalizując, iż opisana przez nią sytuacja nadal nie uległa poprawie. W dniu [...] lipca 2017 r. na adres Komisariatu Policji [...] w [...] przyszło nadane przez Kancelarię Adwokacką adw. U. D. "Przedsądowe wezwanie do zapłaty w związku z zaległościami opłat z tytułu najmu mieszkania przez K.W.". W związku z powyższym [...] K. S., ówczesny zastępca Komendanta Komisariatu Policji [...] w [...] przeprowadził z wymienioną rozmowę (udokumentowaną notatką służbową), podczas której polecił policjantce rozwiązanie sporu z wynajmującymi oraz wskazanie innego adresu do doręczeń korespondencji dotyczącej jej spraw prywatnych tak, aby ta nie wpływała do komisariatu. Wskazał również, iż tego typu zachowanie jest niewłaściwe i rzutuje na obraz całej formacji, co w konsekwencji może doprowadzić do podjęcia w stosunku do niej skutków dyscyplinarnych. Następnie w dniu [...] sierpnia 2017 r. [...]. W. M., Komendant Miejski Policji w [...] w obecności swojego zastępcy, [...] K. S. przeprowadził ze [...] K. W. udokumentowaną w formie notatki rozmowę dyscyplinującą, gdzie stwierdzono popełnienie przez wymienioną przewinienia dyscyplinarnego polegającego na tym, że "Od bliżej nieustalonego okresu do dnia [...] lipca 2017 r., będąc osobą najmującą lokal mieszkalny pod adresem ul. [...] w [...], utrudniała dostęp do mieszkania właścicielce, która miała świadomość, iż jej klientką jest funkcjonariuszka Policji, a także nie regulowała opłat czynszowych, przez co jej działania nie były przykładem praworządności i nie pogłębiały społecznego zaufania do Policji.". Obwiniona zobowiązała się do dołożenia wszelkich starań, aby w przyszłości nie doszło już do podobnej sytuacji oraz podpisała się pod notatką z przeprowadzonej rozmowy. W dniu [...] października 2017 r. w mieszkaniu wynajmowanym przez obwinioną miały miejsce dwie interwencje Policji udokumentowane notatką urzędową związane z utrudnianiem przez najemczynię dostępu do mieszkania D. S. oraz hydraulikowi w celu odpowietrzenia instalacji centralnego ogrzewania. Podczas drugiej interwencji policjantka do mieszkania wpuściła jedynie hydraulika. Na skutek powyższego Komendant Miejski Policji w [...] zlecił przeprowadzenie czynności wyjaśniających w trybie art. 1341 ust. 4 ustawy o Policji. Jak ustalono policjantka wynajmowała mieszkanie od państwa S. od dnia [...] grudnia 2014 r. Na okoliczność najmu nie została spisana żadna umowa regulująca kwestie związane m.in. z opłatami. Wszystkie ustalenia pomiędzy stronami zawierane były ustnie. Ostatnią płatność z tytułu najmu mieszkania [...] K. W. dokonała w marcu 2017 r., kiedy to zapłaciła za styczeń, luty, marzec i wyprzedzająco za kwiecień 2017 r. Od tego czasu obwiniona zaprzestała wnoszenia jakichkolwiek opłat za wynajmowane przez siebie mieszkanie, a także ustał z nią kontakt (nie odbierała telefonów, nie odpowiadała na wysyłane jej sms-y, jak również nie otwierała drzwi do mieszkania). Z uwagi na fakt, iż państwo S. wiedzieli od początku, iż obwiniona jest funkcjonariuszką Policji, wobec wyczerpania innych możliwości wyegzekwowania przysługujących im należności, skierowali za pośrednictwem adwokata wezwanie do zapłaty na adres Komisariatu Policji [...] w [...]. Podjęte działania doprowadziły do wydania w dniu [...] października 2017 r. przez obwinioną zajmowanego mieszkania, jednak nie doszło do ostatecznych rozliczeń finansowych pomiędzy stronami. W dniu [...] listopada 2017r. państwo S. skierowali do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] pismo, w którym wskazali, że do dnia złożenia pisma [...] K. W. zalega wobec nich z opłatami w wysokości 3850 zł. Zwrócili się jednocześnie o pomoc w odzyskaniu wymienionej wyżej kwoty. Przesłuchana w dniu [...] lutego 2018 r. w charakterze obwinionej [...] K. W. nie przyznała się do popełnienia zarzucanych jej czynów i złożyła wyjaśnienia. Jak oświadczyła pomimo wielu starań nie udało się jej uzyskać lokalu służbowego, z tego względu musiała wynajmować mieszkania. Właścicielami jednego z nich byli M. i D. S. Obwiniona wskazała na liczne problemy, na jakie napotkała w relacji z właścicielami wynajmowanego mieszkania. Jak oświadczyła zwracała się wielokrotnie z prośbą o spisanie umowy wynajmu, żeby uregulować m.in. kwestie wysokości i terminu wnoszenia opłat, na co nie wyrażał zgody M. S. Co więcej nalegał, żeby obwiniona przynosiła mu gotówkę w godzinach późnowieczornych (akceptował tylko taką formę wnoszenia opłat). Wymieniony nie dotrzymał również słowa w kwestii zakupu do mieszkania sprzętu AGD czy wykonania prac remontowych. Jak wyjaśniła policjantka na jesieni 2017 r. udała się na spotkanie z państwem S. w towarzystwie mecenasa R. I., na którym poinformowała o chęci wymówienia wynajmu, jednak nie mogła porozumieć się z właścicielami mieszkania w kwestii rozliczenia i problem ten nie został rozwiązany. Nie mogła również uzyskać od wymienionych kwoty podlegającej rozliczeniu oraz pokwitowania za przekazane jej pieniądze. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Zasady etyki zawodowej policjanta zawarte zostały w załączniku do zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie Zasad etyki zawodowej policjanta. Dyspozycja § 1 ust. 2 Zasad etyki zawodowej policjanta określa, że obowiązkiem policjanta jest przestrzeganie zasad etyki zawodowej. Zgodnie z § 6 tych zasad postępowanie policjanta w kontaktach z ludźmi powinna cechować życzliwość oraz bezstronność wykluczająca uprzedzenia rasowe, narodowościowe, wyznaniowe, polityczne, światopoglądowe lub wynikające z innych przyczyn. Natomiast § 23 zobowiązuje policjanta do dbania o społeczny wizerunek Policji jako formacji, w której służy i podejmowania działań służących budowaniu zaufania do niej. W świetle art. 132a pkt 1 ustawy o Policji przewinienie jest zawinione wtedy, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi lub nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. Organ wskazał, iż nie ulega wątpliwości, że [...] K. W. popełniła czyny opisane w punkcie I i II zarzutów, co znajduje pełne potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Złożone przez świadków zeznania potwierdzają przedstawione wymienionej zarzuty, odnoszące się do nieprzestrzegania przez obwinioną zasad etyki zawodowej policjanta. Osoby te zeznały, iż zachowanie [...] K. W. wobec starszych ludzi (M. S. - lat 72, D. S. - lat 67) od których wynajmowała mieszkanie, w sytuacji gdy od początku wiedzieli, że wymieniona jest funkcjonariuszem Policji, było nieetyczne i nie miało nic wspólnego z życzliwością wobec drugiego człowieka. Zdaniem organu drugiej instancji zgromadzony materiał dowodowy w szczególności zeznania świadków w zupełności potwierdzają tezy zawarte w zarzutach I i Il. Należy zauważyć, iż treść złożonych przez przesłuchane osoby zeznań ma silne zabarwienie emocjonalne. Widoczne jest oburzenie, a także potępienie i brak akceptacji zachowania [...] K. W. Z treści wyjaśnień policjantki wynika, iż zanegowała wszystkie ustalenia poczynione przez organ. W odniesieniu do zarzutów związanych z naruszeniem etyki zawodowej wskazała jedynie na fakt, iż to zachowanie państwa S. doprowadziło do eskalacji konfliktu. Każda ze stron przedstawiła własną wersję, zarówno co do faktu braku umowy najmu, jak i pozostałych kwestii związanych z realizacją wstępnych i późniejszych ustaleń. Zeznania świadków są odmienne od wyjaśnień policjantki, jednak to właśnie im organ dał wiarę, gdyż są one logiczne, spójne i wzajemnie się uzupełniają. W odniesieniu do zarzutów nr III i IV należy organ wskazał, iż obwiniona wynajmowała mieszkanie przy ul. [...] w [...] od dnia [...] grudnia 2014 r. do dnia [...] października 2017 r. W związku z tym, od chwili zmiany adresu miejsca zamieszkania zaistniał obowiązek poinformowania przełożonego w sprawach osobowych o tym fakcie wynikający wprost z treści § 13 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów. Tymczasem z akt osobowych obwinionej wynika, że [...] K. W. w dotychczasowej służbie, tj. od dnia [...] maja 2000 r, poinformowała przełożonego o zmianie adresu miejsca zamieszkania dwukrotnie, tj. raportem z dnia [...] maja 2003 r. oraz z dnia [...] listopada 2007 r., gdzie wskazane były jedynie poprzednie adresy jej pobytu. Analogiczna sytuacja zaistniała w przypadku zarzutu nr IV, gdzie od chwili, gdy opuściła mieszkanie państwa S. w dniu [...] października 2017 r. do dnia [...] kwietnia 2018 r. nie poinformowała przełożonego o aktualnym adresie zamieszkania naruszając ponownie cytowany wyżej przepis. Obwiniona odnosząc się do kwestii niepoinformowania przełożonego o zmianie adresu miejsca zamieszkania wyjaśniła, że w październiku 2014 r. w rozmowie z pracownikiem (nie pamięta personaliów tej osoby) Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...] uzyskała informację, że w sytuacji, w której się znalazła nie musi informować raportem przełożonego o każdorazowej zmianie adresu miejsca zamieszkania, gdyż liczy się fakt, iż mieszka ona na terenie garnizonu [...] i dlatego takiego raportu nie sporządziła. Organ podkreślił, iż zgodnie z art. 132 ust 2 ustawy o Policji naruszeniem dyscypliny służbowej jest czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Z art. 132 ust. 3 pkt 2 cytowanej ustawy wynika, iż naruszeniem dyscypliny służbowej jest zaniechanie czynności służbowej albo wykonanie jej w sposób nieprawidłowy. Natomiast zgodnie z art 132 ust. 3 pkt 3 wymienionej ustawy naruszeniem dyscypliny służbowej jest niedopełnienie obowiązków służbowych albo przekroczenie uprawnień określonych w przepisach prawa. Z kolei § 13 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 14 maja 2013 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów nakłada na policjanta obowiązek niezwłocznego, jednakże nie później niż w terminie 7 dni od zaistnienia zdarzenia, poinformowanie w pisemnym raporcie, drogą służbową przełożonego właściwego w sprawach osobowych o zmianie adresu miejsca zamieszkania. W zakresie zarzutu nr V organ ustalił, iż w dniu [...] listopada 2017 r. obwiniona poinformowała przełożonego pisemnym raportem o adresie miejsca zamieszkania, w którym wskazała, iż mieszka w miejscowości [...]. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wykazał, że powyższa informacja nie była zgodna ze stanem faktycznym. W głównej mierze świadczą, o tym zeznania złożone w dniu [...] grudnia 2017 r. przez A. L., właścicielkę wskazanej posesji, która zaprzeczyła jakimkolwiek relacjom łączącym ją z obwinioną. Potwierdziła, że policjantka była jej lokatorką, nawet czasowo zameldowaną w jej domu, jednak od czasów wyprowadzki nie utrzymują kontaktów. Policjantka pozostawiła po sobie kilka drobiazgów, których do tej pory nie odebrała. Świadek wykazała się zrozumieniem w zakresie wykorzystywania jej adresu przez [...] K. W. pomimo, że pod tym adresem od kilku lat nie mieszka i się tam nie pojawia. W złożonych wyjaśnieniach obwiniona wskazała jedynie, że aktualnym jej adresem do korespondencji jest adres w miejscowości [...], który wskazała w raporcie za zgodą właścicielki. Zanim wynajęła mieszkanie u państwa S. była tam czasowo zameldowana. Organ zaznaczył, iż zgodnie z art. 132 ust, 3 pkt 4 cytowanej ustawy naruszeniem dyscypliny służbowej jest wprowadzenie w błąd przełożonego lub innego policjanta, jeżeli spowodowało to lub mogło spowodować szkodę służbie, policjantowi lub innej osobie. W kwestii wprowadzenia w błąd przełożonego w odniesieniu do adresu miejsca zamieszkania obwinionej rzecznik dyscyplinarny wskazał na sporządzony przez [...] K. W. raport datowany na dzień [...] listopada 2017 r., w którym określiła adres swojego miejsca zamieszkania w miejscowości [...]. Udając się pod wskazany adres i rozmawiając z A. L. rzecznik wykazał, iż raport bezsprzecznie zawiera informacje niezgodne z prawdą. Organ nie znalazł w tym wypadku usprawiedliwienia takiego stanu rzeczy, ponadto przez powyższe nastąpiła realna szkoda w służbie. Mianowicie przełożony w sprawach osobowych policjantki (w tym wypadku Komendant Wojewódzki w [...]) będąc przekonanym, iż obwiniona mieszka pod innym adresem niż w rzeczywistości przebywa nie mógłby m.in. dokonać kontroli prawidłowości wykorzystywania częstych zwolnień lekarskich przez wymienioną, czy też skutecznie i szybko poinformować obwinioną o ogłoszonym w jednostce alarmie. Odnośnie zarzutu nr VI organ ustalił, iż w dniu [...] sierpnia 2017 r. G.Z., [...], wystawiła obwinionej zwolnienie lekarskie nr ZUS ZLA serii [...] nr [...] za okres od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. ze wskazaniem lekarskim, że pacjent może chodzić. W związku z wystawieniem dokumentu powstał obowiązek jego dostarczenia przełożonemu właściwemu w sprawach osobowych w terminie 7 dni od daty jego otrzymania przez policjanta, na co wskazuje art. 121d ust. 1 ustawy o Policji. Organ II instancji jednocześnie wskazał, iż organ I instancji popełnił oczywistą omyłkę pisarską wskazując w kwalifikacji prawnej czynu na ust. 2 cytowanego przepisu, który odnosi się do innej sytuacji, a opis czynu wskazuje jednoznacznie, iż winien być wskazany ust. 1. Natomiast w Komendzie Wojewódzkiej Policji w [...] przeprowadzono postępowanie administracyjne nr [...], w wyniku którego ustalono, że w dniu [...] września 2017 r. [...] K. W. przedłożyła w miejscu pełnienia służby, tj. w Komisariacie Policji [...] w [...] nieczytelną kopię przedmiotowego zwolnienia lekarskiego. Jego oryginał został dostarczony do Biura [...] Punktu Recepcyjnego KWP w [...] w dniu [...] września 2017 r. przez taksówkarza jednej z korporacji i został odebrany przez [...] M. P. Zarówno w jednym, jak i w drugim przypadku został przekroczony termin wskazany w cytowanym wyżej przepisie. Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] października 2017 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] uznał okres od dnia [...] sierpnia 2017 r. do dnia [...] września 2017 r. za okres nieusprawiedliwionej nieobecności w służbie [...] K. W. ze względu na uchybienie ustawowemu terminowi przedłożenia zwolnienia lekarskiego przełożonemu właściwemu w sprawach osobowych. Obwiniona wyjaśniła, że w dniu [...] sierpnia 2017 r. zachorowała i poszła na zwolnienie lekarskie. Czuła się na tyle źle, że nie była w stanie sama dostarczyć zwolnienia do miejsca pracy, nie miała również nikogo, kto zrobiłby to za nią. O zaistniałej sytuacji poinformowała telefonicznie E.T., ówczesnego zastępcę naczelnika Wydziału [...] Komendy Wojewódzkiej Policji w [...]. Kserokopię zwolnienia przekazała na Komisariat Policji [...] w [...] za pośrednictwem znajomej z firmy taksówkarskiej, natomiast gdy poczuła się dobrze na tyle, żeby opuścić mieszkanie dostarczyła zwolnienie do Komendy Wojewódzkiej Policji w [...]. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 121d ust. 1 ustawy o Policji policjant jest obowiązany dostarczyć przełożonemu właściwemu do spraw osobowych zaświadczenie lekarskie, w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania. Niedopełnienie obowiązków służbowych wynikających z przepisów prawa, stosownie do art. 132 ust, 3 pkt 3 ustawy o Policji stanowi naruszenie dyscypliny służbowej. Wina policjantki w sprawie nieterminowego dostarczenia przez nią druku zwolnienia lekarskiego jest bezsporna. Obowiązek ten wynika z podstawowego aktu prawnego znanego każdemu policjantowi - tj. ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (art. i21d ust. 1). Pomijając kwestię tego kto w rzeczywistości dostarczył zwolnienie lekarskie nie ulega wątpliwości, iż nie został dochowany termin wskazany w cytowanym przepisie i ta kwestia jest w odniesieniu do przytaczanego zarzutu najistotniejsza. W ostatnim, VIII zarzucie, policjantkę obwiniono o zaniechanie czynności służbowych w przydzielonych jej do realizacji i odebranych przez nią czterech pomocach prawnych o nr [...], [...], [...] oraz [...]. Pierwsze dwie sprawy zostały przydzielone obwinionej w dniu [...] października 2017 r., trzecia w dniu [...] listopada 2017 r. (wszystkie odebrane w dniu [...] listopada 2017 r.), natomiast czwarta w dniu [...] listopada 2017 r. (odebrana w dniu [...] listopada 2017 r.), przy czym dzień przydzielenia jest tożsamy z datą wpływu pisma do jednostki. Bezczynności w wymienionych sprawach stwierdziła [...] A. C., kierownik Referatu [...] Wydziału [...] Komisariatu Policji [...] w [...] podczas jednej z kontroli stanu prowadzonych przez obwinioną spraw. W trakcie sprawdzenia stwierdziła szereg nieprawidłowości związanych chociażby z brakiem jakichkolwiek czynności w przydzielonych pomocach prawnych. Swoje spostrzeżenia udokumentowała w notatce służbowej z dnia [...] listopada 2017 r., przedłożonej [...] K. S., Komendantowi Komisariatu Policji nr [...] w [...], który zlecił przeprowadzenie rozmowy instruktażowej z obwinioną. Nie doszło jednak do niej z uwagi na absencję policjantki oraz zakończenie okresu delegowania. [...] K. W. w złożonych wyjaśnieniach nadmieniła, że na czas delegowania do Komisariatu Policji, w czasie pełnienia dyżurów nie mogła wzywać swoich świadków i musiała to robić po godzinach służby. Jako osobie delegowanej przydzielano jej dodatkowe obowiązki, które uniemożliwiały realizację pomocy prawnych. O problemach wielokrotnie informowała przełożonych jednak żaden nie zareagował. Przez natłok obowiązków oraz pracę ponad wymiar czasu służby niedojadała, odczuwała zmęczenie i w konsekwencji zaczęła chorować. Oceniając zachowanie obwinionej przypomnieć należy, iż § 15 pkt 1 zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji stanowi, że wykonywanie czynności podwładnego w szczególności polega na terminowej, dokładnej i starannej realizacji zadań stałych, określonych w kartach opisów i opisach stanowisk pracy oraz poleceń przełożonego. Natomiast zgodnie z § 21 ust. 5 zarządzenia nr 4 Komendanta Głównego Policji z dnia 9 lutego 2017 r. w sprawie niektórych form organizacji i ewidencji czynności dochodzeniowośledczych Policji oraz przechowywania przez Policję dowodów rzeczowych uzyskanych w postępowaniu karnym wykonanie czynności zleconych przez inną jednostkę Policji, następuje niezwłocznie nie popiej niż w ciągu 14 dni od daty wpływu zlecenia, chyba że jednostka Policji zlecająca czynności określi inny termin ich wykonania. Zdaniem organu nie ulega wątpliwości, iż również w obszarze sposobu realizacji obowiązków służbowych przez obwinioną istnieją rozbieżności pomiędzy zeznaniami świadków, a wyjaśnieniami [...] K. W., która stwierdziła, że była wykorzystywana do zastępowania innych policjantów nie zauważając, iż z zeznań świadków wynika, iż nie tylko pracowała wolniej od innych funkcjonariuszy, ale również nie reagowała na uwagi przełożonych dotyczące przestrzegania terminów przewidzianych na realizację zleconych jej czynności. [...] K.S., ówczesny komendant Komisariatu Policji w [...] w dniu [...] stycznia 2018 r. zeznał, że policjantka nie była specjalnie obciążana obowiązkami. Sprawy, które realizowała (przyjmowanie zawiadomień o znaszanych przestępstwach, realizacja czynności w trybie art 307 i 308 kpk oraz realizacja pomocy prawnych wpływających do jednostki) nie były skomplikowane i nie wymagały od obwinionej specjalistycznej wiedzy. Zauważył jednak problemy w ich terminowej realizacji. Podobne uwagi zgłaszali mu kierownicy nadzorujący pracę policjantki w tym [...] A, C,, kierownik Referatu [...] Wydziału [...] Komisariatu Policji w [...], która w dniu [...] stycznia 2018 r. zeznała, że nawet najprostsze czynności zajmowały [...] K.W. znacznie więcej czasu niż pozostałym policjantom. W listopadzie 2017 r. po dokonaniu kontroli spraw obwinionej stwierdziła szereg nieprawidłowości w tym brak jakichkolwiek czynności w przydzielonych jej do realizacji pomocach prawnych, co zostało udokumentowane w notatce służbowej z dnia [...] listopada 2017 r. W przypadku dwóch pierwszych spraw terminem granicznym do realizacji pomocy prawnych (zgodnie z § 21 ust. 5 zarządzenia nr 4 Komendanta Głównego Policji z dnia 9 lutego 2017 r. w sprawie niektórych form organizacji i ewidencji czynności dochodzeniowo-śledczych Policji oraz przechowywania przez Policję dowodów rzeczowych uzyskanych w postępowaniu karnym) był dzień [...] listopada 2017 r., w przypadku trzeciej [...] listopada 2017 r., a czwarta winna być zrealizowana do dnia [...] listopada 2017 r. Poza sprawą [...], gdzie obwiniona miała do przesłuchania dwóch świadków, były to sprawy, w których należało przesłuchać tylko po jednej osobie. Nie ustalono z czego wynikało również znaczne opóźnienie w odbieraniu przez obwinioną wymienionych spraw, W okresie objętym zarzutem do absencji [...] K. W. (z uwagi na zwolnienie lekarskie) doszło w dniu [...] listopada 2017 r., w dniach od [...] listopada 2017 r. do dnia [...] listopada 2017 r. oraz w dniach od [...] listopada 2017 r. do dnia [...] listopada 2017 r. W pozostałe dni była obecna w służbie, a organ nie powziął żadnych informacji na temat przeszkód, które uniemożliwiłyby obwinionej chociażby wysłanie wezwania czy powiadomienia jednostki zlecającej o opóźnieniach. Rozpatrując sprawę w II instancji, przy uwzględnieniu stanu prawnego, jak i faktycznego organ stwierdził, że zebrany w toku postępowania dyscyplinarnego materiał dowodowy potwierdza popełnienie przez wymienioną zarzucanych jej czynów (z wyłączeniem czynu opisanego w zarzucie nr VII w części dotyczącej pomocy prawnej nr [...] i [...]), a opisane okoliczności zostały udokumentowane zebranymi dowodami w sposób prawidłowy i wystarczający do oceny stopnia zawinienia obwinionej. Organ II instancji podkreślił, iż w chwili rozpatrywania odwołania brak jest przesłanek do zmiany zaskarżonego orzeczenia. K. W. złożyła skargę na orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2018r. nr [...], utrzymujące w mocy orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2018r., nr [...]. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: a) art. 7,77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasad takich jak: - zasady prawdy obiektywnej przejawiającej się w braku podjęcia czynności, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, - zasady zebrania, a następnie rozpatrzenia przez organ całego materiału dowodowego, - zasady swobodnej oceny dowodów, w wyniku czego rzecznik dyscyplinarny odmówił przyjęcia od skarżącej dokumentów do akt sprawy, które skarżąca chciała złożyć na swoją obronę, jak również odmówił przesłuchania dwóch świadków. b) art. 9 i 10 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady informowania stron postępowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, w postaci: - niepoinformowania skarżącej o terminie przesłuchania świadków przez rzecznika, co naruszyło zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, uniemożliwiającej skarżącej ustosunkowanie się do zeznań świadków wraz z prawem zadawania im pytań. c) art. 40 § 2 k.p.a. poprzez naruszenie zasady doręczania pism pełnomocnikowi strony, poprzez próbę doręczenia skarżącej przez rzecznika dyscyplinarnego postanowienia o odmowie przesłuchania wnioskowanych przez skarżącą świadków zaraz po tym, jak pełnomocnik skarżącej wyszedł z pokoju, w którym przesłuchiwana była skarżąca. d) art. 73 § 1 i 2 k.p.a. poprzez naruszenie prawa skarżącej do żądania wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów przejawiające się w postaci odmowy wydania skarżącej poświadczonych za zgodność z oryginałem odpisów dokumentów z akt sprawy, o które wnioskowała. W związku z powyższym skarżąca, wnosiła o uwzględnienie skargi w całości i o uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia oraz poprzedzającego go orzeczenia Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], Skarżąca podnosiła, iż w toku postępowania dyscyplinarnego dopuszczono się naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego, do których należy przede wszystkim zasada prawdy obiektywnej, zasada zebrania i rozpatrzenia przez organ całego materiału dowodowego oraz zasada swobodnej oceny dowodów. Naruszenia powyższych zasad skarżąca upatruje w braku podjęcia czynności, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, tj. odmowa przez rzecznika dyscyplinarnego przyjęcia dokumentów, które skarżąca chciała złożyć do akt sprawy na okoliczność obrony swych racji. Ponadto, wskazywał, iż zachowanie rzecznika dyscyplinarnego nie budziło zaufania bowiem przed rozpoczęciem przesłuchania w rozmowie telefonicznej ze skarżącą stwierdził: "nie będę przesłuchiwał Pani 10 świadków" pomimo, że skarżąca nie zgłosiła wówczas ani jednego świadka oraz "postępowanie i tak zostanie zakończone w ciągu 30 dni". Tak jak zapowiedział rzecznik, świadkowie o których mówiła skarżąca nie zostali przesłuchani. Ponadto, rzecznik naruszył też zasadę doręczania pism pełnomocnikowi strony, poprzez próbę doręczenia skarżącej przez rzecznika postanowienia o odmowie przesłuchania wnioskowanych przez skarżącą świadków zaraz po tym, jak pełnomocnik skarżącej wyszedł z pokoju, w którym przesłuchiwana była skarżąca. Ostatecznie, na skutek interwencji pełnomocnika przesłuchano dwóch świadków. W przedmiotowej sprawie naruszono też zasady informowania stron postępowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, w postaci niepoinformowania skarżącej o terminie przesłuchania świadków przez rzecznika, co naruszyło zasady czynnego udziału strony w postępowaniu uniemożliwiając skarżącej ustosunkowanie się do zeznań świadków wraz z prawem zadawania im pytań. Podkreślała, że jak wynika z protokołu przesłuchań, świadkom były zadawane pytania sugerujące, co zapewne utrudniało świadkom możliwość swobodnego wypowiadania się, a tym samym naruszyło przepis art. 171 k.p.k Zeznania takich świadków są zatem zeznaniami niewiarygodnymi. Odmówiono wydania skarżącej poświadczonych za zgodność z oryginałem odpisów dokumentów z akt sprawy, o które wnioskowała, co jest naruszeniem prawa skarżącej do żądania wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów. Jak wynika z przytoczonych powyżej okoliczności, wskutek tak istotnych naruszeń prawa przez organ, skarżąca została pozbawiona możliwości ochrony swych praw. Wskazywała, iż analizując materiał dowodowy, należałoby wyciągnąć wniosek, iż wszelkie czynności dokonywane przez skarżącą podczas pełnienia służby były zgodne z etyką zawodową policjantów, wynikającą z ogólnych wartości i norm moralnych uwzględniających specyfikę zawodu policjanta. Komendant Główny Policji wnosił o oddalenie skargi w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019.2325, zwanej dalej p.p.s.a.) Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga oceniana według powyższych kryteriów nie zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Ponadto, nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przedmiotowa sprawa była już przedmiotem procedowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie oraz Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 maja 2019r. sygn. akt II SA/WA 1728/18, uchylił zaskarżone orzeczenie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2018r. nr [...] oraz utrzymane nim w mocy orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] kwietnia 2018r. Następnie, na skutek skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 lipca 2020r. sygn. akt I OSK 2629/19 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny proceduje więc będąc związany dokonaną w sprawie wykładnią prawną. Należy zatem odnieść się do wykładni zaprezentowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, którą Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż ustawa o Policji kwestie odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów reguluje w rozdziale 10 zatytułowanym "Odpowiedzialność dyscyplinarna i karna policjantów". Zgodnie z art. 135p ust. 1 tej ustawy w sprawach w niej nieuregulowanych "do postępowania dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego, dotyczące wezwań, terminów, doręczeń i świadków, z wyłączeniem możliwości nakładania kar porządkowych. W postępowaniu dyscyplinarnym do świadków nie stosuje się również art. 184 Kodeksu postępowania karnego". Postępowanie dyscyplinarne policjantów niewątpliwie łączy się z odpowiedzialnością typu represyjnego. Represyjność co do zasady jest istotną cechą postępowania karnego. Przedmiotowe postępowanie dyscyplinarne nie jest jednak postępowaniem karnym. Postępowania karne i dyscyplinarne są bowiem autonomiczne, także wtedy gdy dotyczą one tego samego działania sprawcy. Postępowanie dyscyplinarne jest postępowaniem szczególnym. Oznacza to, że przepisy regulujące to postępowanie nie podlegają rozszerzającej wykładni. Przepisy ustawy o Policji zawierają materialnoprawną regulację odpowiedzialności policjantów, jak też regulację procesową postępowania dyscyplinarnego. W orzecznictwie powszechnie zwraca się uwagę na to, że w zakresie wszczęcia, przebiegu i formy zakończenia przedmiotowego postępowania regulacja zawarta w ustawie o Policji jest unormowaniem pełnym, a ponadto że przepisy Kodeksu postępowania karnego stosuje się w tym postępowaniu tylko "odpowiednio" oraz jedynie w zakresie wskazanym w art. 135p ust. 1 ustawy o Policji. Odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania karnego nie obejmuje zatem wszystkich spraw nieuregulowanych w ustawie, lecz dotyczy tylko tych kwestii, które zostały wyszczególnione przez ustawodawcę. Gdyby ustawodawca zamierzał, by w postępowaniu dyscyplinarnym odpowiednie zastosowanie miały również inne unormowania Kodeksu postępowania karnego, to posłużyłby się generalnym odesłaniem do przepisów tego Kodeksu w sprawach nieuregulowanych w ustawie o Policji. Tego zaś nie uczynił. W postępowaniu dyscyplinarnym policjantów zastosowanie mają między innymi zawarte w Kodeksie postępowania karnego przepisy dotyczące świadków. Art. 171 § 2 k.p.k. stanowi, że "prawo zadawania pytań mają, oprócz podmiotu przesłuchującego, strony, obrońcy, pełnomocnicy, biegli oraz w wyjątkowych wypadkach, uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, członkowie składu orzekającego. Pytania zadaje się osobie przesłuchiwanej bezpośrednio, chyba że sąd lub prokurator zarządzi inaczej". Treść tego przepisu jest dość jasna i nie powinna budzić wątpliwości interpretacyjnych. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że określa on ogólnie podmioty uprawnione do zadawania pytań osobom przesłuchiwanym i sposób kierowania do nich pytań. Istotą tej regulacji nie jest zatem to, kto jest przesłuchiwanym, ale to, że osobie przesłuchiwanej pytania mogą zadawać tylko te podmioty, którym takie uprawnienia przyznano karną ustawą procesową. W postępowaniu karnym przepisem art. 171 § 2 k.p.k. ustawodawca przyznał przedmiotowe uprawnienia stronom, czyli między innymi oskarżonemu a także jego obrońcy. Regulacji tej nie można przenosić na grunt postępowania dyscyplinarnego policjantów. Zawarte w Kodeksie postępowania karnego przepisy odnoszące się do oskarżonego i obrońcy oskarżonego nie mają bowiem odpowiedniego zastosowania w postępowaniu dyscyplinarnym w stosunku do obwinionego i jego obrońcy, co wprost potwierdza treść powołanego wcześniej art. 135p ust. 1 ustawy o Policji. Tym samym art. 171 § 2 k.p.k. dotyczący oskarżonego i obrońcy oskarżonego, z mocy art. 135p ust. 1 ustawy o Policji, nie ma zastosowania do policjanta obwinionego w postępowaniu dyscyplinarnym oraz obrońcy tego obwinionego (por. wyrok NSA z 20 kwietnia 2017 r., I OSK 348/17). Odmienne zapatrywania Sądu pierwszej instancji w tym zakresie są wynikiem błędnej, niedopuszczalnie rozszerzającej wykładni art. 171 § 2 k.p.k. oraz pozostają w jaskrawej sprzeczności z dyspozycją art. 135p ust. 1 ustawy o Policji. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje ponadto, że w art. 390 § 1 k.p.k. ustanowiono generalną zasadę, że oskarżony, a w konsekwencji i jego obrońca, mogą być obecni przy wszystkich czynnościach postępowania dowodowego przeprowadzonego w postępowaniu karnym. Powyższy przepis również nie ma zastosowania w postępowaniu dyscyplinarnym policjantów, gdyż – o czym była już mowa – zawarte w art. 135p ust. 1 ustawy o Policji odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania karnego nie obejmuje zawartych w tym Kodeksie unormowań dotyczących oskarżonego i jego obrońcy ustanowionego w postępowaniu karnym. W ustawie o Policji nie tylko, że nie przewidziano odpowiedniego stosowania w postępowaniu dyscyplinarnym art. 390 § 1 k.p.k. i innych przepisów dotyczących osoby mającej w postępowaniu karnym status oskarżonego, ale w ogóle w sposób odmienny uregulowano zasady udziału w tym postępowaniu obwinionego i jego obrońcy. Uprawnienia, jakie przysługują obwinionemu w postępowaniu dyscyplinarnym policjantów, zostały w sposób wyczerpujący określone przede wszystkim w art. 135f ustawy o Policji. Z przepisu tego i innych przepisów ustawy nie wynika, aby w postępowaniu dyscyplinarnym ustawodawca przyznał obwinionemu i jego obrońcy prawo do bezpośredniego udziału we wszystkich czynnościach tego postępowania, w tym prawo do uczestniczenia w przesłuchaniu świadków oraz by organ dyscyplinarny był zobowiązany do informowania strony o terminach planowanych w sprawie innych czynności dowodowych. Zasady tej nie zmienia regulacja zawarta w art. 135f ust. 3 ustawy o Policji. Z przepisu tego wynika przede wszystkim, że ustanowiony obrońca, o ile udzielone mu pełnomocnictwo nie zawiera w tym zakresie ograniczeń, może działać w całym toczącym się postępowaniu dyscyplinarnym, a nadto brać udział w czynnościach podejmowanych nawet po uprawomocnieniu się orzeczenia. Nie oznacza to jednak, by uprawnienia obrońcy były szersze od praw jego mocodawcy, a w szczególności by mógł on – jak wskazał Sąd pierwszej instancji – uczestniczyć w czynnościach procesowych, w których sam obwiniony nie może brać udziału. Nie ma jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że w postępowaniu dyscyplinarnym ustawodawca zamierzał i przyznał obrońcy uprawnienia szersze niż prawa procesowe obwinionego w sprawie policjanta (por. wyrok NSA z 5 lipca 2017 r., I OSK 347/17). Zatem, jak konkluduje Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu dyscyplinarnym uprawnienia obwinionego zostały ukształtowane w sposób odmienny niż oskarżonego w postępowaniu karnym. Niewątpliwie był to świadomy zabieg ustawodawcy związany ze szczególnym charakterem postępowania dyscyplinarnego oraz odrębnością odpowiedzialności karnej i dyscyplinarnej. Przebieg postępowania dyscyplinarnego został zatem ukształtowany tak, aby z jednej strony zapewnić osobie obwinionej ochronę jej praw a z drugiej strony umożliwić sprawne przeprowadzenie postępowania celem w miarę szybkiego ustalenia odpowiedzialności sprawcy deliktu dyscyplinarnego. Nie do pogodzenia z podstawowymi zasadami funkcjonowania służb mundurowych, zwłaszcza Policji, a ponadto z wyrażoną w art. 2 Konstytucji zasadą praworządności, byłaby sytuacja, w której funkcjonariusz uniknąłby odpowiedzialności tylko na skutek nieuzasadnionego przedłużania postępowania prowadzącego do przedawnienia możliwości jego ukarania. Odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi nie można przyjąć, iż organ naruszył art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w sposób wskazany przez skarżącą. Materiał zebrany w postepowaniu dyscyplinarnym jest bardzo obszerny (trzy tomy akt) i wskazuje jednoznacznie na przebieg zdarzeń, pozwalając prawidłowo ustalić stan faktyczny. Przy czym organ nie ma obowiązku dopuszczania każdego dowodu zawnioskowanego przez stronę postępowania. Jeśli materiał zgromadzony w sprawie był wystarczający, to organ miał podstawy do zakończenia etapu gromadzenia dowodów. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 9 i art. 10 § 1 k.p.a. należy wskazać, że, kwestie związane z procedurą informowania o terminie przesłuchania świadków, zostały szczegółowo wyjaśnione w uzasadnieniu do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W tym miejscu można tylko przypomnieć, iż uprawnienia, jakie przysługują obwinionemu w postępowaniu dyscyplinarnym policjantów, zostały w sposób wyczerpujący określone przede wszystkim w art. 135f ustawy o Policji. Z przepisu tego i innych przepisów ustawy nie wynika, aby w postępowaniu dyscyplinarnym ustawodawca przyznał obwinionemu i jego obrońcy prawo do bezpośredniego udziału we wszystkich czynnościach tego postępowania, w tym prawo do uczestniczenia w przesłuchaniu świadków oraz by organ dyscyplinarny był zobowiązany do informowania strony o terminach planowanych w sprawie innych czynności dowodowych. Zasady tej nie zmienia regulacja zawarta w art. 135f ust. 3 ustawy o Policji. Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 40 § 2 k.p.a. oraz art. 73 § 1 i 2 k.p.a., to nie zachodzi żaden związek pomiędzy zgodnością z prawem orzeczenia dyscyplinarnego o próbą doręczenia pisma skarżącej z pominięciem jej pełnomocnika. Podobnie nie zachodzi żaden związek pomiędzy odmową wydania skarżącej poświadczonych odpisów dokumentów z akt sprawy dyscyplinarnej a zgodnością z prawem orzeczenia dyscyplinarnego. Należy w tym miejscu przypomnieć, iż sąd administracyjny kontroluje działalność organów, sprawowaną pod względem zgodności z prawem. Natomiast zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a., jedynie naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy stanowi podstawę do uchylenia decyzji administracyjnej. W ocenie Sądu zebrany w toku postępowania dyscyplinarnego materiał dowodowy potwierdzał popełnienie przez skarżącą zarzucanych jej czynów (z wyłączeniem czynu opisanego w zarzucie nr VII), a opisane okoliczności zostały udokumentowane zebranymi dowodami. Uwzględniając specyfikę ustawy o Policji, należy przy tym wskazać, iż zarzuty zawarte w skardze okazały się całkowicie niezasadne (na co zwrócił również uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w części sprawy objętej skargą kasacyjną). Oceniając zaś całość postępowania prowadzonego przez organ należy wskazać, iż nie występują w nim żadne uchybienia natury proceduralnej czy materialnej pozwalające na uchylenie zaskarżonych orzeczeń dyscyplinarnych. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 23 lipca 2020
- Symbol z opisem
- 6192 Funkcjonariusze Policji
- Hasła tematyczne
- Policja
- Skarżony organ
- Komendant Policji
- Sędziowie
- Janusz Walawski Karolina Kisielewicz Tomasz Szmydt /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.
art. 132 ust. 2 i 3 · Dz.U. 2020 poz. 360
- Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego - tekst jednolity
art. 171 par. 2, art. 390 par. 1 · Dz.U. 2017 poz. 1904
Powiązane dokumenty
Sygnatura: III OSK 2899/21 · 20 stycznia 2021
Wyrok NSA z 20 stycznia 2021 r., III OSK 2899/21 – funkcjonariusze Policji
Sygnatura: II SA/Rz 1102/20 · 20 stycznia 2021
Wyrok WSA w Rzeszowie z 20 stycznia 2021 r., II SA/Rz 1102/20 – funkcjonariusze Policji
Sygnatura: III OSK 2840/21 · 20 stycznia 2021
Wyrok NSA z 20 stycznia 2021 r., III OSK 2840/21 – funkcjonariusze Policji
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny