II SA/Sz 89/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. i M. P. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Koszalinie z dnia 26 września 2023 r. nr PINB.5151.5.2023.IP w przedmiocie udostępnienia akt skargowych postanawia: odrzucić skargę.

M. P. i M. P., zastępowane przez pełnomocnika, wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w K. z dnia 26 września 2023 r. nr [...] odmawiające udostępnienia akt postępowania skargowego. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej odrzucenie. W piśmie z 15 lutego 2024 pełnomocnik Skarżących cofnął skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ramy tej kontroli zakreśla przepis art. 3 § 2 p.p.s.a. stanowiąc, że kontrola działalności publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1). decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Organu I instancji dotyczące odmowy udostępnienia Skarżącym dokumentów znajdujących się w aktach postępowania skargowego. Postępowanie takie jest wszczynane na skutek skargi złożonej na działania określonego organu lub jego pracownika w trybie przepisów Działu VIII k.p.a. Wyjaśnić należy, że właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje spraw zainicjowanych skargami na działalność organów, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skarg zawierających zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażających niezadowolenie z jego pracy, wytykających zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli tzw. skarg powszechnych (obywatelskich) wymienionych w art. 227 k.p.a., wnoszonych na podstawie przepisów Działu VIII k.p.a. Skarga ww. rodzaju uruchamia bowiem jednoinstancyjne postępowanie administracyjne o charakterze uproszczonym, kończące się czynnością materialno - techniczną w postaci zawiadomienia o sposobie załatwienia sprawy (art. 238 § 1 k.p.a.), które może być kwestionowane nową skargą wniesioną w tym trybie. Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, normowane przepisami działu VIII k.p.a., nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Ze względu na charakter postępowania prowadzonego w trybie skargowym uregulowanym przepisami Działu VIII k.p.a., uznać należy, że zarówno czynność kończąca takie postępowanie, tj. zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, jak i wszelkie ewentualne czynności podjęte w ramach takiego postępowania wobec wnoszącego skargę, nie podlegają kontroli sądu administracyjnego (por. postanowienie WSA w Olsztynie z 12 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 168/23). W konsekwencji również kontrola czynności będącej przedmiotem skargi złożonej w niniejszej sprawie, polegającej na odmowie udostępnienia Skarżącym dokumentów znajdujących się w aktach postępowania skargowego, nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego i nie może być rozpatrywana przez ten sąd. Odnosząc się do wniosku Skarżących z 15 lutego 2024 r., wyjaśnić należy, iż zgodnie z brzmieniem art. 60 p.p.s.a., skarżący może skutecznie cofnąć skargę i oświadczenie to jest wiążące dla sądu. Jednakże sąd uzna cofnięcie skargi za niedopuszczalne, jeżeli zmierza ono do obejścia prawa lub spowodowałoby utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności. Zastosowanie powyższego przepisu, prowadzące do merytorycznego rozpoznania wniosku o cofnięcie skargi i umorzenie postępowania sądowego (art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), może mieć miejsce tylko wówczas, gdy skarga wszczyna skutecznie postępowanie administracyjne, które będzie prowadzące do merytorycznego rozpoznania skargi. Oświadczenie o cofnięciu skargi, złożone przez pełnomocnika Skarżących, nie mogło odnieść zamierzonego skutku, gdyż wystąpiła przeszkoda uniemożliwiająca nadanie biegu przedmiotowej skardze, albowiem zaskarżone postanowienie nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej. Podsumowując, w rozpatrywanej sprawie skarga nie została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. i jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Z powodów wskazanych powyżej, Sąd orzekł jak na wstępie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. Orzeczenia sądów administracyjnych powołane w uzasadnieniu niniejszego postanowienia są dostępne w Internecie na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl.