II SA/Sz 779/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 23 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. G. i P. G. na decyzję Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 30 maja 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia czynności materialno-technicznej postanawia: odrzucić skargę.

D. G., działając w imieniu własnym i syna P. G., dalej jako "skarżący", wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ze skargą na decyzję Prezydenta Miasta, z dnia 30 maja 2023 r., którą organ ten odmówił uchylenia czynności materialno-technicznej tj. zameldowania małoletniej L. H. w dniu 27 kwietnia 2017 r. na pobyt stały w lokalu przy ul.. [...] w S.. Z przedstawionych Sądowi akt administracyjnych wynika, że skarżąca D. G. od decyzji tej wniosła odwołanie do Wojewody Zachodniopomorskiego, który postanowieniem z dnia 7 lipca 2023 r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Zarządzeniem z dnia 4 września 2023 r. skarżący zostali wezwani do sprecyzowania przedmiotu skargi, poprzez wskazanie, czy stanowi ją decyzja Prezydenta Miasta, z dnia 30 maja 2023 r., nr WSO-II.5343.3.46.2021.MK, czy postanowienie Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 7 lipca 2023 r., nr SO-1.621.75.2022.KS – w terminie 7 dni od doręczenia zobowiązania, pod rygorem przyjęcia, że przedmiot postępowania stanowi postanowienie Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 7 lipca 2023 r., nr SO-1.621.75.2022.KS. Pismem z dnia 20 września 2023 r. (data wpływu do Sądu – 5 października 2023 r.), skarżący wskazali, że skargę wnoszą na postanowienie z dnia 30 maja 2023 r. w uzasadnieniu pisma odwołując się do decyzji Prezydenta Miasta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259) zwanej dalej: "p.p.s.a.", skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Z kolei przesłanki odrzucenia skargi określa art. 58 § 1 p.p.s.a., który w punkcie 6 stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn niż określone w pkt 1-5a tego przepisu. Brak wyczerpania środków zaskarżenia stanowi inną przyczynę, o której mowa w art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i skutkuje odrzuceniem skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt II GSK 136/07 - LEX nr 374841). Stosownie do art. 16 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.) - dalej "k.p.a." decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Z przedstawionych wyżej przepisów prawa wynika, że sądy administracyjne rozpatrują wyłącznie skargi na ostateczne decyzje organów administracji po wyczerpaniu toku instancji, natomiast nie zastępują organów administracji w wydawaniu rozstrzygnięć należących do ich właściwości. Postępowanie sądowadministracyjne nie może zastępować postępowania administracyjnego. Intencją ustawodawcy było bowiem, aby sądy administracyjne kontrolowały decyzje administracyjne, które stały się decyzjami ostatecznymi, ale po wyczerpaniu toku instancji. Skarga do sądu administracyjnego nie może być środkiem konkurencyjnym dla środków odwoławczych przysługujących podmiotowi uznanemu za stronę w postępowaniu administracyjnym przed właściwym organem odwoławczym. W przedmiotowej sprawie skarżący wystąpili ze skargą na decyzję Prezydenta Miasta z z dnia 6 30 maja 2023 r., nr WSO-II.5343.3.46.2021.MK, w przedmiocie odmowy uchylenia czynności materialno-technicznej tj. zameldowania małoletniej L. H. w dniu 27 kwietnia 2017 r. na pobyt stały w lokalu przy ul. M. [...] w S.. Należy wyjaśnić, że Prezydent Miasta działał w tej sprawie jako organ pierwszej instancji, stąd też od wydanej decyzji przysługiwało stronie postępowania prawo wniesienia odwołania, o czym skarżący zostali prawidłowo pouczeni. Jak wynika z przedłożonych wraz ze skargą akt postępowania, skarżąca D. G. wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji , ale uczyniła to po terminie, co skutkowało wydaniem przez Wojewodę Zachodniopomorskiego postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. O trybie i środkach zaskarżenia postanowienia skarżąca została prawidłowo poinformowana. P. G. odwołania nie składał, co oznacza, ze wniósł skargę na decyzję organu I instancji nie wyczerpawszy uprzednio przysługujących mu środków zaskarżenia tej decyzji, przysługujących w toku instancji. Natomiast skarżąca, w odpowiedzi na wezwanie do sprecyzowania przedmiotu skargi wskazała, że skarga dotyczy decyzji Prezydenta Miasta z dnia 30 maja 2023 r., a więc decyzji pierwszoinstancyjnej, od której skarga nie przysługuje. W badanej sprawie skarga P. G. została wniesiona bez uprzedniego wyczerpania środków zaskarżenia przysługujących w toku instancji, natomiast skarżąca, pomimo tego, że od decyzji pierwszoinstancyjnej złożyła odwołanie, to skargą objęła nie rozstrzygnięcie Wojewody Zachodniopomorskiego, a decyzję organu I instancji, co w świetle przywołanych przepisów nie jest dopuszczalne. W tym stanie rzeczy należało uznać, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.