II SA/Sz 574/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. S. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 18 czerwca 2025 r. nr SKO-1.621.48.2025.KS w przedmiocie udostępnienia danych z rejestru PESEL postanawia: umorzyć postępowanie sądowe.

Pismem z dnia 12 lipca 2025 r. A. S. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargę na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia 18 czerwca 2025 r. nr SO-1.621.48.2025.KS utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji o odmowie udostępnienia skarżącemu z rejestru PESEL danych dotyczących J. C. w zakresie adresu zameldowania na pobyt stały i czasowy, ostatniego adresu oraz numeru PESEL. Jednocześnie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem starszego referendarza sądowego z dnia 7 listopada 2025 r. sygn. akt II SPP/Sz 54/25 wniosek ten został oddalony. Sąd, postanowieniem z dnia 19 grudnia 2025 r., po rozpoznaniu sprzeciwu wnioskodawcy, utrzymał to postanowienie w mocy. Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2026 r. Sąd odrzucił zażalenie strony na postanowienie z dnia 19 grudnia 2025 r. W dniu 9 lutego 2026 r. A. S. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie, a wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia, złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wniosek ten został zarejestrowany pod sygnaturą II SPP/Sz 40/26. W dniu 17 kwietnia 2026 r. wpłynęło do Sądu pismo siostry skarżącego, która poinformowała, że A. S. zmarł w dniu 10 marca 2026 r. Do pisma dołączyła odpis aktu zgonu skarżącego sporządzony w Wielkiej Brytanii w dniu 23 marca 2023 r. wraz z jego tłumaczeniem przez tłumacza przysięgłego języka angielskiego z dnia 1 kwietnia 2026 r. Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2026 r. starszy referendarz sądowy umorzył postępowanie wywołane wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Stosownie do art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., zwanej dalej: "p.p.s.a."), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. W myśl art. 161 § 2 p.p.s.a. postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym. Przedmiotem niniejszej sprawy jest legalność i zasadność wydanej w stosunku do skarżącego decyzji odmawiającej na złożony przez niego wniosek udostępnienia danych z rejestru PESEL. Tymczasem jak wynika z akt sprawy (w tym uwierzytelnionego i przetłumaczonego odpisu angielskiego aktu zgonu), skarżący zmarł 10 marca 2026 r., a więc w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Zgodnie z art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2025 r. poz. 274) dane z rejestru PESEL mogą być udostępnione osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny. Podmiotom, o których mowa w art. 46 ust. 2, udostępnia się dane jednostkowe, na ich wniosek złożony na piśmie utrwalonym w postaci papierowej, opatrzonym własnoręcznym podpisem lub w postaci elektronicznej, opatrzonym kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Organ rozpatrujący wniosek, o którym mowa w ust. 1, odmawia w drodze decyzji administracyjnej udostępnienia danych jednostkowych, jeżeli nie zostały spełnione warunki określone w art. 46 (art. 47 ust. 1 i 3 ustawy o ewidencji ludności). Powyższe prowadzi do wniosku, że żądanie udostępnienia określonych danych z rejestru PESEL, oparte jest na indywidualnym interesie prawnym konkretnego wnioskodawcy i jest ściśle związane z osobą wnioskującego. Oznacza to, że ww. uprawnienie ma charakter osobisty i niemajątkowy. Z tego względu wygasa wraz ze śmiercią wnioskodawcy, nie wchodzi w skład spadku i nie podlega dziedziczeniu. Spadkobiercy zmarłego wnioskodawcy nie stają się automatycznie sukcesorami jego indywidualnego interesu prawnego w dostępie do danych. Ewentualna potrzeba uzyskania tych samych danych przez następców prawnych zmarłego wymagałaby wszczęcia przez nich nowego, odrębnego postępowania administracyjnego, w którym musieliby oni wykazać swój własny interes prawny. W konsekwencji w takiej sprawie nie występują następcy prawni, którzy mogliby wstąpić do postępowania w miejsce zmarłego. W tej sytuacji stwierdzić należy, że skoro sprawa objęta zaskarżoną decyzją dotyczy praw nierozerwalnie związanych z osobą zmarłego skarżącego, to dalsze prowadzenie postępowania sądowego stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.