II SA/Sz 1215/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maria Mysiak po rozpatrzeniu w dniu 22 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. P., M. P., M. S., J. S. o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 kwietnia 2020 r. odmawiającego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z Ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu postanawia: odmówić zmiany postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 8 kwietnia 2020 r.

K. P., M. P., M. S., J. S. zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] [...] r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji nakazującą współwłaścicielom nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w S.: W. P., H. P., J. S., M. S., K. P. i M. P. przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu do stanu zgodnego z obowiązującymi zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]" w S. zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta S. z dnia [...] r. nr [...] poprzez usunięcie składowanych i eksponowanych poza istniejącymi budynkami materiałów budowlanych związanych z prowadzoną działalnością usługową -hurtownia materiałów budowlanych. Pismem z dnia 9 marca 2020 r. skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w oparciu o art. 61 § 3 i § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd podkreślił, że wykonanie orzeczonego nakazu przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania, może wiązać się z komplikacjami organizacyjnymi i pewnym uszczupleniem w majątku skarżących, na co strony wskazują w uzasadnieniu, jednakże to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, czyli precyzyjnego wskazania, co jego zdaniem stanowić będzie znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Takich informacji skarżący nie przedstawili, skoro ograniczyli się wyłącznie do wskazania przeznaczenia terenu według rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz lakonicznych stwierdzeń co do komplikacji organizacyjnych dla obecnych najemców placów przyległych do budynków. Brak szczegółowego uzasadnienia rozpoznawanego wniosku uniemożliwił Sądowi dokonanie jego merytorycznej oceny. W dniu 8 lipca 2020 r. (data stempla pocztowego) skarżący, reprezentowani przez radcę prawnego, złożyli do tutejszego Sądu ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazali, że nabyli nieruchomość o określonym przeznaczeniu, jako tereny inwestycyjne Bi i od samego początku użytkują teren zgodnie z jego dotychczasowym przeznaczeniem, co odpowiada art. 35 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Następnie przytoczyli fragment treści załącznika nr 6 do rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków stanowiącego o tym jakie grunty zalicza się do terenów zabudowach "Bi". Poinformowali także, że niezwłocznie po nabyciu nieruchomości składowali na niej własne materiały budowlane, a następnie wydzierżawili budynki na rzecz podmiotów, które także przechowują na przedmiotowych terenach towary i surowce. Taki stan rzeczy istniał przed wprowadzeniem planu zagospodarowania przestrzennego uchwałą Rady Miasta S., w chwili wprowadzenia planu i trwa on obecnie. Z kolei nakazanie skarżącym wykonania zaskarżonej decyzji rodzić może po ich stronie komplikacje organizacyjne, a także może narazić ich na znaczne straty materialne. M. S. wynajmuje w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej spółce D. lokal użytkowy znajdujący się na przedmiotowej nieruchomości z czego pobiera wynagrodzenie (czynsz najmu), które stanowi jedno z podstawowych źródeł utrzymania jej i jej rodziny (pozostaje ona w związku małżeńskim z uczestnikiem J. S.). Czynsz najmu w kwocie [...]zł netto stanowi znaczny przychód w jej budżecie domowym, a konieczność wykonania zaskarżonej decyzji rodzi skutki, których następstwem powinno być wypowiedzenie przedmiotowej umowy. Oznaczać by to mogło znaczne konsekwencje finansowe dla ww., gdyż najemcy mogliby dochodzić od wynajmującego obowiązku zwrotu nakładów poczynionych na nieruchomość wobec konieczności zaprzestania prowadzenia swojej działalności. Najemcy poczynili nakłady na nieruchomość (prowadzą tam hurtownię materiałów budowlanych), a rozwiązanie tej umowy może doprowadzić do istotnych reperkusji w postaci żądania naprawienia szkody na drodze cywilnej, w tym roszczeń odszkodowawczych i utracone pożytki, co może narazić rodzinę S. na poważne szkody. Obecna sytuacja, powoduje znaczne zagrożenie dla stanu majątkowego skarżących i z tego względu sąd administracyjny w ramach swojej dyskrecjonalnej władzy sędziowskiej i wobec uprawdopodobnienia wystąpienia znacznej szkody winien pochylić się nad przedstawionym problemem i wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonalności decyzji na czas trwania niniejszego postępowania. Rozstrzygnięcie takie mogłoby dać czas na rozpoczęcie poszukiwania odpowiednich rozwiązań mogących zminimalizować ewentualne szkody po stronie skarżących. Analogiczna sytuacja, jak w przypadku stosunku najmu M. S., dotyczy uczestnika K. P. i jego żony M. P.. K. P. bowiem wynajmuje w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej lokal użytkowy znajdujący się na przedmiotowej nieruchomości z czego pobiera wynagrodzenie (czynsz najmu), które stanowi jedno z podstawowych źródeł utrzymania jego rodziny (pozostaje on w związku małżeńskim z M. P.) z tym, że czynsz najmu wynosi [...] zł. W sytuacji rozwiązania umowy, najemcy mogliby dochodzić od wynajmującego zwrotu nakładów poczynionych na nieruchomość, a także żądania naprawienie szkody. Dalej zaznaczono, że skarżący nabyli nieruchomość w drodze przetargu publicznego, zaś zapisy w ogłoszeniu przetargowym wskazywały na charakter usługowy przedmiotowego terenu, a także w podpisanym finalnie akcie notarialnym jednoznacznie określono tereny przyległe jako Bi, które mogły być wykorzystywane jako place składowe. Przy czym nie ujawniono dokumentacji wskazującej na ustalony lub zmieniony sposób użytkowania terenu przedmiotowej nieruchomości, co dowodzi, że decyzja Burmistrza Miasta S. i utrzymująca ją w mocy decyzja SKO w [...] jest błędna. Do wniosku skarżący załączyli kserokopię: umów najmu lokalu użytkowego z dnia [...] [...] r. oraz [...] r. wraz z aneksem oraz faktur za najem lokalów użytkowanych przy u. [...] S.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, że ponownie złożony wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, należało potraktować jako wniosek o zmianę - w trybie art. 61 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a." - postanowienia Sądu z dnia 8 kwietnia 2020 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W myśl przywołanego przepisu, postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane, na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Z powyższego unormowania wynika wprost, że Sąd analizując ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ustala wyłącznie, czy okoliczności w nim przedstawione dają podstawy do odmiennej niż dotychczas oceny zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. - wystąpienia niebezpieczeństwa nastąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonego aktu lub czynności W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że użyty przez ustawodawcę zwrot "znaczna szkoda" oznacza taką szkodę, zarówno majątkową i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast "trudne do odwrócenia skutki" to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu pierwotnego może nastąpić tylko po dłuższym czasie i przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązek uprawdopodobnienia omawianych przesłanek ciąży na wnioskodawcy i dlatego też, aby sąd mógł stwierdzić, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wnioskodawca musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności świadczących o zasadności wstrzymania, popartych faktami oraz stosownymi dowodami. Nie jest wystarczające zatem samo złożenie wniosku, czy wskazanie w uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania decyzji. W postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2020 r. Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na to, że skarżący nie wykazali istnienia przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej, gdyż ograniczyli się wyłącznie do wskazania przeznaczenia terenu według rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz lakonicznych stwierdzeń co do komplikacji organizacyjnych dla obecnych najemców placów przyległych do budynków. Sąd dokonując analizy uzasadnienia obecnie rozpoznawanego wniosku oraz dołączonych do niego dokumentów uznał, że nie dają podstawy do odmiennej niż dotychczas oceny zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania aktu i nie pozwalają na zmianę rozstrzygnięcia zawartego w postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2020 r. Co prawda skarżący oprócz powtórzenia poprzedniej argumentacji, szerzej uzasadniali swoje stanowisko, tym niemiej nie wykazali takiej zmiany okoliczności, która wskazywałaby na to, że wykonanie decyzji może grozić niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący wywiedli, że zaskarżona decyzja jest błędna, zaś jej wykonanie może rodzić po ich stronie komplikacje organizacyjne oraz narazić ich na znaczne straty materialne, które upatrują w rozwiązaniu umów najmu lokalów użytkowych i utracie z tego tytułu uzyskiwanych czynszów jak i reperkusji w postaci możliwości dochodzenia przez najemców zwrotu nakładów poczynionych na nieruchomość czy też innych roszczeń odszkodowawczych wobec konieczności zaprzestania prowadzenia działalności. W odniesieniu do powyższego wyjaśnienia wymaga, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie może stanowić czysto hipotetycznej ewentualności. Musi być realne i odnosić się do zagrożeń jakie wywołuje bezpośrednio decyzja, której wstrzymania strona się domaga decyzji. W ocenie Sądu, powoływane przez skarżących okoliczności tych warunków nie spełniają. Po pierwsze, skarżący nie wykazali związku pomiędzy zagrożeniami wynikającymi z wypowiedzenia umów a zaskarżoną decyzję. Przedmiotem kwestionowanej decyzji jest przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu poprzez usunięcie składowanych i eksponowanych poza istniejącymi budynkami materiałów budowlanych związanych z prowadzoną działalnością usługową - hurtownią materiałów budowlanych. Z kolei załączone do wniosku umowy z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r. dotyczą najmu lokalów użytkowych położnych przy ul. [...] w S., nie zaś terenu zlokalizowanego poza budynkami. Z tych też względów nie sposób przyjąć, aby rozwiązanie umowy mogło stanowić bezpośredni skutek wykonania decyzji. Po drugie, możliwość rozwiązania umów o najem lokali użytkowych czy też dochodzenia przez najemców od skarżących roszczeń odszkodowawczych wskazuje na zdarzenia, które mogą tylko hipotetycznie wystąpić w przyszłości. Skarżący nie uprawdopodobnili, aby w sprawie zachodziła realna taka możliwość, a nawet jeśli tak, to że niesie ze sobą zagrożenia, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Rozwiązanie umów najmu lokali użytkowych wobec obowiązku usunięcia z terenu nieruchomości materiałów budowlanych składowanych i eksponowanych poza istniejącymi budynkami jest zdarzeniem niepewnym, a nawet w przypadku rozwiązania obecnych umów najmu, nie oznacza braku możliwości zawarcia kolejnych i uzyskiwania z tego tytułu czynszu. Również ewentualne żądanie przez najemców w bliżej nieokreślonej przyszłości odszkodowania od skarżących stanowi okoliczność hipotetyczną. Tymczasem zdarzenia hipotetyczne, posiadające nawet pewien stopień prawdopodobieństwa, nie mogą stanowić skutecznej przesłanki uwzględnienia wniosku. Co więcej z umów tych wynika, że zawarte zostały na czas nieokreślony, a ich wypowiedzenie może nastąpić po upływie określonego w nich czasu (w przypadku umowy z dnia [...] r. po upływie 5 lat, zaś w przypadku umowy z dnia [...] r. po upływie 7 lat), który jeszcze nie upłynął. Poza tym zastrzeżono w nich, że po zakończeniu umowy najemca pozostawia wszelkie adaptacje, a wynajmujący nie będzie zobowiązany do zwrotu poniesionych kosztów. Również twierdzenia o wadliwości decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu nie mogą stanowić o zmianie okoliczności, albowiem kwestia ta będzie analizowana dopiero w wyroku rozstrzygającym sprawę sądowoadministracyjną. Sąd rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu, nie bada ani legalności kwestionowanego rozstrzygnięcia ani trafności zarzutów zgłoszonych przeciwko niemu, a jedynie dokonuje oceny wystąpienia ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu. A niewątpliwie przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi. Podsumowując, skarżący nie wykazali, aby w sprawie nie nastąpiła taka zmiana okoliczności, która skutkowałaby koniecznością zmiany postanowienia o odmowie wstrzymania zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 61 § 3, § 4 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.