II SA/Sz 1086/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...] r., nr [...]

W dniu [...] września 2020 r. E. S. (dalej: "Skarżąca"), złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad swoją matką, T. R.. Wójt Gminy B. (dalej: "Organ I instancji") decyzją z dnia [...] października 2020 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 17 ust. 1b, ust. 5 pkt 2 lit. a), art. 20 ust. 1-3, art. 24 ust. 1-4, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U z 2020 r., poz. 111 ze zm., dalej: "u.ś.r.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "K.p.a."), odmówił Skarżącej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu Organ I instancji wskazał, że z dołączonego do wniosku orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika, że niepełnosprawność matki Skarżącej datuje się od czerwca 2019 r., a wiec powstała już po ukończeniu przez nią 18 roku życia, jak również po ukończeniu 25 roku życia. Nadto pozostaje ona w związku małżeńskim, współmałżonek nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Mając powyższe na uwadze Organ I instancji uznał, że nie został spełniony warunek z art. 17 ust. 1b u.ś.r. i art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "Organ II instancji", "Kolegium") decyzją z dnia [...] listopada 2020 r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 17 ust. 1, ust. 1b i ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r., po rozpatrzeniu odwołania Skarżącej, utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy B. z dnia [...] października 2020 r., znak: [...] W uzasadnieniu Organ II instancji wskazał, że organ I instancji - rozpoznając wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego złożony przez opiekuna dorosłej osoby niepełnosprawnej, w obecnym stanie prawnym (dopóki w tej materii nie zostaną wprowadzone nowe rozwiązania ustawowe) - ma obowiązek zbadać, czy wnioskodawczyni spełnia warunki do przyznania tego świadczenia określone w art. 17 u.ś.r., jednakże z wyłączeniem tej części tego przepisu, która z dniem 23 października 2014 r. została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną. Następnie Kolegium wskazało, że art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. wprowadza negatywną przesłankę po stronie osoby wymagającej opieki, której zaistnienie powoduje wyłączenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Ustawodawca w powołanym przepisie wyraźnie wskazał, że zobowiązanym do opieki nad małżonkiem w pierwszej kolejności jest jego współmałżonek, chyba że sam jest niepełnosprawny w stopniu znacznym. Zobowiązanie współmałżonka do sprawowania takiej opieki jest konsekwencją istnienia w sferze prawnej związku małżeńskiego, jako szczególnej więzi charakteryzującej się nie tylko elementami emocjonalnymi, ale także elementami natury prawnej. Z przepisu art. 23 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (dalej "K.r.o.") wynika bowiem, że małżonkowie mają w małżeństwie równe nie tylko prawa, ale także obowiązki, a ponadto, są obowiązani do wspólnego pożycia, do wzajemnej pomocy i wierności oraz do współdziałania dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Dopóki zatem istnieje związek małżeński, osoby w nim pozostające poddane są przedstawionym wyżej rygorom prawnym właśnie ze względu na istnienie między nimi prawnej więzi małżeństwa. Rygory te nie są bowiem wynikiem jedynie woli małżonków, lecz ich źródłem jest wola ustawodawcy, która stanowi dla obojga małżonków podstawę zgłaszania roszczeń w sferze opiekuńczej. W związku z powyższym ograniczenie ustawowego prawa do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego przez osoby wymienione w art. 17 ust. 1 u.ś.r. ze względu na sprawowanie opieki nad osobą pozostającą w związku małżeńskim wyłącznie do sytuacji, w której współmałżonek takiej osoby legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, stanowi wyjątek, którego nie można poddawać rozszerzającej wykładni, skoro wyjątek ten wynika z nadania przez ustawodawcę szczególnego charakteru istniejącym między małżonkami relacjom i więzom prawnym. Uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego dla krewnych podopiecznego przysługuje zatem dopiero wówczas, gdy małżonek osoby wymagającej opieki jest niepełnosprawny w stopniu znacznym, przez co nie jest możliwe wypełnianie przez niego ustawowego obowiązku alimentacyjnego w sposób właściwy dla okoliczności faktycznych sprawy. Ustawodawca uznał zatem za konieczne, aby ocena czy osoba uprawniona w pierwszej kolejności nie jest w stanie wypełnić we właściwy sposób obowiązku alimentacyjnego z uwagi na stan zdrowia rozstrzygana była orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności przez powołane do tego organy (w tym przypadku Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w C.). Ani organy administracji ani sądy administracyjne nie mają bowiem wiadomości specjalnych, które pozwoliłyby w pełni ocenić, czy stan zdrowia danej osoby zobowiązanej do alimentacji rzeczywiście uniemożliwia sprawowanie opieki. Dopóki więc odwołująca nie wykaże, aby mąż T. R., T. R., legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, okoliczności przedstawione w odwołaniu oraz we wniosku o przyznanie świadczenia — istnienie chorób charakterystycznych dla podeszłego wieku, brak cierpliwości lub dobrych relacji małżeńskich, nie stanowią podstawy do wyłączenia stosowania art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. Nadto ze zgromadzonego w aktach materiału dowodowego nie wynika, aby mąż T. R. nie mógł sprawować opieki nad żoną. Z orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w C. z dn. [...] lipca 2020 r. wynika, że T. R. nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w samodzielnej egzystencji. Pomimo wskazań do zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne lub inne pomoce techniczne, a także usług rehabilitacyjnych, nie zostało wykazane, że z nich korzysta. Skarżąca w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. polegającą na pominięciu celowości przepisów tej ustawy. Mając na uwadze powyższe, wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w całości. W uzasadnieniu Skarżąca podniosła, że przywołany wyżej przepis odczytany literalnie nie oddaje woli ustawodawcy, którą było zapewnienie możliwości uzyskania świadczenia przez inne osoby (z dalszego pokrewieństwa), jeżeli osoby bliższe, nie mogły sprawować tej opieki (Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyrokach z: 24 sierpnia 2016 r. sygn. akt I OSK 152/15,18 października 2016 r. sygn. akt I OSK 1171/15). Proces wykładni prawa obejmuje przecież poszukiwanie takiej metody wykładni, która zapewni najlepsze rozumienie normy prawnej, czyli jej wyłożenie zgodnie z wolą ustawodawcy, zapewniając realizację celu jaki miała spełnić. W tym aspekcie należy uwzględnić nie tylko brzmienie językowe, ale i cel, funkcję, kontekst danej normy prawnej. Skarżąca wskazała, że jej ojciec, na mocy orzeczenia z Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w C., zaliczony został do osób niepełnosprawnych w stopniu lekkim. Z treści tego orzeczenia wynika, że zmiany chorobowe nie ograniczają jego zdolności do pełnienia ról społecznych, poruszania się i komunikowania z otoczeniem. Orzeczenie zostało wydane w trybie zaocznym i nie oddaje w pełni stanu zdrowia jej ojca, który jest osobą w podeszłym wieku, ma [...] lat. Jest schorowany, cierpi na miażdżycę tętnic kończyn oraz ma amputowaną prawą nogę na wysokości połowy uda (fakt ten nie był znany Organowi II instancji ponieważ amputacji dokonano w szpitalu [...] listopada 2020 r.). Jego podeszły wiek oraz brak sprawności fizycznej wskazują, że nie jest zdolny do opieki nad swoją żoną. Nie można przecież z góry założyć, że tylko niepełnosprawny w stopniu znacznym współmałżonek, nie jest zdolny do sprawowania opieki nad małżonkiem tego wymagającym. Nie każdy posiada lub chce posiadać takie orzeczenie i nie zawsze orzeczenia wydane przez PZON odzwierciedlają prawdziwy stan zdrowia danej osoby. W obecnej sytuacji w Polsce bardzo często zdarza się, że niepełnosprawni zdrowieją w zasadzie tylko przez wprowadzenie stanu pandemii. Skarżąca podniosła również, że tylko miesiąc wcześniej Kolegium wydało zupełnie odmienną decyzję w jej sprawie (decyzja [...] z dnia [...] października 2020 r.), podczas gdy stan obojga jej rodziców w tym czasie uległ pogorszeniu. Jedyną różnicą w sytuacji rodziny jest wydanie przez PZON w C. ojcu orzeczenia o lekkim stopniu niepełnosprawności podczas gdy, rozstrzygając sprawę miesiąc wcześniej ojciec orzeczenia nie posiadał a przedstawiłam jedynie zaświadczenie lekarskie i jego oświadczenie o przyczynach niemożności sprawowania opieki nad swoją żoną. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały na podstawie przepisu art. 17 ust. 1 u.ś.r., zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Ponadto, art. 17 ust. 1b ustawy stanowi, że świadczenia pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Dodatkowo, zgodnie z art. 17 ust. 5 ustawy, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli: 1) osoba sprawująca opiekę: a) ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym, b) ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów; 2) osoba wymagająca opieki: a) pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, b) została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu; 3) na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury; 4) (uchylony); 5) na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów; 6) na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Biorąc pod uwagę powyższe, aby otrzymać świadczenie pielęgnacyjne należy spełniać przesłanki wymienione w art. 17 ust. 1, a ponadto nie mogą zaistnieć przesłanki zawarte w art. 17 ust. 5 ustawy. Skarga została uwzględniona jako uzasadniona, ponieważ zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. Z kolei błędna wykładnia i niewłaściwe zastosowanie art. 17 ust. 1b u.ś.r. przez Organ I instancji zostały dostrzeżone przez Kolegium, które stanęło na stanowisku, że przepis ten nie może stanowić podstawy do odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Wskazać zatem należy, że zasadnie Kolegium uznało, iż Organ I instancji wadliwie pominął skutki derogacyjne wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13, OTK-A 2014/9/104). W powyższym orzeczeniu stwierdzono, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Konsekwencją wejścia w życie ww. wyroku była eliminacja z art. 17 ust. 1b u.ś.r. niekonstytucyjnej treści normatywnej polegającej na niedopuszczalnym różnicowaniu sytuacji prawnej uprawnionych do świadczeń pielęgnacyjnych w świetle kryterium wieku powstania niepełnosprawności osoby, nad którą uprawniony sprawuje opiekę. Organ I instancji pomijając zmianę normatywną wynikającą z wyroku Trybunału, naruszył w sposób oczywisty prawo materialne, co zostało trafnie dostrzeżone przez Organ II instancji. Organ II instancji, rozpoznając wniesione odwołanie, nie dostrzegł natomiast związków merytorycznych i funkcjonalnych między przepisami art. 17 ust. 1 pkt 4 oraz art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. Z jednej strony jest oczywiste, że przepis art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) cyt. ustawy stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeśli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z drugiej jednak strony nie należy zapominać, że kategoryczne brzmienie art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) jest osłabione przez treść art. 17 ust. 1 u.ś.r. Ten ostatni przepis stanowi bowiem, że osobom wymienionym w pkt. 1-3 oraz innym niż tam wymienione osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, jeżeli osoby te nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Racją wyłączenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla osoby wymagającej opieki i pozostającej w związku małżeńskim jest przyjęte przez ustawodawcę założenie, że jeżeli współmałżonek osoby wymagającej opieki jest osobą zdolną do sprawowania tej opieki, to opieka ta powinna być sprawowana przez tego współmałżonka niezależnie od kwestii przysługiwania mu świadczeń rodzinnych z tego tytułu. Ustawodawca wyłącza jednak powyższą przesłankę negatywną w sytuacji, gdy współmałżonek sam jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Pod tym względem unormowanie wynikające z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. w zakresie przesłanki znacznego stopnia niepełnosprawności osoby mającej sprawować opiekę jest treściowo zbliżone do art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., jednak pełni inną funkcję, gdyż o ile to ostatnie wyłącza możliwość nabycia świadczenia pielęgnacyjnego przez osobę o znacznym stopniu niepełnosprawności, o tyle to pierwsze eliminuje przeszkodę nabycia świadczenia pielęgnacyjnego przez niebędącą współmałżonkiem osobę, na której zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny. Sąd orzekający w sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 10 września 2020 r. (sygn. akt II SA/Sz 84/20) i uznaje go za swój, że z powyższego zestawienia należy wyprowadzić wniosek, że tak jak prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie może nabyć osoba obciążona obowiązkiem alimentacyjnym nad osobą wymagającą opieki, nie tylko taka, która jest dotknięta znacznym stopniem niepełnosprawności, lecz także taka, która nie jest w stanie uczynić zadość swojemu obowiązkowi lub od której uzyskanie wymaganego świadczenia jest obiektywnie niemożliwe lub nadmiernie utrudnione (art. 132 K.r.o.), tak pozostawanie przez osobę wymagającą opieki w związku małżeńskim nie tylko ze współmałżonkiem dotkniętym znacznym stopniem niepełnosprawności, lecz także takim, który nie jest w stanie sprawować efektywnie i realnie opieki, powoduje, że przesłanka negatywna nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. zostaje wyeliminowana. Zdaniem Sądu, w takiej sytuacji trzeba przyjąć, że skoro współmałżonek osoby wymagającej opieki nie może jej sprawować, to należy rozważyć w dalszej kolejności możliwość nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przez osoby wymienione w art. 17 ust. 1 u.ś.r., w tym przez krewnych, na których ciąży obowiązek alimentacyjny (art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.). Pozostawanie w związku małżeńskim nie zawsze bowiem stanowi przeszkodę w przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego innej osobie zobowiązanej do alimentacji. Konieczne jest każdorazowe ustalenie, czy małżonek osoby niepełnosprawnej jest obiektywnie w stanie sprawować nad nią opiekę. W orzecznictwie przyjmuje się, że przeszkodą w sprawowaniu opieki przez osoby spokrewnione w pierwszym stopniu jest każda przeszkoda uniemożliwiająca osobie spokrewnionej w pierwszym stopniu sprawowanie opieki i może to być zły stan jej zdrowia, pozostawanie w zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej, opieka nad dziećmi, co umożliwia starania o świadczenie pielęgnacyjne osób zobowiązanych do alimentacji w dalszej kolejności, pod warunkiem, że osoby te faktycznie świadczą osobistą opiekę w takim zakresie, który uniemożliwia im podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Na organie spoczywa główny ciężar znalezienia takiego rozwiązania procesowego, które gwarantowałoby Skarżącej realizację żądania w zakresie ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W zasadzie prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., zawiera się bowiem obowiązek organu administracji publicznej załatwiania spraw z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Podkreślić należy, że to do organu rozstrzygającego sprawę należy ocena czy wskazane okoliczności są wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy oraz ewentualne ich uzupełnienie w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. Dokonanie ustaleń w powyższym zakresie otwiera możliwość rozważenia przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego Skarżącej jako osobie spokrewnionej w linii prostej w stopniu pierwszym z wymagającą opieki matką (art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.). Ze znajdujących się w aktach sprawy oświadczeń Skarżącej i jej ojca wynika, że współmałżonek osoby wymagającej opieki ze względu na swój stan zdrowia, nie jest w stanie sprawować opieki nad żoną. Nadto w skardze zawarto informację, że stan zdrowia ojca Skarżącej uległ znacznemu pogorszeniu do tego stopnie, że obecnie on sam wymaga opieki i pomocy innych osób. Potwierdzenie powyższych okoliczności, zdaniem Sadu, otworzy możliwość rozważenia przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego Skarżącej, jako osobie spokrewnionej w linii prostej w stopniu pierwszym z wymagającą opieki matką (art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.). W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.