II SA/Sz 1062/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.),, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 marca 2016 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu poprzedniego I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz skarżącego J. B. kwotę [...] złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Decyzją z dnia [...] r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał J. B. doprowadzenie obiektu budowlanego realizowanego w ramach inwestycji pod nazwą adaptacja budynku gospodarczego na budynek mieszkalny w W., na podstawie decyzji Powiatowego Inspektora o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych z dnia [...] r. wydanej B. W., przeniesionej decyzją z dnia [...] r. na rzecz J. B. do stanu poprzedniego poprzez: - rozbiórkę pokrycia dachowego z dachówki, łat, kontrłat i membrany dachowej, - demontaż obróbek blacharskich połaci dachowych, rynien spustowych i ich podłączeń do rur spustowych, - demontaż warstwy izolacji termicznej połaci dachowych, - demontaż okien poddasza (lukarn, połaciowych i w ścianie szczytowej) oraz wyłazu dachowego, - rozbiórkę ścian obudowy lukarn, - demontaż elementów konstrukcji więźby dachowej, - rozbiórkę ściany poprzecznej poddasza wykonanej od strony południowej w jej części usytuowanej powyżej linii połaci dachowych budynku gospodarczego oznaczonego nr 292 w kartotece budynków rejestru gruntów Starosty, - rozbiórkę ściany szczytowej poddasza w jej części usytuowanej powyżej linii ww. połaci dachowych, - rozbiórkę ścian kolankowych poddasza do poziomu konstrukcji stropu parteru. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. B. Zaskarżając decyzję w całości wniósł o jej uchylenie i umorzenie postępowania w I instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia przez organ I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił: - naruszenie norm prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 1 pkt 1, 3 ustawy Prawo budowlane poprzez nakazanie skarżącemu na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez wykonanie wymienionych w zaskarżonej decyzji robót i prac, bez jakiegokolwiek uprzedniego rozważenia możliwości legalizacji tych prac w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3 ustawy Prawo budowlane, - naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj. 1. art. 7 i art. 8 K.p.a. poprzez zaniechanie przez organ dokładnego wyjaśnienia stanu fatycznego sprawy oraz załatwienia jej w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywateli, poprzez prowadzenie postępowania w sposób uchybiający zaufaniu obywateli do organów Państwa, 2. art. 9 i 11 K.p.a. poprzez zaniechanie wyczerpującego poinformowania skarżącego o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, 3. art. 10 § 1 K.p.a. poprzez pozbawienie skarżącego możliwości czynnego udziału w postępowaniu, 4. art. 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zgromadzenia niezbędnych do wydania decyzji dowodów, wskazujących czy zrealizowane bądź prowadzone przez skarżącego roboty są w ogóle sprzeczne z prawem w tym sensie, że uchybiają przepisom budowlanym i warunkom technicznym jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a jeżeli tak to czy możliwe jest ich doprowadzenie przez skarżącego do stanu zgodnego z prawem oraz jakie ewentualne kroki winny być w tym kierunku podjęte, 5. art. 105 § 1 K.p.a. w związku z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, poprzez prowadzenie w sprawie postępowania w sytuacji zaistnienia podstaw do jego umorzenia, 6. art. 107 § 1 i 3 K.p.a. poprzez niewyczerpujące uzasadnienie podstawy prawnej i faktycznej zaskarżonej decyzji, w tym brak wskazania przyczyn niezbadania wszelkich przesłanek zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 1, 1 i 3 ustawy Prawo budowlane. Decyzją z dnia [...] r., Nr [...], wydaną na podstawie 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 83 ust. 2 ustawy Prawo Budowlane Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, że w trybie postępowania odwoławczego, w pierwszym rzędzie należy wskazać, że procedura naprawcza, o której mowa w przepisach art. 50 – 51 ustawy Prawo budowlane, nie przewiduje możliwości powtórnego wydania decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. Postępowanie naprawcze stanowi negatywną konsekwencję prowadzenia inwestycji niezgodnie udzielonym pozwoleniem na budowę, zaś decyzja w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego wydawana jest tyko raz i dotyczy konkretnego projektu zamiennego. J. B. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., wnosząc o jej uchylenie w całości a także uchylenie poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., a także o zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania wymienionych już wcześniej w odwołaniu, a nadto art. 123 K.p.a. poprzez wskazanie tego przepisu jako podstawy prawnej decyzji wydanej przez organ I instancji mimo, że jest on podstawą prawną do wydawania postanowień niekończących postępowania w sprawie w toku postępowania, a nie decyzji których podstawą prawną wydawania jest art. 104 K.p.a. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest zasadna, jednak z innych przyczyn niż podniesione w skardze. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), daje podstawy do uznania, że organy uchybiły prawu w sposób uzasadniający stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Zgodnie z treścią art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Z kolei w myśl przepisu art. 51 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Z akt organu I instancji wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem wydanym w dniu [...] r. nr [...] wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy realizacji inwestycji pod nazwą adaptacja istniejącego budynku gospodarczego na budynek mieszkalny, realizowanej w W. pod nr [...], wg ewid. gruntów: na dz. Nr [...] obrębu W., z powodu wykonywania ich w sposób wykraczający poza dopuszczalny przepisami art. 36 a ust. 5 pkt 2 ustawy Prawo budowlane zakres odstąpień od projektu budowlanego, zatwierdzonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych z dnia [...] r., bez wymaganej decyzji o zmianie tego pozwolenia. Natomiast decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazująca J. B. doprowadzenie obiektu budowlanego realizowanego w ramach przedmiotowej inwestycji do stanu poprzedniego (utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego) została wydana w dniu [...] r., a zatem po upływie wymienionego w przepisie art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane – terminu 2 miesięcy. Należy przy tym zaznaczyć, że zgodnie z treścią art. 57 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca. Skoro zatem początkowym dniem terminu był dzień 16 lutego 2015 r. zatem ostatnim dniem wspomnianego terminu 2 miesięcy – był dzień [...] r. W tej sytuacji należało przyjąć, że wspomniana decyzja nie została wydana przed upływem dwóch miesięcy od dnia wydania decyzji o wstrzymaniu robót budowlanych, wobec czego dotknięta jest wadą kwalifikowaną w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. W takiej zaś sytuacji powinnością Sądu jest zastosowanie przepisu art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W zaistniałej sytuacji rozpatrzenie zarzutów skargi okazało się bezprzedmiotowe. Z uwagi na powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 cytowanej ustawy.