II SA/Sz 1051/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Monika Bieńkowska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie z Jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej p o s t a n a w i a : przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego.

We wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżący P. H. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest osobą bezdomną, jedynie ze względu na stan zdrowia znajoma wynajmuje mu pokój za opłatą [...] zł. Żaden ośrodek dla bezdomnych, ze względu na stan zdrowia, nie chce go przyjąć. Z uwagi na konieczność uzbierania pieniędzy na operację serca oraz wykup przepisanych lekarstw związanych z tą operacją zmuszony został do podjęcia na okres czterech miesięcy pracy w zakładzie pracy chronionej. Skarżący utrzymuje się z renty ZUS, której wysokość wypłaty netto wynosi [...] zł ponadto otrzymuje zasiłek na zakup leków w wysokości [...] zł. Opisaną we wniosku sytuację materialną, rodzinną oraz zdrowotną potwierdzają załączone przez skarżącego karty leczenia szpitalnego oraz akta administracyjne. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 cyt. artykułu). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. zatem to rzeczą wnioskodawcy jest wykazanie, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W niniejszej sprawie, mając na uwadze, sytuację osobistą i materialną wnioskodawcy starszy referendarz sądowy uznał, iż wykazał on, że spełnia przesłanki warunkujące ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Wnioskodawca jest osobą samotną, wynajmuje pokój u znajomej, ponieważ ze względu na stan zdrowia placówki dla osób bezdomnych odmawiają jego przyjęcia. Utrzymuje się z niewysokiej renty ZUS oraz zasiłków z pomocy społecznej. W konsekwencji powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.