Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Rz 99/17

Wyrok WSA w Rzeszowie z 25 maja 2017 r., II SA/Rz 99/17 – zasiłki celowe i okresowe

Wynik

oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia
25 maja 2017
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur – Selwa NSA Małgorzata Wolska Protokolant sekretarz sądowy Filip Róg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2017 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego -skargę oddala-

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

II SA/Rz 99/17 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi K. J. jest dotycząca zasiłku okresowego decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO lub Kolegium) z dnia [...] grudnia 2016 r. Nr [...], która wydana została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: wnioskiem z dnia [...] stycznia 2015 r. K. J. zwrócił się o przyznanie zasiłku okresowego. Po rozpatrzeniu wniosku, Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Nr [...] odmówił przyznania wnioskowanego zasiłku wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego. Decyzja ta została uchylona na mocy decyzji SKO z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia; w uzasadnieniu swej decyzji Kolegium wskazało na wadliwe ustalenie dochodu rodziny wnioskodawcy z miesiąca stycznia 2015 r. zamiast z grudnia 2014 r. W dalszej kolejności Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Nr [...] przyznał K. J. zasiłek okresowy z powodu niepełnosprawności od dnia 1 stycznia do 30 czerwca 2015 r. w kwocie 85 zł miesięcznie. SKO, po rozpoznaniu odwołania złożonego od powyższego rozstrzygnięcia, decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Wskutek skargi K. J. na ostatnią z wymienionych decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 15 czerwca 2016 r. sygn. II SA/Rz 1464/15 uchylił decyzje organów administracji obydwu instancji. Sąd wskazał, że organy nie przedstawiły w swych rozstrzygnięciach żadnych argumentów, że zasiłek okresowy w kwocie 85 zł miesięcznie pozostaje w jakimkolwiek związku przyczynowym ze wskazaną przyczyną jego przyznania (niepełnosprawnością) oraz możliwościami finansowymi MOPR i wysokością środków pozostających do jego dyspozycji, czy też chociażby wpływ na to miały aktualnie pobierane przez wnioskodawcę i jego żonę świadczenia z pomocy społecznej (świadczenia rodzinne i zasiłek celowy). Sąd zauważył, że "uznaniowość" organów wynikająca z art. 38 ust. 3 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej zastąpiona została "dowolnością", co nie może być akceptowane. Nadto wskazał, że organ I instancji przyznając skarżącemu zasiłek okresowy z powodu niepełnosprawności nie wykazał, czyją niepełnosprawność miał na uwadze. Wprawdzie SKO w uzasadnieniu decyzji wskazało, że wnioskodawca posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności, niemniej nie znalazło to żadnego odzwierciedlenia w aktach sprawy, w których zalega natomiast orzeczenie o niepełnosprawności jego córki J. z dnia [...] stycznia 2015 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Prezydent M. [...], powołując się na art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: K.p.a.), art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3 i 4, art. 4, art. 8 ust. 1, 3, 4 i 12, art. 38, art. 106 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 930 ze zm., dalej: u.p.s.) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2012 r., poz. 823), decyzją z dnia [...] września 2016 r. Nr [...] przyznał wnioskodawcy zasiłek okresowy z powodu niepełnosprawności od dnia 1 stycznia do 30 czerwca 2015 r. w kwocie 85 zł miesięcznie. W uzasadnieniu organ stwierdził, że kierując się wytycznymi zawartymi w wyroku ustalono, że dochód rodziny wnioskodawcy (5 osób) w grudniu 2014 r. wyniósł 2 110,01 zł (obejmując wynagrodzenie za pracę jego żony – 1 246,41 zł netto, świadczenia rodzinne – 631 zł oraz zasiłek stały wnioskodawcy – 232,60 zł), co dało dochód na osobę w rodzinie w wysokości 422 zł. Zgodnie z w/w rozporządzeniem RM, obowiązującym na dzień złożenia wniosku, kryterium dochodowe na osobę w rodzinie wynosiło 456 zł, co w przypadku rodziny wnioskodawcy dawało kwotę 2 280 zł. Zasiłek okresowy ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a jej dochodem. Zgodnie z art. 38 ust. 3 u.p.s., kwota zasiłku nie może być niższa niż 50 % różnicy między kryterium dochodowym rodziny, a jej dochodem. Organ wskazał, że przy ustalaniu wysokości kwoty przyznanego zasiłku okresowego wzięto pod uwagę indywidulaną sytuację dochodową, rodzinną i zdrowotną strony oraz fakt, że rodzina stale od 2012 r. korzysta z pomocy społecznej ośrodka (pomoc na dożywianie, zasiłki okresowe, zasiłki celowe, zasiłek stały). Organ zwrócił uwagę, ze mimo trudności we współpracy z rodziną w miarę możliwości sukcesywnie zaspokajane są jej uzasadnione potrzeby. Wysokość otrzymywanych świadczeń warunkują nadto ograniczone możliwości finansowe Ośrodka i indywidualny charakter każdej sprawy. W odwołaniu K. J. wyraził niezadowolenie z wydanej decyzji, wskazując m. in. na "fałszowanie stanu faktycznego i prawnego na szkodę odwołującego się i jego rodziny dla osiągnięcia pozaprawnych celów". Opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. SKO, działając na podstawie art. 17 pkt 1, art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 8 ust. 1, art. 38 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2, ust. 3 pkt 2, ust. 4 u.p.s. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. SKO uznało, że kwestionowana decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa, a organ zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku WSA z dnia 15 czerwca 2016 r., jak również uzupełnił akta sprawy o niezbędne dokumenty. Odnosząc się do meritum sprawy organ powołał się na art. 38 ust. 1 i 2 u.p.s. wyjaśniając, że w przypadku rodziny zasiłek okresowy ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a jej dochodem i nie może być on niższy niż 50 % różnicy tych kwot, jak też niższy niż 20 zł miesięcznie. W wyniku postępowania ustalono, że K. J. jest osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku, posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności, a jego rodzina liczy 5 osób. Dochód rodziny z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, tj. z grudnia 2014 r. został ustalony w wysokości 2 110,01 zł. W ocenie SKO, organ I instancji uprawniony był do przyznania wnioskodawcy zasiłku okresowego w wysokości mieszczącej się w granicach od 85 do 170 zł. Odnosząc się do kwestii przyznania wnioskowanego zasiłku w najniższej wysokości SKO podało, że organ I instancji szczegółowo uzasadnił tę okoliczność wskazując zarówno na brak wykorzystania przez wnioskodawcę wszystkich dostępnych możliwości zarobkowania (brak wynajmu dodatkowego lokalu mieszkalnego), ograniczone możliwości finansowe ośrodka pomocy społecznej oraz fakt, że rodzina otrzymuje regularnie pomoc z Ośrodka w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych. SKO zauważyło, że wnioskodawca na podstawie innych decyzji organu I instancji uzyskał pomoc w zakresie dożywiania trojga dzieci, co najmniej od września 2014 r. Nadto otrzymał zasiłki pieniężne w wysokości 2537,24 zł za listopad i grudzień 2012 r., w kwocie 14 492,22 zł w 2013 r. oraz w kwocie 11 579,28 zł za 2014 r. Trudna sytuacja rodziny wnioskodawcy jest zatem na bieżąco uwzględniana przez organ pomocy społecznej. W tych okolicznościach SKO uznało, że przyznając wnioskodawcy zasiłek okresowy w najniższej kwocie organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Skargę na powyższą decyzję do WSA w Rzeszowie ponownie złożył K. J. wnosząc o uchylenie jej, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Kwestionowanej decyzji zarzucił: - naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy: 1) naruszenie art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 K.p.a., polegające w szczególności na: a) niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji MOPR przyznającej zasiłek okresowy w niższej wysokości, b) brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, c) wydanie decyzji na podstawie decyzji z dnia [...] czerwca 2015 r. 2) naruszenie art. 81 w zw. z art. 10 § 1 K.p.a. poprzez niezaznajomienie strony z dowodami zebranymi w sprawie i uznanie okoliczności faktycznych za udowodnione w sytuacji, gdy strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, 3) naruszenie art. 61 ust. 4 K.p.a. poprzez brak poinformowania skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego; - naruszenie przepisów prawa materialnego przez: 1) nieuwzględnienie dyspozycji ustawodawcy wyrażonej w art. 2 ust. 1 u.p.s., tj. że wysokość przyznanego zasiłku okresowego nie umożliwia zainteresowanemu bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka, 2) naruszenie przez organy dyspozycji art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., a w rezultacie naruszenie art. 38 ust. 1, 2 i 4 u.p.s., co skutkowało nieprzyznaniem skarżącemu wnioskowanej przez niego pomocy, 3) naruszenie art. 38 ust. 1, 2 i 4 oraz art. 106 ust. 3 u.p.s. przez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że w świetle ustalonego stanu faktycznego organy administracji nie przyznając skarżącemu pomocy społecznej przez niego wnioskowanej nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, 4) wliczenie kwoty 232,60 zł a nie 127,12 zł do dochodu rodziny, co zawyżyło osiągany dochód rodziny, a co za tym idzie wpłynęło na niższą przyznaną kwotę zasiłku okresowego. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. Dokonując pod wymienionymi względami oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna tak z przyczyn w niej podniesionych, jak i takich, które powinny być uwzględnione z urzędu. Ustalony w sprawie stan faktyczny nie budzi wątpliwości i w opisanym wyżej zakresie – wynikającym z uzasadnień wydanych decyzji - może stanowić podstawę orzekania przez Sąd. Zasiłek okresowy, stosownie do art. 38 ust. 1 u.p.s. przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego. W przypadku rodziny ustala się go do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a jej dochodem (ust. 2 pkt 2), z tym że jego kwota nie może być niższa niż 50% różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny (ust. 3 pkt 2), z dodatkowym zastrzeżeniem ust. 4 tego artykułu, że kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 20 zł miesięcznie. Bezsporne jest, że skarżący spełniał warunki wymagane do przyznania pomocy swej rodzinie w formie zasiłku okresowego, co wynikało już z wcześniejszej decyzji Prezydenta M. [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. Nr [...] i utrzymującej ją w mocy decyzji SKO z dnia [...] sierpnia 2015 r. Nr [...]. Zostało to już także przesądzone w uzasadnieniu wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 15 czerwca 2016 r. II SA/Rz 1464/15, w którym w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazano, że w przypadku wnioskodawcy zasiłek okresowy mógł zostać przyznany do wysokości wynoszącej 170 zł różnicy między kryterium dochodowym rodziny (5 osób x 456 zł, tj. 2 280 zł), a faktycznym dochodem rodziny, który prawidłowo w odniesieniu do miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie zasiłku okresowego (art. 8 ust. 3 u.p.s.) został przez organy ustalony na 2 110,01 zł. Kwestią stojącą u podstaw wnoszonych przez K. J. środków zaskarżenia (odwołania, skargi), zarówno w toku postępowania zakończonego w/w wyrokiem z dnia 15 czerwca 2016 r. (uchylającym wskazane decyzje z dnia [...] czerwca i [...] sierpnia 2015 r.), jak i od wydanej w jego następstwie decyzji Prezydenta M. [...] [...] września 2016 r. i obecnie skarżonej - utrzymującej ją w mocy decyzji SKO z dnia [...] grudnia 2016 r., był brak akceptacji dla przyznanej mu kwoty zasiłku okresowego, jako odpowiadającej dolnej jego granicy, tj. 50 % różnicy między kryterium dochodowym a ustalonym dochodem rodziny, co w okolicznościach sprawy dawało kwotę 85 zł miesięcznie. W uzasadnieniu wyroku z dnia 15 czerwca 2016 r. II SA/Rz 1464/15 Sąd jako przyczynę uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ja decyzji organu I instancji wskazał na brak należytej argumentacji tych rozstrzygnięć co do związku między kwotą zasiłku okresowego (85 zł) a wskazaną przyczyną jego przyznania, tj. niepełnosprawnością (bez określenia osoby, w odniesieniu do której ją przyjęto) oraz możliwościami finansowymi MOPR, czy też chociażby innymi pobieranymi przez wnioskodawcę i jego żonę świadczeniami z pomocy społecznej. Podkreślenia wymaga, że na mocy art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone we wskazanym wyroku sądowym wiązały w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia. Wiążą także Sąd rozpoznający niniejszą skargę, będącą konsekwencją ponownego – aczkolwiek niezgodnego z oczekiwaniami wnioskodawcy – rozpatrzenia sprawy zainicjowanej jego wnioskiem z dnia [...] stycznia 2015 r. o przyznanie zasiłku okresowego. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji SKO z dnia [...] grudnia 2016 r. i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta M. [...] z dnia [...] września 2016 r. Sąd stwierdza, że organy te w pełni zastosowały się do udzielonych im wskazań i w ponownie prowadzonym postępowaniu właściwie oceniły wniosek K. J. tak co do przyznania zasiłku okresowego jak i jego wysokości. W tym pierwszym zakresie, co wynika z powołanych wyżej przepisów art. 38 u.p.s., jego przyznanie zasadniczo nie zależy od uznania organu, gdyż wiąże się ze spełnieniem przesłanek w postaci celu przyznania i kryterium dochodowego. Do uznania organu należy jednak ustalenie (w ustawowo określonych granicach) wysokości tego świadczenia oraz okresu, na jaki ma być przyznane. Jak wykazały orzekające w sprawie organy, przyczyną przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia była sytuacja zdrowotna podyktowana jego umiarkowanym stopniem niepełnosprawności (wykazano to stosownym orzeczeniem), a także niepełnosprawnością córki J. Jeżeli chodzi zaś o wysokość świadczenia i jego przyznanie w najniższej przewidzianej przez prawo wysokości, decydująca z jednej strony była sytuacja materialno - dochodowa skarżącego i członków jego rodziny, zaś z drugiej - interes publiczny utożsamiany z koniecznością zapewnienia równego dostępu do świadczonej pomocy innym potrzebującym ubiegającym się o udzielenie wsparcia i związane z tym ograniczone możliwości finansowe MOPR w [...]. Wśród przyczyn należących do pierwszej grupy należało przede wszystkim uwzględnić (mimo częściowego kwestionowania przez K. J. tych okoliczności) fakt objęcia rodziny skarżącego od 2012 r. systematyczną pomocą obejmującą dożywianie trojga dzieci, zasiłki okresowe i celowe oraz zasiłek stały (w roku 2012 przyznano pomoc na łączną kwotę 2 537 zł, w 2013 na 14 492 zł, zaś w 2014 r. na 11 579 zł). Jeżeli chodzi o drugą grupę przyczyn, nie związaną bezpośrednio z osobą skarżącego, wykazano, że regułą w praktyce Ośrodka jest przyznawanie zasiłków okresowych w wysokości minimalnej dopuszczonej przez ustawę, zaś wyższe kwoty przyznawane są w szczególnie uzasadnionych przypadkach, co pozwala skuteczniej dysponować ograniczonymi środkami finansowymi oraz umożliwia objęcie tą forma pomocy większej ilości osób i ich rodzin (na tę okoliczność wyjaśniono, że spośród 879 osób którym MOPR w [...] przyznał zasiłek okresowy, tylko 18 otrzymało go w wysokości przekraczającej 50 % różnicy między kryterium dochodowym rodziny a ustalonym jej dochodem. Przeciwko kwalifikacji sytuacji skarżącego za szczególną przemawiał także fakt wykonywania pracy zarobkowej przez jego żonę oraz posiadanie mieszkania własnościowego, które mimo zamieszkiwania przez nich w domu nie było wynajmowane, a co pozwoliłoby pozyskać im dodatkowe środki finansowe. Analiza powyższych okoliczności w ocenie Sądu przemawia za uznaniem, że organy we właściwy sposób wykazały i uzasadniły przyczyny, dla których wysokość należnego skarżącemu zasiłku okresowego przyjęta została na poziomie 50 % różnicy między kryterium dochodowym 5-osobowej rodziny a uzyskiwanym przez nią dochodem. Rozstrzygając w tym zakresie organy pomocy społecznej nie przekroczyły więc granic uznania administracyjnego. Oczywistym jest bowiem, że organy te działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ograniczona i tylko w granicach nimi wyznaczonych mogą realizować powierzone im zadania. Środki te zazwyczaj są nieadekwatne do ilości osób potrzebujących i zgłaszanych przez nie żądań, stąd potrzeba limitowania przyznawanych świadczeń i ich wysokości. Koresponduje to z regulacjami art. 3 ust. 1, 3 i 4 u.p.s., zgodnie z którymi pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka (nie jest więc jej zadaniem pełne zaspokajanie potrzeb osób wnioskujących), rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. "Organy administracji w zakresie pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować swoje zadania. Są one zobligowane dokonywać oceny nie tylko niezbędnych potrzeb życiowych osób uprawnionych do tych świadczeń, ale także własnych możliwości finansowych. Organy pomocy społecznej są upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń z uwagi na ograniczone środki finansowe, a nawet odmowy udzielenia pomocy społecznej, gdyż posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbę osób wymagających wsparcia. Muszą dokonywać gradacji wagi zgłaszanych przez takie osoby potrzeb. W ramach pomocy społecznej nie jest możliwe zaspokojenie wszystkich, nawet uzasadnionych, potrzeb osób uprawnionych do przedmiotowych świadczeń" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 listopada2016 r. I OSK 1378/16). W innym wyroku, z dnia 13 grudnia 2016 r. I OSK 2750/15 Sąd ten wskazał, że "negatywne załatwienie wniosku osoby ubiegającej się o uzyskanie świadczeń z pomocy społecznej w żadnym wypadku nie narusza ogólnych (ustrojowych) zasad dotyczących przyznawania pomocy, a świadczy jedynie o braku w konkretnym przypadku podstaw do zrealizowania przez wnioskodawcę uprawnień przewidzianych w ustawie. Sposób rozstrzygnięcia wniosku o udzielenie świadczenia z pomocy społecznej zależy od szeregu okoliczności, w tym także od tego czy sama zainteresowana podejmuje działania w celu poprawy swojej sytuacji, czy też oczekuje wyłącznie na pomoc ze strony państwa. Każda osoba ma obowiązek pełnego wykorzystania własnych uprawnień, zasobów i możliwości w celu pokonania trudnej sytuacji życiowej, a jeżeli nie wykonuje takiego obowiązku, to nie występuje podstawowa przesłanka udzielenia takiej osobie pomocy ze środków publicznych. Jednym z podstawowych celów określonych w u.p.s. jest bowiem aktywizacja świadczeniobiorców. Pomoc społeczna ma charakter jedynie przejściowy i zakłada wykształcenie odpowiednich postaw u osób z niej korzystających, w celu pokonania życiowych trudności. Nie może w żadnym wypadku zamieniać się w stałe i jedyne źródło utrzymania dla osób o nią występujących". Brak jest zatem podstaw do zakwestionowania, że wydając decyzje w niniejszej sprawie, organy obu instancji nie kierowały się zasadą dostosowania rodzaju, formy i rozmiaru przyznawanego świadczenia do sytuacji skarżącego oraz że w sposób nieuprawniony pominęły potrzeby innych osób korzystających z pomocy. W tej sytuacji należy stwierdzić, że zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja organu I instancji z dnia [...] września 2016 r. oparta zostały na prawidłowo poczynionych i ocenionych ustaleniach co do stanu faktycznego sprawy. Tym samym nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi co do naruszenia przepisów K.p.a. polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania przez SKO w mocy decyzji organu I instancji przyznającej zasiłek okresowy w niższej wysokości, braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przekroczenia granic uznania administracyjnego oraz naruszenia prawa materialnego (u.p.s.) poprzez brak uwzględnienia, że wysokość przyznanego zasiłku nie umożliwia zainteresowanemu bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka. O ile samo w sobie – w odniesieniu do organu I instancji - za trafne należy uznać twierdzenie skargi co do braku zaznajomienia skarżącego z zebranymi w sprawie dowodami i uniumożliwienia mu wypowiedzenia się w tym zakresie, to nie wykazał on, że w jakikolwiek sposób naruszyło to jego prawa; nie każde uchybienie przepisom postępowania skutkuje uwzględnieniem skargi, naruszenie to musi być na tyle doniosłe, by zaistniało prawdopodobieństwo jego istotnego wpływu na wynik sprawy (uchybienie to zostało ponadto usunięte w toku postępowania przed Kolegium, które pismem z dnia [...] listopada 2016 r. zawiadomiło wnioskodawcę o prawie zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranego materiału dowodowego, a z której to możliwości skarżący nie skorzystał). Co do zarzutu braku poinformowania skarżącego o wszczęciu postępowania należy zauważyć, że czynności podjęte przez organy po wyroku WSA z dnia 15 czerwca 2016 r. nie stanowiły nowego postępowania w sprawie, lecz kontynuację wcześniejszego, dotkniętego wskazaną w uzasadnieniu tego wyroku wadliwością. Odnośnie zawyżenia dochodu rodziny mającego wpływ na niższą przyznaną skarżącemu kwotę zasiłku okresowego poprzez wliczenie kwoty 232,60 zł zamiast 127,12 zł należy zauważyć, że wg akt administracyjnych sprawy, kwota 232,60 zł odpowiadała pobieranemu przez niego w grudniu 2014 r. zasiłkowi stałemu. W ramach obecnie toczącego się postępowania nie jest możliwe kwestionowanie kwoty ustalonej w toku innego postępowania. Zupełnie na marginesie, bez związku z przedmiotem sprawy, Sąd pragnie zwrócić uwagę skarżącego na sposób redagowania przez niego pism procesowych. Formułowanie w ich treści zarzutów pod adresem konkretnie wymienianych pracowników organu I instancji zaangażowanych w załatwianie jego spraw, wręcz ich obrażanie, a także opisywanie okoliczności ich życia osobistego, które abstrahując od ich zgodności z rzeczywistością i ewentualnie możliwej kwalifikacji prawnej, nie wykazują żadnego merytorycznego związku z tymi sprawami, należy uznać za działanie niedopuszczalne, naruszające obowiązujące standardy i zasady współżycia społecznego, a przede wszystkim za zbędne i pozbawione jakiegokolwiek wpływu na sposób załatwiania tych spraw. W konsekwencji Sąd nie stwierdził, by przy wydawaniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji naruszone zostały przepisy postępowania administracyjnego oraz u.p.s. Organy dokonały dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, a ich ocena skutkująca przyznaniem skarżącemu zasiłku okresowego w kwocie 85 zł została w świetle zgromadzonego materiału dowodowego należycie uzasadniona, spełniając wymogi określone w art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Wyklucza to skuteczność zarzutu dowolności i przekroczenia granic uznania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze - podstawie art. 151 P.p.s.a. - Sąd skargę oddalił.

Informacje o sprawie

Data wpływu
23 stycznia 2017
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa Małgorzata Wolska Piotr Godlewski /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny