II SA/Rz 625/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu JB od postanowienia referendarza sądowego z dnia 16 czerwca 2017 r. w przedmiocie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi JB na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [.] z dnia [.] kwietnia 2017 r. nr w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego - p o s t a n a w i a - zmienić zaskarżone postanowienie i przyznać JB prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

JB wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika – adwokata. Odmawiając przyznania prawa pomocy referendarz sądowy uznała, że wnioskodawca nie wykazał przesłanek określonych w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) dalej zwanej: "Ppsa". Na podstawie złożonego oświadczenia ustaliła, że wynagrodzenie za pracę wnioskodawcy po potrąceniach wynosi ok. 1100 zł. Przeznacza on miesięcznie na żywność 300 zł, ubrania 100 zł, środki czystości 100 zł, lekarstwa 50 zł, gaz, prąd i wodę 600 zł, opał 400 zł, alimenty 300 zł, dojazd do pracy 100 zł. Posiada również zadłużenie w funduszu alimentacyjnym wynoszące 48 740 zł, które jest spłacane na skutek potrąceń egzekucyjnych z wynagrodzenia za pracę. W świetle tych okoliczności referendarz uznała, że wnioskodawca nie wykazał, aby znajdował się w sytuacji wymagającej wsparcia ze środków publicznych. Pomiędzy zadeklarowanymi dochodami (1100 zł) a wydatkami (ok. 1950 zł) zachodzi znaczna różnica. Brak zatem należytego wyjaśnienia sytuacji materialnej stanowi przeszkodę do uwzględnienia wniosku z uwagi na wyjątkowość prawa pomocy. Zaskarżając w przepisanym terminie postanowienie referendarza sądowego skarżący zarzucił, że błędnie oceniono jego sytuację majątkową. W związku z prowadzoną przeciwko niemu egzekucją pozostaje w niedostatku, ciągle się zadłuża, nie jest w stanie "wyjść na prostą". Ponosi wszystkie koszty własnego utrzymania, prowadząc jednoosobowe gospodarstwo domowe. Pracuje w hucie jako wytapiacz i nie ma możliwości podjęcia dodatkowego zatrudnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 i 2 Ppsa, rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sprzeciw zasługiwał na uwzględnienie. Skarżący ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie zatem z art. 246 § 1 pkt 1 Ppsa jego obowiązkiem było wykazanie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przesłanki te zostały w ocenie Sądu uprawdopodobnione w dostateczny sposób. Skarżący osiąga wprawdzie stały dochód wynoszący netto około 3000 zł miesięcznie, ale po potrąceniach egzekucyjnych (komorniczych) do wypłaty pozostaje mu kwota około 1100 – 1300 zł, w zależności od miesiąca. Jak wynika z akt administracyjnych od listopada 2015 r. potrącenia te są one realizowane każdego miesiąca w dość znaczących kwotach, wahających się od ok. 600 zł do ok. 2300 zł. Ponadto skarżący reguluje bieżące alimenty w kwocie 300 zł miesięcznie. Pozostałe, realnie dość niskie środki pozostają mu na zaspokojenie własnych codziennych potrzeb życiowych, w tym utrzymanie jednoosobowego gospodarstwa domowego oraz dojazd do pracy, dzięki której ma możliwość spłacania posiadanych zaległości wobec funduszu alimentacyjnego i wywiązywania się z bieżącego obowiązku alimentacyjnego. Nie wykazał wprawdzie, u kogo i w jakich kwotach zaciąga zobowiązania (zadłuża się), jak też zawyżył z pewnością wydatki na opał, ale fakt, że po uregulowaniu przymusowym i dobrowolnym zobowiązań alimentacyjnych pozostaje mu nieznaczna kwota na własne utrzymanie uzasadniała ocenę, że nie będzie on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wysokość realnego dochodu nie pozwala mu z pewnością na czynienie żadnych oszczędności, a ww. potrącenia są dokonywane od czasu podjęcia legalnego zatrudnienia. W tym celu konieczne było dokonanie zmiany zaskarżonego sprzeciwem postanowienia, o czym orzeczono na podstawie art. 260 § 1 i 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 245 § 2 Ppsa.