II SA/Rz 613/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M.C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości - postanawia – I. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić go od wpisu od skargi, II. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy.

Sygn. II SA/Rz 613/18 U Z A S A D N I E N I E M.C. (dalej: "Skarżący") zwrócił się w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych. Argumentując wniosek (argumentacja została zawarta w skardze, a nie w treści formularza) podał, że warunki materialne jego rodziny nie są na tyle dobre, aby uiścić wpis. Wnioskodawca nie mógł przygotować się do wydatków z uwagi na konieczność ponoszenia bieżących kosztów związanych z utrzymaniem rodziny składającej się z pięciu osób, w tym z trójki dzieci w wieku 17 lat, 10 lat i 7 lat. Skarżący jest bezrobotny (zaświadczenie z PUP) pracuje tylko konkubina (wynagrodzenie 1681,06 zł według załączonej kopii wydruku wynagrodzenia). Wszystkie uzyskiwane środki pieniężne przeznaczane są na bieżące opłaty i wydatki (energia, gaz, żywność, lekarstwa). Jako majątek zadeklarował gospodarstwo rolne o pow. 0,7657 ha wraz z domem o wartości 200.000 zł. Podał, ze stałe miesięczne wydatki wynoszą: gaz 90 zł, woda i kanalizacja 180 zł, prąd 150 zł, RTV 100 zł, składka KRUS 390 zł, odpady 58 zł. Skarżący wezwany do złożenia dodatkowego oświadczenia o stanie majątkowym wskazał, że nie pracuje dorywczo, zajmuje się dziećmi i gospodarstwem, posiada samochód Ford Mondeo z 1998 r., wydatki na żywność wynoszą miesięcznie ok. 1000 zł, innych źródeł dochodu rodzina nie posiada. Skarżący przedłożył zaświadczenie, że w okresie od 1 marca do 31 maja 2018 r. otrzymał z MOPS zasiłek okresowy w wysokości 197,20 zł, zaświadczenie, że nie pobrał dopłat do gospodarstwa w 2017 r., kopie decyzji w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2018 r. w wysokości 154 zł, opłat składek KRUS, faktur za energię elektryczną, gaz, telefon, telewizję i Internet, dostawę wody i odprowadzenie ścieków. Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje: Co do zasady w postępowaniu sądowoadministracyjnym strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302.– zwanej dalej: "P.p.s.a."), a prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. W przypadku osoby fizycznej prawo pomocy w zakresie częściowym, tj. w takim o jaki ubiega się Skarżący, może być przyznane gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Z treści powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym. Samo zaś zwolnienie powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest przez nią rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Biorąc pod uwagę informacje zawarte we wniosku oraz wyjaśnienia nadesłane na wezwanie rozpoznający go referendarz uznał, że w istniejącym stanie faktycznym Skarżący nie pozostaje w sytuacji w której nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów sądowych w niniejszej sprawie, co stanowi przesłankę do zwolnienia od ich ponoszenia w pełnym zakresie. Dlatego przyznano Skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając go od uiszczenia wpisu od skargi (wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi 966 zł, zaś inne ewentualne przyszłe koszty sądowe w tej sprawie nie przekroczą tej kwoty). Skarżący posiada status osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku, ale równocześnie opłaca składki KRUS w wysokości kwartalnej 399 zł. Po zsumowaniu oświadczonych stałych wydatków nasuwają się wątpliwości co do pełnej wiarygodności oświadczenia Skarżącego; nie wykazano bowiem budżetu na wydatki szkolne, odzież, obuwie, wydatki okazjonalne a niezbędne. Skarżący nie udzielił jednoznacznej odpowiedzi o pobieraniu świadczeń wychowawczych na dzieci i zasiłków oraz nie przedłożył wyciągów z rachunków bankowych. W takiej sytuacji wniosek skarżącego o prawo pomocy nie mógł być uwzględniony w całym wnioskowanym zakresie. Zatem przy uwzględnieniu całokształtu podanych informacji, rozpoznający wniosek referendarz uznał, że Skarżący może uiścić pozostałe koszty sądowe związane z wniesieniem skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, o ile wystąpią. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.