Sygnatura
II SA/Rz 523/25
Wyrok WSA w Rzeszowie z 25 listopada 2025 r., II SA/Rz 523/25 – miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
Wynik
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
- Data orzeczenia
- 25 listopada 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Maria Mikolik AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 listopada 2025 r. sprawy ze skargi D. Ł. na uchwałę Rady Gminy Czudec z dnia 24 sierpnia 2001 r. nr XXXIII/226/2001 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki nr [...] położonej w miejscowości [....] gmina Czudec; II. zasądza od Gminy Czudec na rzecz skarżącej D. Ł. kwotę 300 zł /słownie: trzysta złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
II SA/Rz 523/25 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi D.Ł. jest uchwała Rady Gminy Czudec z 25 sierpnia 2001 r. Nr XXXIII/226/01 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia w Gminie Czudec - cz. I. Na podstawie § 1 ust. 3 uchwały przeznaczono do zalesienia m.in. działkę nr [...] położoną w miejscowości [....], gm. Czudec, województwo podkarpackie, uwidocznioną na załączniku graficznym do przedmiotowej uchwały. Skarżąca pismem z 10 lutego 2025 r. wezwała Radę Gminy do usunięcia naruszenia prawa polegającego na niezgodnym z prawem przeznaczeniu w zaskarżonej uchwale należącej do niej działki do zalesienia. Wezwany organ nie zajął stanowiska co do wezwania. Wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2024 r., poz. 1465, dalej: u.s.g.) skargą D.Ł. zaskarżyła w/w uchwałę w części dotyczącej należącej do niej działki nr [...], zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego: 1. art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a) u.s.g. poprzez zaniechanie określonego w tym przepisie prawidłowego zawiadomienia na piśmie prawnego właściciela nieruchomości oznaczonej jako działka o numerze [...] położonej w miejscowości [...] o fakcie wyłożenia projektu planu, pomimo ciążącego na Gminie ustawowego obowiązku w tym zakresie i w sytuacji, gdy działka ta miała zostać przeznaczona w uchwalanym m.p.z.p. do zalesienia, przez co niewątpliwie interes prawny skarżącej mógł być naruszony ustaleniami uchwalonego wówczas planu, 2. art. 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r., Nr 15 poz. 139, dalej: u.z.p.) w brzmieniu obowiązującym w chwili uchwalania m.p.z.p. terenów lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia w Gminie [...], poprzez nadużycie władztwa planistycznego w wyniku nieuzasadnionego względami interesu publicznego ograniczenia sposobu wykorzystywania nieruchomości przez właściciela, naruszenia przy podejmowaniu zaskarżoną uchwały wskazanych w pkt 1 skargi przepisów ustaw oraz nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącego w zakresie gospodarowania jego nieruchomością, 3. art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia (Dz.U. z 2001 r., Nr 73 poz. 764) w brzmieniu obowiązującym w chwili uchwalenia m.p.z.p. terenów lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia w Gminie Czudec - poprzez jego naruszenie i w konsekwencji sprzeczne z tą ustawą zakwalifikowanie należącej do skarżącej działki do zalesienia, pomimo braku spełnienia określonych enumeratywnie w tym przepisie przesłanek dopuszczających takie przeznaczenie gruntów rolnych, 4. art. 14 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2000 r., Nr 56 poz. 679) w brzmieniu obowiązującym w chwili uchwalania m.p.z.p. terenów lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia w Gminie Czudec - poprzez jego naruszenie i w konsekwencji sprzeczne z tą ustawą zakwalifikowanie należącego do skarżącej gruntu do zalesienia, pomimo braku spełnienia określonych w tym przepisie przesłanek dopuszczających takie przeznaczenie gruntu rolnego, 5. art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r., Nr 16 poz. 94 ze zm.) w zw. z art. 64 ust. 1 i 3, art. 31 ust. 1 i 3 oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez istotne i bezpodstawne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości ingerujące w zasadniczy sposób w prawo własności w stosunku do własnej nieruchomości. Mając na uwadze powyższe zarzuty, na podstawie art. 91 u.s.g. oraz art. 147 P.p.s.a. skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i z uwagi na naruszenie przepisów planistycznych - stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki nr [...] oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych. Podała, że od 1996 r. jest właścicielką działki nr [...]. Zgodnie z wymogiem wynikającym z treści art. 101 u.s.g., jako właściciel nieruchomości objętej zaskarżoną uchwałą legitymowana jest do wniesienia przedmiotowej skargi, jak również posiada interes prawny w domaganiu się stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Interes prawny w sprawie wynika w pierwszej kolejności z faktu, że wskutek naruszenia procedury planistycznej i błędnego przeznaczenia działki do zalesienia doszło do ograniczenia w przysługującym jej prawie własności. De facto działka obecnie może sprawować jedynie funkcje rekreacyjne i nie jest możliwe władanie nią w sposób swobodny. Wskutek działania organu niejako została wyzbyta w całości ze służącego jej prawa własności względem tej działki. Utrzymywanie tego stanu ograniczeń, w sytuacji gdy doszło do naruszenia procedury planistycznej, jest nie tylko nie do pogodzenia z przepisami Konstytucji RP, ale również kreuje interes prawny właściciela do domagania się stwierdzenia nieważności u w zakresie dotyczącym jego działki. Postępowanie planistyczne było prowadzone w trybie i na zasadach określonych w u.z.p. Gminie przysługują uprawnienie do uchwalania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które wynikają z art. 18 ust. 2 pkt. 5 u.s.g. W związku z tym, działając w ramach posiadanych kompetencji i w granicach u.z.p., gmina nie mogła dowolnie określać zasad postępowania przy uchwalaniu m.p.z.p. W myśl bowiem art. 7 u.z.p., plan ten jest przepisem gminnym, a więc aktem normatywnym na podstawie którego wydawane są decyzje administracyjne w sprawach z zakresu administracji publicznej, a jego ustalenia mają moc przepisów powszechnie obowiązujących Stosownie do art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a) powyższej ustawy, o terminie wyłożenia projektu planu należało zawiadomić na piśmie właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu. Wyłożenie projektu planu do publicznego wglądu otwierało więc możliwość czynnego uczestnictwa w procedurze planistycznej, między innymi poprzez złożenie zarzutu w terminie 14 dni po upływie terminu jego wyłożenia. Właścicielka powyższej działki, która miała być przeznaczona do zalesienia, nie otrzymała zawiadomienia na piśmie o wyłożeniu planu, gdy zasadniczej zmianie miało ulec przeznaczenie nieruchomości będącej jej własnością. W aktach administracyjnych sprawy widnieje "dostarczenie korespondencji" B. Ł. jako właścicielowi w/w działki, który wówczas już nie żył. Tym samym doszło do naruszenia art 18 ust. 2 pkt 5 u.z.p. Przepis ten jako bezwzględnie obowiązujący nie mógł zostać pominięty, zatem jego wskazane wyżej naruszenie skutkować powinno stwierdzeniem nieważności uchwały. Niedoręczenie zawiadomień o wyłożeniu do wglądu projektu m.p.z.p. prowadzi do wniosku, że odnośnie przedmiotowej nieruchomości nie zostały zachowane w procedurze planistycznej obligatoryjne wymogi określone w art. 18 ust. 2 pkt 5a i 6 u.z.p. Powyższe wskazuje, że naruszona została strefa uprawnień właścicielskich wzywającej, gdyż zmianie uległo przeznaczenie nieruchomości w sposób ograniczający dotychczasowe uprawnienia. Poprzez brak zawiadomienia nie mogła wziąć udziału w procedurze opracowania projektu planu i zgłoszenia ewentualnych zarzutów czy też protestu. Uchwalenie m.p.z.p. z naruszeniem przewidzianego ustawą trybu uzgadniania i uchwalania powoduje w konsekwencji konieczność wyeliminowania takiej uchwały z obrotu prawnego. Skoro bowiem plan miejscowy jest przepisem gminnym, a więc prawem lokalnym powszechnie obowiązującym, rygory jego stanowienia muszą być ściśle przestrzegane, co stanowi jedną z gwarancji państwa prawnego w trybie tworzenia prawa lokalnego. W przedmiotowej sprawie Gmina naruszyła przepisy obowiązujących wówczas ustaw, działała zatem nie na podstawie przepisów i w granicach prawa, ale w sposób dowolny i wybiórczy. Nie może zatem budzić wątpliwości, iż doszło do naruszenia konstytucyjnej zasady legalizmu określonej w art. 7 Konstytucji RP. Skarżąca podkreśliła, że ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności praw i innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw (art. 31 ust. 3 Konstytucji RP). Skoro ingerencja planistyczna gminy jest wyjątkiem od zasady nienaruszalności własności gruntu przez władze publiczne, każde wyznaczenie w m.p.z.p. dodatkowych ograniczeń wykonywania prawa własności musi być szczegółowo uzasadnione. W odpowiedzi na skargę RG wniosła o jej oddalenie bądź odrzucenie. Wskazała, że skargę na uchwałę gminy można wnieść na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. tylko wtedy, gdy skarżący wykaże naruszenie swojego interesu prawnego, czyli wskaże przepis prawa materialnego z którego wynika jego uprawnienie oraz udowodni, że uchwała to uprawnienie narusza. Interes prawny musi wynikać z prawa materialnego i pozostawać w bezpośrednim związku ze stanem faktycznym. Sam interes faktyczny lub zarzuty proceduralne – jeśli nie prowadzą do naruszenia interesu prawnego – nie wystarczają do skutecznego zaskarżenia uchwały. W analizowanej sprawie skarżąca nie wykazała interesu prawnego, nie wskazała przepisu materialnego będącego jego źródłem, ani nie udowodniła, że uchwała narusza jej sytuację prawną. Co do zarzutów proceduralnych organ podkreślił, że procedura planistyczna została przeprowadzona prawidłowo; właściciele zostali zawiadomieni, a gmina nie przekroczyła granic swojego władztwa planistycznego. Skarżąca nie zgłaszała wniosków ani uwag podczas procedury planistycznej, co osłabia jej zarzuty. Sąd administracyjny może badać legalność a nie celowość ustaleń planu. Władztwo planistyczne gminy jest szerokie, ale ograniczone ustawami i zasadą legalizmu (art. 7 Konstytucji RP). W tym przypadku gmina działała w granicach prawa. Przeznaczenie działek do zalesienia było dopuszczalne. Zgodnie z art. 14 ust. 2 ustawy o lasach, do zalesienia mogą być przeznaczone m.in. grunty rolne nieużytkowane rolniczo, co miało miejsce w tej sprawie. Przesłanki ustawowe zostały spełnione, a ustalenia planu są zgodne z zasadą zrównoważonego rozwoju i obowiązkiem ochrony środowiska wynikającym z Konstytucji RP. W konsekwencji stwierdzono, że skarga nie jest zasadna, ponieważ skarżąca nie wykazała naruszenia interesu prawnego, a uchwała została podjęta zgodnie z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej, której jedynym kryterium jest legalność czyli zgodność z prawem. Kontrola ta, z mocy art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: P.p.s.a.) obejmuje również akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Sąd administracyjny uwzględniając skargę na uchwałę lub akt o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a. stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności - art. 147 § 1 P.p.s.a. Decydujące znaczenie dla oceny legalności danej uchwały ma stan prawny obowiązujący w dacie jej podjęcia. W kwestii uchwał organów gminy ostatnio wskazany przepis pozostaje w związku z art. 91 ust. 1 zd. pierwsze u.s.g., zgodnie z którym uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna. O sprzeczności z prawem, skutkującej stwierdzeniem nieważności, stosownie do art. 91 ust. 4 u.s.g., można mówić w sytuacji "istotnego naruszenia prawa". Wobec braku ustawowej definicji tego pojęcia, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wypracowano pogląd, że są to naruszenia prawa obejmujące w szczególności naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, przepisów wyznaczających podstawę prawną podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego i prawa materialnego oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał. Przedmiotowa skarga wniesiona została na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., który daje uprawnienie do zaskarżenia uchwały podjętej przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej do sądu administracyjnego każdemu, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały nią naruszone. Przepis ten został zmieniony ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935), która weszła w życie 31 maja 2017 r. Zawiera ona istotny dla rozpoznania niniejszej sprawy przepis intertemporalny – art. 17 ust. 2, z którego a contrario wynika, że do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej – tj. 31 maja 2017 r. (w rozpoznawanej sprawie jest to uchwała z 2001 r.) stosuje się art. 52 P.p.s.a. oraz art. 101 ust. 1 u.s.g. w brzmieniu dotychczasowym (sprzed nowelizacji). Warunkiem wniesienia skargi w tamtym brzmieniu było uprzednie bezskuteczne wezwanie skarżonego organu do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia oraz zachowanie terminu do wniesienia tego rodzaju skargi, który wynosił albo trzydzieści dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (interesu prawnego /uprawnienia), albo – jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – sześćdziesiąt dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie tryb ten i termin zostały zachowane. Niesporne jest, że położona w [....] działka nr [...] znajduje się na terenie objętym zaskarżoną uchwałą – m.p.z.p., w którym zostały przeznaczona do zalesienia. Na dzień podjęcia zaskarżonej uchwały skarżącej przysługiwało prawo własności do tej działek. Również obecnie jest ona ich właścicielem. Istotą postępowania ze skargi przewidzianej w art. 101 u.s.g. jest weryfikacja – przy zastosowaniu kryterium legalności – twierdzenia podmiotu skarżącego, że uchwała naruszyła jego interes prawny lub uprawnienie. Naruszenie to obejmuje dwa elementy: 1) negatywny skutek w sferze prawnej skarżącego poprzez zniesienie, ograniczenie, uniemożliwienie realizacji jego uprawnienia wynikającego z normy prawnej bądź z aktu stosowania prawa, 2) niezgodność z prawem zachowania kompetencyjnego organu gminy, które owe negatywne następstwa w sferze prawnej skarżącego wywołało. Elementy te muszą pozostawać w łączności z sobą, co oznacza, że naruszenie prawa musi być związane z ograniczeniem lub zniesieniem uprawnienia. W ocenie Sądu zapisy planu względem terenu stanowiącego w/w działkę niewątpliwie naruszają prawo do swobodnego dysponowania prawem własności przez odgórne przeznaczenie tego terenu wyłącznie do użytkowania leśnego. Bezpośrednia ingerencja w prawo własności oznacza, że skarżąca legitymuje się interesem prawnym w zaskarżeniu ww. uchwały. W świetle powyższego nie budzi wątpliwości Sądu, że doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącej jako właściciela w/w działki. Nie budzi też wątpliwości, że właściciel nieruchomości może korzystać z uprawnień przewidzianych w art. 101 ust. 1 u.s.g. W związku z powyższym wobec wykazania legitymacji procesowej przez skarżącą należało dokonać oceny miejscowego planu w zaskarżonej części pod względem jego zgodności z prawem. W rozpoznawanej sprawie miarodajnym stanem prawnym do oceny zachowania warunków legalności aktu prawa miejscowego jest ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (u.z.p.), uchylona z dniem 1 stycznia 2004 r. Zgodnie z jej art. 18 ust. 2 pkt 5, zarząd gminy po dokonaniu odpowiednich uzgodnień i zasięgnięciu wymaganych opinii (art. 18 ust. 2 pkt 4 u.z.p.) miał obowiązek zawiadomienia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu: a) właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu, b) właścicieli nieruchomości, od których może być pobrana opłata, o której mowa w art. 36 ust. 3 u.z.p., c) osób, których wnioski nie zostały uwzględnione w projekcie planu, uzasadniając odmowę ich uwzględnienia. Szczególnie w odniesieniu do właścicieli lub władających nieruchomościami których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu (art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a u.z.p.), obowiązek zawiadomienia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu nie miał jedynie charakteru informacyjnego, lecz był to istotny i konstytutywny element wewnętrznej procedury skargowej pozwalającej na uruchomienie w postępowaniu planistycznym swoistego środka prawnego w postaci zarzutu do projektu planu. Zgodnie z art. 24 u.z.p., zarzut mógł wnieść każdy którego interes prawny lub uprawnienia zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonym do publicznego wglądu (ust. 1). Wniesienie zarzutu było jednak ograniczone terminem, gdyż mógł on zostać wniesiony na piśmie tylko w terminie nie dłuższym niż 14 dni po upływie okresu wyłożenia projektu (ust. 2). Prawidłowe i skuteczne zawiadomienie na piśmie warunkowało zatem możliwość skorzystania z ustawowego środka prawnego, a bez zachowania wymogu skuteczności pisemnego zawiadomienia o terminie wyłożenia projektu planu nie można było przyjąć, że termin do wniesienia zarzutu rozpoczął w ogóle bieg. Trzeba również zauważyć, że zarzut jako środek prawny przysługujący podmiotom bezpośrednio dotkniętym skutkami uchwały planistycznej był względnie sformalizowany na etapie rozstrzygania. O uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu rozstrzygała rada gminy w drodze uchwały zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 24 ust. 3 u.z.p.), a uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub części wnoszący zarzut mógł dodatkowo zaskarżyć do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia (art. 24 ust. 4 u.z.p.). Z treści tego przepisu wynika zatem, że prawidłowe i skuteczne doręczenie na piśmie zawiadomienia o wyłożeniu projektu planu warunkowało w dalszej kolejności możliwość złożenia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę właściwej rady w przedmiocie odrzucenia zarzutu w całości lub części. U.z.p. z 1994 r. nie regulowała zagadnienia sposobu doręczania pisemnych zawiadomień o których mowa w jej art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a) oraz sposobu ustalania danych adresowych właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu. Nie można jednak przyjąć, że właściwemu organowi wykonawczemu gminy przysługiwała w tym zakresie swoboda wyboru tego rodzaju sposobów. Ze względu na istotnie gwarancyjny oraz ściśle powiązany z procedurą wnoszenia zarzutów charakter obowiązku z art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a) u.z.p. należy przyjąć (o czym przekonuje jednolita praktyka organów planistycznych w okresie obowiązywania ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym), że warunkiem prawidłowego i skutecznego zawiadomienia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu właścicieli lub władających nieruchomościami których interes prawny mógł zostać naruszony ustaleniami planu było co do zasady doręczenie pisma w formie rejestrowanej przesyłki pocztowej (za zwrotnym potwierdzeniem odbioru) lub za pośrednictwem pracownika organu albo innego upoważnionego podmiotu (np. sołtysa). W tym zakresie należało per analogiam stosować przepisy art. 39-48 k.p.a. Odrębnym zagadnieniem było natomiast ustalenie właściwego miejsca doręczenia pisma. Również w tym przedmiocie w odniesieniu do osób fizycznych uzasadniona była praktyka (bazująca na stosowaniu per analogiam przepisów art. 42-44 k.p.a.) doręczania pism w pierwszej kolejności w miejscu zamieszkania lub w miejscu pracy osób fizycznych (art. 42 § 1 k.p.a.). Dopiero w dalszej kolejności (w razie potrzeby lub nieobecności adresata pod prawidłowo ustalonym adresem) możliwe było skorzystanie z alternatywnych lub subsydiarnych form doręczania (art. 42 § 2-3, art. 43-44 k.p.a.). Warunkiem prawidłowości i skuteczności prawnej przejścia do dalszych form doręczenia było jednak skuteczne wyczerpanie trybu z art. 42 § 1 k.p.a. Również w orzecznictwie przyjęto, że użyty przez ustawodawcę zwrot "zawiadomienie na piśmie" należy rozumieć jako dostarczenie imiennie każdemu ze wskazanych w art. 18 ust. 2 pkt 5 u.z.p. podmiotów pisemnej informacji na temat terminu wyłożenia projektu planu do publicznego wglądu. Jednocześnie przywołany art. 18 ust. 2 pkt 5 u.z.p. należy traktować jako przepis o charakterze bezwzględnie obowiązującym (ius cogens), a wobec tego brak jest możliwości dostarczenia informacji, dokonania powiadomienia inaczej, aniżeli w opisany w nim sposób (por. wyroki: WSA w Poznaniu z 9 października 2019 r. IV/Po 314/19, WSA w Rzeszowie z 11 września 2024 r. II SA/Rz 454/24). Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego sprawy Sąd stwierdza, że akta planistyczne nadesłane do Sądu wraz z odpowiedzią na skargę potwierdzają zarzut skarżącej co do braku powiadomienia jej jako właściciela o wyłożeniu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego co do działki nr [...]. Odpowiadając na skargę RG nie przedstawiła Sądowi żadnego dowodu potwierdzającego zawiadomienie skarżącej jako ówczesnego właściciela o terminie wyłożenia projektu planu miejscowego, ograniczając się wyłącznie do stwierdzenia o prawidłowo przeprowadzonej procedurze planistycznej i zawiadomienia właścicieli działek przeznaczonych do zalesienia. W okolicznościach sprawy za spełnienie tego wymogu nie może być uznane zawiadomienie poprzednika prawnego skarżącej (ojca), gdyż w dacie zawiadomienia nie był on już właścicielem działki. Powyższe wskazuje, że nie doszło do prawidłowego powiadomienia skarżącej o wyłożeniu projektu planu. Skutkowało to tym samym naruszeniem art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a) u.z.p., ponieważ – jak już wskazano – obowiązek zawiadomienia na piśmie o terminie wyłożenia projektu planu właścicieli lub władających nieruchomościami, których interes prawny może być naruszony ustaleniami planu, stanowił istotny element procedury planistycznej (trybu sporządzania planu miejscowego). Dlatego uwzględniając związek art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a) u.z.p. z przepisami art. 18 ust. 2 pkt 7 i art. 24 ust. 1 u.z.p., Sąd uznał, że opisane naruszenie prawa podlega kwalifikacji jako istotne naruszenie trybu sporządzania planu miejscowego (tak wyrok WSA w Rzeszowie z 6 sierpnia 2024 r. II SA/Rz 2020/23, LEX nr 3752140). W związku z powyższym, działając na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 1 u.s.g., Sąd stwierdził w pkt I wyroku nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej działki nr [...] położonej w [...]. O zwrocie kosztów postępowania sądowego obejmujących uiszczony przez skarżącą wpis od skargi (300 zł) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 16 kwietnia 2025
- Hasła tematyczne
- Zagospodarowanie przestrzenne
- Skarżony organ
- Rada Gminy
- Sędziowie
- Jolanta Kłoda-Szeliga Maria Mikolik Piotr Godlewski /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 147, art. 200, art. 205 § 1 · Dz.U. 2026 poz. 143
- Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity.
art. 18 ust. 2 pkt 5 lit. a, pkt 7, art. 24 ust. 1 · Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139
- Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.)
art. 101 ust. 1 · Dz.U. 2024 poz. 1465
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II OSK 658/25 · 25 listopada 2025
Wyrok NSA z 25 listopada 2025 r., II OSK 658/25 – miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
Sygnatura: II OSK 2999/24 · 25 listopada 2025
Wyrok NSA z 25 listopada 2025 r., II OSK 2999/24 – miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
Sygnatura: II OSK 1513/24 · 25 listopada 2025
Wyrok NSA z 25 listopada 2025 r., II OSK 1513/24 – miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny