II SA/Rz 1465/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 13 września 2017 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata P. S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu w postaci sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych - postanawia - przyznać adwokatowi P. S. od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie kwotę 147,60 zł (słownie: sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy), w tym podatek od towarów i usług w kwocie 27,60 zł (słownie: dwadzieścia siedem złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu.

Postanowieniem z dnia 27 października 2016 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie przyznał skarżącemu P. K. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W charakterze pełnomocnika strony Okręgowa Rada Adwokacka w [....] wyznaczyła adwokata P. S. Wyrokiem z dnia 29 marca 2017 r. tut. Sąd oddalił skargę P. K., przyznając jednocześnie jego pełnomocnikowi kwotę 590,40 zł tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej stronie w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. W terminie trzydziestu dni od daty otrzymania odpisu powyższego orzeczenia wraz z jego uzasadnieniem adwokat P. S. przedłożył w tut. Sądzie opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Równocześnie wniósł o przyznanie kosztów z tytułu dokonania tej czynności, oświadczając, że nie zostały one zapłacone w całości ani w części. Wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Powyższa zasada wynika z brzmienia art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Unormowanie dotyczące reguł przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikowi strony wyznaczonemu w ramach instytucji prawa pomocy znajduje się obecnie w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1714). W § 22 odsyła ono jednak w pewnym zakresie do stosowania poprzednio obowiązujących regulacji w tym zakresie. Przepis ten stanowi bowiem, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia (a w świetle jego § 24 miało to miejsce 2 listopada 2016 r.) stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Dlatego też do rozpoznania wniosku adwokata P. S. wykorzystano rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801). Postępowanie w niniejszej sprawie zostało bowiem wszczęte we wrześniu 2016 r., a postępowanie w drugiej instancji nie zostało skutecznie zainicjowane. Wskazany akt określa szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, sposób określania tych kosztów oraz wydatków stanowiących podstawę ich ustalania oraz maksymalną wysokość opłat za udzieloną pomoc (§ 1). Obejmują one m. in. opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia (§ 2 pkt 1). W świetle § 3 tego aktu, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Bardzo istotne unormowanie zawiera § 4 ust. 1 przedmiotowego rozporządzenia. Zgodnie z nim, opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Prawodawca przewidział też ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej wskazując, że następuje to z uwzględnieniem m. in. stopnia zawiłości sprawy, nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy (§ 4 ust. 2). Należy także zwrócić uwagę na § 4 ust. 3 rozporządzenia, zgodnie z którym opłatę dla pełnomocnika podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Wedle § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z 2015 r., opłatą maksymalną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w innej sprawie (tzn., w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna oraz, nie dotyczącej skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego) jest kwota 480 zł. Natomiast, zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, opłatą maksymalną w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej jest 50 % opłaty z punktu 1 (tj. kiedy w sprawie występował ten sam pełnomocnik co przed wydaniem wyroku w sprawie), nie mniej niż 240 zł. Biorąc zatem pod uwagę brzmienie § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b, pkt 1 lit. c i § 4 ust. 1, ust. 3 rozporządzenia przyznano adwokatowi P. S. kwotę 120 zł, którą powiększono następnie o wartość podatku VAT tj. kwotę 27,60 zł. Podstawę niniejszego orzeczenia stanowią powołane wyżej przepisy w zw. z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a.