Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Rz 140/21

Wyrok WSA w Rzeszowie z 8 kwietnia 2021 r., II SA/Rz 140/21 – transport drogowy i przewozy

Wynik

oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia
8 kwietnia 2021
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.NSA Jacek Surmacz, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska /spr./, Sędzia WSA Jarosław Szaro, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi R.Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2020 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania R. Z., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: Firma Handlowo-Usługowa "A" R. Z. [...] (dalej skarżący/przedsiębiorca) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: WITD, organ I instancji) z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [....] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł uchylił decyzję organu I instancji w całości i nałożył karę pieniężną w wysokości 15.000 zł. Jak wynika z akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji na podstawie upoważnienia nr [...] z dnia [...] lutego 2020 r. przeprowadzono w siedzibie przedsiębiorcy kontrolę w zakresie przestrzegania warunków i obowiązków przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm.), dalej: u.t.d. Kontrolą objęto okres od dnia 1 marca 2019 r. do dnia 31 stycznia 2020 r. Do kontroli skarżący okazał licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy z dnia [...] października 2018 r., z terminem ważności do [...] października 2023 r. W toku czynności poddano kontroli czas pracy kierowców: R. Z., B.J., R. J., R. S., W. M.. Czynności kontrolne utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] lutego 2020 r., w którym szczegółowo opisano stwierdzone naruszenia obowiązujących regulacji. Kontrolujący stwierdzili naruszenia opisane w załączniku nr 3 do u.t.d.: 1. lp. 1.5 - niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.p.d., w wymaganym terminie - sankcjonowane karą w wysokości 800 zł, za każdą zmianę; 2. lp. 5.1 - przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 9 godzin w sytuacji, gdy kierowca dwukrotnie w danym tygodniu wydłużył jazdę dzienną do 10 godzin - sankcjonowane karą w wysokości 50 zł, za czas powyżej 15 minut do mniej niż 1 godziny; 3. lp. 5.2 - przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone o czas do mniej niż 1 godzin- sankcjonowane karą w wysokości 100 zł; 4. lp. 5.5 - skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego - sankcjonowane karą w wysokości 100 zł, o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut, sankcjonowane karą w wysokości 200 zł; 5. lp. 5.6 - niespełnienie wymogu dzielonego dziennego okresu odpoczynku - sankcjonowane karą w wysokości 100 zł, skrócenie drugiej części odpoczynku dzielonego o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin, sankcjonowane karą w wysokości 200 zł, 6. lp. 5.7 - skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej: o czas do 1 godziny, sankcjonowane karą w wysokości 150 zł, o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin, sankcjonowane karą w wysokości 350 zł, za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin, sankcjonowane karą w wysokości 550 zł; 7. lp. 5.8 - skrócenie regularnego okresu odpoczynku tygodniowego, jeżeli jego skrócenie nie jest dozwolone: o czas do 3 godzin, sankcjonowane karą w wysokości 150 zł, o czas powyżej 3 godzin do 9 godzin, sankcjonowane karą w wysokości 300 zł; 8. lp. 5.9 - skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku tygodniowego, o czas do 2 godzin, sankcjonowane karą w wysokości 200 zł, o czas powyżej 4 godzin sankcjonowane karą w wysokości 450 zł; 9. lp. 5.11- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy; o czas do mniej niż 30 minut, sankcjonowane karą w wysokości 100 zł, o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut, karą w wysokości 250 zł, za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut, karą w wysokości 350 zł, międzynarodowym okazjonalnym przewozie osób, w godzinach od 2200 do 600, gdy pojazd obsługuje jeden kierowca: o czas do mniej niż 1 godzina i 30 minut - karą w wysokości 50 zł, za każdą rozpoczętą godzinę od 3 godzin - karą w wysokości 100 zł; 10. lp. 6.3.16 - nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego- za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy, sankcjonowane karą w wysokości 500 zł; 11. lp. 6.3.17 - naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z karty - za każdego kierowcę, sankcjonowane jest karą w wysokości 500 zł; 12. lp. 6.3.18 - naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu - za każdy pojazd, sankcjonowane jest karą w wysokości 500 zł; 13. lp. 6.2.1 - niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi; 14. lp. 1.15 - wykonywanie przewozu drogowego rzeczy lub osób bez obowiązkowej kwalifikacji wstępnej lub obowiązkowego szkolenia okresowego kierowcy- sankcjonowane karą w wysokości 1.500 zł. Mając na uwadze powyższe naruszenia WITD, na podstawie art 92a ust. 1 u.p.d., decyzją z dnia 4 czerwca 2020 r., opisaną na wstępie, nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 15.000 zł. W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 6, 7, 8, 9, 10, 68 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), dalej: k.p.a., poprzez niedokładne rozpatrzenie sprawy, niedokładne ustalenie stanu faktycznego, niepoinformowanie o zakończeniu postępowania oraz niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu. Podkreślił, że na mocy art. 50 u.t.d., Inspekcja Transportu Drogowego nie może wkraczać w uprawnienia Państwowej Inspekcji Pracy. Wskazał, że wszyscy kierowcy wymienieni w protokole kontroli są lub byli jego pracownikami, a więc działanie inspektorów było sprzeczne z art. 50 ww. ustawy. Skarżący zakwestionował używanie przez kontrolujących programu komputerowego firmy [...], który w jego ocenie nie posiada homologacji ani atestu. GITD, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] listopada 2020 r., opisaną na wstępie, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nałożył karę pieniężną w wysokości 15.000 zł. Organ odwoławczy analizując naruszenia opisane w protokole kontroli w dwóch przypadkach stwierdził, że WITD nałożył na skarżącego karę bezzasadnie. GITD oceniając stwierdzone przez WITD naruszenie z lp. 6.3.18 załącznika nr 3 do u.t.d. na podstawie materiału dowodowego w postaci danych cyfrowych z tachografu cyfrowego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...] po dokonaniu ponownej ich analizy z uwzględnieniem błędów lub zdarzeń w postaci braku napięcia, stwierdził, że dane cyfrowe z ww. pojazdu zostały pobrane w dniu [...] października 2019 r. a następnie w dniu [...] stycznia 2020 r. Zauważono, że pomiędzy odczytami minęło jedynie 84 dni zarejestrowanej automatycznie przez tachograf działalności, a nie jak wskazał organ kontrolny ponad 90 dni. W ocenie organu odwoławczego nałożona przez organ I instancji kara pieniężna za to naruszenie w wysokości 500 zł jest niezasadna. Podobnie, na podstawie materiału dowodowego w postaci danych cyfrowych z tachografu cyfrowego zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...], po dokonaniu ponownej ich analizy z uwzględnieniem błędów lub zdarzeń w postaci braku napięcia, organ odwoławczy stwierdził, że dane cyfrowe z ww. pojazdu licząc od dnia [...] października 2019 r. były pobrane dopiero w dniu [...] stycznia 2020 r. Pomiędzy odczytami minęło jedynie 79 dni zarejestrowanej automatycznie przez tachograf działalności, a nie jak wskazał organ kontrolny ponad 90 dni zarejestrowanej automatycznie przez tachograf działalności. Zdaniem organu odwoławczego, nałożona przez organ I instancji kara pieniężna za to naruszenie w wysokości 500 zł jest niezasadna. Dokonując analizy naruszenia z l.p.5.7 załącznika nr 3 do u.t.d. organ odwoławczy zauważył, że organ kontrolny ujawnił, że analiza danych cyfrowych z karty kierowcy oraz urządzenia rejestrującego po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci przerwy napięcia wykazała, że kierowca R.Z. o godz. 09:04 dnia 10 czerwca 2019r. rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać min. 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający jedynie 6 godzin i 15 minut. W ocenie organu I instancji oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 2 godziny i 45 minut. Ponowna analiza dokonana przez organ odwoławczy danych cyfrowych z karty kierowcy oraz urządzenia rejestrującego po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci przerwy napięcia wykazała, że za dzień [...] czerwca 2019r., brak jest danych cyfrowych zarejestrowanych przez tachograf. Kierowca R. Z. dokonał wpisu manualnego deklarując odpoczynek. Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że nie jest możliwym dokonanie weryfikacji prawidłowości ustaleń dokonanych przez organ kontrolny a zatem kara 1050 zł, została nałożona niezasadnie. W ocenie GITD w pozostałych przypadkach WITD prawidłowo stwierdził opisane na wstępie naruszenia a decyzja o nałożeniu za nie kar pieniężnych była słuszna. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy szczegółowo odniósł się do każdego z zarzucanych skarżącemu naruszeń, powołując podstawę prawną jej nałożenia oraz wyjaśniając przyczyny jej nałożenia. Odnosząc się do treści odwołania GITD stwierdził, że skarżący nie wskazał żadnych okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie art. 92 b i 92 c u.t.d. i podkreślił, że naruszenia stwierdzone podczas kontroli faktycznie miały miejsce, zatem kara nałożona na skarżącego jest w pełni uzasadniona. Przedsiębiorca nie zgodził się z decyzją organu odwoławczego i wniósł na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zarzucając naruszenie: I. przepisów prawa materialnego tj. błędnej subsumcji zastosowanej przez organ I instancji art. 50 pkt 1 lit k u.t.d. poprzez niedostrzeżenie, że powyższy przepis stanowi lex specialis w stosunku do art. 4 pkt 22 u.t.d., II. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit.c), tj.: art. 7, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez: - niepowiadomienia strony o zakończeniu postępowania administracyjnego - niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, - załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu skarżącego, - nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skarżącego i nie podanie przyczyn, z powodu których argumentom skarżącego odmówiono wiarygodności, III. rażące naruszenie art. 92a ust. 1 i ust. 6 i przepisu lp. 6.3.11 załącznika nr 3 u.t.d., poprzez ich bezpodstawne zastosowanie oraz pominięcie wytycznych zawartych w rozporządzeniu 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. oraz nie odniesienie się do nich; IV. rażące naruszenie art. 92a ust. 1 i ust. 6 u.t.d. i przepisu lp. 5.1.1. 5.1.2,5.2.1. 5.3.1, 5.3.2.5.4.1, 5.4.2. 5.5.1. 5.5.2. 5.11.1. 5; 11.2. 5.11.3, 6.3.11, 6.3.12, 6.3.17, załącznika nr 3 do u.t.d., poprzez ich bezpodstawne zastosowanie; V. naruszenie przepisu art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego w związku z art. 92c. ust. 1 u.t.d., a w szczególności niewzięcie pod uwagę, że każdy kierowca świadczy dla skarżącego usługę kierowania na podstawie umowy i to on odpowiada za naruszenia czasu pracy; VI. naruszenie art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez ustalanie i dokonanie oceny stanu faktycznego dotyczącego stwierdzonych w skarżonej decyzji naruszeń, na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego; VII. naruszenie przepisu art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego; VIII. naruszenie art. 107 ust. 1, art. 156 ust. 2 k.p.a. oraz art. 51 ust. 8 u.t.d. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem prawa w oparciu o rozporządzenie 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, a na podstawie którego brak podstaw do jej nałożenia; IX. naruszenie unormowań k.p.a., w tym szczególności art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, poprzez brak staranności organu w podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, a w szczególności wydanie decyzji z błędną interpretacją rozporządzenia WE 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytywanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej oraz kart kierowców (Dz. U. UE. L10.168.16), jak i błędnym wyliczeniu kwoty decyzji. W oparciu o przedstawione zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Przedsiębiorca zarzucił organowi niedokładne rozpatrzenie sprawy, ustalenie stanu faktycznego niezgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, niepoinformowanie przed wydaniem decyzji o zakończeniu postępowania przez organ I instancji, niezapewnienie czynnego udziału w postępowaniu poprzez niepoinformowanie o zakończeniu postępowania. Powołując się na art. 92 c u.t.d. skarżący wskazał, że w jego ocenie wystąpiły przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Wyjaśnił, że nie miał wpływu na powstanie stwierdzonych w protokole naruszeń. Podkreślił, że jako osoba odpowiedzialna za transport w firmie dokonuje starań, aby przewozy transportowe dokonane przez kierowców na jego rzecz były zgodne z normami czasu pracy i odpoczynku, nie czuje się odpowiedzialny za naruszenia spowodowane przez kierowców, którzy są przeszkoleni i poinformowani o konieczności przestrzegania czasu pracy. Stwierdził, że kierowcy część naruszeń spowodowali bez jego wiedzy. Pokreślił, że trasy, które realizowali zaplanowane były w sposób właściwy logistycznie tj. kierowcy mogli swobodnie je wykonać bez żadnego naruszenia obowiązujących ich norm. Skarżący zakwestionował używanie przez kontrolujących programu komputerowego firmy [...], który w jego ocenie nie posiada homologacji czy atestu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza treść art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. Przedmiotem skargi jest decyzja GITD, uchylająca decyzję WITD o nałożeniu kary pieniężnej na skarżącego za stwierdzone w toku kontroli naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego określonych w art. 4 pkt 22 u.t.d. i nakładająca karę pieniężną w wysokości 15 000 zł. Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości. W ocenie Sądu, stwierdzone podczas kontroli nieprawidłowości, opisane szczegółowo w zaskarżonej decyzji, uzasadniały nałożenie na przedsiębiorcę kary pieniężnej. Jej wysokość obliczona zgodnie z przepisami zał. nr 3 do u.t.d., została ograniczona do kwoty 15.000zł, z uwagi na brzmienie przepisu art. 92a ust.5 pkt 1 u.t.d. Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego tj. błędnej subsumcji art. 50 pkt 1 lit k u.t.d. przez niedostrzeżenie, że powyższy przepis stanowi lex specialis w stosunku do art. 4 pkt 22 u.t.d. Powołany przepis art. 4 pkt 22 u.t.d. stanowi, co należy rozumieć przez obowiązki lub warunki przewozu drogowego – są to obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz innych wymienionych w tym przepisie aktów, w tym m.in. rozporządzenia (WE) nr 561/2006, rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 czy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014. Natomiast przepis art.50 pkt 1 u.t.d. określa zakres kontroli sprawowanej przez inspekcję transportu drogowego (dalej: ITD), stanowiąc, że do zadań inspekcji należy m.in. kontrola przestrzegania obowiązków i warunków przewozu drogowego, o których mowa w art.4 pkt 22 (lit.a), jak też kontrola przestrzegania czasu pracy: a) przedsiębiorców osobiście wykonujących: -- przewozy drogowe, do których ma zastosowanie rozporządzenie (WE) nr 561/2006 albo Umowa europejska dotycząca pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzona w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 2014 r. poz. 409), zwana dalej "Umową AETR", -- przewozy regularne, których trasa nie przekracza 50 km, lub publiczny transport zbiorowy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym, którego trasa nie przekracza 50 km, b) osób niezatrudnionych przez przedsiębiorcę, lecz osobiście wykonujących na jego rzecz: -- przewozy drogowe, do których ma zastosowanie rozporządzenie (WE) nr 561/2006 albo Umowa AETR, -- przewozy regularne, których trasa nie przekracza 50 km, lub publiczny transport zbiorowy w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym, którego trasa nie przekracza 50 km (lit.k). Poprzez odesłanie do art.4 pkt 22, ustawodawca umocował ITD do kontroli przestrzegania obowiązków i warunków przewozu drogowego przez wszystkie podmioty do tego zobowiązane przepisami powołanymi w dalszej treści tego przepisu. Brak zatem podstaw do twierdzeń, że przepis art. 4 pkt 22 u.t.d. określa jedynie zakres przedmiotowy kontroli, a to art. 50 pkt 1 lit. k u.t.d. precyzuje katalog podmiotów, wobec których taką kontrolę ITD może prowadzić. Oznacza to, że ITD jest uprawniona do prowadzenia kontroli przestrzegania czasu pracy nie tylko przedsiębiorców osobiście wykonujących przewozy drogowe oraz osób niezatrudnionych przez przedsiębiorcę lecz osobiście wykonujących przewozy drogowe na jego rzecz, ale także przestrzegania czasu pracy przez przedsiębiorcę, który wykonuje przewozy za pomocą zatrudnionych pracowników. Sąd podziela też stanowisko organów o zasadności przypisania skarżącemu odpowiedzialności – przy jednoczesnym braku podstaw do jej wyłączenia na podstawie art. 92b i art. 92c u.t.d. – w odniesieniu do opisanych w protokole i decyzjach przypadków dotyczących naruszeń, o których mowa w przepisach l.p.1.5., 1.15, 5.1,.5.2, 5.5, 5.6, 5.7, 5.8, 5.9, 5.11, 6.3.16, 6.3.17, 6.2.1, załącznika nr 3 do u.t.d. i art.92a ust.1 u.t.d. Skarżący nie sprecyzował na czym polegała błędna interpretacja rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców Zgodnie z treścią tego rozporządzenia, maksymalne okresy na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy nie przekraczają: a) 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej; b) 28 dni w przypadku danych z karty kierowcy. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że przy uwzględnieniu jedynie dni zarejestrowanej działalności w sprawie doszło do naruszenia obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu, jak i danych z karty kierowcy, co wynika wprost z analizy okazanych do kontroli danych cyfrowych. Organ odwoławczy orzekł na korzyść Skarżącego w sytuacji, gdy z powodu braku napięcia (przerwy) brak było danych cyfrowych zarejestrowanych przez tachograf, a także skorygował nałożenie kar pieniężnych w sytuacjach, gdy pomiędzy odczytami danych z tachografu minęło mniej niż 90 dni zarejestrowanej automatycznie przez tachograf działalności. W odniesieniu do zarzutu niezachowania tolerancji błędu tachografu i nałożenia kary w 5 przypadkach za przekroczenie czasu jazdy lub odpoczynku do jednej lub dwóch minut, Sąd stwierdza, że przepisy rozporządzenia WE 561/2006, podobnie jak i załącznika nr 3 do u.t.d. nie wyłączają odpowiedzialności z uwagi na to, że naruszenie norm dotyczących czasu prowadzenia pojazdów, odpoczynku, czy przerw było nieznaczne. Wprowadzają natomiast przedziały czasowe, różnicując skalę naruszenia i wysokość wymierzanej kary pieniężnej. W tym kontekście, nieznaczny stopień naruszeń, jakich dopuścili się kierowcy skarżącego przełożył się na to, że wymierzano kary w najniższym przewidzianym wymiarze. Nie było natomiast podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary. W okolicznościach sprawy Sąd nie podziela też stanowiska skarżącego o naruszeniu przepisów art. 7 i art.8 k.p.a. w zw. z art.92c ust.1 u.t.d. Zgodnie z art. 92 c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub 2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Z powołanych przepisów wynika możliwość zwolnienia przedsiębiorcy od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie prawa; może to mieć miejsce wyłącznie wówczas, gdy wykaże on, że dołożył należytej staranności wykonując przewozy, a do naruszenia prawa doszło na skutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń. Nie budzi wątpliwości, że to przedsiębiorca wykonujący transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność za działalność przedsiębiorstwa i to na nim spoczywa ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje (por. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2011r., sygn. akt IIGSK 716/10 ). Zasadnie zatem przyjął organ odwoławczy, że to na przedsiębiorcy spoczywa ciężar dowodu wystąpienia przewidzianych prawem przesłanek do zwolnienia z tej odpowiedzialności. W zaskarżonej decyzji organ wywiódł, że skarżący nie wskazał na żadne okoliczności uzasadniające odstąpienie od ukarania, o których mowa w art.92b i art.92c u.t.d., nie przedłożył wydruków z tachografu z adnotacją o treści art.12 rozporządzenia nr 561/2006, ani nie przedłożył żadnych dowodów na istnienie okoliczności zwalniających od odpowiedzialności, w szczególności nie wykazał, że na powstałe naruszenia nie miał wpływu, bądź nastąpiły one w skutek zdarzeń czy okoliczności niemożliwych do przewidzenia. Wbrew zarzutom skargi, za niewłaściwe zachowanie kierowców odpowiada przedsiębiorca, na rzecz którego świadczą oni usługi przewozu, bez względu na łączący ich stosunek prawny. Za wszelkie błędne zachowania i pomyłki kierowców odpowiada przedsiębiorca, a jego odpowiedzialność ma charakter obiektywny, niezależny od zawinienia. Z odpowiedzialności tej nie zwalnia przedsiębiorcy fakt, że ukarał on kierowcę za popełnione wykroczenie. Ponadto wbrew stanowisku skarżącego, odstępstwa od ograniczeń w zakresie czasu prowadzenia pojazdu nie miały charakteru wyjątkowego. Z akt sprawy wynika, że tego rodzaju naruszenia miały miejsce wielokrotnie w kontrolowanym okresie, a Skarżący nie wykazał, aby odstępstwa od przepisów art.6-9 nastąpiło w zakresie niezbędnym dla zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub ładunku. Okoliczności podniesione przez Skarżącego jak duże natężenie ruchu, trudności w zaparkowaniu pojazdu, zwłaszcza wieczorem, czy ograniczenia tonażowe lub gabarytowe na niektórych drogach, to zwykłe, dające się przewidzieć okoliczności, które powinny być uwzględnione w planowaniu trasy i wykonywaniu przewozu. Na ograniczone zastosowanie przepisu art. 12 rozporządzenia nr 561/2006 do przypadków nagłych i wyjątkowych zwraca uwagę orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości. W wyroku z dnia 9 listopada 1995 r. w sprawie C-235/94 Postępowanie karne v. Alan Geoffrey Bird, który zapadł co prawda na gruncie uchylonego art. 12 rozporządzenia nr 3820/85 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, lecz który miał analogiczne brzmienie do komentowanego przepisu, Trybunał Sprawiedliwości wskazał, że przepis ten "nie zezwala kierowcy na odstępstwo od przepisów odnoszących się do prowadzenia pojazdu i okresów odpoczynku zawartych w art. 6, 7 lub 8 przywołanego rozporządzenia z powodów znanych przed rozpoczęciem podróży. Jak wynika z art. 12, decyzja podjęta w celu zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub jego ładunku, dotycząca przedłużenia okresu prowadzenia pojazdu ponad okres normalnie dozwolony na mocy rozporządzenia, musi odnosić się wyłącznie do kierowcy, musi być podjęta, gdy nieoczekiwanie nie może on wywiązać się z obowiązków dotyczących przewidzianych okresów prowadzenia pojazdu i odpoczynku oraz musi uwzględniać pilne wymagania związane z bezpieczeństwem na drodze. Art. 15 ust. 1, co więcej, wymagając od przedsiębiorstw transportowych zorganizowania pracy w taki sposób, aby kierowcy mogli spełniać wymagania przepisów rozporządzenia, wyklucza możliwość zaplanowania przez przedsiębiorstwo skorzystania z odstępstwa przed wyjazdem kierowcy". Wbrew zatem zarzutom skarżący nie wykazał istnienia przesłanek uzasadniających odstąpienie od sankcji. Nie znajduje też uzasadnienia w aktach sprawy zarzut braku wyjaśnienia, za które dni nałożono karę pieniężną za nieudostępnienie danych z tachografu. Zgodnie z załącznikiem do u.t.d. (lp.6.3.16 załącznika nr 3) penalizacji podlega nieudostępnienie do kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego – za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy w wysokości 500zł. Z zaskarżonej decyzji wyraźnie wynika za jakie dni i w odniesieniu do którego kierowcy stwierdzono powyższe naruszenie i jaką to skutkowało karą pieniężną. Natomiast w odniesieniu do zarzutu używania przez inspektora programu komputerowego, który nie posiada homologacji czy atestu, Sąd podziela stanowisko organów, że oprogramowanie to zostało wykorzystane jedynie do odczytu danych zarejestrowanych przez tachograf, a sama treść danych nie była przez Skarżącego kwestionowana. Zgłaszał on natomiast zastrzeżenia co do interpretacji tych danych w świetle obowiązujących przepisów, lecz w tym zakresie nie był wykorzystywany program komputerowy, a inspektor dokonał ich samodzielnej interpretacji. Sam zaś pomiar danych dokonywany był przy użyciu tachografów podlegających legalizacji. Poza podważaniem jakości oprogramowania, Skarżący nie przedstawił żadnych konkretnych zarzutów dotyczących np. zniekształcenia danych podczas ich sczytywania przy pomocy tego oprogramowania. Zarejestrowane przez tachograf dane co do czasu prowadzenia pojazdów i innych aktywności, jak też okresów przerw i odpoczynku, jednoznacznie wskazują, że naruszenia przepisów wynikały z działań czy zaniedbań kierowców, a nie z powodu użycia nieatestowanego oprogramowania. Nietrafne są też zarzuty naruszenia powołanych w skardze przepisów postępowania administracyjnego. Wbrew zarzutom skargi, orzekające w sprawie organy dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy w oparciu o kompletny materiał dowodowy, który prawidłowo oceniły, odniosły się też do podnoszonych przez Skarżącego zarzutów. Brak zawiadomienia strony o zakończeniu postępowania administracyjnego w celu umożliwienia jej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów jest wprawdzie uchybieniem, o którym mowa w art. 10 § 1 k.p.a., jednakże w rozpoznawanej sprawie uchybienie to – popełnione przez organ odwoławczy - nie miało wpływu na wynik sprawy, bowiem organ ten nie prowadził żadnego postępowania dowodowego, a dodatkowo informował stronę o wyznaczonym terminie załatwienia sprawy. Natomiast w toku postępowania przed organem I instancji zapoznano stronę z ustaleniami protokołu kontroli, a pismem z dnia [...] marca 2020r. zawiadomiono ją o prawie do wypowiedzenia się w zakresie zebranego materiału dowodowego. Nie można w związku z tym uznać, że uchybienia w zakresie procedury administracyjnej mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.

Informacje o sprawie

Data wpływu
10 lutego 2021
Hasła tematyczne
Kara administracyjna Transport
Skarżony organ
Inspektor Transportu Drogowego
Sędziowie
Jacek Surmacz /przewodniczący/ Jarosław Szaro Małgorzata Niedobylska /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny