Sygnatura
II SA/Rz 131/26
Wyrok WSA w Rzeszowie z 7 maja 2026 r., II SA/Rz 131/26
Wynik
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
- Data orzeczenia
- 7 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Maria Mikolik AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2026 r. sprawy ze skargi A. N. na decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia 24 listopada 2025 r. nr A.0123.85.2025 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezesa Sądu Rejonowego w [...] z dnia 22 października 2025 r. (bez numeru); II. zasądza od Prezesa Sądu Okręgowego w [....] na rzecz skarżącego A. N. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
II SA/Rz 131/26 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi A.N. jest decyzja Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z 24 listopada 2025 r. nr A.0123.85.2025 dotycząca odmowy udostępnienia informacji publicznej. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, pismem z 12 sierpnia 2025 r. załączonym do wiadomości e-mail z 13 sierpnia 2025 r. A.N. wystąpił do Prezesa Sądu Rejonowego w [...] o udostępnienie informacji publicznej w zakresie określonym pytaniami pkt 1-4 oraz żądaniem pkt 5: 1. W ilu sprawach w 2022 r. referentem w SR w [...] była SSR A.B: a) z repertorium "W"? b) z repertorium "K"? c) ile wydała w tym okresie wyroków nakazowych? 2. W ilu sprawach w 2023 r. referentem w SR w [...] była SSR A.B.: a) z repertorium "W"? b) z repertorium "K"? c) ile wydała w tym okresie wyroków nakazowych? 3. W ilu sprawach w 2024 r. referentem w SR w [...] była SSR A.B.: z repertorium "W"? z repertorium "K"? ile wydała w tym okresie wyroków nakazowych? 4. W ilu sprawach w roku 2025 (do dnia udzielenia odpowiedzi) referentem w SR w [...] była lub jest SSR A.B.: a) z repertorium "W"? b) z repertorium "K"? c) ile wydała w tym okresie wyroków nakazowych? 5. Proszę o wykaz sygnatur spraw prowadzonych przez SSR A.B. wg powyższego podziału na konkretny rok i repertorium. Prezes SR zwrócił się do Sekretariatu [...] Wydziału Karnego o zajęcie stanowiska w przedmiocie dysponowania żądanymi informacjami. Z odpowiedzi uzyskanej od Kierownika Sekretariatu wynikało, że ze względu na obszerność wniosku i zakres żądanych informacji, ich pozyskanie wymaga czasu i pracochłonności, gdyż w kształcie objętym wnioskiem przedmiotowe informacje w zasadzie nie istnieją, zaś ich wytworzenie wymagać będzie przeprowadzenia pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o dane cząstkowe z posiadanych zbiorów dokumentów. W oparciu o powyższe stanowisko Prezes SR stwierdził, że wniosek dotyczy informacji przetworzonej o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.) i wymaga wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. W konsekwencji pismem z 27 sierpnia 2025 r., doręczonym 17 września 2025 r., zwrócił się do wnioskodawcy o wykazanie szczególnej istotności dla interesu publicznego w uzyskaniu żądanych informacji, pod rygorem dokonania samodzielnej oceny, czy taka szczególna istotność w sprawie zachodzi. W odpowiedzi na wezwanie wnioskodawca w piśmie z 25 września 2025 r. podniósł, że na podstawie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje prawo dostępu do informacji o działalności organów władzy publicznej, w tym sądów powszechnych. Dane dotyczące liczby spraw karnych, wykroczeniowych oraz wydanych wyroków nakazowych przez konkretnego sędziego stanowią informację o funkcjonowaniu sądu, sposobie rozłożenia obciążeń orzeczniczych oraz organizacji pracy jednostki. Pozwalają ocenić, czy przydział spraw odbywa się rzetelnie, czy zapewnione jest właściwe wykorzystanie kadry sędziowskiej oraz czy obywatele mają realny dostęp do rozpoznania spraw przez sędziego posiadającego odpowiednie doświadczenie. Informacje te mają szczególne znaczenie z punktu widzenia interesu publicznego, gdyż służą transparentności działania sądów, umożliwiają społeczną kontrolę wymiaru sprawiedliwości, wpływają na poziom zaufania obywateli do sądów oraz pozwalają identyfikować ewentualne nieprawidłowości mogące naruszać prawa stron postępowań. Decyzją z 22 października 2025 r. Prezes SR - działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.) oraz art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. - odmówił wnioskodawcy udostępnienia żądanej informacji publicznej. Organ I instancji wskazał, że wykazanie szczególnie istotnego interesu publicznego wymaga nie tylko powołania się na interes publiczny, lecz także przedstawienia realnych i konkretnych możliwości wykorzystania żądanej informacji przetworzonej dla dobra ogółu, w szczególności dla poprawy funkcjonowania organów publicznych. Zdaniem organu, wnioskodawca nie wykazał, w jaki sposób zamierza spożytkować uzyskane dane dla ochrony interesu publicznego, wobec czego nie spełnił przesłanki z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W odwołaniu od decyzji Prezesa SR wnioskodawca wskazał, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego i procesowego, w szczególności art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 1 i art. 2 ust. 1 u.d.i.p., art. 61 Konstytucji RP, zasad jawności życia publicznego i przejrzystości działania organów władzy publicznej. Zarzucił organowi błędną i nadmiernie zawężającą wykładnię pojęcia "szczególnie istotnego interesu publicznego", wskazując, że interes ten zachodzi również wtedy, gdy żądanie informacji służy społecznej kontroli działalności organów władzy publicznej, a dane dotyczące orzekania sędziego mają znaczenie dla realizacji prawa do sądu oraz oceny prawidłowości obsady i przydziału spraw. Ponadto zakwestionował uznanie żądanych danych za informację przetworzoną, podnosząc, że skoro mogą zostać wygenerowane z posiadanych systemów, stanowią informację prostą, a sama pracochłonność ich przygotowania nie uzasadnia odmowy udostępnienia. Wskazaną na wstępie decyzją z 24 listopada 2025 r. Prezes SO - działając na podstawie art. 16 ust. 1 i 2 w zw. z art. art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. oraz 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - utrzymał w mocy decyzję Prezesa SR. Organ odwoławczy wskazał, że żądane dane stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Jednocześnie podkreślił, że dostęp do informacji przetworzonej podlega ograniczeniu i wymaga wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Organ uznał, że żądane informacje nie istniały w gotowej formie, a ich przygotowanie wymagałoby szeregu czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych opartych na danych cząstkowych. Związane byłoby to z zaangażowaniem znacznych zasobów kadrowych i finansowych oraz mogłoby zakłócić normalne funkcjonowanie sądu. Z tego względu organ odwoławczy podzielił stanowisko, że wniosek dotyczył informacji przetworzonej, a nie prostej. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wyjaśnił, że informacja przetworzona to nowa jakościowo informacja przygotowana specjalnie dla wnioskodawcy wg wskazanych przez niego kryteriów. Zaznaczył, że interes publiczny oznacza dobro ogółu, natomiast przesłanka "szczególnej istotności" wymaga dodatkowego, ponadprzeciętnego uzasadnienia. W ocenie organu, wnioskodawca nie wykazał realnych i konkretnych możliwości wykorzystania żądanych danych dla dobra publicznego ani wpływu na poprawę działania organów państwa. Samo powołanie się na prawo do sądu, społeczną kontrolę czy możliwość publikacji informacji w internecie jest niewystarczające. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że brak było podstaw do udostępnienia żądanej informacji przetworzonej i utrzymał decyzję odmowną. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję Prezesa SO z 24 listopada 2025 r. A.N. wniósł o jej uchylenie w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, zobowiązanie organu do udostępnienia żądanej informacji publicznej oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzucił: naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez błędne zakwalifikowanie żądanych informacji jako informacji przetworzonej, mimo że dotyczą one danych ewidencyjnych pozostających w posiadaniu organu i możliwych do ustalenia bez tworzenia nowej jakości informacyjnej, naruszenie art. 2 ust. 2 u.d.i.p. poprzez uzależnienie dostępu do informacji publicznej od wykazania przez skarżącego "indywidualnych kwalifikacji", "pozycji społecznej" lub szczególnej roli publicznej, naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji RP poprzez nadmierne i nieproporcjonalne ograniczenie prawa do informacji publicznej, naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegające na bezkrytycznym przyjęciu twierdzeń organu I instancji o rzekomej pracochłonności udostępnienia danych, bez ich jakiejkolwiek weryfikacji, naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia o charakterze schematycznym, oderwanego od realiów sprawy i opartego na ogólnikowych tezach orzeczniczych. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że żądane informacje dotyczą liczby spraw z repertorium "K" i "W" w których wskazana sędzia była referentem, liczby wydanych wyroków nakazowych i sygnatur tych spraw. Są to dane ewidencyjne które istnieją w systemach informatycznych sądu, są rejestrowane na potrzeby sprawozdawczości i nie wymagają tworzenia nowej jakości informacyjnej, a jedynie zestawienia danych już istniejących. W ocenie skarżącego, organy obu instancji błędnie zakwalifikowały żądane dane jako informację przetworzoną, choć informacje o liczbie spraw prowadzonych przez sędziego wynikają z funkcjonujących systemów ewidencyjnych, sprawozdawczości statystycznej oraz wokand sądowych, a więc istnieją już w zasobach sądu. Ich udostępnienie wymaga co najwyżej sporządzenia prostego zestawienia, zaś sama pracochłonność czynności technicznych nie przesądza o przetworzonym charakterze informacji, co potwierdza utrwalone orzecznictwo NSA. Bezpodstawnie więc nałożono na skarżącego obowiązek wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, utożsamiając organizacyjną niewygodę organu z ustawowym ograniczeniem prawa do informacji. Dodatkowo organy wadliwie uzależniły dostęp do informacji od pozycji i możliwości wnioskodawcy, naruszając zasadę powszechności, równości oraz konstytucyjne prawo dostępu do informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę Prezes SO wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach). Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Prezesa SO w [...] z 24 listopada 2025 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezesa SR w [...] z 22 października 2025 r. o odmowie udostępnienia skarżącemu informacji publicznej obejmującej wskazanie, w ilu sprawach z repertorium "W" i repertorium "K" SSR w [...] A.B. w roku 2022, 2023, 2024 i 2025 (do dnia udzielenia odpowiedzi) była referentem, ile w tych latach wydała wyroków nakazowych, a także wykaz sygnatur prowadzonych przez nią wg powyższego podziału spraw. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie. I. Kwestię dostępu do informacji publicznej w sposób kompleksowy reguluje u.d.i.p., określając zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, a także tryb udostępniania tej informacji. Zgodnie z art. 1 ust. 1 tej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie w niej określonym. Każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej (art. 2 ust. 1 u.d.i.p.). Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Udostępnienie informacji publicznej może nastąpić tylko wówczas, gdy podmiot do którego został skierowany wniosek należy do katalogu podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej oraz gdy jest on w posiadaniu informacji mającej charakter publiczny. Stosownie bowiem do art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty o których mowa w ust. 1 i 2 tego artykułu, będące w posiadaniu takich informacji; wg art. 4 ust. 1 pkt 1) u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Zakres przedmiotowy informacji publicznej określa art. 6 ust. 1 u.d.i.p., wymieniając rodzaje spraw, jakich może ona dotyczyć (nie jest to wyliczenie wyczerpujące, o czym świadczy zwrot "w szczególności"). Obejmują one m.in. informację o zasadach funkcjonowania podmiotów o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o prowadzonych rejestrach, ewidencjach i archiwach oraz o sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych (pkt 3 f), a także informację o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść orzeczeń sądów powszechnych, Sądu Najwyższego, sądów administracyjnych, sądów wojskowych, Trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Stanu (pkt 4 a); zgodnie z ust. 2 tego artykułu, dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. W doktrynie i orzecznictwie sądowym za informację publiczną uznaje się każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Jak wynika z art. 21 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 334 ze zm., dalej: P.u.s.p.), prezesi w sądzie rejonowym i okręgowym są organami tych sądów, którzy w ramach wykonywania czynności w zakresie działalności administracyjnej sądu udzielają informacji w odpowiedzi na wnioski kierowane w trybie u.d.i.p. (§ 30 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2019 r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych, Dz.U. z 2024 r., poz. 867 ze zm., dalej: R.u.s.p.). Informacje o ilości i rodzaju spraw rozpoznawanych przez danego sędziego jako funkcjonariusza publicznego należy traktować jako informację o danych publicznych, które tym samym stanowią informację publiczną (art. 6 ust. 1 pkt 4 a u.d.i.p.). W kontekście powyższego nie ulega wątpliwości, że Prezes SR jest podmiotem na którym ciąży obowiązek udostępniania będącej w jego posiadaniu informacji publicznej oraz że taki charakter miały informacje żądane przez skarżącego. Nie jest to zresztą przedmiotem sporu między stronami. II. W rozpoznawanej sprawie rozbieżność stanowisk stron postępowania dotyczy jednak kwestii, czy informacje których udostępnienia domaga się skarżący stanowią informację publiczną prostą czy przetworzoną oraz czy wykazał on szczególną istotność dla interesu publicznego w uzyskaniu żądanych informacji. Prezesi SR i SO jako organy I i II instancji wskazali, że żądane przez skarżącego informacje w postaci objętej wnioskiem zasadniczo nie istnieją, a ich wytworzenie z uwagi na obszerny zakres będzie wymagał czasu i pracochłonności wynikających z konieczności przeprowadzenia czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane w zbiorach dokumentów dane cząstkowe. Jednocześnie w/w organy wywiodły, że wnioskodawca mimo wezwania nie wykazał okoliczności które świadczyłyby o występowaniu przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego, co wymagało przedstawienia sposobu wykorzystania uzyskanych danych dla dobra ogółu, w szczególności dla poprawy funkcjonowania organów publicznych /wymiaru sprawiedliwości oraz dla lepszej ochrony interesu publicznego. Z kolei wg skarżącego organy w wyniku nadmiernie zawężającej wykładni pojęcia "szczególnie istotnego interesu publicznego" błędnie przyjęły brak wykazania tej przesłanki, podczas gdy spełniona jest ona także wtedy, gdy żądanie informacji służy społecznej kontroli działalności organów władzy publicznej, gdyż dane dotyczące orzekania przez sędziego mają znaczenie dla realizacji prawa do sądu oraz oceny prawidłowości obsady i przydziału spraw. Skarżący zakwestionował także sam fakt zakwalifikowania żądanych przez niego informacji jako informacji przetworzonej. W związku z powyższym Sąd podkreśla, że u.d.i.p. nie definiuje pojęcia informacji przetworzonej, niemniej w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że przez informację przetworzoną należy rozumieć nową jakościowo informację, która nie istnieje w przyjętej treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. Jest to informacja przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy w oparciu o wskazane przez niego kryteria. Stworzenie informacji przetworzonej wiąże się z czynnościami, które wykraczają poza zwykłą działalność podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia. Dlatego nawet zbiór informacji prostych może być uznany za informację przetworzoną, gdy ich udostępnienie wiąże się z koniecznością wyboru, odnalezienia i anonimizacji. Jeśli utworzenie zbioru informacji prostych wymagałoby takiego nakładu środków i zaangażowania sił podmiotu zobowiązanego które negatywnie wpływałoby na tok realizacji ustawowych zadań nałożonych na zobowiązanego, a w szczególności gdy wymaga to analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów w celu wybrania tylko tych żądanych przez wnioskodawcę, bądź wymaga odnalezienia i posegregowania wielu informacji prostych, to jest to informacja przetworzona (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 października 2014 r. I OSK 140/14, z 5 marca 2013 r. I OSK 3097/12, z 17 maja 2012 r. I OSK 416/12 i z 9 sierpnia 2011 r. I OSK 977/11). Informacją prostą jest natomiast informacja, którą podmiot zobowiązany może udostępnić w takiej formie, w jakiej ją posiada (z zachowaniem ograniczeń art. 5 u.d.i.p.), przy czym jej wyodrębnienie ze zbiorów informacji (rejestrów, zbiorów dokumentów, akt postępowania) nie jest związane z koniecznością ponoszenia kosztów osobowych lub finansowych, trudnych do pogodzenia z bieżącą działalnością podmiotu. Należy zatem przyjąć, że gdy objęte żądaniem informacje znajdują się w zasobach podmiotu i sposób ich wewnętrznego pozyskania nie jest na tyle czasochłonny i pracochłonny, aby uznać, że dochodzi do wyprodukowania informacji przetworzonej, to należy uznać że jest to informacja prosta, nawet jeżeli liczba elementów na to się składających jest znaczna. Takie czynności jak selekcja lub wyodrębnienie dokumentów, protokołów, ich analiza pod względem treści czy anonimizacja są zwykłymi czynnościami, które nie mają wpływu i nie dają podstaw do zakwalifikowania żądanych dokumentów jako informacji przetworzonej. W wyniku stosowania takich czynności przez organ nie powstaje bowiem żadna nowa informacja (wyrok NSA z 18 grudnia 2019 r. I OSK 1056/18). III. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdza, że organy obu instancji nie wykazały, że realizacja wniosku skarżącego faktycznie wymagała ponadstandardowego nakładu pracy w postaci czasu, sił i środków oraz aby musiało się to odbyć "kosztem" innych podstawowych i bieżących zadań Sekretariatu [...] Wydziału Karnego SR. Poza ogólnym powołaniem się na te okoliczności oraz uznaniem w oparciu o nie, że żądana informacja jest informacją przetworzoną, w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji nie podano żadnych konkretnych danych pozwalających na zweryfikowanie tego stanowiska. To bowiem po stronie organu uznającego żądaną informację publiczną za informację przetworzoną leży wykazanie okoliczności wskazujących rzeczywiście na potrzebę wytworzenia nowej jakościowo informacji celem załatwienia wniosku, niemniej chodzi jednak wyłącznie o działania niestandardowe i pracochłonne. W pewnych przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania. Zbiór szeregu informacji prostych, nawet gdy ich zebranie powoduje konieczność wykonania pewnych działań angażujących pracowników i środki zobowiązanego, nie zawsze jednak powoduje, że informacje proste przekształcają się w informację przetworzoną. Ocena, czy informacja publiczna ma postać "przetworzoną" musi być dokonana w sposób zindywidualizowany, w tym sensie, że powinna uwzględniać uwarunkowania konkretnej sprawy zainicjowanej wnioskiem o udzielenie tej informacji. Niepodobna wszak abstrahować od treści wniosku, w szczególności od tego, jaka jest ilość żądanych danych, w jakiej formie informacja ma być udzielona oraz czego ma dotyczyć. Okoliczności te wpływają na to, jakie działania musi podjąć organ, by uczynić zadość wnioskowi, co z kolei ma decydujące znaczenie dla stwierdzenia, czy dochodzi do udzielenia informacji przetworzonej, czy też nie (tak NSA m.in. w wyrokach z 21 października 2020 r. I OSK 834/20 i z 27 maja 2020 r. I OSK 1703/19). Decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej przetworzonej powinna zawierać przekonujące uzasadnienie przedstawiające powody przyjęcia przez organ takiej właśnie kwalifikacji żądanej informacji. Organ winien więc przedstawić konkretne, weryfikowalne argumenty wskazujące na zakres czynności związanych z realizacją indywidualnego wniosku, które to czynności mogą zakłócić czy wręcz uniemożliwić normalne funkcjonowanie organu. Chodzi więc o podanie takich danych jak: czas niezbędny do realizacji wniosku, liczba pracowników zaangażowanych w ten proces w relacji do dostępnych zasobów kadrowych, konkretna bądź choćby przybliżona ilość dokumentów podlegających selekcji, analizie czy anonimizacji, konieczność pozyskania dokumentów ze zbiorów znajdujących w różnych komórkach organizacyjnych, administrowanych przez różnych pracowników oraz każda inna okoliczność potwierdzająca wymóg ponadstandardowego zaangażowania w przygotowanie wnioskowanych do udostępnienia informacji (tak wyrok NSA z 30 stycznia 2026 r. III OSK 380/23). Nie wynika to z akt sprawy (w szczególności z uzasadnień wydanych decyzji czy odpowiedzi na skargę), niemniej Sąd rozpoznający niniejszą sprawę ma świadomość specyfiki funkcjonowania sądów, w tym także co do korzystania z systemów /programów teleinformatycznych ułatwiających rejestrowanie, prowadzenie i załatwianie wpływających do nich spraw oraz obowiązków ewidencyjno – sprawozdawczych, na co zresztą zwrócił uwagę sam skarżący (dotyczy to chociażby kwestii losowego przydziału spraw – art. 47a P.u.s.p. w zw. z § 43 i 47 R.u.s.p.). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podważa, że żądane informacje w zakresie objętym wnioskiem, w formie umożliwiającej natychmiastowe udzielenie gotowej odpowiedzi, nie istnieją. Wyraźnego podkreślenia jednak w związku z tym wymaga, że przedmiotem złożonego wniosku jest wyłącznie udostępnienie prostych danych liczbowych oraz wykazu sygnatur spraw w odniesieniu do konkretnego sędziego, których pozyskanie /wytworzenie – przy wykorzystaniu posiadanych przez Sąd systemów teleinformatycznych – nie powinno nastręczać większych trudności, a tym bardziej być czasochłonne i wiązać się ze znacznym nakładem pracy czy koniecznością przedsięwzięcia znacząco wymagających "czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych". Pośrednio dał już temu zresztą wyraz Prezes SR w uzasadnieniu swojej decyzji, w którym – opierając się na informacjach Kierownika Sekretariatu [...] Wydziału Karnego – stwierdził, że "w kształcie objętym wnioskiem przedmiotowe informacje w zasadzie nie istnieją". Kluczowe w tym sformułowaniu określenie "w zasadzie" prowadzi do konkluzji, że jednak jakieś dane cząstkowe odnoszące się do żądania wniosku SR posiada bądź ich pozyskanie nie jest wyjątkowo problematyczne, a u podstaw odmowy udostępnienia skarżącemu żądanej informacji publicznej - z innych, nieujawnionych przyczyn - leży jej kwalifikacja jako informacji publicznej przetworzonej obarczonej wymogiem wykazania przez wnioskodawcę jej istotności dla interesu publicznego. Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę ocenia ją wyłącznie przez pryzmat obowiązujących przepisów (których materialnoprawna podstawa wynika z u.d.i.p.), aczkolwiek w kontekście powyższych wywodów już tylko na podstawie analizy akt sprawy trudno oprzeć się wrażeniu dysproporcji pomiędzy nakładem pracy jaki przy posiadanych możliwościach teleinformatycznych SR musiałby być włożony w udostępnienie skarżącemu żądanych informacji, a odmową udostępnienia tych informacji jako następstwa jej kwalifikacji jako informacji publicznej przetworzonej. Powstałe na tle powyższego wątpliwości Sądu orzekającego w sprawie znalazły dodatkowo uprawdopodobnienie w wypowiedzi skarżącego do protokołu rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku; wynika z nich, że w toczącej się przed SR w [...] w Wydziale Karnym jego sprawie doszło do wyłączenia się sędziów tego Wydziału, a jako sędzia sprawozdawca została wyznaczona Sędzia co do której skarżący wniósł o udostępnienie informacji publicznej, nie orzekająca wcześniej w tym Wydziale. Chociażby z uwagi na brak reprezentacji na rozprawie Prezesa SO (jako organu wydającego zaskarżoną decyzję) Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie nie miał możliwości weryfikacji wypowiedzi skarżącego, która jednak mimo tego również wpisuje się w pogląd Sądu o braku kwalifikacji żądanej przez skarżącego informacji jako informacji publicznej przetworzonej (a co najmniej o zdecydowanej przedwczesności takiej kwalifikacji). Zupełnie ubocznie – w związku z towarzyszącymi wnioskowi o udostępnienie informacji publicznej niewątpliwymi sugestiami skarżącego co do osoby Sędziego w nim oznaczonego – Sąd informuje skarżącego, że zgodnie z art. 55 P.u.s.p., sędziowie sądów powszechnych są powoływani m.in. na stanowisko sędziego sądu rejonowego, a nie konkretnego wydziału w danym sądzie. Przydzielenie do danego wydziału stanowi element wewnętrznej organizacji sądu który może podlegać zmianom i w żaden sposób nie rzutuje na kompetencje sędziego do orzekania w ramach innego wydziału. Reasumując, organy obu instancji nie przedstawiły przekonywujących argumentów, które pozwoliłyby Sądowi zaakceptować stanowisko, że udostępnienie skarżącemu wnioskowanej informacji wymaga jej przetworzenia z uwagi na trudności w pozyskaniu /selekcji danych oraz pracochłonność i czasochłonność niezbędnych czynności. Tym samym - z uwagi na naruszenie przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a.) mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skutkujące jednocześnie nieprawidłowym zastosowaniem art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. - zaskarżona decyzja wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji podlegały uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. Wskazania co do dalszego postępowania dla organów wynikają wprost z przedstawionych powyżej rozważań (wiążących na podstawie art. 153 P.p.s.a.)., w ramach których należy także uwzględnić art. 5 ust. 2 u.d.i.p., zgodnie z którym ograniczenie prawa do informacji publicznej nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji (...). O należnych skarżącemu kosztach postępowania sądowego – obejmujących uiszczony od skargi wpis sądowy (200 zł) - orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 27 stycznia 2026
- Symbol z opisem
- 6480
- Hasła tematyczne
- Dostęp do informacji publicznej
- Skarżony organ
- Inne
- Sędziowie
- Jolanta Kłoda-Szeliga Maria Mikolik Piotr Godlewski /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) · Dz.U. 2026 poz. 143
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
art.3 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 4a, art. 16 ust. 1 · Dz.U. 2022 poz. 902
- Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych
art. 21 § 1 pkt 1 i 2 · Dz.U. 2024 poz. 334
- Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 · Dz.U. 2025 poz. 1691
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny