II SA/Rz 1294/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Elżbieta Mazur-Selwa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi B. C. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania - skargę oddala -

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewódzkiego Nadzoru Budowlanego (dalej: "WINB", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] października 2020 r. nr [...], wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wydanie postanowienia poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: Decyzją z dnia [...] marca 2020 r. nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] (dalej: "PINB" lub "organ I instancji") nakazał B. C. (dalej: "skarżącemu") rozbiórkę obiektu gastronomicznego "[...]", usytuowanego na działce nr 483/18 w [...]. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w nadesłanych akt administracyjnych wynika, że ww. decyzja została wysłana na adres skarżącego figurujący w ewidencji gruntów, niemniej z uwagi na jego nieobecność została w dniu [...] kwietnia 2020 r. awizowana i złożona w placówce operatora pocztowego. Pomimo dwukrotnego awizowania przesyłka nie została podjęta przez skarżącego. W dniu [...] sierpnia 2020 r. skarżący nadał w placówce operatora pocztowego, wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 1041), skierowane do WINB za pośrednictwem PINB, odwołanie od opisanej wyżej decyzji organu I instancji. Postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. nr [...],Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) – dalej: "K.p.a.", stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W dniu [...] października 2020 r. skarżący zwrócił się do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia [...] marca 2020 r. Uzasadniając zgłoszone żądanie podał, że w terminie od [...] marca do [...] kwietnia 2020 chorował na grypę i przebywał na zwolnieniu lekarskim w domu, wobec czego nie dotrzymał terminu bez swojej winy. Postanowieniem z dnia [...] października 2020 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...]. Organ odwoławczy podał, że skarżący uchybił terminowi do wniesienia odwołania, gdyż przesyłka zawierająca decyzję organu I instancji została dwukrotnie i bezskutecznie awizowana w dniach 6 i 15 kwietnia 2020 r. Mając natomiast na uwadze szczególne rozwiązania dotyczące obliczania terminów dla stron do dokonania czynności procesowych, wynikające z art. 15zzr ust. 1 pkt 1 i art. 15zzs ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 z późn. zm.) oraz art. 46 pkt 20 i art. 68 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz. 875), ogłoszoną w Dzienniku Ustaw w dniu 16 maja 2020 r., organ odwoławczy uznał, że termin przewidziany dla skarżącego na wniesienie odwołania rozpoczął bieg z dniem 24 maja 2020 r. i zakończył się z dniem 8 czerwca 2020 r., natomiast skarżący wniósł odwołanie w dniu 31 sierpnia 2020 r. Odnosząc się natomiast do uprawdopodobnienia braku winy skarżącego w uchybieniu terminu WINB uznał, że wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Przesłanką do przywrócenia terminu jest bowiem w świetle przepisów K.p.a. zachowanie przez stronę szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Nawet niewielkie zaniedbanie wyklucza możliwość uwzględnienia żądania. Skarżący nie wykazał natomiast, aby w terminie przewidzianym na wniesienie odwołania zaistniały jakiekolwiek okoliczności, które uniemożliwiały dokonanie wskazanej czynności procesowej. Tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, B. C. wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Zdaniem skarżącego, zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 7 i art. 9 K.p.a. Organy obydwu instancji miały wiedzę, że skarżący jest obywatelem obcego państwa i nie za języka polskiego, jednakże nie podjęły minimum starań w celu dostatecznego i zrozumiałego dla skarżącego poinformowania go o sposobie i terminie wniesienia odwołania. W ocenie skarżącego organ odwoławczy nie wziął po uwagę, że skarżący – z uwagi na swoje pochodzenie oraz pandemię wirusa SARS-CoV-2 – miał znaczne trudności związane z zapoznaniem się z przepisami regulującymi bieg terminów do dokonania czynności procesowych w postępowaniu administracyjnym. Ponadto, zdaniem skarżącego, organ naruszył art. 10 § 1 K.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a w szczególności poprzez nieumożliwienie wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji w sprawie. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. Zgodnie z art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Stosownie do wskazanej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiotem kontroli zgodności z prawem w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2020 r. nr [...], wydane w przedmiocie odmowy przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania. Wymaga podkreślenia, że w realiach opisywanej sprawy skarżący niewątpliwie uchybił terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia [...] marca 2020 r. nr [...]. Słusznie wskazał organ odwoławczy, że mając na uwadze art. 15zzr ust. 1 pkt 1 i art. 15zzs ust. 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz art. 46 pkt 20 i art. 68 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, ogłoszoną w Dzienniku Ustaw w dniu 16 maja 2020 r., termin przewidziany dla skarżącego a wniesienie odwołania rozpoczął bieg z dniem 24 maja 2020 r. i zakończył się z dniem 8 czerwca 2020 r. Skarżący wniósł zaś odwołanie w dniu 31 sierpnia 2020 r. nadając w placówce operatora pocztowego odwołanie decyzji organu I instancji. Zgodnie z art. 58 § 1 K.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie zaś do art. 58 § 2 K.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W niniejszej sprawie skarżący dotrzymał siedmiodniowego terminu przewidzianego na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Postanowienie PWINB wydane w przedmiocie stwierdzenia chybienia terminu doręczono skarżącemu w dniu 8 października 2020 r., a wniosek o przywrócenie terminu złożono 12 października 2020 r. Przed jego złożeniem skarżący dopełnił czynności, której terminu uchybiono – wniósł odwołanie od decyzji organu I instancji. Wniosek skarżącego podlegał zatem merytorycznemu rozpoznaniu przez organ. Analizując natomiast zaskarżone postanowienie pod kątem zgodności jego rozstrzygnięcia z obowiązującymi przepisami prawa Sąd stwierdza, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Skarżący formułując żądanie przywrócenia terminu nie podjął chociażby próby uprawdopodobnienia, że w terminie od [...] maja 2020 r. do [...] czerwca 2020 r. nie mógł wnieść odwołania od decyzji organu I instancji, z uwagi na obiektywne i w pełni niezależne od niego okoliczności. Argumentacja skarżącego związana z przebytą chorobą odnosi się bowiem do okresu marca – kwietnia 2020 r., podczas gdy termin przewidziany na wniesienie odwołania rozpoczął bieg końcem maja 2020 r. i upłynął początkiem czerwca 2020 r. Specyfika postępowania prowadzonego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu nie daje podstaw do przyjęcia, że na organie administracji publicznej ciąży obowiązek samodzielnego ustalania przyczyn, dla których strona uchybiła terminowi do dokonania określnej czynności procesowej, w sytuacji, gdy sam wnioskodawca nie podaje jakichkolwiek okoliczności, które uprawdopodobniają brak jego winy w uchybieniu terminu. Wynika to wprost z treści przytoczonego wyżej art. 58 § 1 K.p.a. Z powyższych przyczyn zarzuty skarżącego nie mogły odnieść oczekiwanego skutku. Wynikający z art. 9 K.p.a. obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, a także procedowania w taki sposób, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, nie oznacza, że obowiązkiem organów jest niejako automatyczne uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu tylko dlatego, że strona nie jest obywatelem Rzeczypospolitej Polskiej i nie włada biegle językiem polskim. Okoliczność tego rodzaju może oczywiście stanowić jeden z powodów, dla którego organ uwzględni wniosek o przywrócenie terminu, jednakże nie może stanowić wyłącznej okoliczności, która sama w sobie przesądzi o zasadności zgłoszonego żądania. W niniejszej sprawie decyzja organu I instancji zawierała stosowne pouczenie o sposobie i terminie do wniesienia odwołania, a żaden przepis prawa nie nakłada na organy nadzoru budowlanego formułowania pouczeń w języku innym niż język polski, stanowiący język urzędowy terenowych organów administracji publicznej (zob. art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 1480 z późn. zm.). Brak zawiadomienia strony o zgromadzonym materiale dowodowym i prawie do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji nie stanowi z kolei naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż tego rodzaju zależność nie została wykazana przez skarżącego. Nadto należy mieć na uwadze, że decyzja organu I instancji została wydana w okresie początku pandemii COVID-19. W kontekście zarzutów skarżącego Sąd wskazuje na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2004 r. FPS 6/04 (dostępna na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl), podjętą w odniesieniu do przepisu art. 200 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, będącego regulacją tożsamą z przepisem art. 10 § 1 K.p.a., tj. przepisem obligującym organy do zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania. W uchwale tej NSA orzekł, że naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju okoliczności Sąd nie stwierdził w opisywanej sprawie. W związku z powyższym, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd skargę oddalił.