II SA/Rz 1019/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 16 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.

J. B. w następstwie wezwania do uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł. od skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. Nr [...], wniósł o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych. Jak wynika z treści wniosku (złożonego na obowiązującym formularzu PPF), dołączonych do niego załączników oraz informacji zawartych w dodatkowym oświadczeniu, skarżący jest osobą w podeszłym wieku, o złym stanie zdrowia (m.in. niewidomy na jedno oko, przepuklina, dolegliwości kardiologiczne). Zamieszkuje samotnie. Pobieraną emeryturę w wysokości 1480 zł. (kwota netto) przeznacza na zakup leków i utrzymanie. Jako posiadany majątek wykazał 150-letni dom o pow. 90 m² oraz stanowiącą nieużytki nieruchomość rolną o pow. 1,5 ha. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, którego przyznanie w przypadku osoby fizycznej uzależnione jest od wykazania przez wnioskującego braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 245 § 3 w/z z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.). Stosownie do powyższego, o przyznaniu w tym zakresie prawa pomocy decyduje ocena możliwości finansowych osoby wnioskującej, dokonywana z uwzględnieniem sytuacji majątkowej, dochodów i wydatków jej oraz osób z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe (jeżeli takie są). Mając na uwadze opisaną przez skarżącego sytuację osobistą i materialno – finansową należy stwierdzić brak możliwości wywiązania się przez niego z ustawowego obowiązku ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem sprawie (art. 199 P.p.s.a.). Niezależnie od posiadania przez niego stałych i w obiektywnym ujęciu nie najniższych względem jednej osoby dochodów, ich wysokość należy uznać za niewystarczającą do wygospodarowania środków na pokrycie kosztów sądowych związanych z udziałem w sprawie. Mimo braku kwotowego wyszczególnienia ponoszonych wydatków, w przypadku skarżącego oprócz typowych związanych z kosztami utrzymania siebie i domu (zakup żywności, środków czystości, opłaty za tzw. media, ogrzewanie), bez wątpienia należy uwzględnić związane z jego wiekiem i stanem zdrowia (np. koszty leczenia, doraźna pomoc innych osób). Pośrednio znajduje to odzwierciedlenie w treści skargi, w której J. B. wskazał, że ze względu na wiek i stan zdrowia oraz – co szczególnie ważne w przypadku prawa pomocy - zły stan majątkowy nie był w stanie podjąć widocznych działań remontowych w stanowiącym jego własność obiekcie budowlanym, związanym z przedmiotem skargi. W opisanej sytuacji należy uznać, że wnioskodawca bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania nie jest w stanie opłacić we własnym zakresie kosztów sądowych. Ubocznie należy zwrócić uwagę skarżącego na sygnalizowaną już w wezwaniu z dnia 29 sierpnia 2014 r. okoliczność, że wniesienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych po upływie terminu do uiszczenia wpisu od skargi nie uchyla skutków związanych z brakiem terminowego dokonania tej czynności i to nawet wtedy, gdy w wyniku jego rozpoznania zostanie w tym zakresie przyznane prawo pomocy (aby ewentualnym zwolnieniem od kosztów sądowych został objęty wpis od skargi, wniosek o przyznanie prawa pomocy musi zostać złożony w terminie do jego opłacenia). W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.