II SA/Po 797/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 09 października 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosków o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. K. i R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia 1. zwolnić skarżących A. K. i R. K. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla A. K. i R. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Skarżący A. K. i R. K. wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] czerwca 2017r. złożyli na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku podali, że nie stać ich na poniesienie kosztów wpisu od skargi oraz kosztów pełnomocnika z wyboru. Oświadczyli, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz z trójką dzieci, z których jedna córka jest pełnoletnia. Utrzymują się z działalności gospodarczej skarżącego oraz ze świadczeń z pomocy społecznej jakie uzyskuje skarżąca, co łącznie daje [...] zł netto miesięcznie. Skarżący podali, że posiadają dom mieszkalny o powierzchni [...] m² o wartości [...] zł, oraz działkę o powierzchni [...] ha. Nadto skarżący oświadczyli, że posiadają samochód VW z 2001r. o wartości [...] zł. Stałe miesięcznie zobowiązania i wydatki stanowią: opłaty za prąd [...] zł, wodę i ścieki [...] zł, opał około [...] zł, gaz [...] zł, telefon [...] zł, Internet [...] zł, TV [...] zł, podatek od nieruchomości [...]zł, wyżywienie i chemia około [...] zł. oraz obsługa kredytu [...] zł. Nadto wskazali, że nie posiadają żadnego innego majątku, oszczędności, czy wartościowych ruchomości. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369, dalej "P.p.s.a.") skarżący powtórzyli wysokość stałych i koniecznych wydatków, które łącznie wynoszą około [...] zł miesięcznie. Przedłożyli obszerną dokumentację źródłową: kserokopie faktur i rachunków za media, decyzji Wójta Gminy o przyznaniu świadczeń z pomocy społecznej na dzieci, decyzji Wójta Gminy o wysokości podatku od nieruchomości za 2017r. na kwotę [...] zł, potwierdzenia rat kredytowych, wyciągów z dwóch rachunków bankowych ze stanem na dzień 15 września 2017r. [...] zł i na dzień 1 września 2017r. [...] zł. oraz wyciągu z rachunku karty kredytowej z saldem wykorzystanych środków na dzień 17 września 2017r. w wysokości [...] zł, decyzji o ustaleniu stawki karty podatkowej na rok podatkowy 2017 w kwocie [...] zł miesięcznie, PIT-u za 2016r. skarżącego z dochodem [...] zł, PIT-u skarżącej z dochodem [...] zł oraz PIT-u córki z dochodem [...] zł., deklaracji VAT za okres od stycznia do sierpnia 2017r. Nadto skarżący przedłożył zaświadczenie o wysokości przychodu uzyskanego dotychczas w 2017r. na łączną kwotę [...] zł, kosztów uzyskania przychodu [...] zł i wysokości straty w kwocie [...] zł. Przepis art. 246 §1 P.p.s.a. wskazuje przesłanki, na podstawie których następuje przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej. W zakresie całkowitym następuje ono, gdy osoba fizyczna wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a.). Podzielić należy stanowisko ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych, że instytucja prawa pomocy powinna być traktowana jako wyjątek od ogólnej zasady ustanowionej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006r., sygn. akt II FS 741/06). Wobec powyższego, ciężar wykazania występowania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na osobie składającej w tym przedmiocie wniosek. To z kolei oznacza, że taki wnioskodawca powinien poczynić wszelkie kroki mające na celu uzasadnienie i uprawdopodobnienie okoliczności, na które się powołuje, zaś uznanie, czy nastąpiło to w sposób dostateczny zostaje ocenione w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy. Z zebranych w sprawie dokumentów wynika, że sytuacja rodzinna, majątkowa i finansowa wnioskodawców uzasadnia stanowisko, że nie dysponują środkami potrzebnymi na zapłacenie kosztów niniejszego postępowania, chociażby w części. Z dochodów pięcioosobowej rodziny w łącznej wysokości około [...] zł, pochodzących z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w małym rozmiarze oraz ze świadczeń rodzinnych i wychowawczych na dzieci, skarżący ponoszą wszystkie stałe koszty koniecznego utrzymania domu i rodziny. Regulują stałe zobowiązania, chociaż niektóre po terminie. Skarżący ponoszą zwiększone wydatki w związku z nauką dzieci. Zaznaczyć należy, że skarżący wykorzystują posiadany majątek nieruchomy na zaspokojenie potrzeb bytowych. Z przedstawionej sytuacji finansowej i majątkowej skarżących wynika, że po zaspokojeniu koniecznych potrzeb swojego utrzymania nie pozostają wolne środki, które mogliby przeznaczyć na koszty sądowe należne w niniejszej sprawie oraz koszty wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w całości. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska