II SA/Po 648/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 sierpnia 2014r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi W. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2014r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego postanawia 1. ustanowić dla W. Ł. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K.Witkowicz-Grochowska

Skarżący W. Ł. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca oświadczył, że aktualnie nie ma żadnych dochodów – od maja 2014r. utracił prawo do renty. Jest bez pracy i na utrzymaniu konkubiny, która pracuje jako sprzedawca i uzyskuje dochód w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubiną i jej trzema córkami. Partnerka ponosi koszty mediów i dojazdów do pracy w łącznej kwocie [...]zł, pozostałe [...] zł przeznaczają na pozostałe koszty utrzymania rodziny oraz potrzeby szkolne. Skarżący wskazał, że nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani innych wartościowych ruchomości. Z akt sprawy wynika, że skarżący ma trójkę dzieci, w stosunku do których zobowiązany jest łożyć rentę alimentacyjną. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 – dalej "p.p.s.a.") strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.). Wobec powyższego skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. Wyjaśnić należy, że przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych pozostaje aktualne jedynie w sytuacji, gdy na podmiocie występującym z takim żądaniem ciąży obowiązek uiszczenia tych kosztów. Skoro skarżący zwolniony jest z ustawy to nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sadowych, zatem zwolnienie od tych kosztów w drodze postanowienia nie może być przyznane i w konsekwencji należy oddalić wniosek w tym zakresie (art. 258 §2 pkt 7 p.p.s.a.). Żądanie obejmujące wydanie orzeczenia o zwolnieniu od kosztów sądowych jest bezpodstawne. Wnioskodawca złożył także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Jak podaje obecnie nie uzyskuje nawet dochodów z tytułu renty. Wnioskodawca nie pracuje i pozostaje na utrzymaniu partnerki, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku, z którego mógłby czerpać dodatkowe dochody. Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia adwokata z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 239 pkt 1a) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska