II SA/Po 554/14

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego A. S. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu A. G. z urzędu w sprawie ze skargi A. G., J. G. i J. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] kwietnia 2014r. Nr [...] w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości postanawia przyznać radcy prawnemu A. S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu), tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu wynagrodzenie w kwocie [...] zł ([...]), w tym [...] zł ([...]) tytułem podatku od towarów i usług. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 09 lutego 2017r., sygn. akt II OSK 1358/15, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej skarżącego A. G. wniesionej przez pełnomocnika z urzędu r.pr. A. S. 20 lutego 2015r. oraz uczestników postępowania od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 listopada 2014 r. sygn. akt II SA/Po 554/14, oddalił obie skargi kasacyjne. Pełnomocnik skarżącego nie stawiła się na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Rozstrzygniecie o wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu przekazano do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, bowiem pełnomocnik z urzędu w skardze kasacyjnej zawarła wniosek o zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa prawnego w urzędu, które nie zostały pokryte nawet w części. Pełnomocnik otrzymała wynagrodzenie za reprezentowanie skarżącego przed I instancją. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 780, ze zm., dalej "P.p.s.a.") do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W tym miejscu wskazać należy, że obecnie obowiązuje rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. poz. 1715). Zgodnie z §22 rozporządzenia z 2016r. do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Zgodnie natomiast z §22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015r. poz. 1805) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie powyższego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wobec powyższego w niniejszej sprawie dotyczącej przyznania kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu zastosowanie mają dotychczasowe przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013r. poz. 490, dalej "rozporządzenie"), gdyż postępowanie przed II instancją zainicjowano przed wejściem w życie rozporządzenia z 2015r. Przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2002r. normują badaną materię w ten sposób, że pełnomocnikowi z urzędu należy się wynagrodzenie za reprezentowanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym za każdą instancję oddzielnie. Pełnomocnik złożył oświadczenie, że koszty pomocy prawnej nie zostały uiszczone (§16 rozporządzenia z 2002r.). Wynagrodzenie należy się co do zasady za całokształt działań pełnomocnika, które doprowadzą do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w danej instancji. W przypadku reprezentowania strony przed II instancją pełnomocnikowi należą się koszty udzielonej pomocy prawnej za czynności wymienione w katalogu §14 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie udzieloną pomoc prawną, przy czym udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której pomoc jest udzielana (por. np. postanowienia NSA: z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OZ 321/10, z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 727/12). Działający w sprawie pełnomocnik doprowadziła do rozpoznania skargi kasacyjnej skarżącego przez sąd II instancji. Skarga kasacyjna została, zatem skutecznie wniesiona. Podjęte przez pełnomocnika działania wywołały skutek, który należy uznać za faktycznie udzieloną pomoc prawną w postępowaniu kasacyjnym. Zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia radcy prawnemu przysługuje wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, wynoszące 50% stawki minimalnej ustalonej na kwotę 240 zł. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika na podstawie §2 ust. 1 rozporządzenia w zw. z art. 250 P.p.s.a. należało przyznać pełnomocnikowi skarżącego za sporządzenie i wniesienia skargi kasacyjnej wynagrodzenie w kwocie [...] zł podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, w kwocie [...] zł. (§2 ust. 3 rozporządzenia), czyli [...] zł. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2 b) rozporządzenia orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska