II SA/Po 520/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.

R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2021 r., nr [...] składając jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku Skarżący wskazał, iż nabył nieruchomość w styczniu 2020 r., w chwili, gdy proces budowlany został już w pełni zakończony, zaś sprzedająca (tj. inwestor) dysponowała zaświadczeniem w przedmiocie zgodności wykonanych prac budowlanych z obowiązującymi przepisami i normami, a także Projektem i Pozwoleniem na budowę. Ponadto Skarżący wskazał, iż na zakup nieruchomości przeznaczył całe swoje życiowe oszczędności i obecnie nie posiada już żadnych zasobów finansowych ani wartościowych ruchomości. Skarżący zaznaczył, iż zamieszkuje w domu wraz z żoną oraz dwójką małoletnich dzieci (w wieku 2 i 3 lat). Żona Skarżącego przebywa na urlopie wychowawczym i nie uzyskuje jakichkolwiek przychodów. W ocenie Skarżącego charakter prac związanych z dostosowaniem Budynku do pierwotnego Projektu oraz Pozwolenia na budowę powoduje, iż w istocie Skarżący zmuszony byłby do dokonania rozbiórki Budynku. Zmiany musiałyby bowiem objąć m.in. zmianę obrysu Budynku i układu pomieszczeń w jego wnętrzu (co równa się konieczności wyburzenia całej konstrukcji - dachu oraz ścian), a także wyburzenie piwnicy (co znów wiązałoby się z usunięciem fundamentów Budynku). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm., w skrócie "p.p.s.a."), jest zasadą, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże po wniesieniu skargi organ administracji (art. 61 § 2 p.p.s.a.), a po przekazaniu sądowi skargi – sąd, może, na wniosek skarżącego, wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, przy czym sąd wydaje takie postanowienie, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 zd. 1 p.p.s.a.). Należy zgodzić się z poglądem wyrażonym w orzecznictwie, że przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, należy rozumieć taki uszczerbek (majątkowy lub niemajątkowy), który nie będzie mógł być usunięty przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego surogat w postaci sumy pieniężnej nie przedstawiałby znaczenia dla skarżącego, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanki wstrzymania wykonania aktu zostały spełnione w niniejszej sprawie. Co do zasady bowiem wykonanie doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez m.in. likwidację zadaszenia tarasu, a przede wszystkim odwrócenia kierunku połaci dachowej zmiany układu pomieszczeń pociąga za sobą trudne do odwrócenia skutki, gdyż niewątpliwie prowadzi do konieczności wykonania określonych prac budowlanych, których późniejsze przywrócenie wiązać będzie się ze znacznymi kosztami nie mówiąc o utracie materiałów użytych na ten cel. Sąd przy tym miał na uwadze argumentację Skarżącego o jego sytuacji finansowej nie pozwalającej na obecnym etapie poniesienia kosztów prac budowlanych bez uszczerbku utrzymania rodziny. Ponadto Sąd uznał, iż wykonanie nakazanych robót budowlanych może pociągnąć za sobą także niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody właścicielom obiektu w związku z koniecznością likwidacji prac nakazanych zaskarżoną decyzją, jeżeli okazałoby się, że w wyniku uwzględnienia skargi decyzja zostałaby uchylona. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.