II SA/Po 510/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 marca 2021 wniosku U. I. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi U. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] [...] maja 2020 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.

U. I. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2020 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej. Jednocześnie U. I. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Burmistrz [...] przekazał według właściwości wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu, który następnie przekazał przedmiotowy wniosek Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019 r., poz. 2325 z późn. zm. - dalej jako "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednocześnie w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności. Na skarżącym ciąży obowiązek wykazania, że spełnione zostały zawarte w nim przesłanki. Strona skarżąca powinna dokładnie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub negatywnych skutków trudnych do odwrócenia zależy orzeczenie sądu (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 kwietnia 2005 r., sygn. II OZ 201/05 oraz z 30 października 2018 r. sygn. I OZ 1028/18, dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd natomiast może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Przepis ten stanowi wyjątek od ogólnej zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2021 r. III OSK 3715/21, LEX nr 3112059). Poprzez wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie WSA w Bydgoszczy z dnia 19 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Bd 32/18, dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei trudne do odwrócenia skutki to takie skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości (por. postanowienie NSA z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 1841/09, dostępne j.w.). W niniejszej sprawie zaskarżona została decyzja w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej. Skarżąca wniosła o wstrzymanie jej wykonania, ograniczając się do samego sformułowania wniosku, nie uprawdopodabniając w jakikolwiek sposób potencjalnego zagrożenia wynikającego z jej wykonania. Pomimo jednak braku uprawdopodobnienia tej okoliczności, żądanie należało uznać za uzasadnione z uwagi na treść art. 9 stawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 1990 t.j., dalej: u.g.n.). Zgodnie z wyżej wskazanym przepisem w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a (nie znajdujących zastosowania w sprawie niniejszej), wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Z powyższego wynika zatem, że w przypadku decyzji wydawanych na podstawie przepisów działu III u.g.n., a do takich należy decyzja w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej (wydana na podstawie art. 98a u.g.n.), organ ma obowiązek wstrzymania z urzędu wykonania takiego rozstrzygnięcia. Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie organ nie wykonał nałożonego na niego obowiązku wynikającego z ww. przepisu, niezależnie od argumentacji zawartej we wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji, w ocenie Sądu uzasadnione jest wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienia NSA: z 28 czerwca 2018 r., I OZ 601/18; z 14 marca 2018 r., I OZ 179/18; z 14 listopada 2014 r., I OZ 1041/13; z 17 września 2014 r., I OSK 2232/14; z 14 listopada 2013 r., I OZ 1041/13; z 8 marca 2012 r., I OZ 133/12, i z 8 października 2008 r., I OZ 770/08, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zaniechanie bowiem organu w dopełnieniu obowiązku nie powinno pociągać za sobą ujemnych skutków prawnych dla strony. Celem regulacji przepisu art. 9 u.g.n. było bowiem zagwarantowanie stronie stanu dotychczasowego do dnia dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Wobec powyższego na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji.