Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Po 503/26

Wyrok WSA w Poznaniu z 6 sierpnia 2026 r., II SA/Po 503/26 – pozwolenie na budowę

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia
6 sierpnia 2026
Prawomocne
nie

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Piotr Ławrynowicz Sędzia WSA Sebastian Michalski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w L. na decyzję Wojewody z dnia 23 kwietnia 2026 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Starosta [...], po rozpoznaniu wniosku [...] Sp. z o.o., decyzją z dnia 29 stycznia 2026 roku (nr [...]), odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania działki (lub terenu) oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami mieszkalnymi wraz z budową drogi wewnętrznej w [...], gm. [...] na działce nr ewid. [...]. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że teren, na którym inwestor ma zamiar realizować inwestycję jest oznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolami MN-2 oraz KDW-5 (uchwała nr [...] Rady Gminy [...] z dnia 26 marca 2018 roku, opublikowana w Dz. U. Woj. [...]. z 16 kwietnia 2018 roku pod pozycją [...]). Postanowieniem z dnia 28.11.2025r. zobowiązano inwestora między innymi do projektowania inwestycji zgodnie z ustaleniami § 15 pkt m.p.z.p., tj. zapisem nakazującym na jednej działce budowlanej lokalizowanie jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Organ wskazał, że z części rysunkowej projektu oraz wyjaśnień zawartych w piśmie z dnia 16 stycznia 2026 roku wynika, iż dla każdego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wyodrębniono graficznie działkę budowlaną o pow. 600m˛ i na niej zlokalizowany jest projektowany budynek. Działki wyróżniono przerywaną, niebieską linią. Dla każdej tak wyrysowanej działki sporządzono bilans zagospodarowania z uwzględnieniem powierzchni zabudowy, intensywności oraz powierzchni biologicznie czynnej. Starosta uznał, że inwestycja obejmuje jedną działkę budowlaną, której definicja jest zawarta w art. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wyrysowane na planie zagospodarowania terenu działki budowlane stanowią w ocenie organu części działki budowlanej objętej wnioskiem o pozwolenie na budowę, mające na celu umożliwienie lokalizowania takiej liczby budynków mieszkalnych. Wojewoda, po rozpoznaniu sprawy na skutek odwołania inwestora, decyzją z dnia 23 kwietnia 2026 roku (znak: [...]), utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy zaznaczył, że "przedmiotem postępowania jest rozpoznanie wniosku w sprawie budowy zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych, wolnostojących, dwulokalowych, wraz z budową drogi wewnętrznej w [...], gm. [...], działka nr ewid. [...]" oraz wskazał, że podziela ustalenia faktyczne oraz ocenę prawną organu pierwszej instancji. W odniesieniu do zarzutów odwołania wyjaśniono, że w sprawie bezspornie ustalono, iż na dzień wydania decyzji działka ewidencyjna nr [...] stanowi jedną działkę budowlaną w rozumieniu przepisów prawa. Przedłożony projekt przewiduje realizację czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących na tej działce, co pozostaje w oczywistej i bezpośredniej sprzeczności z ustaleniami planu miejscowego. Całkowicie irrelewantne są twierdzenia inwestora odnoszące się do planowanego podziału nieruchomości. Przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu podział działki ma wyłącznie charakter koncepcyjny i nie wywołuje jakichkolwiek skutków prawnych. Do czasu zatwierdzenia podziału w trybie właściwych przepisów oraz jego ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków, działka nr [...] stanowi jedną, niepodzieloną działkę budowlaną. W tym stanie rzeczy przedłożony projekt w sposób oczywisty narusza ustalenia mpzp. Inwestor nie doprowadził do usunięcia wszystkich wskazanych mu nieprawidłowości. Przedłożone uzupełnienia miały charakter częściowy. Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 79a K.p.a., bo nie doszło do naruszenia obowiązków informacyjnych organu w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Pismo z dnia 12 stycznia 2026 roku nie stanowiło wezwania do usunięcia braków formalnych, ani nowego etapu postępowania naprawczego, lecz miało charakter informacyjny do uprzednio wskazanych nieprawidłowości, sformułowanych w sposób jednoznaczny w postanowieniu z dnia 28 listopada 2025 roku. W piśmie jednoznacznie wskazano, że nierozwiązane pozostały nieprawidłowości określone w pkt 3 i pkt 6 postanowienia. Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Starosta przeprowadził ocenę projektu w zakresie zgodności z przepisami prawa i postanowieniami mpzp. Organ prawidłowo stwierdził istnienie niegodności skutkujących koniecznością odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Wojewoda stwierdził ponadto, że istotnie w uzasadnieniu decyzji organ I instancji odniósł się również do dodatkowych nieprawidłowości, które nie był objęte odrębnym wezwaniem do usunięcia braków, co jednak nie ma znaczenia dla wyniku sprawy. Te uchybienia miały charakter wtórny względem zasadniczej przesłanki odmowy, jaką była niezgodność planowanej inwestycji z ustaleniami mpzp. [...] sp. z o.o. z siedzibą w L., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, pismem z dnia 21 maja 2026 roku, skorzystała z prawa skargi do sądu administracyjnego. Skarżąca zażądała uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa procesowego. W ocenie strony zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem: 1) art. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku § 15 pkt 3 uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia 26 marca 2018 roku w sprawie: miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowości [...], rejon ul. [...], [...] i ul. [...] poprzez błędne uznanie, że projekt narusza ustalenie dotyczące lokalizacji jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na jednej działce budowlanej, podczas gdy teren inwestycji obejmuje cztery działki budowlane, na których mają znajdować się cztery budynki mieszkalne jednorodzinne (po jednym na każdej działce), nie zaś budowę czterech budynków na jednej działce; 2) art. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędne rozumienie pojęcia "działki budowlanej" i utożsamianie jej z pojęciem działki ewidencyjnej, a w konsekwencji uznanie, że podział nieruchomości jest niezbędny do przeprowadzenia oceny zgodności zamierzenia budowlanego z mpzp, podczas gdy przedstawiony przez Spółkę projekt budowlany zawiera dane pozwalające na dokonanie takiej oceny pomimo braku podziału nieruchomości, albowiem bilans terenu został sporządzony odrębnie dla każdej z czterech działek budowlanych, które odpowiadają projektowanym działkom geodezyjnym; 3) art. 35 ust. 5 pkt 1 w związku z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) Prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie i odmowę udzielenia pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy doszło do wykonania postanowienia z dnia 28 listopada 2025 roku określającego nieprawidłowości i wzywającego do ich usunięcia w określonym terminie; 4) art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego poprzez zaniechanie wezwania Inwestora do usunięcia niezgodności projektu zagospodarowania terenu branży drogowej z projektem zagospodarowania terenu inwestycji w części architektonicznej i poprzestanie na wskazaniu tej nieprawidłowości w zawiadomieniu dokonanym na podstawie art. 79a § 1 K.p.a.; 5) art. 77 § 1 w związku z art. 80 K.p.a. poprzez niedostateczną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności pism składanych przez Inwestora w toku postępowania, co miało wpływ na rozstrzygnięcie, gdyż doprowadziło do nieprawidłowych ustaleń co do przedmiotu zamierzenia budowlanego oraz zamiarów inwestycyjnych Spółki; 6) art. 136 K.p.a. poprzez zaniechanie uzupełnienia z urzędu dowodów i materiałów w sprawie, pomimo dostrzeżenia, że w sprawie pozostały nieusunięte nieprawidłowości i rozbieżności (które w odwołaniu opisała Skarżąca), w wyniku uznania, że wskazane uchybienia miały charakter wtórny względem zasadniczej przesłanki odmowy wydania pozwolenia na budowę i że nie zachodziła potrzeba wezwania Spółki do ich usunięcia, co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, gdyż pozbawiło Spółkę ostatecznej możliwości uzupełnienia materiału dowodowego i zajęcia dodatkowego stanowiska. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy niezasadnie utożsamiają "działkę budowlaną" z "działką ewidencyjną" przyjmując, że do czasu podziału działka nr [...] stanowi jedną działkę budowlaną. "Formalne" wydzielenie czterech odrębnych działek nie jest w ocenie Spółki niezbędne do uznania, że faktycznie mamy do czynienia z czterema działkami budowlanymi, ani do dokonania oceny zgodności inwestycji z mpzp. Podział geodezyjny to kwestia pozostająca zupełnie poza obszarem ładu urbanistycznego, nie decyduje on o zmianie charakteru fragmentu działki geodezyjnej z działki niebudowlanej, na budowlaną po podziale geodezyjnym. Spółka planuje dokonać podziału działki [...] w taki sposób, by powstały cztery odrębne działki ewidencyjne, ponieważ przyjęty model sprzedaży zakłada posadowienie każdego budynku na odrębnej działce budowlanej. Spółka uwzględnia w dokumentacji projektowej, że mpzp dopuszcza wydzielenie na terenie MN-2 działek budowlanych o powierzchni minimalnej wynoszącej 600m˛. Zgodnie z planem zagospodarowania terenu, najmniejsza z projektowanych działek będzie mieć 662m˛. Planowana inwestycja nie zmierza do obejścia przepisów prawa. Część działki ewidencyjnej może stanowić działkę budowlaną. Dla ustalenia, czy mamy do czynienia z działką budowlaną kluczowe znaczenie ma charakterystyka i funkcjonalność danej działki, a nie kwestie techniczno-porządkujące, takie jak prowadzenie jednej lub kilku ksiąg wieczystych czy oznaczenie działki ewidencyjnej gruntu. Analiza rysunku planu wskazuje, że interpretacja "działki budowlanej" dla terenu objętego wnioskiem w kontekście obowiązującego mpzp jest nieuzasadniona. W przypadku gdyby na działce nr [...] mógł być sytuowany wyłącznie jeden budynek linia zabudowy zostałaby zorientowana wyłącznie w stosunku do drogi publicznej i istniejącej zabudowy na działce nr [...]. Wyrysowany przebieg nieprzekraczalnej linii zabudowy narzuca, że budynków może powstać więcej, nie sposób bowiem sobie wyobrazić jednego budynku o tak skomplikowanym ukształtowaniu fasad. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że postanowienia planów miejscowych zakazujących lokalizacji więcej niż jednego budynku na działce budowlanej są uznawane za nieważne jako sprzeczne z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jest to bowiem nadmierne ograniczenie prawa własności i prawa zabudowy nieruchomości, skoro plany mogą operować innymi środkami w celu ukształtowania ładu przestrzennego. Przedłożone przez inwestora projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany są zgodne z mpzp. Realizacja czterech budynków jednorodzinnych na jednej działce ewidencyjnej nr [...], w granicach której zawierają się cztery działki budowlane, nie stanowi naruszenia § 15 pkt 3 mpzp. Skarżąca nie zgadza się z organem odwoławczym, że zaniechanie ponownego wezwania pozostaje irrelewantne dla rozstrzygnięcia. Zgodnie z przepisami prawa to nie niezgodność z mpzp stanowi przesłankę wydania decyzji odmownej, lecz brak usunięcia nieprawidłowości wskazanych w postanowieniu wydanym w trybie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267). Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie - art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2026, poz. 143 ze zm.; dalej w skrócie "P.p.s.a."). Uwzględniając skargę na decyzję Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a., względnie stwierdza jego nieważności, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Skarga okazała się nieuzasadniona. Materialnoprawny wzorzec kontroli legalności zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 524). W świetle treści art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli spełnione zostały wymagania określone w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie natomiast z art. 35 ust. 1 pkt 1-4a Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza: 1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z: a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie: a) (uchylona), b) (uchylona), c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego, d) (uchylona); 3a) dołączenie: a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, b) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 10 i 13; 4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie: a) kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 - w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane, b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru; 4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie: a) zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane, b) danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku osób wpisanych do tego rejestru. W razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia (art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego). Brak jest podstaw dla formułowania oceny, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Okoliczności sprawy pozostają bezsporne. Na podstawie przekazanych akt sprawy oraz stanowisk stron postępowania Sąd przyjmuje następujące okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy. Skarżąca podaniem z dnia 20 października 2025 roku wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę dla zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych wraz z drogą wewnętrzną na działce położonej w obrębie [...] o numerze ewidencyjnym [...]. Działka inwestycyjna jest niezagospodarowana, pokryta zielenią niską, a jej powierzchnia to 3819m˛. Teren o powierzchni 555m˛ stanowi grunt o przeznaczeniu planistycznym oznaczonym symbolem KDW-5 (drogi wewnętrzne), a grunt o powierzchni 3264m˛ to teren oznaczony symbolem MN-2 (zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna). Na terenie o przeznaczeniu planistycznym MN-2 zaprojektowano do pobudowana 4 jednorodzinne dwulokalowe budynki mieszkalne. Na rysunku zagospodarowania działki inwestycyjnej wyrysowano grunt przynależny do każdego z budynków, który opisano jako: działka nr [...] o powierzchni 1018m˛, działka nr [...] o powierzchni 690m˛, działka nr [...] o powierzchni 662m˛ oraz działka nr [...] o powierzchni 894m˛. Na terenie o symbolu KDW-5 zaprojektowano powierzchnię utwardzoną (447m˛) oraz tereny zieleni (108m˛). Opracowano bilans powierzchniowy z podziałem działki inwestycyjnej na cztery mniejsze działki. Zasadnicza kwestia sporna sprowadza się do oceny, czy planowana inwestycja, projekt zagospodarowania działki inwestycyjnej, spełnia wymóg zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, tj. zapisami uchwały nr [...] Rady Gminy [...] z dnia 26 marca 2018 roku w sprawie: miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowości [...], rejon ul. [...], [...] i ul. [...]. Zgodnie z § 15 pkt 1-14 wskazanej uchwały dla terenu oznaczonego symbolem MN-2 ustalono następujące szczegółowe parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu: . zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna realizowana w formie wolnostojącej; . na jednej działce budowlanej ustala się lokalizację jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego; . obiekty uzupełniające - budynek garażowy, gospodarczy, obiekty infrastruktury technicznej oraz wiata o powierzchni nie przekraczającej 60 m 2; . powierzchnię biologicznie czynną działki budowlanej, nie mniejszą niż 25%; . wskaźnik intensywności zabudowy od 0,1 do 0,7 liczony jako stosunek powierzchni całkowitej zabudowy do powierzchni działki budowlanej; . powierzchnię zabudowy działki budowlanej nie większą niż 25%; . dachy: a) strome, o kącie nachylenia głównych połaci dachu od 25ş do 45ş, b) dla wiat, płaskie lub strome o kącie nachylenia głównych połaci dachu do 45ş, wymagania geometrii, nie dotyczą dachów nad lukarnami, wykuszami, tarasami, wejściami, werandami, ogrodami zimowymi; . wysokość: a) budynków mieszkalnych do II kondygnacji nadziemnych i nie większą niż 9,0 m, b) budynków garażowych, gospodarczych do I kondygnacji nadziemnej i nie większą niż 5,5 m, c) wiat nie większą niż 3 m; . dopuszczenie kondygnacji podziemnej; . minimalną powierzchnię nowo wydzielanych działek budowlanych wynoszącą 600 m 2, przy czym nie dotyczy to terenów wydzielanych pod infrastrukturę techniczną; . zapewnienie miejsc postojowych, zgodnie z § 12 pkt 6. Sąd nie ujawnił podstaw do przyjęcia stanowiska, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, czy niewłaściwe zastosowanie. Zgodnie z art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 538 z późn. zm.) przez "działkę budowlaną" należy rozumieć nieruchomość gruntową lub działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej spełniają wymogi realizacji obiektów budowlanych wynikające z odrębnych przepisów i aktów prawa miejscowego. Na gruncie treści powołanego przepisu przyjmuje się, że działka budowlana w rozumieniu tej definicji to zarówno nieruchomość gruntowa według podejścia cywilistycznego, jak i działka gruntowa w rozumieniu prawa geodezyjnego i kartograficznego (T. Filipowicz, A. Plucińska-Filipowicz [w:] Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, wyd. IV, red. M. Wierzbowski, Warszawa 2024, art. 2 oraz nieprawomocny wyrok WSA w Warszawie z 28.11.2025 r., VII SA/Wa 927/25, LEX nr 4024579). Z uwagi na powyższe Sąd w całości podzielił stanowisko organów, że przedłożony projekt budowlany przewiduje realizację zespołu czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych na jednej działce budowlanej. Organy słusznie uznały, że warunkiem koniecznym dla przyjęcia zgodności przedłożonego projektu budowlanego z zapisem § 15 pkt 3 mpzp jest uprzednie skuteczne prawnie dokonanie podziału działki inwestycyjnej w sposób koncepcyjnie przedstawiony na rysunku zagospodarowania terenu inwestycji. Sąd podziela i przyjmuje jako własne stanowisko, że kwestia dopuszczalności podziału działki inwestycyjnej na cztery mniejsze nie mogła być przedmiotem oceny w toku postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę. Sprawy podziału nieruchomości została uregulowane w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 399 z późn. zm.; dalej w skrócie "u.g.n."). Podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta zatwierdzającej podział (art. 96 ust. 1 u.g.n.). Podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego (art. 93 ust. 1 zdanie pierwsze u.g.n.). Niezależnie od ustaleń planu miejscowego podział nieruchomości może nastąpić między innymi w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego (art. 95 pkt 7 u.g.n.). Dostrzegać zatem należy, że inną definicję "działki budowlanej" przewiduje art. 4 pkt 3a ustawy o gospodarce nieruchomościami: "należy przez to rozumieć zabudowaną działkę gruntu, której wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej oraz wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej umożliwiają prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków i urządzeń położonych na tej działce". Do wspólnych cech działki budowlanej w obu definicjach należą: wielkość, cechy geometryczne, dostęp do drogi publicznej (który w pkt 14 jest określony jako: "bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej"), wyposażenie w urządzenia infrastruktury technicznej. Z powyższego wynika, że działką budowlaną w świetle ustawy o gospodarce nieruchomościami jest wyłącznie zabudowana działka gruntu, tj. "niepodzielona, ciągła część powierzchni ziemskiej stanowiąca część lub całość nieruchomości gruntowej", podczas gdy w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym chodzi o "nieruchomość gruntową lub działkę gruntu". W rozumieniu ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym może to być zarówno nieruchomość gruntowa, w której skład wchodzi jedna bądź kilka działek gruntu, jak również działka gruntu stanowiąca część nieruchomości gruntowej. Różnice semantyczne pomiędzy wskazanymi ustawami wiążą się z odmiennymi celami i przedmiotami ich regulacji. W ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pojęcie działki budowlanej należy wiązać z jej potencjalnym przeznaczeniem i zagospodarowaniem, zaś w ustawie o gospodarce nieruchomościami definicja działki budowlanej została określona na potrzeby już istniejącego stanu faktycznego, który często jest niezgodny z obowiązującym stanem prawnym, w szczególności wskutek niezgodnego z prawem wzniesienia obiektu budowlanego, tj. bez wydzielenia gruntu (K. Szlachetko, K. Olzacki [w:] Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, red. J. H. Szlachetko, Warszawa 2024, art. 2). Sąd podzielił stanowisko skarżonego organu, że nieprawidłowości, które nie był objęte odrębnym wezwaniem do usunięcia braków, miały charakter wtórny względem zasadniczej przesłanki odmowy, jaką była niezgodność planowanej inwestycji z treścią § 15 pkt 3 mpzp. O wadliwości zaskarżonej decyzji nie stanowi argumentacja wskazująca na nieważność postanowień planistycznych nakazujących lokalizację jednego budynku mieszkalnego na jednej działce budowlanej. Zgodnie z art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego. Plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego (art. 14 ust. 8 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa ( art. 6 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego). Wojewoda miał obowiązek stosować przepisy prawa obowiązujące na dzień wydawania decyzji. Kwestie dotyczące legalności aktów prawa miejscowego badane są w odrębnym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Rozstrzygnięcia w sprawach indywidualnych, wydane na podstawie uchwały, która została usunięta z obrotu prawnego wskutek stwierdzenia jej nieważność, podlegają wzruszeniu w trybie określonym w postępowaniu administracyjnym albo w postępowaniu szczególnym (art. 147 § 2 P.p.s.a.). Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga podlegała oddaleniu.

Informacje o sprawie

Data wpływu
11 czerwca 2026
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Edyta Podrazik /przewodniczący/ Piotr Ławrynowicz Sebastian Michalski /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny