II SA/Po 327/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego B. N. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2015r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia oddalić wniosek. /-/ K.Witkowicz-Grochowska

W związku z przyznaniem skarżącemu E. K. prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła do jego reprezentowania r.pr. K. Z. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 06 października 2015r. oddalił skargę oraz przyznał pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu wynagrodzenie za I instancję. Pełnomocnik skarżącego sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku Sądu, za sporządzenie której przyznano temu pełnomocnikowi zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Skarżący wystąpił do Okręgowej Izby Radców Prawnych o wyznaczenie nowego pełnomocnika, którego Izba wyznaczyła w osobie r.pr. B. N. w dniu 14 stycznia 2016r. Pełnomocnik ten został powiadomiony o wyznaczeniu go do reprezentowania skarżącego wraz z informacją o stanie sprawy, pismem z Sądu doręczonym w dniu 26 stycznia 2016r. (k. 119 akt sąd.). W dniu 27 stycznia 2016r. r.pr. B. N. przeglądał akta sprawy w Wydziale Informacji Sądowej. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 29 lutego 2016r., zatem po upływie 34 dni od dnia dowiedzenia się przez pełnomocnika o wyznaczeniu go do reprezentowania skarżącego w sprawie, Sąd stwierdził prawomocność wyroku z 06 października 2015r. Pełnomocnik nie złożył bowiem skargi kasacyjnej od wyroku Sądu, ani nie podjął żadnej innej czynności procesowej dotyczącej przedmiotowej sprawy. Pismem doręczonym w Biurze Podawczym Sądu w dniu 09 marca 2016r. pełnomocnik skarżącego podał, że po zapoznaniu się z aktami sprawy oraz dokonaniu ich prawnej analizy przedstawił skarżącemu podczas spotkania 29 lutego 2016r. stan sprawy, informując, że wyrok jest prawomocny i nie ma możliwości podjęcia jakichkolwiek czynności zmierzających do skutecznego złożenia skargi kasacyjnej, jak również nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania. Załączył kopię pisma z 09 lutego 2016r. informującego o stanie sprawy, przekazanego skarżącemu na spotkaniu, którego odbiór skarżący pokwitował w dniu 29 lutego 2016r. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270), dalej "p.p.s.a." wyznaczony radca prawny otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności radców prawnych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. z 2013r. poz. 490, dalej "rozporządzenie") normują badaną materię w ten sposób, że pełnomocnikowi z urzędu należy się wynagrodzenie za reprezentowanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym za każdą instancję oddzielnie. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z §22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015r. poz. 1805) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie powyższego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Wobec powyższego w niniejszej sprawie dotyczącej przyznania kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu zastosowanie mają dotychczasowe przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 2002r., gdyż postępowanie przed II instancją zainicjowano złożeniem opinii o braku postaw do wniesienia skargi kasacyjnej w dniu 09 grudnia 2015r., tj. przed wejściem w życie nowego rozporządzenia z 2015r. W niniejszej sprawie podjęcie przez pierwszego wyznaczonego pełnomocnika z urzędu - r.pr. K. Z. - czynności w sprawie, poprzez sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stanowiło wykonanie wydanego w tej sprawie postanowienia o przyznaniu pomocy prawnej. Wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną z urzędu należy się co do zasady za całokształt działań pełnomocnika, które doprowadzą do wydania orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie w danej instancji. W przypadku reprezentowania skarżącego przed II instancją pełnomocnikowi należą się koszty udzielonej pomocy prawnej za czynności wymienione w katalogu §14 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia z 2002r. W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie za faktycznie udzieloną pomoc prawną, przy czym udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika z urzędu powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której pomoc jest udzielana (por. np. postanowienia NSA: z dnia 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II OZ 321/10, z dnia 17 września 2012 r., sygn. akt II FZ 727/12). W niniejszej sprawie, w okolicznościach, że pierwszy pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, poprawa lub ochrona sytuacji prawnej osoby, której pomoc jest udzielana, oznacza, że kolejny wyznaczony pełnomocnik z urzędu winien sporządzić i wnieść skargę kasacyjną. W świetle art. 250 p.p.s.a. w zw. z §14 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia dokonanie tej czynności uzasadniałoby przyznanie w niniejszej sprawie wynagrodzenia za udzieloną skarżącemu pomoc prawną z urzędu. Kolejny wyznaczony pełnomocnik, mimo, że wiedział o stanie sprawy od 26 stycznia 2016r., w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej, czynności takiej, ani żadnej innej, w postaci chociażby wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, nie wykonał. Nie należy mu się, więc w niniejszej sprawie zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Nie spełnił bowiem przesłanki przyznania kosztów pomocy prawnej z urzędu w rozumieniu §14 ust. 2 pkt 2 a-c rozporządzenia. Wobec powyższego wyznaczenie w tej sprawie przez Okręgową Izbę Radców Prawnych kolejnego pełnomocnika z urzędu, który jedynie sporządził pismo skierowane do skarżącego datowane na 9 lutego 2016r. nie uzasadnia przyznania mu kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. W istocie, w rozumieniu art. 250 p.p.s.a. w zw. z §14 ust. 2 pkt 2 a-c rozporządzenia pomocy prawnej z urzędu skarżącemu nie udzielono. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 258 §2 pkt 8 p.p.s.a. orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska