II SA/Po 219/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 września 2022 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 stycznia 2022 r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 580,- (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Burmistrz Miasta K. decyzją z dnia 18 listopada 2021 r., nr [...], ustalił M. M. jednorazową opłatę związaną ze wzrostem wartości nieruchomości – działki nr [...] położonej w K. przy ul. [...], w części obejmującej teren przeznaczony pod zabudowę usługową, obiektów produkcji i magazynów o powierzchni [...] ha, w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w rejonie ulicy [...], zatwierdzonego uchwałą nr VI/61/2019 Rady Miejskiej w Kole z dnia 29 marca 2019 r. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z dnia 12 kwietnia 2019 r., poz. 3883), w wysokości [...] zł. Pismem datowanym na dzień 14 października 2020 r. M. M. reprezentowana przez adw. I. S. złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie. Postanowieniem z dnia 24 stycznia 2022 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 129 § 1 i 2 w zw. z art. 58 § 1 i 2 i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735; dalej: "K.p.a."), stwierdziło, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia (art. 129 § 2 K.p.a.). W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że pomimo prawidłowego pouczenia zawartego w decyzji organu I instancji o terminie jej zaskarżenia, pełnomocnik M. M. wniósł odwołanie z uchybieniem terminu ustawowego. Zgodnie z art. 129 § 1 i 2 K.p.a., odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wnosi się za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Z akt sprawy wynika, że decyzja z dnia 18 listopada 2021 r., nr [...], doręczona została pełnomocnikowi strony w dniu 22 listopada 2021 r. To z kolei oznacza, że zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a., termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji rozpoczął swój bieg w dniu 23 listopada (pierwszy dzień terminu), natomiast jego koniec przypadał na dzień 6 grudnia 2021 r. (ostatni dzień terminu). Jak wynika z datownika Poczty Polskiej, odwołanie zostało natomiast złożone w dniu 7 grudnia 2021 r., a więc z uchybieniem ustawowego terminu. Pełnomocnik strony nie wniósł przy tym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W skardze z dnia 1 marca 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. M. zaskarżyła postanowienie Kolegium z dnia 24 stycznia 2022 r. w całości, wnosząc o jego uchylenie i nakazanie SKO rozpatrzenie sprawy in meritum, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła, że w dniu upływu terminu do złożenia odwołania, pełnomocnik skarżącej nadał w Polskiej Placówce Pocztowej nr [...] w K. listem poleconym odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta K.. Oddział pocztowy czynny jest w każdy poniedziałek do godziny 20:00, natomiast nadanie nastąpiło ok. godziny 19:50. Pracownik placówki już o tej porze przygotowywał się do zamknięcia oddziału zmieniając również datę na pieczęci na kolejny dzień, tj. 7 grudnia 2021 r. Spostrzegł jednak ową zmianę dopiero po tym jak odbił pieczęć na nadaniu i kopercie. Po przestawieniu daty na właściwą, tj. 6 grudnia 2021 r., przystawił pieczęć już tylko na potwierdzeniu nadania, a nie na kopercie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Podkreśliło, że pełnomocnik strony w załączeniu do skargi przedłożył pismo Poczty Polskiej z dnia 23 lutego 2022 r., z którego wynika kiedy dokonano czynności materialno-technicznej, tj. czynności wprowadzenia przesyłki poleconej [...] do systemu elektronicznego. Nie zakwestionowano natomiast daty przystawienia pieczęci nadawczej na kopercie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Oś sporu koncentruje się wokół ustalenia, czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie uznało, że odwołanie M. M. od decyzji Burmistrza Miasta K. z dnia 18 listopada 2021 r., nr [...] zostało wniesione z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Rozpoczynając rozważania prawne w tym zakresie wskazać należy, że zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji z dnia 18 listopada 2021 r., została ona skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżącej w dniu 22 listopada 2021 r. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy oznacza to, że termin do wniesienia odwołania upływał stronie skarżącej w dniu 6 grudnia 2021 r. Ze znajdującej się w aktach sprawy koperty, w której nadano odwołanie (nr przesyłki poleconej [...]) wynika natomiast, że odwołanie to zostało nadane w dniu 7 grudnia 2021 r. w Urzędzie Pocztowym K. [...] a więc po terminie do jego wniesienia. W momencie orzekania przez organ odwoławczy nie było przy tym żadnych podstaw do uznania, że ustalone okoliczności są błędne. Tym niemniej zauważenia wymaga, że do skargi pełnomocnik skarżącej załączył pismo z Biura Wsparcia Klientów Poczty Polskiej S.A. z dnia 23 lutego 2022 r., nr [...], które przekreśla wskazane powyżej ustalenia. W piśmie tym wskazano, że sprawa z dnia 1 lutego 2022 r. dotycząca zarejestrowania w systemie niewłaściwej daty nadania przesyłki poleconej nr [...] została rozpatrzona w trybie skargowym. Dokonane ustalenia w powyżej sprawie wykazały, że przesyłka polecona nr [...] została przyjęta w placówce pocztowej w dniu 6 grudnia 2021 r. tuż przed zamknięciem placówki pocztowej. Pracownik zarejestrował przesyłkę w systemie informatycznym w następnym dniu roboczym, tj. 7 grudnia 2021 r. (k. [...] akt sąd.). Wyjaśnienia te są spójne z wyjaśnieniami pełnomocnika zawartymi w treści skargi, który wyjaśnił, że nadał odwołanie w dniu 6 grudnia 2021 r. parę minut przed zamknięciem placówki i pracownik poczty przez pomyłkę na kopercie oraz potwierdzeniu nadania przystawił datownik z datą dnia następnego. Swój błąd pracownik poczty poprawił wyłącznie na potwierdzeniu nadania listu poleconego. Choć pełnomocnik nie dołączył do akt sprawy kopii rzeczonego potwierdzenia nadania podkreślić należy, że załączone do akt sprawy pismo Poczty Polskiej jednoznacznie potwierdza, że rzeczywiście przesyłka polecona nr [...] została nadana w dniu 6 grudnia 2021 r. W tej sytuacji obowiązkiem organu odwoławczego było uwzględnienie skargi w trybie autokontroli stosownie do art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."). Niezrozumiałe są przy tym rozważania organu zawarte w odpowiedzi na skargę. Wskazane pismo z dnia 23 lutego 2022 r. nie wskazuje jedynie kiedy nastąpiło wprowadzenie przesyłki poleconej nr [...] do systemu elektronicznego, ale także kiedy przesyłka ta została przyjęta w placówce pocztowej. Jeśli przy tym mimo wszystko organ odwoławczy miał jakiekolwiek dalsze wątpliwości w tym zakresie, nic nie stało na przeszkodzie, aby zwrócił się do pełnomocnika strony o przedłożenie kopii potwierdzenia nadania tej przesyłki. Na marginesie Sąd zauważa, że gdyby w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy nie naruszył art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.; obecny Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm. - dalej: ustawa COVID-19) i zawiadomił stronę o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, pełnomocnik skarżącej już na etapie postępowania odwoławczego miałby możliwość przedłożenia dokumentów potwierdzających złożenie odwołania w terminie. Zauważenia bowiem wymaga, że odwołanie zostało wniesione przez skarżącą w czasie trwania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, wprowadzonego rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. 2020 r., poz. 491). Wobec tego w sytuacji ustalenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu organ odwoławczy winien mieć na uwadze, że do ustawy COVID-19 ustawą z dnia 9 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 2255), która weszła w życie w dniu 16 grudnia 2020 r., został dodany art. 15zzzzzn2, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu (ust. 1). W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust. 2). W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (ust. 3). Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w punkcie I wyroku uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 stycznia 2022 r., nr [...], albowiem zostało wydane z naruszeniem art. 134 K.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy przeprowadzi postępowanie odwoławcze uwzględzniając stanowisko Sądu zaprezentowane powyżej. O kosztach postępowania, na które składa się kwota 100,00 zł tytułem opłaty sądowej od skargi oraz kwota 480,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, Sąd orzekł w punkcie II wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na mocy art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 P.p.s.a.