II SA/Op 74/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. R. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] z dnia 20 grudnia 2021 r., nr RPU/20932/2021 w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora postanawia 1) umorzyć postępowanie, 2) zasądzić od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] na rzecz A. R. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pismem z dnia 27 stycznia 2022 r. A. R. (dalej: strona, skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, za pośrednictwem Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu [...] (dalej: organ), skargę na decyzję tego organu z dnia 20 grudnia 2021 r., nr RPU/20932/2021, utrzymującą w mocy decyzję Komisji Stypendialnej z dnia 16 listopada 2021 r., nr 0211-461-127272-1/2021, odmawiającą przyznania stronie stypendium rektora. Skarżąca, bez wezwania Sądu, uiściła wpis od skargi w wysokości 200 zł. Decyzją z dnia 25 marca 2022 r., nr 33003.543.1.2022/2, Rektor Uniwersytetu [...] - działając m.in. na podstawie art. 86 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2022 r. poz. 574) w związku z § 31 ust. 1 Regulaminu świadczeń dla studentów i doktorantów Uniwersytetu [...] - uchylił objętą skargą decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej w sprawie stypendium Rektora z dnia 20 grudnia 2021 r., nr RPU/20932/2021. Jak wynika z pisma procesowego pełnomocnika organu z dnia 10 maja 2022 r. decyzja z dnia 25 marca 2022 r. została odebrana przez skarżącą w dniu 1 kwietnia 2022 r., na dowód czego przedłożono potwierdzenie odbioru przesyłki zawierającej decyzję. Organ oświadczył jednocześnie, że wobec niezaskarżenia decyzji stała się ona ostateczna w rozumieniu art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z przyczyn innych niż wskazane w § 1 pkt 1 i 2. Postępowanie sądowoadministracyjne staje się bezprzedmiotowe "z innych przyczyn", gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku, przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Tym samym do okoliczności uzasadniających umorzenie postępowania na podstawie powyższego przepisu należy bez wątpienia wyeliminowanie zaskarżonej decyzji przez organ w administracyjnym toku przed wyrokowaniem. Powoduje to bowiem wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego aktu, co czyni zbędnym dalsze procedowanie w sprawie. W przedmiotowej sprawie, co wymaga przypomnienia, Rektor uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 86 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Zgodnie z przywołaną podstawą prawną Rektor, w drodze decyzji administracyjnej, uchyla decyzję komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodną z przepisami prawa. Nadto w razie wydania nowego rozstrzygnięcia służy na nie skarga do sądu administracyjnego, co należycie chroni prawa strony skarżącej. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że kwestionowana w skardze decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego w trybie przywołanego wyżej art. 86 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Potwierdza to nadesłana do Sądu decyzja Rektora Uniwersytetu [...] z dnia 25 marca 2022 r. Tym samym w rozpoznawanej sprawie Rektor skorzystał z uprawnień danych przez wskazany przepis, czyniąc bezprzedmiotowym postępowanie w sprawie ze skargi strony. Mając na uwadze fakt, iż decyzja z dnia 25 marca 2022 r. została doręczona stronie skarżącej w dniu 1 kwietnia 2022 r. (k. 42 akt sądowych) i nie został wniesiony od niej środek zaskarżenia, decyzja ta stała się ostateczna i prawomocna. Z tych względów postępowanie sądowe podlegało umorzeniu jako bezprzedmiotowe, na podstawie cyt. wcześniej art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie 1 sentencji postanowienia. Wyjaśnić przyjdzie, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 P.p.s.a.), zaś zgodnie z art. 200 P.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zwrot tych kosztów, wedle art. 201 § 1 P.p.s.a., przysługuje stronie skarżącej od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 P.p.s.a., mającego zastosowanie odpowiednio do sytuacji uchylenia zaskarżonego aktu poddanego kontroli sądowej po wniesieniu skargi, w ramach samokontroli regulowanej art. 86 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Tak sytuacja w istocie w sprawie wystąpiła. O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wpis od skargi w kwocie 200 zł, orzeczono zatem w punkcie 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 201 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 86 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. W świetle powyższych przepisów, w sytuacji uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji przez Rektora, brak jest natomiast podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na rzecz organu czy reprezentującego go pełnomocnika. Dlatego Sąd nie uwzględnił zawartego w odpowiedzi na skargę wniosku organu o zasądzanie od skarżącej na jego rzecz kwoty 17 zł tytułem zwrotu opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.