Sygnatura
II SA/Ol 923/23
II SA/Ol 923/23 - Wyrok WSA w Olsztynie z 2024-02-20
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
- Data orzeczenia
- 20 lutego 2024
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Dnia 20 lutego 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2024 roku sprawy ze skargi J. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej - oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 21 sierpnia 2023 r., nr DSE3-K0918-D19680-25/23 Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (dalej: "Szef Urzędu", "organ") utrzymał w mocy decyzję własną z dnia 13 czerwca 2023 r. o odmowie potwierdzenia J.S. (dalej: "skarżący") statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że dokumenty otrzymane od Instytutu Pamięci Narodowej (dalej: "IPN") nie zawierają informacji odnośnie nielegalnej działalności opozycyjnej skarżącego czy represji z powodów politycznych, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 388) – dalej jako: "u.d.o.a.". Również [...] Wojewódzka Rada Konsultacyjna do spraw Działaczy Opozycji Antykomunistycznej oraz Osób Represjonowanych z Powodów Politycznych (dalej: "Rada Konsultacyjna") negatywnie zaopiniowała wniosek skarżącego o potwierdzenie ww. statusu. Zdaniem Szefa Urzędu, materiał dowodowy znajdujący się aktach sprawy nie potwierdza opozycyjnej działalności skarżącego określonej przepisami u.d.o.a. Jako tytuły upoważniające do uzyskania wymienionych statusów skarżący wskazał, że jako instruktor [...] zabierał dzieci do kościoła za co był karany naganami. Z kolei w czasie studiów w Seminarium Duchownym w O. był nachodzony i straszony przez funkcjonariuszy MO, SB, Wydział ds. Wyznań, a w czasie strajków w 1980 r. oraz w latach 1981-1982 odprawiał msze święte w [...] w O. w następstwie czego odmówiono mu paszportu. W stanie wojennym skarżący był delegatem Biskupa W. na procesie w E. w sprawie [...] działaczy "Solidarności". Natomiast podczas pełnienia funkcji kapelana Szpitala w O. (dalej: "Szpital") odmówił podpisywania zobowiązań, za co był wzywany do Wydziału ds. Wyznań, grożono mu m.in. niezatwierdzeniem jego kandydatury na proboszcza. Podczas pracy w Szpitalu organizował msze dla pracowników służby zdrowia, na które przychodzili głównie sympatycy "Solidarności", skarżący wspierał te osoby i wymieniał z nimi literaturę "Solidarności". W toku postępowania skarżący dodatkowo wskazał, że walczył o uznanie praw ludzi wierzących do posług religijnych w Szpitalu, w stanie wojennym upominał się podczas przemówień i kazań o respektowanie praw człowieka, brał również udział w wystąpieniach wolnościowych na rzecz respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, odmówiono mu oficjalnego zatrudnienia w Szpitalu [...] w O., uczestniczył w pogrzebie ks. J.P. oraz w pogrzebie studenta M.A., a później był wzywany przez przedstawicieli SB oraz Wydział ds. Wyzwań. Skarżący przedstawił również pismo informujące, że według dyrekcji Szpitala nie przestrzegał regulaminu szpitalnego i w związku z tym Urząd Wojewódzki wnioskował o wyznaczenie innego księdza na kapelana tego szpitala. Skarżący wskazał, że choć nie był formalnie w strukturach "Solidarności", to wspierał ich działania, za co spotykały go represje ze strony organów bezpieczeństwa. Był poddany inwigilacji od [...] r. (od wstąpienia do seminarium duchownego), władze otwierały korespondencję oraz go zastraszały. W latach 1982-1983 rozprowadzał 1-2 razy na miesiąc wydawnictwa opozycyjne (broszurę [...] oraz ulotki [...] "Solidarności") i znaczki. W 1983 r. wystąpił w sądzie w E. na rozprawie działaczy "Solidarności" i po wydaniu wobec nich wyroków skazujących, skarżący wraz z innymi uczestnikami rozprawy wniósł okrzyki sprzeciwu, co skutkowało wypuszczeniem działaczy na wolność. Z zeznań świadków wynika, że skarżący odprawiał msze za studenta M.A. przez okres miesiąca, jednakże nie mają oni wiedzy o krzywdach doznanych przez skarżącego ze strony SB oraz nie mają oni wiedzy na temat współpracy skarżącego z innymi działaczami czy o działaniach skarżącego podejmowanych w strukturach opozycyjnych, jak również o tym czy rozpowszechniał dalej otrzymywane ulotki, znaczki oraz książki. Z zeznań wynika także, iż skarżący informował pacjentów szpitala o ich prawach obywatelskich i prawach pacjenta, występował o umożliwienie posługi duszpasterskiej, organizował pielgrzymki. Skarżący był często wzywany przez dyrekcję szpitala, Wydział ds. Wyznań, a na skutek wezwań skarżący w 1979 r. doznał rozstroju zdrowia na okres 8-9 dni. Ponownego rozstroju zdrowia na kilkanaście dni skarżący doznał w 1985 r. – miał problemy z oddychaniem, występowały u niego stany depresyjne, drżenie rąk. W 1986 r. skarżący wyjechał do L. Szef Urzędu uznał, że skarżący nie przedstawił dowodów na okoliczność podlegania represjom w rozumieniu art. 3 u.d.o.a. Ze złożonych przez skarżącego zeznań wynika, że z uwagi na wstąpienie do stanu duchownego znalazł się on pod obserwacją i był w kręgu zainteresowań SB. Skarżący podniósł, iż w związku z tym doznał rozstroju zdrowia, co miałoby być podstawą do potwierdzenia statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych. Zainteresowanie służb osobą skarżącego potwierdzają również dokumenty udostępnione przez IPN, z których wynika, że w latach 1985-1986 prowadzono wobec skarżącego operacyjne rozpoznanie oraz, że skarżący miał założoną teczkę ewidencji operacyjnej jako osoba duchowna. Jednak organ zauważył, że w zebranym materiale dowodowym brak jest dokumentów potwierdzających doznanie przez stronę uszczerbku na zdrowiu jak i udziału skarżącego w wystąpieniu wolnościowym w związku z którym ten uszczerbek miałby wystąpić. Z dokumentów IPN wynika również, że podczas pogrzebu M.A. przemawiał skarżący, który złożył kondolencje rodzicom zmarłego w imieniu służby zdrowia oraz zapowiedział nabożeństwo w intencji rodziny A. W ocenie organu, opisywana inwigilacja przez organy bezpieczeństwa państwa nie skutkowała podjęciem wobec skarżącego bezprawnych działań polegających na popełnieniu na jego szkodę przestępstwa lub wykroczenia. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się zmiany wydanych w sprawie decyzji poprzez ustalenie, że skarżącemu przysługuje status osoby represjonowanej z powodów politycznych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: - art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego zweryfikowania zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i przyjęcie, że nie ma podstaw do przyznania skarżącemu statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych; - art. 3 pkt 3 u.d.o.a. poprzez jego niewłaściwą wykładnię i niezastosowanie w rozpoznawanej sprawie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że wnioskował jedynie o uznanie go za osobę represjonowaną z powodów politycznych, tymczasem organ zbierał również dowody na okoliczność przyznania statusu działacza opozycji antykomunistycznej. Zdaniem skarżącego, w związku z jego działaniami na rzecz respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, na skutek działania milicji i innych organów bezpieczeństwa państwa przynajmniej dwa razy doznał on rozstroju zdrowia na okresy 10-12 dniowe. Pierwszy raz miało to miejsce w kwietniu 1976 r., po kilkukrotnych wezwaniach do Wydziału ds. Wyzwań, gdzie znęcano się nad skarżącym i grożono mu. Leczony był prywatnie przez znajomych lekarzy, gdyż skarżący bał się zgłosić do oficjalnej służby zdrowia, obawiał się bowiem, że może zostać uśmiercony. Ponownie w listopadzie 1985 r. skarżący doznał rozstroju zdrowia, kilka dni po pogrzebie M.A. Przedstawiciele aparatu represji wzywali skarżącego i grozili mu śmiercią. Również wtedy pozostawał pod opieką znajomych lekarzy. Skarżący wskazał, że groźby karalne prowadzące do rozstrojów zdrowia i inne sankcje były wobec niego stosowane po jego wystąpieniach wolnościowych na rzecz respektowania praw człowieka (w 1974 r. w W., w 1979 r. w O., gdy jako kapelan szpitala zaczął się upominać o respektowanie w Polsce politycznych praw obywatelskich, w 1985 r. po pogrzebie M.A.). W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 20 lutego 2024 r. skarżący podniósł, że nie zgłaszał publicznie uszczerbków zdrowia na skutek działań represyjnych, ponieważ wiedział, że publiczna służba zdrowia tego nie potwierdzi. Wskazał przypadki represji prowadzonych wobec niewygodnych władzy księży. Podniósł, że był zastraszany i uniemożliwiano mu otrzymanie paszportu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. 2023 r., poz. 1634 ze zm.– zwanej dalej p.p.s.a.). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 (§ 1) tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżoną decyzją Szef Urzędu odmówił skarżącemu potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Należy zauważyć, że w świetle rozwiązań przyjętych w przepisach u.d.o.a., stanowiących materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, status działacza opozycji lub osoby represjonowanej jest kategorią normatywną i przysługuje wyłącznie osobom spełniającym warunki określone wprost przez ustawodawcę odpowiednio w art. 2 i art. 3 u.d.o.a. Kategorię "działaczy opozycji antykomunistycznej" ustawodawca uregulował w art. 2 ust. 1 u.d.o.a., zgodnie z którym działaczem opozycji antykomunistycznej jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy prowadziła, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Przy czym, w myśl art. 2 ust. 2 u.d.o.a., do okresu 12 miesięcy, o którym mowa w ust. 1, nie wlicza się okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r. Natomiast kategorię "osoby represjonowanej z powodów politycznych" reguluje art. 3 u.d.o.a., stanowiąc, że jest nią osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r.: 1) przebywała w: a) więzieniu lub innym miejscu odosobnienia na terytorium Polski na mocy wyroku wydanego w latach 1956-1989 albo bez wyroku jednorazowo przez okres dłuższy niż 48 godzin lub wielokrotnie przez łączny okres dłuższy niż 30 dni, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce; b) ośrodku odosobnienia na podstawie art. 42 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz.U. poz. 154, z 1982 r. poz. 18, z 1989 r. poz. 178 oraz z 2011 r. poz. 342) za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce; 2) przez okres powyżej 30 dni pełniła zasadniczą służbę wojskową lub czynną służbę wojskową w ramach ćwiczeń wojskowych, do której odbycia została powołana z przyczyn politycznych za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce; 3) brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i w związku z tym: a) na skutek działania, w tym niejawnego, wojska, milicji lub organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (Dz.U. z 2021 r. poz. 177 oraz z 2022 r. poz. 375, 1259 i 1283), zwanych dalej "organami bezpieczeństwa państwa", poniosła śmierć, doznała uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni, b) była inwigilowana przez organy bezpieczeństwa państwa i podjęto wobec niej bezprawne działanie polegające na popełnieniu na jej szkodę przestępstwa lub wykroczenia, c) była pozbawiona możliwości wykonywania swojego zawodu, d) została z nią rozwiązana umowa o pracę, e) została relegowana z uczelni wyższej lub innej szkoły, f) była objęta zakazem publikacji przez Główny Urząd Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk, wojewódzki lub miejski urząd kontroli prasy, publikacji i widowisk albo Główny Urząd Kontroli Publikacji i Widowisk lub okręgowy urząd kontroli publikacji i widowisk przez okres dłuższy niż jeden rok; 4) była poszukiwana listem gończym, oskarżona lub skazana za popełnienie przestępstwa lub wielokrotnie skazywana za popełnienie wykroczenia, za działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Niewątpliwie osobie zainteresowanej może być przyznany zarówno status "działacza opozycji antykomunistycznej", jak i "osoby represjonowanej z powodów politycznych", co oznacza, że statusy te mogą zostać potwierdzone przez właściwy organ w jednym postępowaniu osobom spełniającym warunki określone wprost przez ustawodawcę odpowiednio w art. 2 oraz art. 3 u.d.o.a. Przy czym status działacza opozycji antykomunistycznej przyznany może zostać wyłącznie osobie, która w okresie co najmniej 12 miesięcy prowadziła działalność w warunkach i celu określonych w art. 2 ust. 1 u.d.o.a. Za osobę represjonowaną może natomiast być uznana jedynie taka osoba, która spotkała się dolegliwościami wymienionymi w art. 3 u.d.o.a. i nastąpiło to z powodów politycznych. Żadne inne zdarzenia nie mogą być uznane za represję w rozumieniu tej ustawy, choćby w subiektywnej ocenie osoby poszkodowanej stanowiły dużą dolegliwość (por. wyroki: WSA w Lublinie z 7 dnia grudnia 2017 r., II SA/Lu 806/17; WSA w Kielcach z dnia 19 października 2017 r., II SA/Ke 540/17; WSA w Poznaniu z dnia 8 lutego 2017 r., II SA/Po 742/16; dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Ubieganie się o status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych następuje wyłącznie na wniosek osoby ubiegającej się o taki status (art. 5 ust. 2 u.d.o.a.). Do wniosku dołącza się dowody potwierdzające spełnienie warunków, o których mowa w art. 2 lub art. 3 u.d.o.a. oraz decyzję administracyjną Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w sprawie spełnienia warunków, o których mowa w art. 4, albo dokument potwierdzający nadanie Krzyża Wolności i Solidarności (art. 5 ust. 3 pkt 1 i 2 u.d.o.a.). Z oceny zgromadzonych w sprawie dowodów, dokonanej przez organ w całokształcie zebranego materiału dowodowego, nie wynika, aby skarżący spełnił przesłankę określoną w art. 2 lub art. 3 u.d.o.a. Skarżący nie przestawił dowodów, które w sposób nie budzący wątpliwości potwierdzałyby, że przez minimum 12 miesięcy prowadził, w ramach zorganizowanych struktur lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność mającą na celu odzyskanie przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowanie politycznych praw człowieka. Skarżący wskazał, że podczas pracy w Szpitalu organizował msze dla pracowników służby zdrowia, na które przychodzili głównie sympatycy "Solidarności", skarżący wspierał te osoby i wymieniał z nimi literaturę "Solidarności". Podniósł on również, że walczył o uznanie praw ludzi wierzących do posług religijnych w Szpitalu, w stanie wojennym upominał się podczas przemówień i kazań o respektowanie praw człowieka, brał również udział w wystąpieniach wolnościowych na rzecz respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. W latach 1982-1983 rozprowadzał 1-2 razy na miesiąc wydawnictwa opozycyjne (broszurę [...] oraz ulotki [...] "Solidarności") i znaczki. Skarżący podał, że w 1983 r. wystąpił w sądzie w E. na rozprawie działaczy "Solidarności" i po wydaniu wobec nich wyroków skazujących, skarżący wraz z innymi uczestnikami rozprawy wniósł okrzyki sprzeciwu, co skutkowało wypuszczeniem działaczy na wolność. Należy jednak zauważyć, że wskazywane przez skarżącego powyższe działania nie są wystarczające do uznania, iż spełnił on przesłanki z art. 2 u.d.o.a. Działalność określona w art. 2 u.d.o.a. to nie jakikolwiek przejaw aktywności stanowiącej o braku akceptacji dla zastanego stanu rzeczy, a ukierunkowana i prowadzona w ramach zorganizowanych struktur lub w ścisłej współpracy z nimi zakazana działalność na rzecz odzyskania niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowiek w Polsce, trwająca co najmniej 12 miesięcy (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 25 marca 2021 r. sygn. akt IV SA/Wa 2775/20, z dnia 26 lutego 2021 r. sygn. akt IV SA/Wa 1702/20, z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt IV SA/Wa 1437/18). Zasadnie również organ uznał, że Skarżący nie przedstawił także dowodów na okoliczność podlegania represjom w rozumieniu art. 3 u.d.o.a. Skarżący podniósł, że związku z jego działaniami na rzecz respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, na skutek działania milicji i innych organów bezpieczeństwa państwa przynajmniej dwa razy doznał on rozstroju zdrowia na okresy 10-12 dniowe. Pierwszy raz miało to miejsce w kwietniu 1976 r., po kilkukrotnych wezwaniach do Wydziału ds. Wyzwań, gdzie znęcano się nad skarżącym i grożono mu. Leczony był prywatnie przez znajomych lekarzy, gdyż skarżący bał się zgłosić do oficjalnej służby zdrowia. Ponownie w listopadzie 1985 r. skarżący doznał rozstroju zdrowia, kilka dni po pogrzebie M.A. Przedstawiciele aparatu represji wzywali skarżącego i grozili mu śmiercią. Również wtedy pozostawał pod opieką znajomych lekarzy. Okoliczności te zostały rozpatrzone pod kątem spełnienia przez stronę przesłanki określonej w art. 3 pkt 3 lit. a) u.d.o.a. Zgodnie z tym przepisem, śmierć, doznanie uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia na okres dłuższy niż 7 dni na skutek działania, w tym niejawnego, wojska, milicji lub organów bezpieczeństwa państwa, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 177) musi mieć związek z wzięciem udziału przez stronę w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Skarżący nie przedstawił jednak żadnej dokumentacji medycznej dotyczącej samego procesu oraz długości leczenia. Samo oświadczenie skarżącego nie zostało potwierdzone żadnym z dowodów wskazanych w sprawie, zasadnie zatem organ nie uznał oświadczenia za dostateczny dowód pozwalający wydać decyzję merytoryczną zgodną z żądaniem skarżącego. Skarżący podniósł, że jako instruktor [...] zabierał dzieci do kościoła, za co był karany naganami. Z kolei w czasie studiów w Seminarium Duchownym w O. był nachodzony i straszony przez funkcjonariuszy MO, SB, Wydział ds. Wyznań, a w czasie strajków w 1980 r. oraz w latach 1981-1982 odprawiał msze święte w [...] w O. w następstwie czego odmówiono mu paszportu. Natomiast podczas pełnienia funkcji kapelana Szpitala odmówił podpisywania zobowiązań, za co był wzywany do Wydziału ds. Wyznań, grożono mu m.in. niezatwierdzeniem jego kandydatury na proboszcza. Uczestniczył w pogrzebie ks. J.P. oraz w pogrzebie studenta M.A., a później był wzywany przez przedstawicieli SB oraz Wydział ds. Wyzwań. Skarżący przedstawił również pismo informujące, że według dyrekcji Szpitala nie przestrzegał regulaminu szpitalnego i w związku z tym Urząd Wojewódzki wnioskował o wyznaczenie innego księdza na kapelana tego szpitala. Skarżący wskazał, że choć nie był formalnie w strukturach "Solidarności", to wspierał ich działania, za co spotykały go represje ze strony organów bezpieczeństwa. Był poddany inwigilacji od [...] r. (od wstąpienia do seminarium duchownego), władze otwierały korespondencję oraz go zastraszały. Należy jednak zauważyć, że w art. 3 u.d.o.a. enumeratywnie wskazano okoliczności, kiedy Szef Urzędu potwierdza status osoby represjonowanej z powodów politycznych. Katalog ten ma charakter zamknięty, w związku z czym Szef Urzędu nie mógł potwierdzić statusu osoby represjonowanej z innych przyczyn niż w nim wymienione. Za osobę represjonowaną może być uznana jedynie taka osoba, która spotkała się z dolegliwościami wymienionymi w art. 3 ww. ustawy i nastąpiło to z powodów politycznych. Ten element nie wystąpił. Zgodnie z art. 3 pkt 3 u.d.o.a. muszą wystąpić łącznie dwa elementy, tj. udział skarżącego w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce, a także skutki takiej aktywności. Za osobę represjonowaną może być bowiem uznana jedynie taka osoba, która spotkała się z dolegliwościami wyszczególnionymi w art. 3 u.d.o.a. wyłącznie z powodów politycznych, a więc w wyniku działalności politycznej lub udziału w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Zgodnie z ustawą o działaczach opozycji antykomunistycznej Szef Urzędu potwierdza status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych na podstawie udokumentowanego wniosku strony. Okoliczności wskazywane przez skarżącego nie stanowią przesłanki do przyznania mu wnioskowanego statusu, także świadkowie nie posiadali informacji o stosowaniu represji wobec skarżącego. Skarżący był inwigilowany przez funkcjonariuszy organów bezpieczeństwa, jednakże sam fakt inwigilacji nie może być podstawą do potwierdzenia statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych. Za osobę represjonowaną może być uznana jedynie taka osoba, która spotkała się z dolegliwościami wymienionymi w art. 3 u.d.o.a. i nastąpiło to z powodów politycznych. Powyższego skarżący nie udowodnił. Żadne inne zdarzenia, i okoliczności nie mogą być uznane za represję w rozumieniu tej ustawy, choćby w subiektywnej ocenie osoby poszkodowanej, stanowiły dużą dolegliwość. Zdaniem Sądu, organ administracji publicznej podejmujący w sprawie zaskarżone rozstrzygnięcie nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa procesowego, a interpretacja unormowań materialnoprawnych nie wzbudza zastrzeżeń. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 9 października 2023
- Symbol z opisem
- 6349 Inne o symbolu podstawowym 634
- Skarżony organ
- Inne
- Sędziowie
- Marzenna Glabas Piotr Chybicki /sprawozdawca/ Tadeusz Lipiński /przewodniczący/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych t.j.
art. 2 ust. 1, 2, art. 3, art. 5 ust. 2, 3 · Dz.U. 2021 poz. 1255
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
art. 151 · Dz.U. 2023 poz. 1634
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny