II SA/Ol 824/17

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Agnieszka Bińczyk po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. w przedmiocie przyznania kuratorowi wynagrodzenia oraz zwrotu poniesionych wydatków postanawia odmówić zwolnienia skarżącej od kosztów sądowych.

W odpowiedzi na doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 355 zł, skarżąca – M. S. złożyła, na urzędowym formularzu PPF, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, podnosząc w uzasadnieniu, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. Dodała, że jako kurator strony nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca prowadzi sama gospodarstwo domowe. W skład jej majątku wchodzą oszczędności w kwocie ok. "[...]" oraz samochód osobowy marki "[...]", rok prod. "[...]", wartość: ok. "[...]". W rubryce nr 10 skarżąca wykazała dochody z tytułu działalności gospodarczej, umowy o pracę i członkostwa w radzie nadzorczej spółki w łącznej kwocie "[...]", natomiast w rubryce nr 11 koszty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w łącznej kwocie "[...]" oraz koszty utrzymania w kwocie ok. "[...]". Mając na uwadze powyższe zważyć należy, co następuje: Na wstępie, wobec powołania się przez skarżącą na art. 239 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym kurator strony wyznaczony przez sąd orzekający lub przez sąd opiekuńczy dla danej sprawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, wyjaśnić należy, że w sprawie, której przedmiotem jest przyznanie kuratorowi wynagrodzenia oraz zwrotu poniesionych wydatków, kurator działa we własnym imieniu, a nie jako przedstawiciel strony. W warunkach niniejszej sprawy skarżąca nie korzysta zatem ze zwolnienia od kosztów sądowych, przewidzianego w powołanym przepisie (zob. np. postanowienie WSA we Wrocławiu z dnia 23 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Wr 383/16, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji wniosek skarżącej podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 p.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, czyli przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, następuje jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Nie wystarczy przy tym wskazanie, że poniesienie kosztów postępowania sądowego pogorszy sytuację materialną strony. Strona wykazać powinna, że posiadane środki są tak skromne, że uiszczenie kosztów tego postępowania spowoduje uszczerbek w wydatkach na zaspokojenie najniezbędniejszych jej potrzeb, a ponadto, że środki, którymi dysponuje nie dają możliwości poczynienia jakichkolwiek oszczędności, które mogłyby być przeznaczone na ten cel. Prawo pomocy, zwane potocznie prawem ubogich, stanowi bowiem instytucję wyjątkową i z tego też powodu, powinno być przyznawane wyłącznie, gdy strona wiarygodnie wykaże, że nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym było i jest dla niej obiektywnie niemożliwe. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść wymaganego na obecnym etapie postępowania sądowego wpisu od skargi w kwocie 355 zł oraz ewentualnych dalszych kosztów sądowych. Zauważyć należy, iż we wniosku skarżąca wykazała oszczędności w kwocie ok. "[...]", które znacznie przekraczają koszty postępowania w niniejszej sprawie. Nie wskazała natomiast, aby istniały jakiekolwiek przeszkody uniemożliwiające uszczuplenie tych środków na pokrycie kosztów sądowych. W konsekwencji, stwierdzić należy, iż w warunkach niniejszej sprawy brak jest podstaw do uznania, że skarżąca nie jest w stanie ponieść wskazanych kosztów bez uszczerbku koniecznego dla siebie utrzymania. Zauważyć jednocześnie należy, iż skorzystanie z przedmiotowych zasobów pieniężnych nie spowoduje ich wyczerpania, lecz jedynie ich uszczuplenie. Nie wpłynie też w sposób istotny na sytuację materialną skarżącej. Poza wykazanymi zasobami pieniężnymi, skarżąca dysponuje bowiem bieżącymi dochodami, które nie są pochłaniane w całości przez wykazane wydatki związane z utrzymaniem własnym i prowadzoną działalnością gospodarczą. Po ich pokryciu skarżącej pozostają środki pieniężne, które w istocie pozwalają uiścić wpis sądowy z bieżących dochodów. W konsekwencji, stwierdzić należy, iż w warunkach niniejszej sprawy skarżąca nie wykazała, że pomimo dysponowania wykazanymi oszczędnościami oraz dochodami, nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. W świetle powyższego, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.