II SA/Ol 463/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Ewa Osipuk po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 września 2023 r. sprawy ze skargi J. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia [...[ nr [...] w przedmiocie dofinansowania kosztów nauki zawodu młodocianego pracownika I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu na rzecz skarżącego kwotę 680 zł (sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżoną decyzją z dnia 13 marca 2023 r., Rep.851/OŚ/23 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Elblągu (dalej jako: "Kolegium") utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy B. (dalej jako: "Wójt", "organ I instancji") z dnia 24 września 2020 r. o odmowie przyznania J.S. prowadzącemu działalność gospodarczą pod firmą: S. Przedsiębiorstwo Wielobranżowe [...] (dalej: "skarżący") dofinansowania kosztów nauki zawodu młodocianego pracownika. W uzasadnieniu wyjaśniono, że po rozpatrzeniu wniosku skarżącego organ I instancji odmówił dofinansowania kosztów nauki zawodu uznając, iż warunkiem uzyskania dofinansowania jest posiadanie przez pracodawcę prowadzącego przygotowanie zawodowe stosownych kwalifikacji. Wójt wskazał, że w umowie o pracę w celu przygotowania zawodowego z dnia [...] 2016 r. określono, że nauka dotyczy zawodu: zbrojarz-betoniarz. Umowa została zawarta na okres 36 miesięcy, tj. od dnia 1 września 2016 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. W dniu [...] 2020 r. został podpisany aneks do powyższej umowy o pracę, z którego wynikało, że młodociany będzie realizował nauczanie praktyczne w zawodzie technolog robót wykończeniowych w budownictwie. W dniu 15 czerwca 2020 r. młodociany zdał egzamin czeladniczy w zawodzie technolog robót wykończeniowych w budownictwie (zaświadczenie z dnia 15 czerwca 2020 r. wydane przez Warmińsko-Mazurską Izbę Rzemiosła i Przedsiębiorczości w Olsztynie). Kolegium podzielając stanowisko organu I instancji wyjaśniło, że warunki przyznawania pracodawcy dofinansowania kosztów kształcenia pracowników młodocianych zostały uregulowane w art. 122 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2021, poz. 1082 ze zm.) - dalej jako: "p.o.". Zdaniem Kolegium, sporna jest kwestia, czy skarżący spełnił trzecią z wymaganych przesłanek przyznania dofinansowania w postaci posiadania wymaganych kwalifikacji do prowadzenia przygotowania zawodowego. W ocenie organu, brak jest związku pomiędzy nauką zawodu w ramach przygotowania zawodowego a posiadanym dyplomem przez skarżącego w zawodzie murarz i zdanym przez młodocianego egzaminem czeladniczym w dniu 15 czerwca 2020 r. Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę domagając się jej uchylenia. Decyzji zarzucono naruszenie: - art. 122 ust. 1 p.o. poprzez odmowę przyznania dofinansowania kosztów nauki młodocianego pracownika, podczas gdy zostały spełnione wszystkie przesłanki z tego przepisu; - art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, że skarżący nie posiada kwalifikacji mistrza technologa robót wykończeniowych w budownictwie, podczas gdy w aktach znajduje się dyplom potwierdzający posiadanie tych kwalifikacji od 18 czerwca 2004 r. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Kolegium wniosło o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. 2023 r., poz. 1634 ze zm.– zwanej dalej p.p.s.a.). Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 (§ 1) tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowania sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożyło Kolegium, a skarżący nie sprzeciwił się temu wnioskowi w przepisanym terminie. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest odmowa przyznania dofinansowania kosztów nauki zawodu młodocianego pracownika. Podstawą prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe. Przepis art. 122 ust. 1 p.o. stanowi, że pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli: 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania; 2) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał: a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 1495), b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy. 3) młodociany pracownik ukończył przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1. Cytowane powyżej przepisy zawarte w art. 122 ust. 1 p.o. dają pracodawcy prawo do uzyskania dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika jeśli: - zawarł z młodocianym pracownikiem umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, - on lub osoba prowadząca w jego imieniu zakład lub osoba u niego zatrudniona posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych, - młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał egzamin czeladniczy (jeśli pracodawca jest rzemieślnikiem) lub egzamin zawodowy (jeśli pracodawca nie jest rzemieślnikiem). W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, zostały spełnione wymogi, określone w przepisach art. 122 ust. 1 p.o., odnoszące się do dofinansowania kosztów nauki zawodu młodocianego pracownika. Z dokumentów znajdujący się w aktach administracyjnych wynika, że skarżący zawarł z młodocianym umowę o pracę w dniu [...] 2016 r., obejmującą okres zatrudnienia od dnia 1 września 2016 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r., dotyczącą nauki zawodu: zbrojarz-betoniarz (k. 16-17 akt administracyjnych organu I instancji). W dniu [...] 2020 r. został podpisany aneks do powyższej umowy o pracę, z którego wynikało, że młodociany będzie realizował nauczanie praktyczne w zawodzie technolog robót wykończeniowych w budownictwie (k. 25 akt administracyjnych organu I instancji). Nie budzi również wątpliwości, że skarżący posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych. Zdał on bowiem egzamin potwierdzający kwalifikacje w zawodzie technolog robót wykończeniowych w budownictwie (k. 35 akt administracyjnych organu II instancji) oraz ukończył kurs "Pedagogiczny instruktorów praktycznej nauki zawodu" (k. 3 akt administracyjnych organu I instancji). Z kolei z zaświadczenia z dnia 15 czerwca 2020 r. wydanego przez Warmińsko-Mazurską Izbę Rzemiosła i Przedsiębiorczości w Olsztynie wynika, że w dniu 15 czerwca 2020 r. młodociany zdał egzamin czeladniczy w zawodzie technolog robót wykończeniowych w budownictwie (k. 18 akt administracyjnych organu I instancji). Należy zauważyć, że zaświadczenie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Dokument urzędowy spełniający wymogi kodeksu postępowania administracyjnego ma zwiększoną (szczególną) moc dowodową. Zwiększona moc dowodowa dokumentu urzędowego sprowadza się do przyjęcia dwóch domniemań, a mianowicie prawdziwości (autentyczności) oraz zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności). Domniemanie autentyczności dokumentu urzędowego wskazuje na to, że dany dokument pochodzi od organu (jednostki), który go wystawił. Z kolei domniemanie zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności) nakazuje uznać, że treść dokumentu jest zgodna z rzeczywistością. W konsekwencji organ nie może odrzucić - bez przeprowadzenia przeciwdowodu - istnienia faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym. Pominięcie faktu stwierdzonego w dokumencie urzędowym bez przeprowadzenia przeciwdowodu stanowi naruszenie art. 76 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 26 stycznia 2023 r., II GSK 1712/21, dostępny: www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej jako: CBOSA). Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że decyzje organów obu instancji zapadły z naruszeniem przepisu prawa materialnego w postaci art. 122 ust. 1 p.o., mającym wpływ na wynik sprawy. Uzasadniało to ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. O kosztach orzeczono w pkt 2 wyroku mając na uwadze wpis – 200 zł, koszty zastępstwa prawnego - 480 zł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265 ze zm.).