II SA/Ol 108/23

Dnia 20 kwietnia 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Protokolant specjalista Anna Piontczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2023 roku sprawy ze skargi W. M. na decyzję Warmińsko-Mazurskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę.

Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z 27 września 2022 r. Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej (dalej jako: "organ I instancji") zwolnił z dniem 30 września 2022 r. ze służby w Państwowej Straży Pożarnej asp. W. M. (dalej jako: "skarżący", "strona"), pełniącego służbę stałą w Komendzie Miejskiej PSP. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. Podstawę faktyczną decyzji stanowiła okoliczność wydania 4 lipca 2022 r. ostatecznego orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej MSWiA, stwierdzającego całkowitą niezdolność do służby skarżącego. Odwołanie od decyzji organu I instancji wniósł skarżący, zwracając się o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Skarżący wniósł również o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z odpisu skargi na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej MSWiA z 4 lipca 2022 roku. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów k.p.a., w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., poprzez dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżący podniósł także, że w decyzji z 27 września 2022 roku doszło do naruszenia art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy o PSP, poprzez wydanie przez organ I instancji decyzji o zwolnieniu ze służby skarżącego, pomimo zaskarżenia orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej MSWiA z 4 lipca 2022 roku, będącego podstawą do wydania zaskarżonej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Po rozpatrzeniu odwołania Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej (dalej jako: "organ odwoławczy", "KW PSP") decyzją z 23 listopada 2022 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji podniósł, że w związku z rozwiązaniem z dniem 30 września 2022 roku stosunku służbowego strażaka, 3 października 2022 roku został on przez pracodawcę wyrejestrowany z ubezpieczeń zdrowotnych a w dniu 20 października 2022 roku skarżącemu wypłacono świadczenia pieniężne należne z tytułu rozwiązania stosunku służbowego. Natomiast 11 października 2022 roku skarżący złożył wniosek o wszczęcie przed Zakładem Emerytalno-Rentowym MSWiA postępowania mającego na celu ustalenie uprawnień do "policyjnego zaopatrzenia emerytalnego". Tym samym organ nie stwierdził występowania przesłanek skutkujących możliwością wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu odwoławczego, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji tylko w oparciu o fakt zaskarżenia do WSA w Warszawie ostatecznego orzeczenia CKL MSWiA w Warszawie, nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania natychmiastowego wykonania zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja organu I instancji została wydana na podstawie art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy o PSP. Przepis ten stanowi, że strażaka zwalnia się w przypadku orzeczenia przez komisję lekarską całkowitej niezdolności do służby. Oznacza to, że w takim przypadku zwolnienie strażaka ze służby jest obligatoryjne, a zatem mamy do czynienia z tzw. decyzją związaną w przedmiocie zwolnienia ze służby. Konieczność wydania decyzji o zwolnieniu strażaka aktualizuje się po uzyskaniu przez orzeczenie komisji lekarskiej o całkowitej niezdolności strażaka do służby, przymiotu ostateczności. Sama zaś decyzja o zwolnieniu ma charakter związany i nie opiera się na tzw. uznaniu administracyjnym. Wskazano również, że także w odniesieniu do daty zwolnienia trudno mówić, żeby pozostawiona ona została uznaniu administracyjnemu. Data zaś zwolnienia ze służby w PSP tożsama jest z upływem ostatniego dnia zwolnienia lekarskiego skarżącego, tj. 30 września 2022 roku. W okresie zaś pomiędzy datą wpływu orzeczenia CKL do organu pierwszej instancji (22 września 2022 roku), a 30 września 2022 roku skarżący nie mógł pełnić służby, a zwolnienie lekarskie nie było kontynuowane po tej dacie. Nie zasługuje także w ocenie organu odwoławczego na uwzględnienie zarzut skarżącego, że brak szczegółowego uzasadnienia orzeczenia Centralnej Komisji Lekarskiej ma wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Orzeczenia zarówno RKL w Olsztynie jak i CKL w Warszawie w zakresie merytorycznym są bowiem identyczne i stwierdzają trwałą niezdolność skarżącego do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Zmiana dotyczy zaś tylko i wyłącznie kwalifikacji schorzenia powodującego niezdolność, a nie istoty rozstrzygnięcia co do zdolności skarżącego do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Skargę na decyzję organu odwoławczego wywiódł skarżący, wnosząc o uchylenie decyzji zapadłych w obydwu instancjach. Zaskarżonej decyzji zarzucono: I. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 7, art. 8 oraz art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 135 k.p.a. poprzez wydanie decyzji przez organ II instancji w następstwie błędnych ustaleń faktycznych polegających na uznaniu przez organ II instancji, że nie wystąpiły "uzasadnione przypadki" dające podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz błędne skonkretyzowanie ww. pojęcia, w konsekwencji czego wydana decyzja jawi się jako wadliwa; 2. art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez dowolną ocenę zgormadzonego w sprawie materiału dowodowego, który ponadto jawi się jako niekompletny, a w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji, której uzasadnienie jest oparte na niepełnym materiale dowodowym, ponieważ nie zawierał on informacji o ewentualnym zaskarżeniu orzeczenia CKL do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24.08.1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej poprzez zwolnienie skarżącego ze służby w trybie natychmiastowym, co doprowadziło bezpośrednio do niepowetowanej szkody u skarżącego, ponieważ skarżący zaskarżył orzeczenie CKL, więc zwolnienie skarżącego ze służby było przedwczesne. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumenty wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2325 ze zm.) oraz art. 133 § 1, art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259, ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowania wykładni tych przepisów. Zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego PSP z 23 listopada 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z 27 września 2022 r. o zwolnieniu z dniem 30 września 2022 r. ze służby w Państwowej Straży Pożarnej skarżącego, pełniącego służbę stałą w Komendzie Miejskiej PSP. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowił art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 1969 ze zm.), zgodnie z którym strażaka zwalnia się ze służby w przypadku orzeczenia przez komisję lekarską całkowitej niezdolności do służby. W sprawie niesporne jest, że ostatecznym orzeczeniem z 4 lipca 2022 r. Centralnej Komisji Lekarskiej MSWiA (akta osobowe, k. – 80) stwierdzono całkowitą niezdolność do służby skarżącego. Niewątpliwie zatem na dzień wydawania decyzji przez organy obydwu instancji w niniejszej sprawie, funkcjonowało w obrocie prawnym orzeczenie stwierdzające całkowitą niezdolność do służby skarżącego. Orzeczenie to miało walor ostateczności. Nie ma natomiast znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy fakt zaskarżenia tego orzeczenia do WSA w Warszawie. Jak już wskazano przedmiotowe orzeczenie uzyskało walor ostateczności a jego zaskarżenie do sądu nie stanowiło przesłanki zawieszenia postepowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego w tej sprawie. Nie stanowiło też podstawy dla organu odwoławczego do wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji. Podobnie bez znaczenia jest fakt, że wspomnianym orzeczeniem Centralnej Komisji Lekarskiej z 4 lipca 2022 r. uchylono orzeczenie Rejonowej Komisji Lekarskiej w Olsztynie z 7 kwietnia 2022 r. Słusznie dostrzegł organ odwoławczy, że w zakresie merytorycznym obydwa orzeczenia są identyczne i stwierdzają trwałą niezdolność skarżącego do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Natomiast zmiana dotyczy tylko i wyłącznie kwalifikacji schorzenia powodującego niezdolność do służby a nie istoty rozstrzygnięcia co do zdolności skarżącego do służby w Państwowej Straży Pożarnej. Nie budzi również wątpliwości data zwolnienia ze służby w PSP, która jest tożsama z upływem ostatniego dnia zwolnienia lekarskiego skarżącego, tj. 30 września 2022 roku. W tym przypadku również słusznie zauważył organ odwoławczy, że w okresie pomiędzy datą wpływu orzeczenia CKL do organu pierwszej instancji (22 września 2022 roku), a 30 września 2022 roku skarżący nie mógł pełnić służby, a zwolnienie lekarskie nie było kontynuowane po tej dacie. Niewątpliwie w sprawie spełniona została przesłanka z art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej obligująca właściwy organ do zwolnienia strażaka ze służby w przypadku orzeczenia przez komisję lekarska całkowitej niezdolności do służby. Podkreślić należy, że przepis ten jest bezwzględnie obowiązujący i nie pozostawia miejsca na uznaniowość ani nie daje organowi w zasadzie żadnej swobody interpretacyjnej. Jest to przepis jasny i klarowny, który precyzyjnie wskazuje skutki zaistnienia przesłanki w postaci wydania orzeczenia o całkowitej niezdolności do służby. Dlatego też niezasadny jest zarzut naruszenia art. 43 ust. 2 pkt 1 ustawy o Państwowej Straży Pożarnej. W ocenie Sądu nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Z akt sprawy wynika, że organy nie uchybiły przepisom proceduralnym i przeanalizowały wszystkie okoliczności, które były istotne i niezbędne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, tj. art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakazuje natomiast wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Interpretując powyższe przepisy należy zauważyć, że ustawodawca nałożył na organy administracji publicznej obowiązek podjęcia wyłącznie działań niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego. Tym samym, organy nie są zobowiązane do dokonywania czynności nieistotnych dla skonkretyzowania praw i obowiązków danego podmiotu. Uwaga ta dotyczy również przepisu art. 77 § 1 k.p.a., będącego uszczegółowieniem zasady prawdy materialnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a. W praktyce oznacza to konieczność zgromadzenia i analizy dokumentów, które pozwolą na wydanie rozstrzygnięcia, co też nastąpiło w sprawie. Należy uznać, że zakwestionowane decyzje wydane zostały w oparciu o właściwie ustalony stan faktyczny i przy prawidłowym zastosowaniu obowiązujących przepisów prawa w tym zakresie. W sprawie zebrano wystarczającą ilość materiału dowodowego i dokonano jego właściwej oceny. Dlatego nie może być mowy o naruszeniu, wskazywanych w skardze, przepisów art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w związku z art. 135 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. Podnoszony zaś przez skarżącego fakt przygotowania zawodowego oraz doświadczenia w wieloletniej służbie a jednocześnie braków kadrowych w służbie w straży pożarnej, nie może stanowić - wobec zaistniałej przesłanki w postaci orzeczenia o niezdolności do służby - argumentu prawnego w sprawie. Z przedstawionych powodów skarga podlegała oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.