II SA/Ol 106/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Osipuk po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu "[...]" na postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 106/17 w sprawie ze skargi "[...]" na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 marca 2016 r., sygn. akt II SAB/Ol 48/15 postanawia zmienić postanowienie z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 106/17 i zwolnić skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowić adwokata.

Postanowieniem z dnia 9 maja 2017 r., starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, odmówił przyznania "[...]"prawa pomocy w sprawie ze skargi "[...]"na niewykonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w "[...]"wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 marca 2016 r. sygn. akt II SAB/Ol 48/15. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia o skutkach niezastosowania się do wezwania, skarżąca nie przedłożyła wszystkich żądanych oświadczeń i dokumentów źródłowych, co sprawia, że nie jest możliwe dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji materialnej jej czteroosobowej rodziny. W piśmie z dnia 20 kwietnia 2017 r., skarżąca udzieliła wprawdzie dodatkowych wyjaśnień, lecz w sposób niepełny i ogólnikowy, a ponadto załączyła do niego jedynie wybiórczo wybrane kopie dokumentów. Nie wyjaśniła przy tym przyczyny niezłożenia wszystkich żądanych oświadczeń i dokumentów źródłowych. W sprzeciwie, złożonym do tut. Sądu, skarżąca stwierdziła, że z uwagi stan psychiczny, w którym znalazła się w wyniku pobicia jej przez właściciela posesji, któremu zarzuca samowolę urbanistyczną, nie była w stanie udzielić wyczerpujących odpowiedzi na wezwanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Co do zasady, w postępowaniu sądowym, strona zobowiązana jest do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi bowiem instytucję wyjątkową i z tego powodu nie można z niej czynić powszechnie stosowanego środka pomocy. Przyznanie prawa pomocy winno być zatem stosowane tylko w przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia odstępstwo od generalnej reguły. W myśl bowiem z art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oceniając, w świetle przedstawionych wyżej przesłanek, sytuację finansową skarżącej, Sąd uznał, że spełnia ona warunki do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Za przyznaniem prawa pomocy przemawia bowiem trudna sytuacja materialna skarżącej. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz z dodatkowych dokumentów wynika, że skarżąca jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i nie dysponuje oszczędnościami, a jedynie dochodem w wysokości "[...]" zł netto, pochłanianym w całości przez bieżące wydatki. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z trojgiem dzieci, które również nie posiadają majątku. Dodać należy, że na wskazany wyżej dochód składają się alimenty na rzecz dzieci i zasiłki rodzinne. Uwzględniając powyższe, należy stwierdzić, że skarżąca wykazała, że nie ma realnych możliwości finansowych poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Z uzyskiwanego stałego dochodu i posiadanego majątku nie jest możliwe obiektywnie wygospodarowanie kwoty, niezbędnej do pokrycia kosztów sądowych, w tym wpisu od skargi w kwocie 200 zł i kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W konsekwencji Sąd uznał, że zachodzą przesłanki do przyznania skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 260 § 1 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.